Δροσος Γεωργιος

Βιοϊατρική Επιστήμη και Υλικό στην Κορυφή του Προγράμματος της Πέμπτης. Το τρίο της Αποστολής 74 στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό έλεγξε τον εξοπλισμό υπερήχων, επιθεώρησε προηγμένο υλικό επεξεργασίας δειγμάτων και δοκίμασε ηλεκτρόδια διέγερσης μυών την Πέμπτη.Ο μηχανικός πτήσης της NASA, Κρις Γουίλιαμς, πέρασε το πρώτο μισό της βάρδιάς του συντηρώντας ιατρικό εξοπλισμό σε όλο το αμερικανικό τμήμα του τροχιακού εργαστηρίου. Ο Γουίλιαμς εργάστηκε αρχικά στη μονάδα εργαστηρίου του Κολόμπους , διαμορφώνοντας ένα tablet υπολογιστή και στη συνέχεια εγκαθιστώντας νέο λογισμικό για τη λειτουργία της συσκευής EchoFinder-2 . Το EchoFinder-2 επιτρέπει σε έναν αστροναύτη να πραγματοποιεί υπερηχογραφικές σαρώσεις του ανθρώπινου σώματος χωρίς την υποστήριξη γιατρών στο έδαφος. Στη συνέχεια, μετακινήθηκε στη μονάδα εργαστηρίου Kibo και επιθεώρησε τις κασέτες συγκράτησης δειγμάτων και αφαίρεσε μέρος του εσωτερικού υλικού για αποθήκευση και επιστροφή στη Γη για ανάλυση. Οι κασέτες περιείχαν κρυστάλλους πρωτεΐνης που εξετάζονταν για τη δυνατότητά τους να βοηθήσουν στην ανάπτυξη φαρμακευτικών προϊόντων στο διάστημα ανώτερων από τα φάρμακα που κατασκευάζονται στη Γη.Ο Williams συνέχισε επίσης να συσκευάζει μια ποικιλία φορτίων μέσα σε ένα διαστημόπλοιο SpaceX Dragon για ανάκτηση και ανάλυση πίσω στη Γη την άνοιξη. Ορισμένα επιστημονικά πειράματα που επιστρέφουν στο έδαφος περιλαμβάνουν δείγματα υλικών που εκτέθηκαν στο εξωτερικό διαστημικό περιβάλλον , μεμβράνες υγρών κρυστάλλων που αναπτύχθηκαν σε μικροβαρύτητα και βλαστοκύτταρα προγραμματισμένα να μετατραπούν σε εγκεφαλικά και καρδιακά κύτταρα . Το Dragon, ενώ είναι αγκυροβολημένο στην εμπρόσθια θύρα της μονάδας Harmony , θα πυροδοτήσει επίσης τους κινητήρες του για άλλη μια φορά την Παρασκευή, ενισχύοντας την τροχιά του σταθμού.Οι κοσμοναύτες της Roscosmos, Σεργκέι Κουντ-Σβερτσκόφ και Σεργκέι Μικάεφ, Διοικητής του Σταθμού και Μηχανικός Πτήσης αντίστοιχα, συνεργάστηκαν και δοκίμασαν ηλεκτρόδια διέγερσης μυών για λειτουργικότητα. Αρχικά, το δίδυμο συγκέντρωσε και εξέτασε τα ηλεκτρόδια και στη συνέχεια τα προσάρμοσε στα πόδια και την πλάτη του για δοκιμή. Στη συνέχεια, έστειλαν ηλεκτρικά σήματα στα ηλεκτρόδια για να διεγείρουν τους μύες και να διασφαλίσουν ότι οι συσκευές παρέχουν ισορροπημένες μυϊκές συσπάσεις. Οι συσκευές συμπληρώνουν τις διαστημικές προπονήσεις, μειώνοντας τους χρόνους άσκησης και ενισχύοντας την ενεργοποίηση των μυών σε συνθήκες έλλειψης βαρύτητας. Μάθετε περισσότερα για τις δραστηριότητες του διαστημικού σταθμού ακολουθώντας το ιστολόγιο του διαστημικού σταθμού , @space_station στο X, καθώς και τους λογαριασμούς του ISS στο Facebook και στο Instagram . https://www.nasa.gov/blogs/spacestation/2026/01/22/biomedical-science-and-hardware-top-thursdays-schedule/ Οι αστροναύτες της NASA, Κρις Γουίλιαμς και Ζίνα Κάρντμαν, διακρίνονται εδώ να χρησιμοποιούν τον ραδιοερασιτεχνικό σταθμό του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού (ISS) κατά τη διάρκεια μιας σχολικής επαφής μέσα στην εργαστηριακή μονάδα Κολόμπους του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού στις 28 Νοεμβρίου 2025. Από τι εξαρτάται η ταχύτητα διάδοσης της ανοησίας; Με βάση την αρχή ότι «όσο πιο χοντρό είναι το ψέμα, τόσο πιο πιστευτό γίνεται», ένας χρήστης μέσων κοινωνικής δικτύωσης ισχυρίστηκε ότι στις 12 Αυγούστου 2026 η Γη θα χάσει την βαρύτητά της για 7 δευτερόλεπτα. Κι ότι αυτό είναι γνωστό στη ΝASA αλλά δεν μας το αποκαλύπτει! Η εν λόγω ανοησία εξαπλώθηκε ταχύτατα σε πολλά μέσα δικτύωσης, αφού εμπλουτίστηκε με διάφορες «ερμηνείες», όπως ότι το φαινόμενο θα προέκυπτε από την «συμβολή βαρυτικών κυμάτων» ή άλλες αβάσιμες αιτίες. Η ημερομήνια 12 Αυγούστου 2026 δεν επιλέχθηκε τυχαία. Δεδομένου ότι τότε θα συμβεί ένα πραγματικό αστρονομικό φαινόμενο, μια ολική έκλειψη ηλίου, έκανε το ψέμα ακόμα πιο πειστικό. Τόσο που στο τέλος κάποιοι απευθύνθηκαν σε εκπροσώπους της NASA.Τίθεται λοιπόν το εύλογο ερώτημα, γιατί τόσο χοντροκομένες ανοησίες εξαπλώνονται με τόσο μεγάλη ταχύτητα;Στη σημερινή εποχή οι πλατφόρμες των κοινωνικών δικτύων διαθέτουν εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης που θα μπορούσαν πολύ εύκολα να εντοπίσουν τέτοιου είδους ανυπόστατους ισχυρισμούς. Και δεν χρειάζεται να τους κόψουν εντελώς με κίνδυνο να κατηγορηθούν για λογοκρισία. Αρκεί να ρυθμίσουν κατάλληλα τους αλγόριθμους που επιλέγουν τι θα δούμε, τι θα γίνει viral και τι θα θαφτεί. Οι αλγόριθμοι θα μπορούσαν να μειώσουν δραστικά την ταχύτητα διάδοσης τέτοιων ανοησιών. Δεν το κάνουν, γιατί έτσι οι πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης απλά θα έχαναν έσοδα.Οι αλγόριθμοι «γνωρίζουν» πολύ καλά το ρητό που λέει ότι «όσο πιο χοντρό είναι το ψέμα, τόσο πιο πιστευτό γίνεται». Όμως δεν ρυθμίζονται με βάση την απλή λογική αλλά με βάση το κέρδος. Και όσο η κατάσταση αυτή θα συνεχίζεται το κόστος της παραπληροφόρησης θα το πληρώνει η ανθρώπινη κοινωνία και όχι οι ολιγάρχες που διαχειρίζονται το διαδίκτυο. https://physicsgg.me/2026/01/23/από-τι-εξαρτάται-η-ταχύτητα-διάδοσης-τ/

Η NASA διεξάγει πυροδότηση κινητήρα RS-25. Η NASA διεξήγαγε με επιτυχία μια πυροδότηση του κινητήρα RS-25 με αριθμό 2063 στις 22 Ιανουαρίου στο δοκιμαστικό σταθμό Fred Haise στο Διαστημικό Κέντρο Stennis της NASA κοντά στο Bay St. Louis του Μισισιπή, ανοίγοντας τον δρόμο για την εγκατάσταση του κινητήρα για την αποστολή Artemis IV του οργανισμού. Οι κινητήρες RS-25 βοηθούν στην τροφοδοσία του πυραύλου SLS (Space Launch System) της NASA, ο οποίος θα μεταφέρει αστροναύτες στη Σελήνη στο πλαίσιο της εκστρατείας Artemis.Ο κινητήρας με αριθμό 2063 είχε αρχικά εγκατασταθεί στο βασικό στάδιο SLS για την αποστολή Artemis II, αλλά αφαιρέθηκε το 2025, αφού οι μηχανικοί ανακάλυψαν μια υδραυλική διαρροή στον κύριο ενεργοποιητή της βαλβίδας οξειδωτή του κινητήρα, ο οποίος ελέγχει τη ροή του προωθητικού καυσίμου στον θάλαμο καύσης του κινητήρα.Ακολουθώντας τις τυπικές διαδικασίες της NASA, οι ομάδες αφαίρεσαν τον κινητήρα από το βασικό στάδιο και αντικατέστησαν τον ενεργοποιητή.Επειδή η NASA απαιτεί από κάθε σημαντικά τροποποιημένο ή επισκευασμένο κινητήρα να υποβάλλεται σε δοκιμή θερμής ανάφλεξης πριν από την πτήση, ομάδες της NASA Stennis έβαλαν σε λειτουργία τον κινητήρα για πέντε λεπτά (300 δευτερόλεπτα), σε ποσοστό έως και 109% της ονομαστικής του ισχύος, σε μια δοκιμή γνωστή ως δοκιμή εμπιστοσύνης που αποδεικνύει ότι ο κινητήρας είναι έτοιμος για πτήση.Η δοκιμή διεξήχθη από μια ομάδα χειριστών της NASA, της L3Harris Technologies, και της Sierra Lobo, Inc., του ανάδοχου των δοκιμαστικών επιχειρήσεων του NASA Stennis. Η NASA Stennis παρέχει κρίσιμα δεδομένα στην L3Harris, τον κύριο ανάδοχο κινητήρων για τον πύραυλο SLS.Μετά την επιτυχή ολοκλήρωση της δοκιμής, ο κινητήρας με αριθμό 2063 έχει προγραμματιστεί να εγκατασταθεί στο βασικό στάδιο SLS για το Artemis IV. Όλοι οι κινητήρες RS-25 για τις αποστολές Artemis της NASA δοκιμάζονται και αποδεικνύονται πτητικά κατάλληλοι στο NASA Stennis πριν από την πτήση.Η NASA στοχεύει να στείλει τέσσερις αστροναύτες γύρω από τη Σελήνη και να επιστρέψουν με το Artemis II , την πρώτη επανδρωμένη αποστολή στο πλαίσιο της εκστρατείας Artemis. Κατά την εκτόξευση, ο πύραυλος SLS θα χρησιμοποιήσει τέσσερις κινητήρες RS-25, μαζί με ένα ζευγάρι ενισχυτών πυραύλων στερεάς κατάστασης, για να βοηθήσει στην ανύψωση του διαστημοπλοίου Orion και του πληρώματος μακριά από τη Γη χρησιμοποιώντας περισσότερα από 8,8 εκατομμύρια λίβρες ώσης.Στο πλαίσιο της εκστρατείας Artemis, η NASA επιστρέφει ανθρώπους στη Σελήνη για οικονομικά οφέλη, επιστημονικές ανακαλύψεις και για να προετοιμαστεί για επανδρωμένες αποστολές στον Άρη. https://www.nasa.gov/image-article/hot-fire-of-rs25-engine/

Ταξίδι στο κέντρο του Γαλαξία μας με την επερχόμενη Ρωμαϊκή Πυρηνική Έρευνα της NASA. Στην καρδιά του δικού μας γαλαξία, υπάρχει ένα πυκνό σύμπλεγμα από αστέρια με μια υπερμεγέθη μαύρη τρύπα στο κέντρο. Το διαστημικό τηλεσκόπιο Nancy Grace Roman της NASA θα παρέχει την πιο βαθιά θέα αυτής της ζώνης, αποκαλύπτοντας αστέρια, πλανήτες και μοναδικά αντικείμενα που αντιστέκονται στον ορισμό.Με βάση τη συμβολή αστρονόμων από όλο τον κόσμο, το Ρωμαϊκό Διαστημικό Τηλεσκόπιο θα αφιερώσει τα τρία τέταρτα της πενταετούς κύριας αποστολής του διεξάγοντας τρεις επαναστατικές έρευνες πρωτοφανούς κλίμακας. Τα συνδυασμένα αποτελέσματά τους θα μεταμορφώσουν όλους τους τομείς της αστρονομίας και θα απαντήσουν σε μακροχρόνια ερωτήματα σχετικά με τη σκοτεινή ύλη, τη σκοτεινή ενέργεια και τους πλανήτες εκτός του ηλιακού μας συστήματος, που ονομάζονται εξωπλανήτες.Αυτό το τελευταίο θέμα θα εξεταστεί από την Έρευνα Χρονο-Διαστήματος Γαλαξιακής Διόγκωσης, η οποία θα διερευνήσει το κέντρο του γαλαξία μας για να μελετήσει τα αστέρια και τους εξωπλανήτες που αποτελούν την πυκνοκατοικημένη περιοχή γύρω από το κέντρο του Γαλαξία μας, γνωστή ως γαλαξιακή διόγκωση.Η έρευνα θα παρατηρήσει έξι περιοχές της γαλαξιακής διόγκωσης, μία που θα εντοπίζει το κέντρο και πέντε κοντά της, κάθε 12 λεπτά κατά τη διάρκεια 438 ημερών συνολικού χρόνου παρατήρησης. Οι παρατηρήσεις θα χωριστούν σε έξι «εποχές» που θα κατανέμονται σε πέντε χρόνια.Αφιερώνοντας τόσο πολύ χρόνο εστιάζοντας σε μια σχετικά μικρή περιοχή του ουρανού, η αποστολή θα είναι σε θέση να παρακολουθεί τις αλλαγές στην κίνηση και το φως εκατοντάδων εκατομμυρίων αστεριών, καθώς και οποιωνδήποτε πλανητών που βρίσκονται σε τροχιά γύρω τους, σε μεγάλες χρονικές περιόδους — την πτυχή του «χρονικού πεδίου» της έρευνας.«Αυτή η έρευνα θα είναι η υψηλότερης ακρίβειας, ο υψηλότερος ρυθμός και η μεγαλύτερη σε διάρκεια συνεχής παρατήρηση της βασικής γραμμής της γαλαξιακής μας εξογκώματος, όπου βρίσκεται η υψηλότερη πυκνότητα αστεριών στον γαλαξία μας», δήλωσε η Jessie Christiansen του Caltech/IPAC, η οποία διετέλεσε συμπρόεδρος της επιτροπής που όρισε την Έρευνα Χρονο-Πεδίου Γαλαξιακής Εξογκώματος. Μικροεστιασμός εξωπλανητών Ο Ρόμαν θα χρησιμοποιήσει μια μέθοδο που ονομάζεται μικροεστιασμός για την αναζήτηση εξωπλανητών, μια τεχνική που μέχρι στιγμής έχει εντοπίσει λίγο πάνω από 200 εξωπλανήτες, σε σύγκριση με περισσότερους από 4.000 που ανακαλύφθηκαν με τη μέθοδο της διέλευσης , από τους περισσότερους από 6.000 που έχουν επιβεβαιωθεί αυτήν τη στιγμή .Με αυτήν την έρευνα, οι επιστήμονες αναμένουν να δουν πάνω από 1.000 νέους πλανήτες σε τροχιά γύρω από άλλα αστέρια μόνο με τη χρήση μικροεστιασμού. Αυτό θα αύξανε τον αριθμό των εξωπλανητών που εντοπίζονται χρησιμοποιώντας αυτή τη μέθοδο κατά περισσότερο από πέντε φορές.Ένα φαινόμενο μικροεστιασμού είναι όταν το φως από ένα μακρινό αστέρι στο φόντο παραμορφώνεται ελαφρώς από ένα αντικείμενο στο προσκήνιο, όπως ένα αστέρι και ο πλανήτης του. Αυτή η παραμόρφωση του φωτός ονομάζεται βαρυτικός φακός, όπου η βαρύτητα από το αστέρι και τον πλανήτη κάμπτει το ύφασμα του διαστήματος μέσα από το οποίο ταξιδεύει το φως και το εστιάζει σαν μεγεθυντικός φακός.Ενώ η μέθοδος διέλευσης είναι πολύ καλή στην αναγνώριση εξωπλανητών που βρίσκονται σε τροχιά κοντά στο άστρο τους, η μέθοδος μικροεστιασμού μπορεί να ανακαλύψει εξωπλανήτες που βρίσκονται σε τροχιά πιο μακριά από το άστρο τους και σε πλανητικά συστήματα πιο μακριά από τη Γη από ό,τι έχει μελετηθεί ποτέ πριν. Το Roman θα είναι αρκετά ευέλικτο ώστε να βλέπει εξωπλανήτες που κατοικούν από το εσωτερικό άκρο της κατοικήσιμης ζώνης σε μεγάλες αποστάσεις από τα άστρα τους, με ένα ευρύ φάσμα μαζών από πλανήτες μικρότερους από τον Άρη έως το μέγεθος αερίων γιγάντων όπως ο Δίας και ο Κρόνος. Μπορεί ακόμη και να ανακαλύψει «αθέατους πλανήτες» χωρίς άστρα που είτε σχηματίστηκαν μόνα τους είτε εκτινάχθηκαν από τα συστήματα που τα φιλοξενούν πριν από πολύ καιρό.«Για πρώτη φορά, θα έχουμε μια συνολική εικόνα της Γης και του ηλιακού μας συστήματος στο ευρύτερο πλαίσιο του πληθυσμού των εξωπλανητών του Γαλαξία μας», δήλωσε ο Κρίστιανσεν. «Δεν γνωρίζουμε ακόμη πόσο συνηθισμένοι είναι οι πλανήτες που μοιάζουν με τη Γη, και η Ρωμαϊκή Γαλαξιακή Έρευνα Χρονο-Διαχωρισμού θα μας δώσει αυτήν την απάντηση».Αυτή η έρευνα θα δημιουργήσει μια απογραφή εξωπλανητών από την οποία οι επιστήμονες θα μπορούν να εξαγάγουν στατιστικά συμπεράσματα, αποκαλύπτοντας κοινά πρότυπα που εντοπίζονται στους εξωπλανήτες και διευρύνοντας την κατανόησή μας για τον σχηματισμό και την κατοικησιμότητα των πλανητών. Μία έρευνα, πολλή επιστήμη Λόγω του τεράστιου χρόνου παρατήρησης και των επακόλουθων δεδομένων που παράγονται, η Έρευνα Χρονο-Πεδίου Γαλαξιακής Διόγκωσης θα προωθήσει όχι μόνο τον τομέα της μικροεστίασης εξωπλανητών, αλλά και άλλους τομείς της αστρονομίας.«Υπάρχει μια απίστευτα πλούσια ποικιλομορφία επιστήμης που μπορεί να γίνει με μια έρευνα υψηλής ακρίβειας και υψηλού ρυθμού όπως αυτή», δήλωσε ο Dan Huber του Πανεπιστημίου της Χαβάης, ο άλλος συμπρόεδρος της έρευνας.Η βασική έρευνα βελτιστοποιήθηκε όχι μόνο για μικροεστιασμό, αλλά και για την παρατήρηση αλλαγών στη φωτεινότητα από μικρές, γρήγορες αστροναύσεις σε μακροπρόθεσμες τάσεις. Αυτή η ιδιότητα επιτρέπει στους αστρονόμους να ανακαλύπτουν και να χαρακτηρίζουν διελαύνοντες πλανήτες, ερυθρούς γιγάντιους αστέρες, μαύρες τρύπες αστρικής μάζας και άλλα αστρικά υπολείμματα, καθώς και εκλειπτικά δυαδικά συστήματα, και μπορεί να οδηγήσει σε μια βαθύτερη κατανόηση της φυσικής του σχηματισμού και της εξέλιξης των αστεριών.«Τα αστέρια στην εξόγκωση και το κέντρο του γαλαξία μας είναι μοναδικά και δεν έχουν ακόμη κατανοηθεί πλήρως», δήλωσε ο Χούμπερ. «Τα δεδομένα από αυτήν την έρευνα θα μας επιτρέψουν να μετρήσουμε πόσο παλιά είναι αυτά τα αστέρια και πώς εντάσσονται στην ιστορία σχηματισμού του Γαλαξία μας».Η στρατηγική παρατήρησης του Ρόμαν στην Έρευνα Χρονοτομής Γαλαξιακής Αρθρίτιδας, καθώς και στην Έρευνα Χρονοτομής Υψηλού Γεωγραφικού Πλάτους και στην Έρευνα Ευρείας Περιοχής Υψηλού Γεωγραφικού Πλάτους, θα επιτρέψει στους αστρονόμους να μεγιστοποιήσουν την επιστημονική τους παραγωγή, όλα με ένα τηλεσκόπιο. Πληθώρα δεδομένων προς διερεύνηση Ο Ρόμαν θα παρατηρεί εκατοντάδες εκατομμύρια αστέρια κάθε 12 λεπτά κατά τη διάρκεια της περιόδου έρευνας, παρέχοντας έναν πρωτοφανή όγκο δεδομένων για τους αστρονόμους προς ανάλυση.Το Κέντρο Υποστήριξης Επιστημών της Ρώμης στο Caltech/IPAC στην Πασαντίνα της Καλιφόρνια, θα είναι υπεύθυνο για την επεξεργασία επιστημονικών δεδομένων υψηλού επιπέδου για την Έρευνα Χρονοτομής Γαλαξιακής Διόγκωσης, συμπεριλαμβανομένης της μικροεστιασμού εξωπλανητών και της γενικής κοινοτικής προσέγγισης για την επιστήμη των εξωπλανητών της Ρώμης. Η παρακολούθηση αυτών των αστεριών από το Κέντρο Υποστήριξης Επιστημών έχει αυτοματοποιηθεί για την ανίχνευση μικροεστιασμού και μεταβλητών γεγονότων μέσα στα δεδομένα. Αυτό βοηθά τους επιστήμονες να κατανοήσουν χαρακτηριστικά όπως η συχνότητα αλλαγής της φωτεινότητας ενός αστεριού ή αν υπάρχουν πλανήτες που κρύβονται κοντά στα αστέρια που έχουν υποστεί τον φακό ή άλλες πηγές μεταβλητότητας. Ο αριθμός των αστεριών και η συχνότητα των παρατηρήσεων καθιστούν τα δεδομένα της Ρώμης ένα ιδανικό σύνολο δεδομένων για την εύρεση τέτοιων πηγών.Όλες οι ρωμαϊκές παρατηρήσεις θα δημοσιοποιηθούν μετά από μια σύντομη περίοδο επεξεργασίας. Η αποστολή έχει προγραμματιστεί να εκτοξευθεί το αργότερο μέχρι τον Μάιο του 2027, με την ομάδα να είναι σε καλό δρόμο για την εκτόξευση το φθινόπωρο του 2026.Το Ρωμαϊκό Διαστημικό Τηλεσκόπιο Nancy Grace διαχειρίζεται στο Κέντρο Διαστημικών Πτήσεων Goddard της NASA στο Γκρίνμπελτ του Μέριλαντ, με τη συμμετοχή του Εργαστηρίου Αεριοπροώθησης της NASA στη Νότια Καλιφόρνια, του Caltech/IPAC στην Πασαντίνα της Καλιφόρνια, του Ινστιτούτου Επιστήμης Διαστημικών Τηλεσκοπίων στη Βαλτιμόρη και μιας επιστημονικής ομάδας που αποτελείται από επιστήμονες από διάφορα ερευνητικά ιδρύματα. Οι κύριοι βιομηχανικοί εταίροι είναι η BAE Systems Inc. στο Μπόλντερ του Κολοράντο, η L3Harris Technologies στο Ρότσεστερ της Νέας Υόρκης και η Teledyne Scientific & Imaging στο Θάουζαντ Όουκς της Καλιφόρνια. https://www.nasa.gov/missions/roman-space-telescope/journey-to-center-of-milky-way-with-upcoming-nasa-roman-core-survey/ Αυτό το infographic περιγράφει την Έρευνα Χρονο-Διαστήματος Γαλαξιακής Διόγκωσης που θα διεξαχθεί από το Διαστημικό Τηλεσκόπιο Nancy Grace Roman της NASA. Η μικρότερη από τις βασικές έρευνες του Roman, αυτό το πρόγραμμα παρατήρησης θα αποτελείται από επαναλαμβανόμενες επισκέψεις σε έξι πεδία που καλύπτουν συνολικά 1,7 τετραγωνικές μοίρες. Ένα πεδίο θα διαπερνά το κέντρο του γαλαξία και τα άλλα θα βρίσκονται κοντά — όλα σε μια περιοχή του ουρανού που θα είναι ορατή στον Roman για δύο περιόδους 72 ημερών κάθε άνοιξη και φθινόπωρο. Η έρευνα θα αποτελείται κυρίως από έξι εποχές (τρεις στην αρχή και τρεις προς το τέλος της κύριας αποστολής του Roman), κατά τις οποίες ο Roman θα βλέπει κάθε πεδίο κάθε 12 λεπτά. Ο Roman θα βλέπει επίσης τα έξι πεδία με μικρότερη ένταση σε άλλες χρονικές στιγμές κατά τη διάρκεια της αποστολής, επιτρέποντας στους αστρονόμους να ανιχνεύουν συμβάντα μικροεστιασμού που μπορούν να διαρκέσουν για χρόνια, σηματοδοτώντας την παρουσία απομονωμένων μαύρων τρυπών αστρικής μάζας. Μια προσομοιωμένη εικόνα των παρατηρήσεων του Roman προς το κέντρο του γαλαξία μας, που εκτείνεται μόνο σε λιγότερο από το 1% της συνολικής έκτασης της χρονομετρικής έρευνας του Roman για τη γαλαξιακή διόγκωση. Τα προσομοιωμένα αστέρια αντλήθηκαν από το Γαλαξιακό Μοντέλο Μπεζανσόν.

Ενημερώσεις κατάστασης TESS 23 Ιανουαρίου 2026 Το TESS της NASA επιστρέφει στις επιστημονικές παρατηρήσεις Ο δορυφόρος TESS (Transiting Exoplanet Survey Satellite) της NASA εισήλθε σε ασφαλή λειτουργία στις 15 Ιανουαρίου και επέστρεψε στις κανονικές επιστημονικές δραστηριότητες στις 18 Ιανουαρίου. Η ομάδα επιχειρήσεων διαπίστωσε ότι το πρόβλημα προέκυψε όταν το TESS περιστράφηκε για να στραφεί προς έναν στόχο, αλλά τα ηλιακά πάνελ του δεν περιστράφηκαν για να παραμείνουν στραμμένα προς τον Ήλιο σε σχέση με τη νέα κατεύθυνση του διαστημικού σκάφους. Η γωνία των ηλιακών συλλεκτών εκτός Ήλιου είχε ως αποτέλεσμα την αργή εκφόρτιση των μπαταριών του TESS. Όπως σχεδιάστηκε και σχεδιάστηκε για τέτοιες καταστάσεις, ο δορυφόρος εισήλθε σε ασφαλή λειτουργία μετά την ανίχνευση της κατάστασης χαμηλής ισχύος.Κατά τη στιγμή της ασφαλούς λειτουργίας, το TESS διεξήγαγε μια εβδομαδιαία παρατήρηση του κομήτη 3I/ATLAS και επανέλαβε αυτές τις παρατηρήσεις στις 18 Ιανουαρίου. Τα δεδομένα από το TESS είναι δημόσια διαθέσιμα μέσω των αρχείων στο Αρχείο Mikulski για Διαστημικά Τηλεσκόπια . 7 Μαΐου 2024 Το TESS της NASA επιστρέφει στις επιστημονικές επιχειρήσεις Ο δορυφόρος TESS (Transiting Exoplanet Survey Satellite) της NASA επέστρεψε στις επιστημονικές του δραστηριότητες στις 3 Μαΐου και κάνει ξανά παρατηρήσεις. Ο δορυφόρος τέθηκε σε ασφαλή λειτουργία στις 23 Απριλίου μετά από μια ξεχωριστή περίοδο διακοπής νωρίτερα τον ίδιο μήνα.Η ομάδα επιχειρήσεων διαπίστωσε ότι αυτή η τελευταία ασφαλής λειτουργία ενεργοποιήθηκε από μια αποτυχία σωστής εκφόρτισης της ορμής από τους τροχούς αντίδρασης του διαστημικού σκάφους, μια συνήθη δραστηριότητα που απαιτείται για να διατηρείται ο δορυφόρος σωστά προσανατολισμένος κατά την πραγματοποίηση παρατηρήσεων. Το σύστημα πρόωσης, το οποίο επιτρέπει αυτή τη μεταφορά ορμής, δεν είχε επανασυμπιεστεί με επιτυχία μετά από ένα προηγούμενο συμβάν ασφαλούς λειτουργίας στις 8 Απριλίου. Η ομάδα το διόρθωσε αυτό, επιτρέποντας στην αποστολή να επιστρέψει στις κανονικές επιστημονικές δραστηριότητες. Η αιτία του συμβάντος ασφαλούς λειτουργίας της 8ης Απριλίου παραμένει υπό διερεύνηση. Η αποστολή TESS είναι μια αποστολή εξερεύνησης αστροφυσικής της NASA που λειτουργεί από το Τεχνολογικό Ινστιτούτο της Μασαχουσέτης στο Κέιμπριτζ της Μασαχουσέτης. Το TESS, που εκτοξεύτηκε το 2018, σαρώνει σχεδόν ολόκληρο τον ουρανό αναζητώντας πλανήτες πέρα από το ηλιακό μας σύστημα, γνωστούς ως εξωπλανήτες . Η αποστολή TESS έχει επίσης αποκαλύψει άλλα κοσμικά φαινόμενα, όπως μαύρες τρύπες που διασπούν άστρα και αστρικές ταλαντώσεις . Διαβάστε περισσότερα για τις ανακαλύψεις του TESS στο nasa.gov/tess . 24 Απριλίου 2024 Ο δορυφόρος αναζήτησης πλανητών της NASA προσωρινά σε παύση Κατά τη διάρκεια μιας συνηθισμένης δραστηριότητας στις 23 Απριλίου, ο δορυφόρος TESS (Transiting Exoplanet Survey Satellite) της NASA εισήλθε σε ασφαλή λειτουργία, αναστέλλοντας προσωρινά τις επιστημονικές δραστηριότητες. Ο δορυφόρος σαρώνει τον ουρανό αναζητώντας πλανήτες πέρα από το ηλιακό μας σύστημα.Η ομάδα εργάζεται για την επαναφορά του δορυφόρου σε επιστημονικές λειτουργίες, ενώ παράλληλα διερευνά την υποκείμενη αιτία. Η NASA συνεχίζει επίσης να διερευνά την αιτία ενός ξεχωριστού συμβάντος ασφαλούς λειτουργίας που έλαβε χώρα νωρίτερα αυτόν τον μήνα, συμπεριλαμβανομένου του κατά πόσον τα δύο συμβάντα συνδέονται. Το ίδιο το διαστημόπλοιο παραμένει σταθερό.Η αποστολή TESS είναι ένας εξερευνητής αστροφυσικής της NASA που λειτουργεί από το Τεχνολογικό Ινστιτούτο της Μασαχουσέτης στο Κέιμπριτζ της Μασαχουσέτης. Το TESS, που εκτοξεύτηκε το 2018, γιόρτασε πρόσφατα την έκτη επέτειό του σε τροχιά. Επισκεφθείτε τη διεύθυνση nasa.gov/tess για ενημερώσεις. 17 Απριλίου 2024 Το TESS της NASA επιστρέφει στις επιστημονικές επιχειρήσεις Το TESS (Δορυφόρος Έρευνας Διελεύσεων Εξωπλανητών) της NASA επέστρεψε στην εργασία του μετά την αναστολή των επιστημονικών παρατηρήσεων στις 8 Απριλίου, όταν το διαστημόπλοιο εισήλθε σε ασφαλή λειτουργία. Όλα τα όργανα είναι ενεργοποιημένα και, μετά την επιτυχή λήψη των προηγουμένως συλλεχθέντων επιστημονικών δεδομένων που ήταν αποθηκευμένα στον καταγραφέα της αποστολής, πραγματοποιούν τώρα νέες επιστημονικές παρατηρήσεις.Η ανάλυση των αιτιών που ενεργοποίησαν τον δορυφόρο για να εισέλθει σε ασφαλή λειτουργία βρίσκεται σε εξέλιξη.Η αποστολή TESS είναι μια αποστολή εξερεύνησης αστροφυσικής της NASA που λειτουργεί από το MIT στο Κέιμπριτζ της Μασαχουσέτης. Το TESS, που εκτοξεύτηκε το 2018, σαρώνει σχεδόν ολόκληρο τον ουρανό αναζητώντας πλανήτες πέρα από το ηλιακό μας σύστημα, γνωστούς ως εξωπλανήτες . Η αποστολή TESS έχει επίσης αποκαλύψει άλλα κοσμικά φαινόμενα, όπως μαύρες τρύπες που διασπούν άστρα και αστρικές ταλαντώσεις . Διαβάστε περισσότερα για τις ανακαλύψεις του TESS στο nasa.gov/tess . 11 Απριλίου 2024 Το TESS της NASA διακόπτει προσωρινά τις επιστημονικές παρατηρήσεις Ο δορυφόρος TESS (Transiting Exoplanet Survey Satellite) της NASA τέθηκε σε ασφαλή λειτουργία στις 8 Απριλίου, διακόπτοντας προσωρινά τις επιστημονικές παρατηρήσεις. Η ομάδα διερευνά την αιτία της ασφαλούς λειτουργίας, η οποία σημειώθηκε κατά τη διάρκεια προγραμματισμένων μηχανικών δραστηριοτήτων. Ο ίδιος ο δορυφόρος παραμένει σε καλή κατάσταση.Η ομάδα θα συνεχίσει να διερευνά το ζήτημα και βρίσκεται στη διαδικασία επιστροφής του TESS σε επιστημονικές παρατηρήσεις τις επόμενες ημέρες.Η αποστολή TESS είναι μια αποστολή εξερεύνησης αστροφυσικής της NASA που λειτουργεί από το MIT στο Κέιμπριτζ της Μασαχουσέτης. Το TESS, που εκτοξεύτηκε το 2018, σαρώνει σχεδόν ολόκληρο τον ουρανό αναζητώντας πλανήτες πέρα από το ηλιακό μας σύστημα, γνωστούς ως εξωπλανήτες. Η αποστολή TESS έχει επίσης αποκαλύψει άλλα κοσμικά φαινόμενα, όπως μαύρες τρύπες που διασπούν άστρα και αστρικές ταλαντώσεις . Διαβάστε περισσότερα για τις ανακαλύψεις του TESS στο nasa.gov/tess . https://science.nasa.gov/missions/tess/tess-status-update/

Ο ωκεανός που «γέννησε» τη Μεσόγειο δημιούργησε και τα βουνά της Κεντρικής Ασίας. Νέα μελέτη αποκαλύπτει εντυπωσιακές γεωλογικές διεργασίες ορογένεσης στην Ευρασία. Γεωλόγοι από το Πανεπιστήμιο της Αδελαΐδας αναφέρουν ότι οι δυνάμεις που διαμόρφωσαν την Κεντρική Ασία κατά την εποχή των δεινοσαύρων ενδέχεται να προέρχονταν από περιοχές πολύ μακριά από την ίδια την περιοχή. Η μελέτη τους δείχνει ότι ο αρχαίος ωκεανός Τηθύς άσκησε απροσδόκητη επιρροή στην ανύψωση και την κατάρρευση ορεινών όγκων σε ολόκληρη την ήπειρο κατά την Κρητιδική περίοδο.Αντί να βασιστούν σε ένα μόνο σύνολο δεδομένων οι επιστήμονες συνδύασαν εκατοντάδες προϋπάρχοντα μοντέλα θερμικής ιστορίας που είχαν δημοσιευθεί σε διάστημα περίπου τριών δεκαετιών έρευνας στην Κεντρική Ασία. Αντιμετωπίζοντας αυτό το τεράστιο αρχείο ως ένα ενιαίο σύνολο δεδομένων μπόρεσαν να εντοπίσουν μακροπρόθεσμα γεωλογικά μοτίβα που μεμονωμένες μελέτες δεν μπορούσαν εύκολα να αποκαλύψουν. Επανεξέταση καθιερωμένων εξηγήσεων Το τραχύ ανάγλυφο της Κεντρικής Ασίας συνήθως εξηγείται ως αποτέλεσμα αλληλεπιδρώντων τεκτονικών κινήσεων, μεταβαλλόμενων κλιμάτων και διεργασιών βαθιά μέσα στον γήινο μανδύα οι οποίες έδρασαν τα τελευταία διακόσια πενήντα εκατομμύρια χρόνια. Τα νέα ευρήματα υποδηλώνουν ότι αυτή η εικόνα ενδέχεται να είναι ελλιπή, ιδιαίτερα όσον αφορά τον ρόλο του κλίματος και των διεργασιών του μανδύα.«Διαπιστώσαμε ότι η κλιματική αλλαγή και οι διεργασίες του μανδύα είχαν μόνο μικρή επίδραση στο τοπίο της Κεντρικής Ασίας το οποίο παρέμεινε σε ξηρό κλίμα για μεγάλο μέρος των τελευταίων διακοσίων πενήντα εκατομμυρίων ετών. Αντίθετα η δυναμική του μακρινού ωκεανού Τηθύς μπορεί να συσχετιστεί άμεσα με σύντομες περιόδους ορογένεσης στην Κεντρική Ασία» δήλωσε ο Δρ. Σαμ Μπουν μέλος της ερευνητικής ομάδας.Εκείνη την εποχή ο ωκεανός Τηθύς εκτεινόταν ανάμεσα σε μεγάλες χερσαίες μάζες και διαδραμάτιζε κεντρικό ρόλο στις παγκόσμιες κινήσεις των τεκτονικών πλακών. Το σταδιακό κλείσιμό του κατά τη Μεσοζωική και Καινοζωική περίοδο που καλύπτει τα τελευταία διακόσια πενήντα εκατομμύρια χρόνια προκάλεσε τεκτονικές αλλαγές που διαδόθηκαν σε ολόκληρη την Ευρασία. Παρότι ο ίδιος ο ωκεανός έχει εξαφανιστεί, με μοναδικό απομεινάρι τη Μεσόγειο Θάλασσα, η επιρροή του φαίνεται να έχει διατηρηθεί στα αρχαία βουνά της Κεντρικής Ασίας.«Το σημερινό ανάγλυφο της Κεντρικής Ασίας διαμορφώθηκε σε μεγάλο βαθμό από τη σύγκρουση της Ινδίας με την Ευρασία και τη συνεχιζόμενη σύγκλιση. «Ωστόσο κατά την Κρητιδική περίοδο οι δεινόσαυροι θα έβλεπαν επίσης ένα ορεινό τοπίο, παρόμοιο με τη σημερινή επαρχία Basin and Range στη δυτική περιοχή των Ηνωμένων Πολιτειών. Η έκταση στον χώρο του ωκεανού Τηθύος, λόγω της οπισθοδρόμησης των καταδυόμενων πλακών ωκεάνιου φλοιού, επανενεργοποίησε παλαιές ζώνες σύγκλισης σε μια σειρά περίπου παράλληλων ορεινών ραχών στην Κεντρική Ασία σε αποστάσεις που έφταναν έως και χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά από τη ζώνη σύγκρουσης των Ιμαλαΐων» δήλωσε ο συν συγγραφέας αναπληρωτής καθηγητής Στάιν Γκλόρι από τη Σχολή Φυσικής, Χημείας και Γεωεπιστημών του Πανεπιστημίου της Αδελαΐδας, επικεφαλής της ερευνητικής ομάδας. Αποκάλυψη γεωλογικών ιστοριών μέσω θερμικών μοντέλων Η μελέτη βασίστηκε σε μοντέλα θερμικής ιστορίας που επέτρεψαν στην ερευνητική ομάδα να αποκαλύψει γεωλογικές διεργασίες και στάδια της εξέλιξης της Γης τα οποία δεν είχαν αναγνωριστεί προηγουμένως.«Τα μοντέλα αυτά κατασκευάζονται με τη χρήση μεθόδων θερμοχρονολογίας και αποκαλύπτουν πώς τα πετρώματα ψύχονται καθώς μεταφέρονται προς την επιφάνεια κατά την ανύψωση των βουνών και τη μετέπειτα διάβρωση. Αναλύσαμε μια συλλογή μοντέλων θερμικής ιστορίας σε συνάρτηση με μοντέλα τεκτονικών πλακών για την εξέλιξη του ωκεανού Τηθύος, καθώς και με μοντέλα βαθιού χρόνου για τις βροχοπτώσεις και τη συναγωγή του μανδύα» εξήγησε ο Γκλόρι. Οι ερευνητές αναφέρουν ότι η ίδια προσέγγιση μπορεί να εφαρμοστεί και σε άλλες περιοχές του πλανήτη. «Υπάρχουν πολλά μέρη στη Γη όπου οι παράγοντες και ο χρονισμός της ορογένεσης ή της διάρρηξης ηπειρωτικών μαζών δεν είναι καλά κατανοητά. Για παράδειγμα, πιο κοντά σε εμάς, η ιστορία του διαχωρισμού της Αυστραλίας από την Ανταρκτική παραμένει κάπως αινιγματική. Η Αυστραλία απομακρύνθηκε πριν από περίπου ογδόντα εκατομμύρια χρόνια, όμως δεν υπάρχει σαφές αποτύπωμα αυτού του γεγονότος στο αρχείο θερμικής ιστορίας ούτε της Ανταρκτικής ούτε των περιθωρίων της αυστραλιανής πλάκας. Αντίθετα, καταγράφονται πολύ παλαιότερες ιστορίες ψύξης. Εφαρμόζουμε την ίδια προσέγγιση που χρησιμοποιήθηκε στην Κεντρική Ασία για να προχωρήσουμε την κατανόηση του διαχωρισμού Αυστραλίας και Ανταρκτικής» λέει ο Γκλόρι. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2062899/o-okeanos-poy-gennise-ti-mesogeio-dimioyrgise-kai-ta-voyna-tis-kentrikis-asias/

Κολοσσιαίος εξωπλανήτης συνοδεύεται από γιγάντιο φεγγάρι 9 φορές μεγαλύτερο από τον Ποσειδώνα. Αν η ανακάλυψη επιβεβαιωθεί ανοίγουν νέα κεφάλαια στη πλανητολογία. Ένας γιγάντιος αέριος εξωπλανήτης ταλαντεύεται καθώς περιφέρεται γύρω από το άστρο του, κάτι που υποδηλώνει στους αστρονόμους ότι πιθανόν συνοδεύεται από το δικό του φεγγάρι. Αυτό που κάνει την πιθανή αυτή ανακάλυψη ακόμη πιο εντυπωσιακή είναι ότι αν το φεγγάρι όντως υπάρχει θα είναι απολύτως τεράστιο συγκρίσιμο με περίπου τη μισή μάζα του Δία.Αυτό θα το καθιστούσε χιλιάδες φορές πιο ογκώδες από οποιοδήποτε φεγγάρι στο Ηλιακό Σύστημα, τόσο μεγάλο που ίσως αναγκάσει τους αστρονόμους να επανεξετάσουν τι ακριβώς ορίζεται ως «φεγγάρι». Ο που θεωρείται ότι φιλοξενεί αυτό το γιγάντιο εξωφεγγάρι είναι ο HD 206893 B, ένας αέριος γίγαντας με μάζα 28 φορές μεγαλύτερη από αυτή του μεγαλύτερου πλανήτη του ηλιακού μας συστήματος, του Δία. Ο HD 206893 B οποίος περιφέρεται γύρω από ένα νεαρό άστρο σε απόσταση περίπου 133 ετών φωτός από τη Γη.Η ερευνητική ομάδα εντόπισε ενδείξεις του πιθανού εξωφεγγαριού μελετώντας τον HD 206893 B με το όργανο GRAVITY στο Πολύ Μεγάλο Τηλεσκόπιο (VLT), που βρίσκεται στην έρημο Ατακάμα στη βόρεια Χιλή.«Αυτό που βρήκαμε είναι ότι ο HD 206893 B δεν ακολουθεί απλώς μια ομαλή τροχιά γύρω από το άστρο του. Πέρα από αυτή την κίνηση, παρουσιάζει μια μικρή αλλά μετρήσιμη μπρος-πίσω “ταλάντωση”. Η ταλάντωση έχει περίοδο περίπου εννέα μήνες και πλάτος συγκρίσιμο με την απόσταση Γης–Σελήνης. Αυτό το είδος σήματος είναι ακριβώς ό,τι θα περίμενε κανείς αν το αντικείμενο δεχόταν βαρυτική έλξη από έναν αόρατο συνοδό, όπως ένα μεγάλο φεγγάρι, καθιστώντας αυτό το σύστημα ιδιαίτερα ελκυστικό υποψήφιο για τη φιλοξενία ενός εξωφεγγαριού» δήλωσε στο Space.com ο επικεφαλής της ομάδας και αστρονόμος του Πανεπιστημίου του Κέιμπριτζ, Κουεντίν Κραλ. Η τεχνική Το όργανο GRAVITY επέτρεψε στην ομάδα να χρησιμοποιήσει μια τεχνική που ονομάζεται αστρομετρία, η οποία μετρά με εξαιρετική ακρίβεια τις θέσεις άστρων και άλλων ουράνιων σωμάτων με την πάροδο του χρόνου. Έτσι, οι αστρονόμοι μπορούν να ανιχνεύσουν απειροελάχιστες αποκλίσεις στην κίνηση που οφείλονται στη βαρυτική έλξη ενός αθέατου σώματος.«Αυτή η τεχνική έχει χρησιμοποιηθεί στο παρελθόν για τη μέτρηση των αργών, μακροχρόνιων τροχιών μαζικών εξωπλανητών και καφέ νάνων, όπου αρκούν παρατηρήσεις που απέχουν μεταξύ τους χρόνια. Στη δική μας μελέτη ωθήσαμε αυτή την προσέγγιση πολύ πιο πέρα παρακολουθώντας το αντικείμενο σε πολύ μικρότερες χρονικές κλίμακες, από ημέρες έως μήνες. Αυτό που διαπιστώσαμε είναι ότι ο HD 206893 B δεν ακολουθεί απλώς μια ομαλή τροχιά γύρω από το άστρο του, αλλά εμφανίζει και αυτή τη μικρή, μετρήσιμη ταλάντωση» εξηγεί ο Κράλ.Το αποτέλεσμα αυτής της έρευνας ήταν η έμμεση ανίχνευση ενός συνοδού σώματος που περιφέρεται γύρω από τον HD 206893 B περίπου μία φορά κάθε εννέα μήνες σε απόσταση περίπου ίση με το ένα πέμπτο της απόστασης Γης–Ήλιου. Η τροχιά αυτού του πιθανού εξωφεγγαριού έχει κλίση περίπου 60 μοιρών σε σχέση με το επίπεδο τροχιάς του πλανήτη-γονέα του κάτι που ενδέχεται να υποδηλώνει ότι κάποια μορφή αλληλεπίδρασης έχει διαταράξει το σύστημα στο παρελθόν του.Αυτό όμως που θα ήταν πραγματικά εξαιρετικό για αυτό το εξωφεγγάρι, αν επιβεβαιωθεί, είναι η τεράστια μάζα του: περίπου το 40% της μάζας του Δία ή περίπου εννέα φορές τη μάζα του Ποσειδώνα. Πρόκειται για μέγεθος τόσο μεγάλο που θέτει υπό αμφισβήτηση τον ίδιο τον ορισμό της λέξης «φεγγάρι».«Στο ηλιακό μας σύστημα το πιο ογκώδες φεγγάρι είναι ο Γανυμήδης ο οποίος όμως παραμένει εξαιρετικά μικρός σε σύγκριση με αυτό που υποθέτουμε εδώ. Ο Γανυμήδης είναι χιλιάδες φορές λιγότερο μαζικός από τον Ποσειδώνα οπότε υπάρχει ένα τεράστιο χάσμα μάζας ανάμεσα στα μεγαλύτερα φεγγάρια που γνωρίζουμε και σε αυτό το πιθανό εξωφεγγάρι. «Αυτό εγείρει φυσικά το ερώτημα αν ένα τέτοιο αντικείμενο θα έπρεπε καν να ονομάζεται φεγγάρι. Σε αυτές τις μάζες, η διάκριση μεταξύ ενός τεράστιου φεγγαριού και ενός πολύ χαμηλής μάζας συνοδού αρχίζει να θολώνει. Ωστόσο, προς το παρόν δεν υπάρχει επίσημος ορισμός για τα εξωφεγγάρια και στην πράξη οι αστρονόμοι αποκαλούν φεγγάρι κάθε αντικείμενο που περιφέρεται γύρω από έναν πλανήτη ή ένα υποαστρικό σώμα» λέει ο Κραλ. Η δυσκολία Παρότι οι αστρονόμοι πιστεύουν ότι στο παρελθόν έχουν ανιχνευθεί αρκετά εξωφεγγάρια, όλες αυτές οι πιθανές ανιχνεύσεις παραμένουν αμφιλεγόμενες. Γι’ αυτό, η ομάδα ελπίζει ότι το εξωφεγγάρι του HD 206893 B θα μπορέσει να γίνει το πρώτο που θα επιβεβαιωθεί επίσημα.«Τα εξωφεγγάρια είναι δύσκολο να ανιχνευθούν, επειδή τα σήματά τους είναι εξαιρετικά μικρά σε σύγκριση με εκείνα των πλανητών και εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό τόσο από την παρατηρησιακή τεχνική όσο και από τη γεωμετρία του συστήματος» εξήγησε ο Κραλ.Η πιο επιτυχημένη μέθοδος ανίχνευσης εξωπλανητών μέχρι σήμερα είναι η μέθοδος της διέλευσης, η οποία μετρά τη μικρή μείωση της φωτεινότητας όταν ένας πλανήτης περνά μπροστά από το άστρο του. Ωστόσο, αυτή η τεχνική δεν έχει αποδειχθεί εξίσου αποτελεσματική για την ανίχνευση εξωφεγγαριών.«Η μέθοδος της διέλευσης — που έχει υπάρξει η πιο επιτυχημένη τεχνική για την εύρεση εξωπλανητών — μπορεί θεωρητικά να ανιχνεύσει φεγγάρια συγκρίσιμα σε μέγεθος με τα μεγαλύτερα φεγγάρια του Δία. Όμως είναι πιο ευαίσθητη σε πλανήτες που περιφέρονται πολύ κοντά στα άστρα τους, και θεωρητικές μελέτες δείχνουν ότι τέτοιοι κοντινοί πλανήτες είναι απίθανο να διατηρήσουν μεγάλα φεγγάρια για μεγάλα χρονικά διαστήματα. Η αστρομετρία, η τεχνική που χρησιμοποιούμε εμείς, είναι ευαίσθητη σε φεγγάρια με μεγαλύτερες περιόδους, τα οποία περιφέρονται γύρω από πλανήτες ή υποαστρικά σώματα μακριά από τα άστρα τους. Αυτό την καθιστά ιδιαίτερα υποσχόμενη για την ανίχνευση εξωφεγγαριών σε περιοχές όπου αναμένεται να είναι σταθερά τουλάχιστον για τα πιο μαζικά φεγγάρια, που είναι πιθανό να είναι και τα πρώτα που θα ανακαλύψουμε» αναφέρει ο Κραλ.Πέρα από την ελπίδα επιβεβαίωσης της ύπαρξης αυτού του εξωφεγγαριού, ο Κραλ και οι συνεργάτες του θεωρούν ότι η έρευνα και η τεχνική που χρησιμοποίησαν χαράσσουν έναν μελλοντικό οδικό χάρτη για την ανακάλυψη εξωφεγγαριών σε άλλα πλανητικά συστήματα.«Είναι σημαντικό να έχουμε κατά νου ότι πιθανότατα βλέπουμε μόνο την κορυφή του παγόβουνου. Όπως ακριβώς οι πρώτοι εξωπλανήτες που ανακαλύφθηκαν ήταν οι πιο μαζικοί και αυτοί που περιφέρονταν πολύ κοντά στα άστρα τους — απλώς επειδή ήταν οι πιο εύκολοι να ανιχνευθούν — έτσι και τα πρώτα εξωφεγγάρια που θα εντοπίσουμε αναμένεται να είναι τα πιο μαζικά και ακραία παραδείγματα. Καθώς οι παρατηρησιακές τεχνικές βελτιώνονται, οι ορισμοί μας και η κατανόησή μας για το τι συνιστά ένα φεγγάρι σχεδόν σίγουρα θα εξελιχθούν» κατέληξε ο Κραλ. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2062674/kolossiaios-exoplanitis-synodeyetai-apo-gigantio-feggari-9-fores-megalytero-apo-ton-poseidona/

Η σκοτεινή ύλη και τα νετρίνα αλληλεπιδρούν και οι επιστήμονες μιλούν για «θεμελιώδη ανακάλυψη» Αν το φαινόμενο είναι υπαρκτό αλλάζουν όσα πιστεύαμε για την εξέλιξη του Σύμπαντος. Δύο από τα πιο μυστηριώδη σωματίδια του Σύμπαντος ενδέχεται να συγκρούονται αόρατα σε ολόκληρο το Σύμπαν μια ανακάλυψη που θα μπορούσε να λύσει ένα από τα μεγαλύτερα και πιο επίμονα προβλήματα του καθιερωμένου μοντέλου της κοσμολογίας. Αυτά τα δύο αινιγματικά κοσμικά συστατικά — η σκοτεινή ύλη και τα νετρίνα (ή «σωματίδια-φαντάσματα») υπάρχουν παντού στο Σύμπαν ωστόσο παραμένουν ελάχιστα κατανοητά.Με δημοσίευση τους στην επιθεώρηση «Nature Astronomy» μια διεθνής ομάδα ερευνητών βρήκε ενδείξεις ότι η σκοτεινή ύλη και τα νετρίνα μπορεί να συγκρούονται μεταξύ τους μεταφέροντας ορμή κατά τη διαδικασία. Αυτή η απροσδόκητη αλληλεπίδραση θα μπορούσε να βοηθήσει να εξηγηθεί γιατί το Σύμπαν έχει λιγότερες πυκνές περιοχές, όπως γαλαξίες, από όσες προβλέπεται θεωρητικά. Σκοτεινή ύλη και νετρίνα: Ένα άλυτο αίνιγμα Η σκοτεινή ύλη είναι η μυστηριώδης, αόρατη ουσία που αποτελεί περίπου το 85% της ύλης στο Σύμπαν. Όπως υποδηλώνει και το όνομά της δεν εκπέμπει φως επομένως η ύπαρξή της έχει καταγραφεί μόνο έμμεσα, μέσω της βαρυτικής της επίδρασης που παρατηρείται σε κοσμολογικές μετρήσεις.Τα νετρίνα είναι υποατομικά σωματίδια με απειροελάχιστη μάζα και χωρίς ηλεκτρικό φορτίο γεγονός που τα κάνει να αλληλεπιδρούν εξαιρετικά σπάνια με άλλα σωματίδια. Παράγονται σε μεγάλες ποσότητες από πυρηνικές διεργασίες όπως η πυρηνική σύντηξη στα άστρα και οι εκρήξεις υπερκαινοφανών (σουπερνόβα).Κάθε δευτερόλεπτο περίπου 100 δισεκατομμύρια νετρίνα περνούν από κάθε τετραγωνικό εκατοστό του ανθρώπινου σώματος. Σύμφωνα όμως με το κοσμολογικό μοντέλο, γνωστό ως μοντέλο Λάμδα–Ψυχρής Σκοτεινής Ύλης (ΛCDM), η σκοτεινή ύλη και τα νετρίνα δεν θα έπρεπε να αλληλεπιδρούν. Το μοντέλο αυτό αποτελεί τη βάση για την κατανόηση της μεγάλης κλίμακας δομής του Σύμπαντος. Ένα κοσμολογικό παράδοξο Ωστόσο η νέα μελέτη προσφέρει ενδείξεις ότι η σκοτεινή ύλη και τα νετρίνα ίσως τελικά αλληλεπιδρούν όπως έχουν προτείνει ορισμένοι ερευνητές τα τελευταία 20 χρόνια. Αν πράγματι συγκρούονται και ανταλλάσσουν ορμή αυτό θα απαιτούσε επανεξέταση του μοντέλου ΛCDM. Τέτοιες συγκρούσεις θα μπορούσαν επίσης να εξηγήσουν την αποκαλούμενη «ένταση S8», δηλαδή τη διαφορά ανάμεσα στη θεωρητικά αναμενόμενη και την πραγματικά παρατηρούμενη συμπαγικότητα του Σύμπαντος.«Αυτή η ένταση δεν σημαίνει ότι το καθιερωμένο κοσμολογικό μοντέλο είναι λάθος αλλά ίσως ότι είναι ελλιπές» εξήγησε η Ελεονόρα Ντι Βαλεντίνο συν-συγγραφέας της μελέτης και ανώτερη ερευνήτρια στο Πανεπιστήμιο του Σέφιλντ. «Η μελέτη μας δείχνει ότι οι αλληλεπιδράσεις μεταξύ σκοτεινής ύλης και νετρίνων θα μπορούσαν να βοηθήσουν στην εξήγηση αυτής της διαφοράς προσφέροντας νέα εικόνα για το πώς σχηματίστηκαν οι δομές στο Σύμπαν».Η απόκλιση προκύπτει από το γεγονός ότι το σημερινό Σύμπαν φαίνεται λιγότερο πυκνό απ’ όσο προβλέπεται από τις παρατηρήσεις της κοσμικής μικροκυματικής ακτινοβολίας υποβάθρου (CMB) αυτού δηλαδή που θεωρείται το πρώτο φως του Σύμπαντος και εκπέμφθηκε όταν αυτό ήταν μόλις 380,000 ετών.«Η διατύπωση ότι οι κοσμικές δομές είναι ‘λιγότερο συμπαγής’ πρέπει να γίνεται κατανοητή με στατιστική έννοια και όχι ως αλλαγή στην εμφάνιση μεμονωμένων γαλαξιών ή σμηνών. Αναφέρεται σε μειωμένη αποδοτικότητα στην ανάπτυξη των κοσμικών δομών με την πάροδο του χρόνου» δήλωσε ο Ουίλιαμ Γκιαρέ συν-συγγραφέας της μελέτης και κοσμολόγος στο Πανεπιστήμιο της Χαβάης. Συνδυάζοντας πολλαπλές ενδείξεις Οι ερευνητές προσπάθησαν να ενοποιήσουν στοιχεία από τις διακυμάνσεις ενέργειας και πυκνότητας στην CMB, από τις βαρυονικές ακουστικές ταλαντώσεις (BAO) — κύματα πίεσης που «πάγωσαν» από τις πρώτες στιγμές του Σύμπαντος — και από πιο πρόσφατες παρατηρήσεις της μεγάλης κλίμακας δομής του σύμπαντος.Τα δεδομένα του πρώιμου Σύμπαντος προήλθαν από το Atacama Cosmology Telescope στη Χιλή και από το διαστημικό τηλεσκόπιο Planck του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος. Τα δεδομένα του μεταγενέστερου σύμπαντος προήλθαν από το τηλεσκόπιο Victor M. Blanco στη Χιλή και από το Sloan Digital Sky Survey, ένα εικοσαετές πρόγραμμα χαρτογράφησης εκατομμυρίων γαλαξιών σε περισσότερα από 11 δισεκατομμύρια έτη φωτός.Επιπλέον, ενσωματώθηκαν δεδομένα κοσμικής διάτμησης (από το Dark Energy Survey, δηλαδή παραμορφώσεις μακρινών ουράνιων αντικειμένων λόγω ασθενούς βαρυτικής φακοποίησης, όταν μαζικές δομές καμπυλώνουν τον χωροχρόνο. Όταν οι ερευνητές συνδύασαν όλα αυτά τα δεδομένα και μοντελοποίησαν την εξέλιξη του Σύμπαντος λαμβάνοντας υπόψη συγκρούσεις μεταξύ σκοτεινής ύλης και νετρίνων, οι προσομοιώσεις παρήγαγαν ένα σύμπαν που συμφωνεί καλύτερα με τις πραγματικές παρατηρήσεις. Προσοχή αλλά και αισιοδοξία Παρά τα ενθαρρυντικά αποτελέσματα, απαιτείται προσοχή: η ένδειξη αλληλεπίδρασης έχει στατιστική βεβαιότητα 3 σίγμα, που σημαίνει ότι υπάρχει πιθανότητα 0,3% να οφείλεται σε τυχαίο σφάλμα. Αν και δεν φτάνει το «χρυσό πρότυπο» των 5 σίγμα, είναι αρκετά σημαντική ώστε να δικαιολογεί περαιτέρω έρευνα.«Η τελική ετυμηγορία θα προέλθει από μελλοντικές μεγάλης κλίμακας αστρονομικές έρευνες, όπως εκείνες του Παρατηρητηρίου Vera C. Rubin, και από πιο ακριβή θεωρητική εργασία. Αυτά θα μας επιτρέψουν να διαπιστώσουμε αν βρισκόμαστε μπροστά σε μια νέα ανακάλυψη στον “σκοτεινό τομέα” ή αν τα κοσμολογικά μας μοντέλα χρειάζονται περαιτέρω προσαρμογές. Σε κάθε περίπτωση, πλησιάζουμε περισσότερο στη λύση του μυστηρίου της σκοτεινής ύλης» δήλωσε ο Σεμπάστιαν Τοζανόφσκι, επικεφαλής της ερευνητικής ομάδας. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2062650/i-skoteini-yli-kai-ta-netrina-allilepidroyn-kai-oi-epistimones-miloyn-gia-themeliodi-anakalypsi/

Πληθυσμιακή έκρηξη των κοάλα προκαλεί οικολογικό συναγερμό. Απειλούνται οικοσυστήματα αλλά και η βιωσιμότητα των συμπαθών μαρσιποφόρων της Αυστραλίας. Ένας ραγδαία αυξανόμενος πληθυσμός κοάλα στη Νότια Αυστραλία δημιουργεί ένα επείγον οικολογικό δίλημμα ωθώντας τους επιστήμονες να δοκιμάσουν καινοτόμες και ανθρωπιστικές λύσεις ώστε να αποφευχθεί μακροπρόθεσμη οικολογική ζημιά.Έρευνα με επικεφαλής τον Δρ. Φρεντερίκ Σαλτρέ από το Αυστραλιανό Μουσείο και το Πανεπιστήμιο Τεχνολογίας του Σίδνεϊ (UTS) παρείχε την πρώτη λεπτομερή εκτίμηση του αριθμού των κοάλα στη Νότια Αυστραλία. Η μελέτη υποδεικνύει επίσης μια πρακτική και ανθρωπιστική προσέγγιση για τη διαχείριση πληθυσμών που έχουν ξεπεράσει τα βιώσιμα όρια.Η μελέτη που δημοσιεύθηκε στην επιθεώρηση «Ecology and Evolution» πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του διπλού ρόλου του Δρ Σαλτρέ ως ερευνητή στο Αυστραλιανό Μουσείο και ανώτερου λέκτορα Οικολογίας και Βιογεωγραφίας στο UTS. Αύξηση πληθυσμού και οικολογικοί κίνδυνοι Με τη στήριξη του Πανεπιστημίου Flinders και του Πανεπιστημίου του Wollongong η έρευνα αποκαλύπτει ότι τα κοάλα στις οροσειρές Mount Lofty αντιπροσωπεύουν πλέον περίπου το 10% του συνολικού πληθυσμού κοάλα της Αυστραλίας. Αυτή η ασυνήθιστα υψηλή συγκέντρωση ασκεί αυξανόμενη πίεση στην περιοχή και θα μπορούσε να υπονομεύσει τη μακροπρόθεσμη σταθερότητα του πληθυσμού. Αν δεν ληφθούν μέτρα διαχείρισης, οι ερευνητές προβλέπουν επιπλέον αύξηση κατά 17–25% τα επόμενα 25 χρόνια, γεγονός που θα εντείνει την πίεση στους διατροφικούς πόρους, τη βλάστηση και τα γύρω οικοσυστήματα.«Τα κοάλα βρίσκονται σε απότομη παρακμή σε μεγάλο μέρος της ανατολικής Αυστραλίας, αλλά στις οροσειρές Mount Lofty της Νότιας Αυστραλίας συμβαίνει το αντίθετο: ο πληθυσμός τους εκτοξεύεται. Αυτό θα έπρεπε να είναι καλά νέα, όμως αυτοί οι αριθμοί προκαλούν ανησυχία.Πολλές περιοχές έχουν πλέον πυκνότητες κοάλα πολύ πάνω από τα όρια που μπορεί να αντέξει το οικοσύστημα, δημιουργώντας σοβαρό κίνδυνο υπερβόσκησης, η οποία θα μπορούσε να καταστρέψει γρήγορα τα ίδια τα δάση από τα οποία εξαρτώνται τα κοάλα για τροφή. Μέσα στις επόμενες δεκαετίες, αν συνεχιστεί αυτή η πορεία, είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα προκύψει μια τραγική κατάσταση μαζικής πείνας και θανάτου κοάλα», δήλωσε ο δρ Σαλτρέ.Συνδυάζοντας προηγμένα χωρικά μοντέλα με χιλιάδες παρατηρήσεις που υποβλήθηκαν μέσω προγραμμάτων επιστήμης των πολιτών, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι οι πυκνότητες κοάλα σε πολλές περιοχές της ζώνης μελέτης υπερβαίνουν ήδη τα βιώσιμα επίπεδα. Ένα δίλημμα διατήρησης για ένα εμβληματικό είδος «Βρισκόμαστε μπροστά σε ένα δύσκολο δίλημμα διατήρησης, επειδή οι παραδοσιακές μέθοδοι διαχείρισης πληθυσμών, όπως η θανάτωση ή η μετεγκατάσταση, είτε εγείρουν σοβαρές ηθικές αντιδράσεις από το κοινό είτε δεν είναι κατάλληλες για ένα τόσο εμβληματικό ενδημικό ζώο. Πώς διαχειρίζεσαι ένα είδος που πλέον απειλείται από την ίδια του την αφθονία, προστατεύοντας ταυτόχρονα την ευζωία των ζώων και τη μακροπρόθεσμη υγεία των οικοσυστημάτων;» δήλωσε η Δρ. Καταρίνα Πίτερς συν-συγγραφέας της μελέτης από το Πανεπιστήμιο του Wollongong.Ο Δρ. Σαλτρέ και οι συνεργάτες του αξιολόγησαν διάφορες επιλογές ελέγχου της γονιμότητας για την αντιμετώπιση του προβλήματος. Η ανάλυσή τους έδειξε ότι η θεραπεία περίπου του 22% των ενήλικων θηλυκών κοάλα κάθε χρόνο θα ήταν αρκετή για να συγκρατηθεί η αύξηση του πληθυσμού. Με τη στόχευση αυτών των παρεμβάσεων σε περιοχές με τη μεγαλύτερη πυκνότητα κοάλα και όχι σε ολόκληρη την περιοχή ο πληθυσμός θα μπορούσε να σταθεροποιηθεί με εκτιμώμενο κόστος 34 εκατομμυρίων δολαρίων σε βάθος 25 ετών.«Η καινοτομία έγκειται στην προληπτική φύση της προσέγγισης: αντί να δαπανώνται χρήματα σε ένα σχέδιο διατήρησης χωρίς να γνωρίζουμε αν θα πετύχει, χρησιμοποιούμε προσομοιώσεις υπολογιστή για να εντοπίσουμε εκ των προτέρων ποιες στρατηγικές έχουν τις περισσότερες πιθανότητες επιτυχίας — βελτιστοποιώντας τόσο το κόστος όσο και τη χρήση των χρημάτων των φορολογουμένων», ανέφερε ο δρ Σαλτρέ. Προετοιμασία για τις προκλήσεις του μέλλοντος Καθώς η κλιματική αλλαγή συνεχίζει να αναδιαμορφώνει τα ενδιαιτήματα και την κατανομή των ειδών οι ερευνητές τονίζουν ότι τέτοιες τεκμηριωμένες και προληπτικές προσεγγίσεις θα γίνουν ολοένα και πιο απαραίτητες για τη διαχείριση ειδών υψηλού συμβολισμού, όπου συγκρούονται οι κοινωνικές αξίες με τις οικολογικές ανάγκες.Η έρευνα αυτή βασίζεται σε προηγούμενη εργασία του Αυστραλιανού Μουσείου, κατά την οποία αλληλουχήθηκαν περίπου 20,000 γονίδια του κοάλα, ανοίγοντας τον δρόμο για ιατρικές εφαρμογές, για καλύτερη κατανόηση της εξέλιξης του είδους και για πιο αποτελεσματικές στρατηγικές διατήρησής του. https://www.naftemporiki.gr/green/wildlife/2062658/plithysmiaki-ekrixi-ton-koala-prokalei-oikologiko-synagermo/

Αύξηση θερμοκρασίας, λιγότερα χιόνια και ξηρασία: Η κλιματική αποτίμηση του 2025. Έρευνα του climatebook.gr Η συνεχής αυξητική τάση της θερμοκρασίας τα τελευταία χρόνια, τα ιδιαίτερα θερμά καλοκαίρια και οι λιγότερες ημέρες χιονοκάλυψης αποτελούν τα βασικά χαρακτηριστικά της κλιματικής εικόνας της Ελλάδας, όπως αυτή διαμορφώθηκε κατά το 2025, σύμφωνω με τα στοιχεία του κόμβου πληροφόρησης «Climatebook.gr». Όπως επισήμανε ο διευθυντής Ερευνών του Ινστιτούτου Ερευνών Περιβάλλοντος και Βιώσιμης Ανάπτυξης στο Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών, κι επικεφαλής της μονάδας ΜΕΤΕΟ, δρ Κώστας Λαγουβάρδος, και όπως προκύπτει από τα στοιχεία το 2025 αποτέλεσε το δεύτερο πιο θερμό έτος για την Ελλάδα τα τελευταία 30 χρόνια με μέση ετήσια τιμή της θερμοκρασίας στους 15.3 °C, ενώ προσέθεσε ότι η μέση μέγιστη θερμοκρασία στην Ελλάδα το 2025 ήταν σε όλες τις περιοχές υψηλότερη από τη μέση τιμή της κλιματικής περιόδου 1991-2020. Ενδεικτικό της συνεχούς αυξητικής τάσης της θερμοκρασίας αποτελεί το γεγονός ότι τα 6 από τα 7 θερμότερα έτη στην Ελλάδα έχουν καταγραφεί τα τελευταία 7 χρόνια, με τα 3 θερμότερα έτη να καταγράφηκαν μόλις τα τελευταία 3 χρόνια. Παράλληλα, όπως τονίστηκε κατά την παρουσίαση της κλιματικής αποτίμησης για το 2025 το 72% των ημερών του έτους ήταν πάνω από τη μέση τιμή της περιόδου 1991-2020. Το δεύτερο θερμότερο έτος Το 2025 ήταν το δεύτερο θερμότερο έτος των τελευταίων 30 ετών στην Ελλάδα, με μέση ετήσια θερμοκρασία 15,3°C. Η μέση μέγιστη θερμοκρασία σε όλες τις περιοχές ήταν υψηλότερη από τη μέση τιμή της περιόδου 1991-2020. Το 72% των ημερών του έτους κατέγραψε θερμοκρασίες πάνω από τη μέση κλιματική τιμή. Οι περιοχές μακριά από τη θάλασσα, όπως Δυτική Μακεδονία, Καστοριά, Φλώρινα και Γρεβενά, παρουσίασαν ταχύτερη αύξηση θερμοκρασίας. Θερμοκρασίες θάλασσας και παγκόσμιο πλαίσιο Παγκοσμίως, το 2025 ήταν το τρίτο θερμότερο έτος, με μέση θερμοκρασία +1,47°C πάνω από την προβιομηχανική περίοδο (1850-1900). Στις ελληνικές θάλασσες, το 2025 ήταν το τέταρτο πιο θερμό έτος από το 1991, με τοπικές θετικές αποκλίσεις +1,4 έως +1,6°C, φτάνοντας ακόμη και τους 28-29°C στα πελάγη Ιονίου και Αιγαίου το καλοκαίρι. Βροχοπτώσεις, ξηρασία και λίμνες Το ύψος βροχής το 2025 ήταν κοντά στη μέση τιμή των τελευταίων 30 ετών, με όμως πολύ ξηρές περιοχές στα ανατολικά και νότια της χώρας, όπως Κρήτη, Αιγαίο και Θράκη. Η τεχνητή λίμνη Μόρνου συρρικνώθηκε κατά 49% σε σχέση με το 2022, φτάνοντας τα 8,3 km². Η ξηρασία επηρέασε σημαντικά τις περιοχές της Ανατολικής Στερεάς Ελλάδας, Πελοποννήσου και Αιγαίου, ενώ η Μακεδονία και η Θεσσαλία παρουσίασαν ελαφρώς θετική υγρασία εδάφους. Χιόνι και δασικά οικοσυστήματα Οι ημέρες χιονοκάλυψης μειώθηκαν 25-30% στη Βόρεια Ελλάδα και Πίνδο, ενώ λίγες περιοχές διατήρησαν κανονικές τιμές, όπως Πήλιο, Κίσσαβος, Σαμοθράκη και Όλυμπος. Παρατηρείται συνεχής ξήρανση ελατοδασών και πευκοδασών, επηρεασμένη από την κλιματική αλλαγή, έλλειψη νερού και προσβολές εντόμων. Η έκθεση τονίζει την ανάγκη για ορθολογική διαχείριση δασών, επιλογή ανθεκτικών ξηρανθεκτικών ειδών και δημιουργία γενετικών τραπεζών. Δασικές πυρκαγιές και έντονα καιρικά φαινόμενα Το 2025 καταγράφηκαν 478.000 στρέμματα καμένα, κοντά στον μέσο όρο της περιόδου 2006-2025. Η μεγαλύτερη πυρκαγιά σημειώθηκε στη Βολισσό Χίου, με 66.600 στρέμματα καμένα τον Αύγουστο. Συνολικά, καταγράφηκαν 19 έντονα καιρικά επεισόδια, κυρίως πλημμύρες, χωρίς ανθρώπινες απώλειες για πρώτη φορά από το 2000. Η κλιματική αποτίμηση του 2025 Συνεχής αύξηση θερμοκρασιών και θερμότερους μήνες καλοκαιριού. Μείωση χιονοκάλυψης και αλλαγές στις βροχοπτώσεις. Αυξημένη ξηρασία σε ανατολικά και νότια, αλλά και θερμότερα πελάγη. Σημαντικές πιέσεις στα δασικά οικοσυστήματα και τις τεχνητές λίμνες. Η έκθεση υπογραμμίζει την ανάγκη επιστημονικής παρακολούθησης, προληπτικής διαχείρισης δασών και στρατηγικού σχεδιασμού για ανθεκτικά οικοσυστήματα και ενίσχυση της προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή. https://www.naftemporiki.gr/green/climate/2062780/ayxisi-thermokrasias-ligotera-chionia-kai-xirasia-i-klimatiki-apotimisi-toy-2025/

Κοζάνη: Μέχρι τον Ιούνιο του 2026 η προκήρυξη για τον δεύτερο υπερυπολογιστή της Ελλάδας. Θα εδρεύει στην πανεπιστημιούπολη της ΖΕΠ στην Κοζάνη, και θα «κουμπώνει» με τoν υπό δημιουργία υπερυπολογιστή «Δαίδαλος» στο Λαύριο και το εργοστάσιο Τεχνητής Νοημοσύνης «Pharos» Μέσα στο πρώτο εξάμηνο του 2026 αναμένεται να προκηρυχθεί το έργο δημιουργίας του δεύτερου υπερυπολογιστή της Ελλάδας, ο οποίος θα εδρεύει στην πανεπιστημιούπολη της ΖΕΠ στην Κοζάνη, και θα «κουμπώνει» με τoν υπό δημιουργία υπερυπολογιστή «Δαίδαλος» στο Λαύριο και το εργοστάσιο Τεχνητής Νοημοσύνης «Pharos», όπως έκανε γνωστό στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο πρόεδρος Στέφανος Κόλλιας, πρόεδρος του διοικητικού συμβουλίου του Εθνικού Δικτύου Υποδομών Έρευνας και Τεχνολογίας (ΕΔΥΤΕ Α. Ε.).Πρόκειται, συμπληρώνει, για έργο εκτιμώμενου προϋπολογισμού περίπου 40 εκατ. ευρώ, συμπεριλαμβανομένης της επένδυσης στο «πράσινο» κέντρο δεδομένων, που θα δημιουργηθεί επίσης στο campus του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας.Το πρότζεκτ, που θα υλοποιηθεί υπό τον συντονισμό της ΕΔΥΤΕ ΑΕ και εντάσσεται στη στρατηγική ευρωπαϊκή πρωτοβουλίας EuroHPC (European High Performance Computing), θα χρηματοδοτηθεί κυρίως με πόρους του Σχεδίου Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης Δυτικής Μακεδονίας (ΣΔΑΜ), αλλά και του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης. «Ενδεχόμενο ο υπερυπολογιστής να μπορεί να διαχειρίζεται και ευαίσθητα δεδομένα» Μάλιστα, όπως γνωστοποιεί ο κ.Κόλλιας, εξετάζεται το ενδεχόμενο ο υπερυπολογιστής της Δυτικής Μακεδονίας, ο οποίος θα είναι βελτιστοποιημένος για χρήση Τεχνητής Νοημοσύνης (ΤΝ), να μπορεί να διαχειρίζεται και ευαίσθητα δεδομένα (π.χ., του κλάδου της υγείας), διαδικασία για την οποία απαιτείται υψηλή αρτιότητα σε όρους τόσο φυσικής υποδομής, όσο και λογισμικού. Ο υπερυπολογιστής, που θα στεγαστεί σε ειδικούς οικίσκους εντός της πανεπιστημιούπολης, θα μπορεί να αξιοποιεί την τηλεπικοινωνιακή υποδομή της ΕΔΥΤΕ (οπτική ίνα και cloud).Ο πρόεδρος της ΕΔΥΤΕ επισημαίνει ακόμη πως η πρόσβαση ερευνητών και φοιτητών στον υπερυπολογιστή θα είναι άμεση και δωρεάν, ενώ το ίδιο θα ισχύει για τα πρώτα τρία χρόνια για όσες startups και μικρομεσαίες επιχειρήσεις θελήσουν να αξιοποιήσουν τις τεράστιες δυνατότητές του.Προσθέτει τέλος πως πολύ σύντομα μπαίνει στην αφετηρία το γραφείο front-end της PHAROS AE στον «Δημόκριτο», το οποίο εκτιμάται ότι θα εκκινήσει κάποιες πρώτες επαφές και συνέργειες με εταιρείες μέχρι τον Μάρτιο, αλλά υπολογίζεται ότι θα τεθεί σε πλήρη λειτουργία όταν ενεργοποιηθεί και ο «Δαίδαλος», κάτι που θα συμβεί «μέσα στο εξάμηνο». Θέσεις εργασίας και αλλαγή παραγωγικού μοντέλου Μέσα στην άνοιξη αναμένεται να κατατεθούν οι τεχνικές προδιαγραφές για το έργου του νέου υπερυπολογιστή στη Δυτική Μακεδονία και των συνοδών συστημάτων του, όπως γνωστοποιεί μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο Αναστάσιος Ραφαηλίδης, αντιπεριφερειάρχης Διαφάνειας, Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης και Ψηφιακού Μετασχηματισμού.«Στο τέλος του 2025 έγινε συνάντηση με τη διαχειριστική αρχή του ΣΔΑΜ, ώστε να οριστικοποιηθούν οι τελικές τεχνικές λεπτομέρειες με την ΕΔΥΤΕ και το Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Θα κατατεθούν εντός της άνοιξης οι σχετικές τεχνικές προδιαγραφές, άρα είναι θέμα χρόνου να προχωρήσουμε στο επόμενο στάδιο. Στόχος είναι μέσα στο 2026 να έχει κατατεθεί η πρόταση στο ΔΑΜ, κατόπιν δημοσίευσης δικής του πρόσκλησης, και να έχει δρομολογηθεί σταδιακά η εγκατάσταση» σημειώνει ο κ.Ραφαηλίδης. Σε ερώτημα σχετικά με το ποια θα είναι η υπολογιστική ισχύς του νεου υπερυπολογιστή και τι εμβαδόν θα καλύψουν οι εγκαταστάσεις του, διευκρινίζει ότι όλα αυτά θα αποφασιστούν στο πλαίσιο της τεχνικών προδιαγραφών που αναμένονται.Ωστόσο, το βέβαιο είναι ότι ο υπερυπολογιστής -που θα έχει ως βασική κατεύθυνση το δίπτυχο ενέργεια/περιβάλλον και αγροδιατροφή- θα εγκατασταθεί στη νέα πανεπιστημιούπολη του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας στη ΖΕΠ Κοζάνης, ώστε να συνδεθεί με το -ήδη ενταγμένο στο ΣΔΑΜ- πράσινο κέντρο δεδομένων που αναβαθμίζεται σε υπερυπολογιστικό και «αναμένεται ν’ αρχίσει να εξοπλίζεται μέσα στην άνοιξη».Ο υπερυπολογιστής θα στεγαστεί σε ειδικούς προκατασκευασμένους οικίσκους (κοντέινερ), κατάλληλους για φιλοξενία προηγμένων υπολογιστικών συστημάτων, κάτι που εγγυάται τόσο τη γρήγορη προώθηση του έργου (αφού δεν θα χρειαστεί να χτιστεί «σκληρή» υποδομή), όσο και την εύρυθμη λειτουργία του, καθώς οι συγκεκριμένοι οικίσκοι είναι έτσι κατασκευασμένοι, ώστε να διαμορφώνουν ιδανικές συνθήκες ψύξης και θέρμανσης.Σε ερώτημα σχετικά με το πόσα άτομα αναμένεται να απασχοληθούν στο όλο εγχείρημα, ο κ.Ραφαηλίδης επισημαίνει πως και στα δύο (υπερυπολογιστής και πράσινο κέντρο δεδομένων) υπολογίζεται ότι θα δημιουργηθούν περίπου 50 θέσεις εργασίας, που αφορούν ερευνητές και τεχνικούς υψηλών δεξιοτήτων, χωρίς σε αυτόν τον αριθμό να υπολογίζονται οι θέσεις που θα «ανοίξουν» δευτερογενώς, είτε από εταιρείες που θα εγκατασταθούν στην περιοχή για να επωφεληθούν από τις δυνατότητες του νέου υπερυπολογιστή είτε από επιχειρήσεις της περιοχής, που αξιοποιώντας τον θα μπορέσουν να προσφέρουν νέες υπηρεσίες και προϊόντα. Λύσεις με άμεση εφαρμογή στην καθημερινότητα «Εξαρχής, στόχος αυτής της πρωτοβουλίας δεν ήταν πόσες θέσεις εργασίας θα δημιουργηθούν στον υπερυπολογιστή και το εργοστάσιο ΤΝ καθεαυτά, αλλά να γίνει μια μεγάλη στροφή προς την κατεύθυνση της προσέλκυσης επενδύσεων στην περιοχή, της τόνωσης του τοπικού οικπσουστήματος έρευνας και καινοτομίας και της αλλαγής παραγωγικού μοντέλου» υπογραμμίζει, σημειώνοντας ότι μέσω του υπερυπολογιστή θα μπορούν να αναπτυχθούν λύσεις με άμεση εφαρμογή στην καθημερινότητα, πχ, βελτιώνοντας την παραγωγικότητα της βιώσιμης γεωργίας ή βελτιστοποιώντας την τηλεθέρμανση, ενώ εξαιρετικά σημαντική είναι η δυνατότητα διασύνδεσης που αποκτούν οι φοιτητές/τριες και ερευνητές/τριες του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας. «Με μια τέτοια υποδομή μπαίνουμε στον ψηφιακό χάρτη της Ευρώπης, δημιουργούμε προϋποθέσεις για προσέλκηση επενδύσεων και αλλαγή παραγωγικού μοντέλου και γενικά ανοίγουμε το παράθυρο για να μας δουν διεθνώς με άλλο “μάτι”» καταλήγει ο κ.Ραφαηλίδης, υπενθυμίζοντας ότι για πρώτη φορά η Περιφέρεια δημιουργεί στρατηγικό σχέδιο ψηφιακού μετασχηματισμού, στο οποίο εντάσσεται και η συγκεκριμένη πρωτοβουλία. Όταν δεκάδες εταιρείες επιδιώκουν συνεργασίες με ένα hub ψηφιακής καινοτομίας «Το Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας είναι σαφώς προσανατολισμένο στην πράσινη ενέργεια και τον ψηφιακό μετασχηματισμό και η δημιουργία του υπερυπολογιστή και του ΑΙ Factory θα μας δώσει μεγάλη δυνατότητα συνεργειών, τόσο με το “Pharos”, όσο και με τα αντίστοιχα ευρωπαϊκά οικοσυστήματα. Μιλάμε για ένα σύστημα λίγο μικρότερο, αλλά εφάμιλλο με το “Pharos”, ωστόσο η ακριβής υπολογιστική ισχύς θα αποφασιστεί στο πλαίσιο των τεχνικών προδιαγραφών. Δεν θα είναι ένα ΑΙ factory μόνο του, αλλά θα αποτελεί επέκταση του “Pharos”, καθώς είναι ενταγμένο κι αυτό στην ευρωπαϊκή “ομπρέλα” του EuroHPC, όπως και ο υπερυπολογιστής “Δαίδαλος”. Σε κάθε περίπτωση, θέλουμε να αναπτύξουμε γύρω από αυτή την υποδομή στην Περιφέρεια ένα οικοσύστημα καινοτομίας, που θα περιλαμβάνει μεταξύ άλλων νεοφυείς επιχειρήσεις βαθιάς τεχνολογίας» λέει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο Νικόλαος Πλόσκας, αναπληρωτής λαθηγητής του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας και συντονιστής του κόμβου ψηφιακής καινοτομίας SYNERGiNN Hub.«Ο κόμβος λειτουργεί ενάμιση χρόνο και η ζήτηση για τις υπηρεσίες του είναι ήδη πάρα πολύ μεγάλη. Έχουμε υπογεγραμμένες συμβάσεις με 63 επιχειρήσεις, το 93% των οποίων προέρχεται από τη Δυτική Μακεδονία και στόχος είναι να έχουν φτάσει τις 200 ώς το τέλος του έργου, τον Ιούνιο του 2027» σημειώνει ο κ.Πλόσκας, υπενθυμίζοντας ότι ο κόμβος έχει ως κύριο στόχο τη συγκέντρωση εμπειρογνωμόνων ερευνητών, της βιομηχανίας και των επιχειρήσεων που εστιάζουν στην καινοτομία, με σκοπό τη δημιουργία ενός οικοσυστήματος που καλύπτει ολόκληρο τον κύκλο καινοτομίας, από τη σύλληψη της αρχικής ιδέας ως την μετατροπή της σε εμπορικό τεχνολογικό προϊόν. Ήδη προσφέρει λύσεις ΤΝ σε πραγματικά προβλήματα, σε τομείως όπως η δημιουργία εξειδικευμένωμ (όχι generic) chatbots και οι εφαρμογές για τη βιομηχανία (π.χ., βελτιστοποίησης παραγωγής κ.ά). Το SYNERGiNN Hub ._ https://www.naftemporiki.gr/techscience/2062897/kozani-mechri-ton-ioynio-toy-2026-i-prokiryxi-gia-ton-deytero-yperypologisti-tis-elladas/

Η «διαφορά S8» στην κοσμολογία, Η θεωρία που περιγράφει με καλή προσέγγιση το σύμπαν μας, είναι γνωστή ως τo «Καθιερωμένο Πρότυπο της Κοσμολογίας», και συντομογραφικά αναφέρεται ως ΛCDM. Στο ΛCDM, κυριαρχεί η σταθερή ποσότητα σκοτεινής ενέργειας (η κοσμολογική σταθερά Λ) μαζί με την ψυχρή σκοτεινή ύλη (Cold Dark Matter=CDM). Δυστυχώς όμως αυτή η θεωρία είναι ελλιπής, αφού υπάρχουν αναπάντητα ερωτήματα και ανωμαλίες. Αλλά το ίδιο ισχύει για όλες τις φυσικές μας θεωρίες. Οι ανωμαλίες στην τυπική κοσμολογία θα μπορούσαν να μας καθοδηγήσουν προς μια ακόμη καλύτερη θεωρία. H «διαφορά S8» εκφράζει ένα τέτοιο ερωτηματικό στο κοσμολογικό μοντέλο ΛCDM. Το S8 ποσοτικοποιεί το πλάτος των διακυμάνσεων(*) της ύλης στο σύμπαν. Προσδιορίζεται από μετρήσεις της αρχέγονης μικροκυματικής ακτινοβολίας υποβάθρου και μετρήσεις του φαινομένου ασθενούς βαρυτικού φακού. Το πρόβλημα είναι ότι η τιμή του S8 που δίνουν οι δυο μέθοδοι αποκλίνουν μεταξύ τους. Κι αυτό ονομάζεται S8 tension, που σημαίνει ότι μάλλον λείπει κάτι σημαντικό από το καθιερωμένο κοσμολογικό μοντέλο (ΛCDM).Μια πρόσφατη δημοσίευση με τίτλο «A solution to the S8 tension through neutrino–dark matter interactions» επιχειρεί να δώσει μια λύση στη διαφορά S8. Οι ερευνητές Zu et al προτείνουν ότι αυτή η διαφορά μπορεί να μειωθεί ή να εξαλειφθεί, αν θεωρήσουμε πιθανές αλληλεπίδραση μεταξύ νετρίνων και σκοτεινής ύλης.Τα νετρίνα και η σκοτεινή ύλη είναι δύο από τα λιγότερο κατανοητά συστατικά του σύμπαντος, ωστόσο και τα δύο παίζουν κρίσιμο ρόλο στην κοσμική εξέλιξη. Ενδείξεις σχετικά με τις θεμελιώδεις ιδιότητές τους μπορεί να προκύψουν από αποκλίσεις στις κοσμολογικές μετρήσεις σε διαφορετικές εποχές της κοσμικής ιστορίας. Πιθανές αλληλεπιδράσεις μεταξύ τους θα μπορούσαν να αφήσουν ξεχωριστά αποτυπώματα στις κοσμολογικές παρατηρήσεις, ανοίγοντας ένα σπάνιο παράθυρο στη φυσική του σκοτεινού τομέα πέρα από το καθιερωμένο πρότυπο (ΛCDM).Στην δημοσίευση των ερευνητών Zu et al παρουσιάζονται στοιχεία σύμφωνα με τα οποία οι αλληλεπιδράσεις σκοτεινής ύλης και νετρίνων μπορούν να εξηγήσουν την παρατηρούμενη διαφορά S8. Δείχνουν ότι αρκεί γι αυτό να θεωρηθεί μια ισχύς αλληλεπίδρασης νετρίνων-σκοτεινής ύλης u≈10−4. Όμως τα ευρήματά τους έχουν στατιστική ακρίβεια 3σ, κάτω από το όριο των 5σ που απαιτείται για να γίνει αποδεκτή η ανακάλυψη. Η τελική ετυμηγορία θα προκύψει από ακριβέστερους θεωρητικούς υπολογισμούς σε συνδυασμό με την συλλογή περισσότερων παρατηρησιακών δεδομένων, για παράδειγμα από το Αστεροσκοπείο Vera C. Rubin ή άλλων Παρατηρητηρίων. διαβάστε περισσότερα: Scientists may be approaching a ‘fundamental breakthrough in cosmology and particle physics’ — if dark matter and ‘ghost particles’ can interact (*) Ισχύει: , όπου το Ωm καθορίζει τη μέση πυκνότητα της ύλης στο σημερινό σύμπαν, το σ8 καθορίζει το πλάτος των διακυμάνσεων της ύλης σε σφαίρα ακτίνας 8h-1 Mpc, όπου h=Η0/(100km/s/Mpc) και Η0 η τιμή της σταθεράς του Hubble σήμερα.

Roscosmos Ο κοσμοναύτης Όλεγκ Πλατόνοφ μίλησε για την πρώτη του διαστημική αποστολή σε συνέντευξη Τύπου μετά την πτήση. Ο κοσμοναύτης της Roscosmos, μαζί με τα υπόλοιπα μέλη του πληρώματος Crew-11, συμμετείχε σε συνέντευξη Τύπου στο Διαστημικό Κέντρο Johnson στο Χιούστον. Ο Όλεγκ Πλατόνοφ ευχαρίστησε όλους όσους τον βοήθησαν να πραγματοποιήσει το όνειρό του για διαστημικές πτήσεις, καθώς και τα υπόλοιπα μέλη του πληρώματος. Θα ήθελα να ευχαριστήσω πολύ για αυτήν την ευκαιρία τη χώρα μου, τη Roscosmos, τη NASA, τις Ηνωμένες Πολιτείες και την SpaceX. Με εξέπληξε το πόσο όμορφη είναι η Γη μας, ο πλανήτης μας. Είναι πιο όμορφη από ό,τι μπορούμε να δούμε στην εικόνα. Υπάρχει μεγάλη διαφορά μεταξύ της εικόνας και της πραγματικότητας. Θέλω να ευχαριστήσω τη χώρα μου, τη Roscosmos, τη NASA, τις Ηνωμένες Πολιτείες και την SpaceX για αυτήν την ευκαιρία. Με εξέπληξε το πόσο όμορφη είναι η Γη μας, ο πλανήτης μας. Είναι ακόμη πιο όμορφη από ό,τι μπορούμε να δούμε στην εικόνα. Υπάρχει μεγάλη διαφορά μεταξύ της εικόνας και της πραγματικότητας. — Όλεγκ Πλατόνοφ, κοσμοναύτης της Roscosmos. Μετά την επιστροφή του στη Ρωσία για περαιτέρω αποκατάσταση μετά την πτήση, ο Όλεγκ Πλατόνοφ θα μιλήσει με περισσότερες λεπτομέρειες για το έργο του σε τροχιά σε Ρώσους δημοσιογράφους. Μην το χάσετε! Ακολουθήστε τη Roscosmos στο MAX: max.ru/roscosmos https://vk.com/roscosmos?w=wall-30315369_599341 Roscosmos "Η διατροφή δεν πρέπει να διαταράσσεται": Πώς και πόσο τρώνε οι κοσμοναύτες στον ISS Η εξάμηνη αποστολή των κοσμοναυτών χωρίζεται σε κύκλους 16 ημερών, κατά τους οποίους κάθε ημερήσια μερίδα αποτελείται από διαφορετικά, προεγκεκριμένα κυρίως πιάτα. 🔴Είναι δυνατό να αλλάξετε γνώμη και να φάτε ένα ψωμάκι αντί για ψάρι, αλλά δεν συνιστάται - θα διαταράξει την ισορροπία των θρεπτικών συστατικών, η οποία αποτελεί σημαντικό συστατικό της υγείας. Όταν ταξιδεύουν προς τον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό (ISS), οι κοσμοναύτες παίρνουν μαζί τους δύο τύπους δοχείων φαγητού: 🔵για το κύριο μενού 🔵επιπλέον δοχεία – με αγαπημένα φαγητά 📎Τα επιπλέον δοχεία αποτελούνται από πιάτα που έλαβαν υψηλές βαθμολογίες κατά τη διάρκεια των γευσιγνωσιών. Κάθε κοσμοναύτης έχει έξι από αυτά τα δοχεία. Οι τυπικές μερίδες τροφίμων και ποτών στο πλοίο περιλαμβάνουν περίπου 200 είδη φαγητού και ποτού. Τα περισσότερα από αυτά είναι λυοφιλιωμένα. 🔷 Ακολουθήστε τη Roscosmos στο MAX: max.ru/roscosmos https://vk.com/roscosmos?w=wall-30315369_599334

Ο πύραυλος και το διαστημόπλοιο Artemis II της NASA κατευθύνονται προς την εξέδρα εκτόξευσης. Αυτή η εικόνα, της 17ης Ιανουαρίου 2026, δείχνει το SLS (Space Launch System) της NASA και το διαστημόπλοιο Orion να απογειώνονται από το Κτίριο Συναρμολόγησης Οχημάτων στο Διαστημικό Κέντρο Κένεντι της NASA στη Φλόριντα. Το τεράστιο Crawler-Transporter της NASA , αναβαθμισμένο για το πρόγραμμα Artemis, μεταφέρει τον ισχυρό πύραυλο SLS και το διαστημόπλοιο Orion στην Εξέδρα Εκτόξευσης 39Β, στο πλαίσιο της προετοιμασίας για την αποστολή Artemis II.Κινούμενο με μέγιστη ταχύτητα μόλις 0,82 μίλια/ώρα, το ερπυστριοφόρο σκάφος μετέφερε αργά αλλά σταθερά τον πανύψηλο πύραυλο της Σελήνης και το διαστημόπλοιο προς την εξέδρα προσγείωσης, φτάνοντας στον προορισμό τους στις 6:42 μ.μ. EST μετά από ένα ταξίδι σχεδόν 12 ωρών. Η δοκιμαστική πτήση Artemis II θα στείλει τους αστροναύτες της NASA Reid Wiseman, Victor Glover και Christina Koch, και τον αστροναύτη της CSA (Καναδική Διαστημική Υπηρεσία) Jeremy Hansen σε ένα ταξίδι περίπου 10 ημερών γύρω από τη Σελήνη και πίσω. Είναι ένα ακόμη βήμα προς νέες αποστολές με αμερικανικό πλήρωμα στην επιφάνεια της Σελήνης, που θα οδηγήσουν σε μια διαρκή παρουσία στη Σελήνη που θα βοηθήσει τον οργανισμό να προετοιμαστεί για την αποστολή των πρώτων αστροναυτών - Αμερικανών - στον Άρη. https://www.nasa.gov/image-article/nasas-artemis-ii-rocket-and-spacecraft-make-their-way-to-launch-pad/ Προχωρούν οι προετοιμασίες για την πλατφόρμα εκτόξευσης ενόψει της πρόβας Artemis II Wet Dress Rehearsal Λίγο μετά την άφιξη του πυραύλου Artemis II SLS (Space Launch System) της NASA και του διαστημοπλοίου Orion στην εξέδρα εκτόξευσης 39B στο Διαστημικό Κέντρο Κένεντι του οργανισμού στη Φλόριντα στις 17 Ιανουαρίου, οι μηχανικοί ξεκίνησαν τις προετοιμασίες για μια επερχόμενη πρόβα για υγρή χρήση, μια δοκιμή ανεφοδιασμού καυσίμου του πυραύλου που έχει προγραμματιστεί να πραγματοποιηθεί πριν από την εκτόξευση. Οι τεχνικοί συνέδεσαν γραμμές καθαρισμού που αποσκοπούσαν στη διατήρηση των κοιλοτήτων του πυραύλου και του διαστημικού σκάφους στις κατάλληλες συνθήκες, επέτρεψαν την επικοινωνία με το Κέντρο Ελέγχου Εκτόξευσης και πραγματοποίησαν δοκιμές ταλάντωσης του βραχίονα πρόσβασης του πληρώματος - της γέφυρας που επιτρέπει στο πλήρωμα και στο υπόλοιπο προσωπικό να έχουν πρόσβαση στο Orion. Το σύστημα εξόδου έκτακτης ανάγκης, ένα συρματόσχοινο ολίσθησης και συστήματα καλαθιών που επιτρέπουν γρήγορη έξοδο σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης, συνδέθηκε επίσης, επιτρέποντας στις ομάδες να εξασκηθούν στην απελευθέρωση των καλαθιών. Το Orion και στοιχεία του πυραύλου, συμπεριλαμβανομένου του βασικού σταδίου, του ενδιάμεσου σταδίου κρυογονικής πρόωσης και των ενισχυτών, έχουν τεθεί σε λειτουργία. Οι ομάδες βρίσκονται εν μέσω πολυήμερων δοκιμών επικοινωνιών ραδιοσυχνοτήτων μεταξύ του πυραύλου και του Ανατολικού Βήματος. Οι τεχνικοί έχουν προγραμματίσει να ξεκινήσουν την επισκευή των δύο πυραύλων στερεάς κατάστασης SLS με υδραζίνη κατά τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου. Θα φορτώσουν επίσης πολλά τελικά είδη στο Orion, συμπεριλαμβανομένων δισκίων για το πλήρωμα, ιατρικών κιτ και αρκετών επιστημονικών ωφέλιμων φορτίων όπως η έρευνα AVATAR .Κατά τη διάρκεια της επερχόμενης πρόβας για υγρή εκτόξευση, οι ομάδες επιδεικνύουν την ικανότητα να φορτώνουν περισσότερα από 700.000 γαλόνια κρυογονικών προωθητικών στον πύραυλο, να πραγματοποιούν αντίστροφη μέτρηση εκτόξευσης και να εξασκούνται στην ασφαλή αφαίρεση προωθητικού από τον πύραυλο χωρίς την παρουσία αστροναυτών στο χώρο. Εάν χρειαστεί, οι μηχανικοί μπορούν να μεταφέρουν τα SLS και Orion στο Κτίριο Συναρμολόγησης Οχημάτων για πρόσθετες εργασίες. Ενώ το παράθυρο εκτόξευσης Artemis II ανοίγει ήδη από την Παρασκευή 6 Φεβρουαρίου, η ομάδα διαχείρισης της αποστολής θα αξιολογήσει την ετοιμότητα πτήσης μετά την πρόβα υγρής απογείωσης σε όλο το διαστημόπλοιο, την υποδομή εκτόξευσης και τις ομάδες πληρώματος και επιχειρήσεων πριν επιλέξει μια ημερομηνία εκτόξευσης. https://www.nasa.gov/blogs/missions/2026/01/21/launch-pad-preparations-progress-ahead-of-artemis-ii-wet-dress-rehearsal/ Ένα πανό καλυμμένο με τις υπογραφές υπαλλήλων και εργολάβων της NASA φαίνεται στον περιμετρικό φράχτη του Συγκροτήματος Εκτόξευσης 39Β, μετά την άφιξη του πυραύλου Artemis II Space Launch System (SLS) της NASA και του διαστημοπλοίου Orion στην εξέδρα εκτόξευσης, την Κυριακή 18 Ιανουαρίου 2026, στο Διαστημικό Κέντρο Κένεντι της NASA στη Φλόριντα. Η δοκιμαστική πτήση Artemis II της NASA θα μεταφέρει τον Διοικητή Reid Wiseman, τον Πιλότο Victor Glover και την Ειδική Αποστολής Christina Koch από τη NASA, και τον Ειδικό Αποστολής Jeremy Hansen από την CSA (Καναδική Υπηρεσία Διαστήματος), γύρω από τη Σελήνη και πίσω. Η αποστολή Artemis II της NASA θα πετάξει αναμνηστικά της κληρονομιάς με πλήρωμα αστροναυτών. Καθώς η Αμερική πλησιάζει την 250ή επέτειο από την ανακήρυξη της ανεξαρτησίας της, η αποστολή Artemis II της NASA θα μεταφέρει μια σειρά από αναμνηστικά που αντικατοπτρίζουν τη μακρά παράδοση της χώρας στην εξερεύνηση, την καινοτομία και την ηγεσία στον επίσημο εξοπλισμό πτήσης της. Τα αντικείμενα θα πετάξουν στο διαστημόπλοιο Orion, το οποίο εκτοξεύτηκε πάνω από τον πύραυλο Space Launch System (SLS), καθώς μεταφέρει τέσσερις αστροναύτες γύρω από τη Σελήνη στην πρώτη δοκιμαστική πτήση με επανδρωμένο προσωπικό της εκστρατείας Artemis του οργανισμού.«Τα ιστορικά αντικείμενα που φέρουν το Artemis II αντικατοπτρίζουν το μακρύ κύμα της αμερικανικής εξερεύνησης και τις γενιές των καινοτόμων που έκαναν αυτή τη στιγμή δυνατή», δήλωσε ο διευθυντής της NASA, Τζάρεντ Ισαάκμαν. «Αυτή η αποστολή θα συγκεντρώσει κομμάτια από τα πρώτα μας επιτεύγματα στην αεροπορία, καθορίζοντας στιγμές από τις επανδρωμένες διαστημικές πτήσεις και σύμβολα για το πού κατευθυνόμαστε στη συνέχεια. Κατά τη διάρκεια της 250ής επετείου της Αμερικής, το Orion θα μεταφέρει αστροναύτες γύρω από τη Σελήνη, ενώ παράλληλα θα μεταφέρει την ιστορία μας στο επόμενο κεφάλαιο πέρα από τη Γη».Επιλεγμένα για να τιμήσουν τα ιστορικά επιτεύγματα της Αμερικής στο διάστημα, να εμπνεύσουν την επόμενη γενιά εξερευνητών και να ενισχύσουν την ηγετική θέση των ΗΠΑ μέσω της διεθνούς συνεργασίας στην επιστήμη και την εκπαίδευση, τα αναμνηστικά αυτά συνεχίζουν μια περήφανη παράδοση που συνεχίζεται από την αποστολή Άρτεμις Ι και προηγούμενες επανδρωμένες διαστημικές αποστολές. Μαζί, αναδεικνύουν την ελευθερία και την καινοτομία που ξεκλείδωσαν τη Χρυσή Εποχή της ανθρώπινης εξερεύνησης του διαστήματος.Ένα δείγμα υφάσματος μουσελίνας διαστάσεων 2,5 x 2,5 εκατοστά από το αρχικό Wright Flyer που χρησιμοποίησαν οι αδελφοί Ράιτ για να πραγματοποιήσουν την πρώτη μηχανοκίνητη πτήση το 1903 θα πετάξει στο Artemis II, το οποίο δανείστηκε από το Εθνικό Μουσείο Αεροπορίας και Διαστήματος του Smithsonian. Ένα μικρότερο τετράγωνο κομμάτι του δείγματος είχε πετάξει προηγουμένως στο διαστημικό λεωφορείο Discovery με το STS-51D το 1985 και θα κάνει το δεύτερο ταξίδι του στο διάστημα. Μετά την αποστολή, το ύφασμα θα επανενωθεί με δύο άλλα δείγματα Wright Flyer του 1903 στο μουσείο, γιορτάζοντας την ιστορία και την καινοτομία του έθνους στην αεροπορία.Επίσης, στην αποστολή Artemis II θα κυματίζει μια αμερικανική σημαία διαστάσεων 13 επί 8 ιντσών, η οποία κυμάτιζε με την πρώτη αποστολή διαστημικού λεωφορείου, STS-1, την τελική αποστολή διαστημικού λεωφορείου, STS-135, και την πρώτη επανδρωμένη δοκιμαστική πτήση της NASA με το διαστημόπλοιο Crew Dragon της SpaceX, SpaceX Demo-2.Μια σημαία που επρόκειτο να κυματίσει στην αποστολή Apollo 18 της NASA περιλαμβάνεται στο κιτ πτήσης και θα πραγματοποιήσει την πρώτη της πτήση με το Orion. Η σημαία χρησιμεύει ως ένα ισχυρό έμβλημα της ανανεωμένης δέσμευσης της Αμερικής στην ανθρώπινη εξερεύνηση της Σελήνης, ενώ παράλληλα τιμά την κληρονομιά των πρωτοπόρων του Apollo που πρώτοι χάραξαν το μονοπάτι.Το Orion θα μεταφέρει επίσης ένα αντίγραφο ενός αρνητικού 4 επί 5 ιντσών μιας φωτογραφίας από την αποστολή Ranger 7 , την πρώτη αμερικανική αποστολή που έφερε επιτυχώς σε επαφή με την επιφάνεια της Σελήνης. Το Εργαστήριο Αεριοπροώθησης της NASA στην Καλιφόρνια διαχειρίστηκε τη σειρά διαστημοπλοίων Ranger, η οποία κατασκευάστηκε για να βοηθήσει στον εντοπισμό ασφαλών σημείων προσεδάφισης στη Σελήνη για τους αστροναύτες του Apollo. Η φωτογραφία αντιπροσωπεύει ένα σημαντικό σημείο καμπής στον αγώνα για τη Σελήνη, το οποίο θα επαναληφθεί σήμερα μέσω της επιτυχίας του Artemis.Στο Artemis I, μια ποικιλία από σπόρους δέντρων πέταξε και διανεμήθηκε σε εκπαιδευτικούς οργανισμούς και εκπαιδευτικούς μετά την αποστολή, ακολουθώντας τα βήματα των σπόρων δέντρων που πετάχτηκαν στην αποστολή Apollo 14 και φύτρωσαν σε «Δέντρα Σελήνης» μετά την επιστροφή τους στη Γη. Οι σπόροι έχουν έκτοτε ριζώσει σε 236 τοποθεσίες στις ΗΠΑ και έχουν γίνει τα δικά τους Δέντρα Σελήνης Artemis I. Δείγματα εδάφους που συλλέχθηκαν από τη βάση των καθιερωμένων Δέντρων Σελήνης Artemis I που φυτεύτηκαν στα 10 κέντρα της NASA θα πετάξουν στο Artemis II, αντιπροσωπεύοντας τον πλήρη κύκλο της εξερεύνησης: εκτόξευση, πτήση, ανάπτυξη και επιστροφή στο διάστημα. Η CSA (Καναδική Υπηρεσία Διαστήματος) θα πετάξει διάφορους σπόρους δέντρων στο κιτ με σκοπό τη διανομή τους μετά την αποστολή.Στο κιτ θα περιλαμβάνεται επίσης μια κάρτα SD που θα περιλαμβάνει τα εκατομμύρια ονόματα όσων συμμετείχαν στην καμπάνια « Στείλτε το Όνομά σας στο Διάστημα », φέρνοντας μαζί του το κοινό σε αυτό το ταξίδι. Το κιτ θα περιλαμβάνει μια ποικιλία από σημαίες, σήματα και καρφίτσες που θα διανεμηθούν μετά την αποστολή σε ενδιαφερόμενους και υπαλλήλους που συνέβαλαν στην πτήση. Επιπλέον, η NASA έχει συμπεριλάβει στο κιτ αντικείμενα από διάφορους συνεργάτες της. Αυτοκόλλητα και μπαλώματα από την CSA θα ανεμίζουν, και η ESA (Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Διαστήματος) θα υψώσει μια σημαία στο κιτ για διανομή μετά την αποστολή, σηματοδοτώντας τη διεθνή συνεργασία της NASA με άλλους διαστημικούς οργανισμούς μέσω της Artemis. Η Ευρωπαϊκή Μονάδα Υπηρεσίας του Orion, η κινητήρια δύναμη του διαστημοπλοίου, παρέχεται από την ESΗ μεταφορά αναμνηστικών στο διαστημόπλοιο της NASA αποτελεί παράδοση από τη δεκαετία του 1960, η οποία συνεχίστηκε και με το Artemis I, την πρώτη μη επανδρωμένη δοκιμαστική πτήση του Orion και του SLS. Κατά τη διάρκεια αυτής της αποστολής, το Orion μετέφερε ένα συμβολικό κιτ πτήσης που περιελάμβανε ιστορικά αντικείμενα από τις αποστολές Apollo STEM, ή αλλιώς επιστήμη, τεχνολογία, μηχανική και μαθηματικά, αντικείμενα, ψηφιοποιημένες εκθέσεις μαθητών και δεσμεύσεις εκπαιδευτικών και πολλά άλλα.Το επίσημο κιτ πτήσης για το Artemis II, το οποίο περιέχει συνολικά περίπου 10 κιλά αναμνηστικών, ενισχύει τη σημαντική επιστημονική έρευνα στο Orion. https://www.nasa.gov/missions/artemis/artemis-2/nasas-artemis-ii-mission-to-fly-legacy-keepsakes-with-astronaut-crew/ Αυτή η εικόνα δείχνει το SLS (Σύστημα Εκτόξευσης Διαστήματος) της NASA και το διαστημόπλοιο Orion να απογειώνονται από το Κτίριο Συναρμολόγησης Οχημάτων στο Διαστημικό Κέντρο Κένεντι της NASA. Το τεράστιο ερπυστριοφόρο διαστημόπλοιο της NASA, αναβαθμισμένο για το πρόγραμμα Artemis, μεταφέρει τον ισχυρό πύραυλο SLS και το διαστημόπλοιο Orion στον Κινητό Εκτοξευτή από το Κτίριο Συναρμολόγησης Οχημάτων στην Εξέδρα Εκτόξευσης 39Β στο Διαστημικό Κέντρο Κένεντι, στο πλαίσιο της προετοιμασίας για την αποστολή Artemis II.

Μοντέλο τεχνητής νοημοσύνης της NASA που βρήκε 370 εξωπλανήτες τώρα ερευνά τα δεδομένα του TESS. Οι επιστήμονες έχουν ανακαλύψει πάνω από 6.000 πλανήτες που βρίσκονται σε τροχιά γύρω από άστρα εκτός του Ήλιου μας, γνωστούς ως εξωπλανήτες. Περισσότεροι από τους μισούς από αυτούς τους πλανήτες ανακαλύφθηκαν χάρη σε δεδομένα από την αποσυρθείσα αποστολή Kepler της NASA και την τρέχουσα αποστολή TESS (Transiting Exoplanet Survey Satellite) της NASA. Ωστόσο, ο τεράστιος θησαυρός δεδομένων από αυτές τις αποστολές εξακολουθεί να περιέχει πολλούς πλανήτες που δεν έχουν ακόμη ανακαλυφθεί. Όλα τα δεδομένα και από τις δύο αποστολές είναι δημόσια διαθέσιμα στα αρχεία της NASA και πολλές ομάδες σε όλο τον κόσμο έχουν χρησιμοποιήσει αυτά τα δεδομένα για να βρουν νέους πλανήτες χρησιμοποιώντας μια σειρά από τεχνικές.Το 2021, μια ομάδα από το Ερευνητικό Κέντρο Ames της NASA στη Silicon Valley της Καλιφόρνια δημιούργησε το ExoMiner, ένα λογισμικό ανοιχτού κώδικα που χρησιμοποίησε τεχνητή νοημοσύνη (AI) για να επικυρώσει 370 νέους εξωπλανήτες από δεδομένα Kepler. Τώρα, η ομάδα δημιούργησε μια νέα έκδοση του μοντέλου που εκπαιδεύτηκε σε δεδομένα τόσο του Kepler όσο και του TESS, η οποία ονομάζεται ExoMiner++.Ο νέος αλγόριθμος, ο οποίος συζητείται σε πρόσφατη δημοσίευση στο Astronomical Journal, εντόπισε 7.000 στόχους ως υποψήφιους εξωπλανήτες από το TESS σε μια αρχική δοκιμή. Ένας υποψήφιος εξωπλανήτης είναι ένα σήμα που είναι πιθανό να είναι ένας πλανήτης, αλλά απαιτεί παρατηρήσεις παρακολούθησης από πρόσθετα τηλεσκόπια για επιβεβαίωση.Το ExoMiner++ μπορεί να ληφθεί δωρεάν από το GitHub , επιτρέποντας σε οποιονδήποτε ερευνητή να χρησιμοποιήσει το εργαλείο για να αναζητήσει πλανήτες στο αυξανόμενο δημόσιο αρχείο δεδομένων του TESS.«Το λογισμικό ανοιχτού κώδικα όπως το ExoMiner επιταχύνει την επιστημονική ανακάλυψη», δήλωσε ο Kevin Murphy, επικεφαλής επιστημονικών δεδομένων της NASA στα κεντρικά γραφεία της NASA στην Ουάσινγκτον. «Όταν οι ερευνητές μοιράζονται ελεύθερα τα εργαλεία που έχουν αναπτύξει, επιτρέπουν σε άλλους να αναπαράγουν τα αποτελέσματα και να εμβαθύνουν στα δεδομένα, γι' αυτό και τα ανοιχτά δεδομένα και ο κώδικας αποτελούν σημαντικούς πυλώνες της επιστήμης που αποτελεί χρυσό πρότυπο».Το ExoMiner++ εξετάζει παρατηρήσεις πιθανών διελεύσεων για να προβλέψει ποιες από αυτές προκαλούνται από εξωπλανήτες και ποιες από άλλα αστρονομικά γεγονότα, όπως η έκλειψη δυαδικών αστέρων. «Όταν έχεις εκατοντάδες χιλιάδες σήματα, όπως σε αυτή την περίπτωση, είναι το ιδανικό μέρος για να αναπτύξεις αυτές τις τεχνολογίες βαθιάς μάθησης», δήλωσε ο Miguel Martinho, υπάλληλος του KBR στη NASA Ames, ο οποίος είναι συν-ερευνητής του ExoMiner++Το Kepler και το TESS λειτουργούν διαφορετικά — το TESS παρακολουθεί σχεδόν ολόκληρο τον ουρανό, αναζητώντας κυρίως πλανήτες που διέρχονται από κοντινά άστρα, ενώ το Kepler εξέτασε ένα μικρό κομμάτι του ουρανού σε μεγαλύτερο βάθος από το TESS. Παρά τις διαφορετικές αυτές στρατηγικές παρατήρησης, οι δύο αποστολές παράγουν συμβατά σύνολα δεδομένων, επιτρέποντας στο ExoMiner++ να εκπαιδεύεται με δεδομένα και από τα δύο τηλεσκόπια και να παρέχει ισχυρά αποτελέσματα. «Με λίγους πόρους, μπορούμε να έχουμε πολλά οφέλη», δήλωσε ο Hamed Valizadegan, επικεφαλής του έργου για το ExoMiner και υπάλληλος του KBR στη NASA Ames.Η επόμενη έκδοση του ExoMiner++ θα βελτιώσει τη χρησιμότητα του μοντέλου και θα συμβάλει στις μελλοντικές προσπάθειες ανίχνευσης εξωπλανητών. Ενώ το ExoMiner++ μπορεί προς το παρόν να επισημαίνει υποψήφιους πλανήτες όταν του δίνεται μια λίστα με πιθανά σήματα διέλευσης, η ομάδα εργάζεται επίσης για να δώσει στο μοντέλο τη δυνατότητα να αναγνωρίζει τα ίδια τα σήματα από τα ακατέργαστα δεδομένα.Η επιστήμη ανοιχτού κώδικα και το λογισμικό ανοιχτού κώδικα είναι ο λόγος για τον οποίο ο τομέας των εξωπλανητών εξελίσσεται τόσο γρήγορα.Εκτός από τη συνεχιζόμενη ροή δεδομένων από το TESS, οι μελλοντικές αποστολές αναζήτησης εξωπλανητών θα δώσουν στους χρήστες του ExoMiner πολλά περισσότερα δεδομένα για να εργαστούν. Το επερχόμενο διαστημικό τηλεσκόπιο Nancy Grace Roman της NASA θα καταγράψει δεκάδες χιλιάδες διελεύσεις εξωπλανητών — και, όπως τα δεδομένα TESS, τα δεδομένα Roman θα είναι ελεύθερα διαθέσιμα σύμφωνα με τη δέσμευση της NASA για την Επιστήμη Gold Standard και την κοινή χρήση δεδομένων με το κοινό. Οι πρόοδοι που έχουν σημειωθεί με τα μοντέλα ExoMiner θα μπορούσαν επίσης να βοηθήσουν στην αναζήτηση εξωπλανητών στα δεδομένα Roman.«Η πρωτοβουλία ανοιχτής επιστήμης της NASA θα οδηγήσει όχι μόνο σε καλύτερη επιστήμη, αλλά και σε καλύτερο λογισμικό», δήλωσε ο Jon Jenkins, επιστήμονας εξωπλανητών στη NASA Ames. «Η επιστήμη ανοιχτού κώδικα και το λογισμικό ανοιχτού κώδικα είναι ο λόγος που ο τομέας των εξωπλανητών προχωρά τόσο γρήγορα».Το Γραφείο του Επικεφαλής Υπεύθυνου Επιστημονικών Δεδομένων της NASA ηγείται των προσπαθειών ανοιχτής επιστήμης για τον οργανισμό. Η δημόσια κοινοποίηση επιστημονικών δεδομένων, εργαλείων, έρευνας και λογισμικού μεγιστοποιεί τον αντίκτυπο των επιστημονικών αποστολών της NASA. Για να μάθετε περισσότερα σχετικά με τη δέσμευση της NASA για διαφάνεια και αναπαραγωγιμότητα της επιστημονικής έρευνας, επισκεφθείτε τη διεύθυνση science.nasa.gov/open-science . Για να λαμβάνετε περισσότερες ιστορίες σχετικά με τον αντίκτυπο των επιστημονικών δεδομένων της NASA απευθείας στα εισερχόμενά σας, εγγραφείτε στο ενημερωτικό δελτίο NASA Open Science . https://science.nasa.gov/open-science/deep-learning-exoplanets-tess/ Αυτή η καλλιτεχνική απεικόνιση δείχνει το άστρο TRAPPIST-1 με δύο πλανήτες να διέρχονται από πάνω του. Το ExoMiner++, ένα πρόσφατα ενημερωμένο πακέτο λογισμικού ανοιχτού κώδικα που αναπτύχθηκε από τη NASA, χρησιμοποιεί τεχνητή νοημοσύνη για να βοηθήσει στην εύρεση νέων εξωπλανητών που διέρχονται από δεδομένα που συλλέγονται από τις αποστολές της NASA. Καλλιτεχνική απεικόνιση του δορυφόρου έρευνας εξωπλανητών διέλευσης (TESS) της NASA, ο οποίος εκτοξεύτηκε το 2018 και έχει ανακαλύψει σχεδόν 700 εξωπλανήτες μέχρι στιγμής. Το λογισμικό ExoMiner++ της NASA εργάζεται για την αναγνώριση περισσότερων πλανητών στα δεδομένα του TESS χρησιμοποιώντας τεχνητή νοημοσύνη. .

Η NASA Webb ανακαλύπτει νεαρά αστέρια σαν τον Ήλιο που σφυρηλατούν, εκπέμποντας κοινούς κρυστάλλους. Οι αστρονόμοι αναζητούν εδώ και καιρό στοιχεία που να εξηγούν γιατί οι κομήτες στα περίχωρα του δικού μας ηλιακού συστήματος περιέχουν κρυσταλλικά πυριτικά άλατα, καθώς οι κρύσταλλοι απαιτούν έντονη θερμότητα για να σχηματιστούν και αυτές οι «βρώμικες χιονόμπαλες» περνούν τον περισσότερο χρόνο τους στην υπερψυχρή Ζώνη Κάιπερ και στο Νέφος του Όορτ . Τώρα, κοιτάζοντας έξω από το ηλιακό μας σύστημα, το Διαστημικό Τηλεσκόπιο James Webb της NASA επέστρεψε τα πρώτα οριστικά στοιχεία που συνδέουν το πώς είναι δυνατές αυτές οι συνθήκες. Το τηλεσκόπιο έδειξε ξεκάθαρα για πρώτη φορά ότι το θερμό, εσωτερικό μέρος του δίσκου αερίου και σκόνης που περιβάλλει ένα πολύ νεαρό, ενεργά σχηματιζόμενο αστέρι είναι το σημείο όπου σφυρηλατούνται τα κρυσταλλικά πυριτικά άλατα. Ο Webb αποκάλυψε επίσης μια ισχυρή εκροή που είναι ικανή να μεταφέρει τους κρυστάλλους στις εξωτερικές άκρες αυτού του δίσκου. Σε σύγκριση με το δικό μας πλήρως σχηματισμένο, ως επί το πλείστον καθαρισμένο από σκόνη ηλιακό σύστημα, οι κρύσταλλοι θα σχηματίζονταν περίπου μεταξύ Ήλιου και Γης.Οι ευαίσθητες παρατηρήσεις του Webb στο μέσο υπέρυθρο φάσμα του πρωτοαστέρα, που καταγράφεται ως EC 53, δείχνουν επίσης ότι οι ισχυροί άνεμοι από τον δίσκο του αστεριού πιθανότατα εκτοξεύουν αυτούς τους κρυστάλλους σε μακρινές τοποθεσίες, όπως η απίστευτα κρύα άκρη του πρωτοπλανητικού δίσκου του, όπου τελικά μπορεί να σχηματιστούν κομήτες.«Οι στρωματοποιημένες εκροές του EC 53 μπορεί να ανυψώσουν αυτά τα νεοσχηματισμένα κρυσταλλικά πυριτικά άλατα και να τα μεταφέρουν προς τα έξω, σαν να βρίσκονται σε μια κοσμική λεωφόρο», δήλωσε ο Jeong-Eun Lee, επικεφαλής συγγραφέας μιας νέας δημοσίευσης στο Nature και καθηγητής στο Εθνικό Πανεπιστήμιο της Σεούλ στη Νότια Κορέα. «Ο Webb όχι μόνο μας έδειξε ακριβώς ποιοι τύποι πυριτικών αλάτων βρίσκονται στη σκόνη κοντά στο αστέρι, αλλά και πού βρίσκονται τόσο πριν όσο και κατά τη διάρκεια μιας έκρηξης». Πρωτοστάρ EC 53 στο Νεφέλωμα του Φιδιού. Η ομάδα χρησιμοποίησε το MIRI (Μέσο Υπέρυθρο Όργανο) του Webb για να συλλέξει δύο σύνολα εξαιρετικά λεπτομερών φασμάτων για να εντοπίσει συγκεκριμένα στοιχεία και μόρια και να προσδιορίσει τις δομές τους. Στη συνέχεια, χαρτογράφησαν με ακρίβεια πού βρίσκονται τα πάντα, τόσο όταν ο EC 53 είναι «ήσυχος» (αλλά εξακολουθεί να «τσιμπάει» σταδιακά τον δίσκο του) όσο και όταν είναι πιο ενεργός (αυτό που είναι γνωστό ως φάση έκρηξης). Αυτό το αστέρι, το οποίο έχει μελετηθεί από αυτήν την ομάδα και από άλλες ομάδες εδώ και δεκαετίες, είναι ιδιαίτερα προβλέψιμο. (Άλλα νεαρά αστέρια έχουν ακανόνιστες εκρήξεις ή οι εκρήξεις τους διαρκούν εκατοντάδες χρόνια.) Περίπου κάθε 18 μήνες, το EC 53 ξεκινά μια 100ήμερη, βομβαρδιστική φάση εκρήξεων, επιταχύνοντας τον ρυθμό και καταβροχθίζοντας εντελώς το κοντινό αέριο και σκόνη, ενώ εκτοξεύει μέρος της πρόσληψής του ως ισχυρούς πίδακες και εκροές. Αυτές οι εκβολές μπορεί να εκτοξεύσουν μερικούς από τους νεοσχηματισμένους κρυστάλλους στα περίχωρα του πρωτοπλανητικού δίσκου του αστεριού. «Ακόμα και ως επιστήμονας, είναι εκπληκτικό για μένα το γεγονός ότι μπορούμε να βρούμε συγκεκριμένα πυριτικά άλατα στο διάστημα, συμπεριλαμβανομένων του φορστερίτη και του ενστατίτη κοντά στο EC 53», δήλωσε ο Doug Johnstone, συν-συγγραφέας και κύριος ερευνητής στο Εθνικό Συμβούλιο Έρευνας του Καναδά. «Αυτά είναι κοινά ορυκτά στη Γη. Το κύριο συστατικό του πλανήτη μας είναι το πυριτικό άλας». Για δεκαετίες, η έρευνα έχει επίσης εντοπίσει κρυσταλλικά πυριτικά άλατα όχι μόνο σε κομήτες στο ηλιακό μας σύστημα, αλλά και σε μακρινούς πρωτοπλανητικούς δίσκους γύρω από άλλα, ελαφρώς παλαιότερα αστέρια - αλλά δεν μπόρεσε να εντοπίσει πώς έφτασαν εκεί. Με τα νέα δεδομένα του Webb, οι ερευνητές κατανοούν πλέον καλύτερα πώς αυτές οι συνθήκες θα μπορούσαν να είναι δυνατές.«Είναι απίστευτα εντυπωσιακό το γεγονός ότι το Webb μπορεί όχι μόνο να μας δείξει τόσα πολλά, αλλά και πού βρίσκονται τα πάντα», δήλωσε ο Joel Green, συν-συγγραφέας και επιστήμονας οργάνων στο Ινστιτούτο Επιστήμης Διαστημικών Τηλεσκοπίων στη Βαλτιμόρη του Μέριλαντ. «Η ερευνητική μας ομάδα χαρτογράφησε τον τρόπο με τον οποίο κινούνται οι κρύσταλλοι σε όλο το σύστημα. Έχουμε δείξει αποτελεσματικά πώς το αστέρι δημιουργεί και κατανέμει αυτά τα υπερλεπτά σωματίδια, τα οποία είναι σημαντικά μικρότερα από έναν κόκκο άμμου».Τα δεδομένα MIRI του Webb δείχνουν επίσης ξεκάθαρα τους στενούς, υψηλής ταχύτητας πίδακες θερμού αερίου του αστεριού κοντά στους πόλους του, και τις ελαφρώς ψυχρότερες και πιο αργές εκροές που προέρχονται από την πιο εσωτερική και θερμή περιοχή του δίσκου που τροφοδοτεί το αστέρι. Η παραπάνω εικόνα, η οποία τραβήχτηκε από ένα άλλο όργανο Webb, το NIRCam (Κάμερα Εγγύς Υπερύθρου), δείχνει ένα σύνολο ανέμων και σκεδαζόμενου φωτός από τον δίσκο του EC 53 ως ένα λευκό ημικύκλιο υπό γωνία προς τα δεξιά. Οι άνεμοί του ρέουν επίσης προς την αντίθετη κατεύθυνση, περίπου πίσω από το αστέρι, αλλά στο εγγύς υπέρυθρο φως, αυτή η περιοχή φαίνεται σκοτεινή. Οι πίδακες του είναι πολύ μικροσκοπικοί για να διακριθούν. Κρυστάλλωση και κίνηση πυριτικού άλατος κοντά στον Πρωτοστάρ EC 53 Το EC 53 εξακολουθεί να είναι «τυλιγμένο» σε σκόνη και μπορεί να είναι για άλλα 100.000 χρόνια. Για εκατομμύρια χρόνια, ενώ ο δίσκος ενός νεαρού αστεριού είναι πυκνά γεμάτος με μικροσκοπικούς κόκκους σκόνης και βότσαλα, θα συμβεί ένας αμέτρητος αριθμός συγκρούσεων που μπορεί να δημιουργήσουν αργά μια σειρά από μεγαλύτερα πετρώματα, οδηγώντας τελικά στο σχηματισμό γήινων και αερίων γιγάντιων πλανητών. Καθώς ο δίσκος καθιζάνει, τόσο το ίδιο το αστέρι όσο και τυχόν βραχώδεις πλανήτες θα ολοκληρώσουν τον σχηματισμό τους, η σκόνη θα καθαρίσει σε μεγάλο βαθμό (δεν θα κρύβει πλέον τη θέα) και ένα αστέρι σαν τον Ήλιο θα παραμείνει στο κέντρο ενός καθαρισμένου πλανητικού συστήματος, με κρυσταλλικά πυριτικά άλατα «σκορπισμένα» σε όλη την έκταση.Το EC 53 είναι μέρος του Νεφελώματος του Φιδιού, το οποίο βρίσκεται 1.300 έτη φωτός από τη Γη και είναι γεμάτο με αστέρια που σχηματίζονται ενεργά.Το Διαστημικό Τηλεσκόπιο James Webb είναι το κορυφαίο διαστημικό επιστημονικό παρατηρητήριο στον κόσμο. Το Webb λύνει μυστήρια στο ηλιακό μας σύστημα, κοιτάζοντας πέρα από μακρινούς κόσμους γύρω από άλλα αστέρια και διερευνώντας τις μυστηριώδεις δομές και την προέλευση του σύμπαντός μας και τη θέση μας σε αυτό. Το Webb είναι ένα διεθνές πρόγραμμα με επικεφαλής τη NASA με τους εταίρους της, την ESA (Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Διαστήματος) και την CSA (Καναδική Υπηρεσία Διαστήματος). Για να μάθετε περισσότερα για τον Webb, επισκεφθείτε: https://science.nasa.gov/webb Η εικόνα NIRCam του 2024 από το Διαστημικό Τηλεσκόπιο James Webb της NASA δείχνει το πρωτοάστρο EC 53 σε κύκλο. Οι ερευνητές, χρησιμοποιώντας νέα δεδομένα από το MIRI του Webb, απέδειξαν ότι τα κρυσταλλικά πυριτικά άλατα σχηματίζονται στο πιο θερμό μέρος του δίσκου αερίου και σκόνης που περιβάλλει το αστέρι - και μπορεί να εκτοξεύονται στις άκρες του συστήματος. Αυτή η απεικόνιση αντιπροσωπεύει το μισό του δίσκου αερίου και σκόνης που περιβάλλει το πρωτοαστέρα EC 53. Οι αστρικές εκρήξεις σχηματίζουν περιοδικά κρυσταλλικά πυριτικά άλατα, τα οποία εκτοξεύονται προς τα πάνω και προς τα έξω στις άκρες του συστήματος, όπου τελικά μπορεί να σχηματιστούν κομήτες και άλλα παγωμένα βραχώδη σώματα.