Η τέχνη της παρατήρησης

Σε αυτή την σελίδα σας δίνουμε μερικές απλές αλλά πάρα πολύ χρήσιμες συμβουλές που θα σας βοηθήσουν να κάνετε τις παρατηρήσεις με το τηλεσκόπιο πιο αποτελεσματικές.

Η προσαρμογή των ματιών στο σκοτάδι.
Κάτι το πολύ σημαντικό κατά την παρατήρηση αμυδρών αντικειμένων όπως γαλαξίες και νεφελώματα. Όπως είναι γνωστό, οι κόρες των ματιών μας μικραίνουν στο φως ενώ αντίθετα μεγαλώνουν στο σκοτάδι. Κατά την παρατήρηση των αμυδρών αντικειμένων θέλουμε να είναι όσο το δυνατόν μεγαλύτερες ώστε να δέχονται όσο πιο πολύ φως γίνεται. Μπορεί να μην πιστεύει κανείς ότι θα υπάρχει σημαντική διαφορά όμως στην πραγματικότητα με όραση προσαρμοσμένη στο σκοτάδι μπορούμε να διακρίνουμε πολύ περισσότερη λεπτομέρεια στα αμυδρά αντικείμενα που αλλιώς δεν θα ήταν ορατή. Για να πετύχουμε την πλήρη προσαρμογή των ματιών στο σκοτάδι, όμως, απαιτείται να μείνουν τα μάτια μας στο σκοτάδι για τουλάχιστον 15 λεπτά. Προσοχή όμως, μπορεί να απαιτείται αρκετός χρόνος για την πλήρη προσαρμογή στο σκοτάδι όμως αυτή η προσαρμογή μπορεί να χαθεί σε μια στιγμή από ένα δυνατό φως οπότε η διαδικασία πρέπει να ξεκινήσει πάλι από την αρχή. Τι γίνεται όμως όταν πρέπει να διαβάσουμε έναν αστρικό χάρτη κατά την παρατήρηση; Διαβάστε παρακάτω για την απάντηση!

Ο κόκκινος φακός
Όπως είπαμε και πιο πάνω, για να διατηρήσουμε την προσαρμογή της όρασής μας στο σκοτάδι πρέπει να αποφύγουμε τα φώτα κατά την παρατήρηση. Όταν όμως είναι απαραίτητη η χρήση τους για να διαβάσουμε για παράδειγμα έναν αστρικό χάρτη ή να κάνουμε μια ρύθμιση στο τηλεσκόπιό μας τότε πρέπει να χρησιμοποιήσουμε φακούς που να εκπέμπουν κόκκινο φως. Το κόκκινο μέρος του ορατού φωτός επηρεάζει λιγότερο την προσαρμογή των ματιών μας στο σκοτάδι και έτσι μπορούμε θαυμάσια να διατηρήσουμε την νυχτερινή όρασή μας και να διαβάσουμε τον αστρικό μας χάρτη. Το κόκκινο φως επηρεάζει βέβαια λιγότερο την προσαρμογή στο σκοτάδι, δεν σημαίνει όμως ότι δεν θα χάσουμε την προσαρμογή αυτή αν το κόκκινο φως είναι πολύ δυνατό. Είναι προτιμότερο να είναι τόσο δυνατό ώστε να μπορούμε να διαβάζουμε το χάρτη και όχι δυνατότερο. Επίσης, προτιμότερη είναι η σκούρα απόχρωση του κόκκινου. Κι αν δεν ξέρετε που μπορείτε να βρείτε έναν φακό που εκπέμπει κόκκινο φως η απάντηση είναι ότι μπορείτε εύκολα να τον φτιάξετε μόνοι σας. Δύο συχνά χρησιμοποιούμενοι τρόποι είναι είτε να βάλετε κόκκινη ζελατίνα μπροστά από έναν κανονικό φακό είτε να του περάσετε ένα στρώμα από κόκκινο βερνίκι νυχιών. (Σε αυτή την περίπτωση χρησιμοποιήστε φυσικά έναν φθηνό φακό καθώς οποιοσδήποτε φακός κάνει).

Η αποστραμμένη όραση (averted vision)
Το ανθρώπινο μάτι είναι πιο ευαίσθητο στο φως κοντά στα άκρα του παρά στο κέντρο του. Συνεπώς, είναι δυνατόν να δείτε μεγαλύτερη λεπτομέρεια σε ένα αντικείμενο που παρατηρείτε όταν το κοιτάξετε με την άκρη του ματιού σας παρά όταν το κοιτάξετε κατευθείαν στο κέντρο. Για να πετύχετε αυτό, κεντράρετε ένα αντικείμενο στο οπτικό πεδίο του προσοφθάλμιου και εσείς κοιτάξτε προς το άκρο του οπτικού πεδίου. Με αυτό τον τρόπο θα χρησιμοποιήσετε την άκρη του ματιού σας για να παρατηρήσετε το αντικείμενο και θα εκπλαγείτε και εσείς από το πόσο μεγαλύτερη λεπτομέρεια θα μπορείτε να διακρίνετε. Επίσης, με αυτόν τον τρόπο μπορείτε να δείτε και μερικά αμυδρά αντικείμενα που θα ήταν αόρατα αν τα κοιτάζατε με το κέντρο του ματιού σας.

Το σκόπιμο κούνημα του τηλεσκοπίου
Το ανθρώπινο μάτι είναι ιδιαίτερα ευαίσθητο στην κίνηση και καμιά φορά μπορεί να διακρίνει μια λεπτομέρεια όταν ένα αντικείμενο κινείται παρά όταν είναι ακίνητο. Συνεπώς, καμιά φορά που δυσκολεύεστε να διακρίνετε κάτι που ξέρετε ότι είναι εκεί μπορείτε να δώσετε ένα ελαφρύ χτύπημα στο τηλεσκόπιο που θα κουνηθεί λιγάκι και έτσι ίσως ανακαλύψετε το σημείο που σας δυσκόλεψε.

Η θερμοκρασία του τηλεσκοπίου
Απαραίτητη προϋπόθεση για να αποδώσει τις μέγιστες δυνατότητες το τηλεσκόπιό σας είναι η θερμοκρασία του να είναι ίδια με αυτή του περιβάλλοντος. Ετσι, αν μια κρύα νύχτα του χειμώνα πάρετε το τηλεσκόπιο από την ζέστη του σπιτιού σας και το βγάλετε στο κρύο, θα πρέπει να δώσετε ένα ορισμένο χρονικό διάστημα στο τηλεσκόπιό σας για να αποκτήσει την θερμοκρασία του περιβάλλοντος. Μέχρι να γίνει αυτό, θα υπάρχει μια σημαντική αλλοίωση στις εικόνες που θα βλέπετε που οφείλεται στον θερμό αέρα που μετακινείται λόγω της διαφοράς θερμοκρασίας. Αυτός ο αέρας μπορεί συχνά να δημιουργήσει την αίσθηση του τρεμοπαίγματος των πλανητών ή του φεγγαριού. Ο χρόνος που χρειάζεται κάθε τηλεσκόπιο για να αποκτήσει την θερμοκρασία περιβάλλοντος ποικίλλει ανάλογα με τον τύπο του όμως καλό θα είναι να το αφήσετε τουλάχιστον μισή ώρα. (Δοκιμάστε την απόδοση του τηλεσκοπίου σας καθώς περνάει η ώρα και θα δείτε ότι σε μερικούς τύπους μπορούν να απαιτηθούν ακόμα και δύο ώρες για να αποδώσουν το 100% των δυνατοτήτων τους).

Περιεχόμενα
Κεντρική Σελίδα
Forum
Αστροημερολόγιο
Αστροφωτογραφίες
Βασικές Γνώσεις
Με γυμνά μάτια
Αστέρια
Αστερισμοί
Ο Γαλαξίας
Μάθε τον ουρανό
Ουράνια Αντικείμενα
Πλανήτες
Ηλιος-Σελήνη
Βροχές Διαττόντων
Κομήτες
Διπλοί Αστέρες
Γαλαξίες Σμήνη Νεφελώματα
Τα Καλύτερα
Εξοπλισμός
Οδηγός Τηλεσκοπίων
Αγορά Τηλεσκοπίων
Κιάλια
Αστρονομική Κοινότητα
Σύλλογοι
Συνέδρια
Μαθητικός Διαγωνισμός
Πηγές Αναφοράς
Προγράμματα
Περιοδικά
Χάρτες-Βιβλία
Διαφορα Αρθρα
Τεχνητοί Δορυφόροι
Φωτορύπανση
Ονοματολογία
Λαμπρότητα Αντικειμένων
Αρχείο Θεμάτων
Υπηρεσίες
AstroVox Forum
Newsletter
Μικρές Αγγελίες
Αναζήτηση
AstroVox
Επικοινωνία
Οροι Χρήσης
 

 



Γραφτείτε κι εσείς στη λίστα του AstroVox. Θα ειδοποιήστε για σημαντικά
αστρονομικά νέα και νέες προσθήκες στο site
Απλά δώστε το e-mail σας και πατήστε "Αποστολή"


   

 

Το AstroVox προωθεί την ερασιτεχνική αστρονομία στην Ελλάδα από την 10η Ιανουαρίου 1999.
Δημιουργήθηκε και φροντίζεται από τον Ανδρέα Παπαλάμπρου με τη βοήθεια όλων
των φίλων της αστρονομίας από την Ελλάδα που συμμετέχουν στο forum. Μπορείτε να επικοινωνήσετε
με το AstroVox μέσω αυτής της σελίδας. Τα κείμενα, τα σχήματα και όλο το υλικό του
site αποτελούν προστατευόμενη πνευματική ιδιοκτησία.