Δροσος Γεωργιος

Η Ελλάδα αλλάζει τροχιά: Με εθνικό σχέδιο 350 εκατ. ευρώ και φινλαδική υπογραφή στη βιομηχανία του Διαστήματος. Η Ελλάδα περνά στη δεύτερη φάση της διαστημικής της στρατηγικής, με εθνικό πρόγραμμα 350 εκατ. ευρώ. Η Ελλάδα επιχειρεί να αφήσει πίσω της τον ρόλο του χρήστη διαστημικών τεχνολογιών και να εξελιχθεί σε χώρα που σχεδιάζει, αναπτύσσει και κατασκευάζει δορυφορικά συστήματα.Με αιχμή το νέο εθνικό πρόγραμμα HELLAS-SPACE 2.0, προϋπολογισμού περίπου 350 εκατ. ευρώ, και την επένδυση της φινλανδικής ICEYE για εργοστάσιο παραγωγής δορυφόρων στην Ελλάδα, η κυβέρνηση φιλοδοξεί να δημιουργήσει μια νέα βιομηχανία υψηλής τεχνολογίας με διεθνή προσανατολισμό, εκατοντάδες θέσεις εργασίας και εξαγωγικό χαρακτήρα. Εργοστάσιο με παραγωγή έως 150 δορυφόρους τον χρόνο. Καθοριστικό ρόλο στο νέο εγχείρημα αναμένεται να διαδραματίσει η ICEYE, η οποία ανακοίνωσε ότι σχεδιάζει τη δημιουργία μεγάλης παραγωγικής μονάδας κατασκευής δορυφόρων στην Ελλάδα.Η επένδυση προβλέπει εγκαταστάσεις άνω των 5.000 τετραγωνικών μέτρων, δυνατότητα παραγωγής έως και 150 δορυφόρων ετησίως και περισσότερες από 250 θέσεις εργασίας υψηλής εξειδίκευσης.Εφόσον προχωρήσει σύμφωνα με τον σχεδιασμό, η μονάδα θα αποτελέσει τη μεγαλύτερη παραγωγική βάση της ICEYE διεθνώς και μία από τις σημαντικότερες εγκαταστάσεις κατασκευής δορυφόρων στην Ευρώπη.«Θέλουμε να εγκαταστήσουμε στην Ελλάδα έναν μεγάλο κόμβο παραγωγής, έρευνας, ανάπτυξης και καινοτομίας για την παγκόσμια διαστημική βιομηχανία», δηλώνει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο επικεφαλής της ICEYE στην Ελλάδα, Βασίλης Χαλουλάκος. Το πρόγραμμα των 350 εκατ. ευρώ Η επένδυση εντάσσεται στη νέα εθνική στρατηγική για το Διάστημα, που παρουσιάστηκε από το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, παρουσία του πρωθυπουργού, στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας «Greece in Orbit – Η Ελλάδα σε Τροχιά».Ο Κυριάκος Μητσοτάκης επισήμανε ότι, λίγα χρόνια πριν, ελάχιστοι θα πίστευαν πως η Ελλάδα θα διέθετε πλέον δορυφόρους σε τροχιά, ένα αναπτυσσόμενο οικοσύστημα διαστημικών επιχειρήσεων και εξασφαλισμένη χρηματοδότηση ύψους 350 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης για τα επόμενα τέσσερα χρόνια.Το πρόγραμμα HELLAS-SPACE 2.0 αποτελεί τη δεύτερη φάση της ελληνικής διαστημικής πολιτικής και στοχεύει στην αξιοποίηση των διαστημικών τεχνολογιών σε κρίσιμους τομείς, όπως η πρόληψη φυσικών καταστροφών, η πολιτική προστασία, η θαλάσσια επιτήρηση, η γεωργία ακριβείας, η προστασία των συνόρων και οι ασφαλείς επικοινωνίες. «Από τις υποδομές στις εθνικές δυνατότητες» Ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, Δημήτρης Παπαστεργίου, υπογράμμισε ότι η χώρα περνά πλέον σε μια νέα φάση ανάπτυξης. «Τα τελευταία χρόνια χτίσαμε πολύ σημαντικές υποδομές με το πρώτο εθνικό πρόγραμμα μικροδορυφόρων. Βάλαμε την Ελλάδα σε τροχιά. Σήμερα κάνουμε το επόμενο μεγάλο βήμα. Περνάμε από τη δημιουργία υποδομών σε πραγματικές, βιώσιμες εθνικές δυνατότητες», ανέφερε.Η νέα μονάδα της ICEYE εντάσσεται ακριβώς σε αυτή τη στρατηγική, καθώς η εταιρεία συμμετέχει ήδη στο ελληνικό πρόγραμμα μικροδορυφόρων μέσω της ανάπτυξης και εκτόξευσης των πρώτων ελληνικών δορυφόρων τεχνολογίας SAR (Synthetic Aperture Radar). Ένα ολοκληρωμένο οικοσύστημα διαστημικής βιομηχανίας Η σχεδιαζόμενη εγκατάσταση δεν θα περιορίζεται στη συναρμολόγηση δορυφόρων. Θα περιλαμβάνει γραμμές παραγωγής, υποδομές δοκιμών, ερευνητικά εργαστήρια και ανάπτυξη κρίσιμων υποσυστημάτων, δημιουργώντας γύρω της ένα νέο οικοσύστημα αεροδιαστημικής τεχνολογίας.«Πρόκειται για μια ολοκληρωμένη βιομηχανική μονάδα δυναμικότητας εκατοντάδων δορυφόρων τον χρόνο, που θα στεγάζει επίσης ερευνητικές δραστηριότητες για τις επόμενες διαστημικές τεχνολογίες που θα παράγουμε στην Ελλάδα για τον παγκόσμιο στόλο της εταιρείας, δημιουργώντας σημαντική υπεραξία για την ελληνική οικονομία», σημειώνει ο Βασίλης Χαλουλάκος. Νέες θέσεις εργασίας και επιστροφή επιστημόνων Η κυβέρνηση επιδιώκει η προστιθέμενη αξία της νέας διαστημικής οικονομίας να παραμείνει στην Ελλάδα, δημιουργώντας ισχυρή βιομηχανική βάση και νέες προοπτικές για το εξειδικευμένο ανθρώπινο δυναμικό.«Υπάρχει και ένας δεύτερος εξίσου σημαντικός στόχος: η ελληνική βιομηχανία Διαστήματος να εκτοξευτεί και αυτή. Θέλουμε να σας δούμε πρωταθλητές στην Ευρώπη αλλά και με εξαγωγή τεχνολογίας και προϊόντων σε παγκόσμιο επίπεδο», δήλωσε ο Δημήτρης Παπαστεργίου.Η επένδυση αναμένεται να δημιουργήσει θέσεις εργασίας για μηχανικούς διαστημικών συστημάτων, ειδικούς ηλεκτρονικών και ραντάρ, επιστήμονες δεδομένων, ερευνητές τεχνητής νοημοσύνης, αλλά και εξειδικευμένο προσωπικό παραγωγής και ποιοτικού ελέγχου.Παράλληλα, η ICEYE σχεδιάζει να ενισχύσει τις συνεργασίες της με ελληνικά πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα και νεοφυείς επιχειρήσεις.«Στόχος μας είναι να αυξήσουμε τις συνέργειες με ελληνικά πανεπιστήμια, νεοφυείς αλλά και πιο ώριμες ελληνικές εταιρείες, ώστε να ενισχύσουμε το εθνικό αποτύπωμα της προσπάθειας. Παράλληλα φιλοδοξούμε να αυξήσουμε το ανθρώπινο δυναμικό μας σε αρκετές εκατοντάδες εργαζομένους, συμβάλλοντας και στην επιστροφή ταλαντούχων Ελλήνων που εργάζονται σήμερα στο εξωτερικό», τονίζει ο Βασίλης Χαλουλάκος. Επένδυση και στην επόμενη γενιά Το νέο εθνικό πρόγραμμα δεν περιορίζεται στις υποδομές και τη βιομηχανία, αλλά επεκτείνεται και στην εκπαίδευση. Μέσω του Πανελλήνιου Μαθητικού Διαστημικού Προγράμματος, μαθητές Γυμνασίων και Λυκείων θα έχουν τη δυνατότητα να σχεδιάσουν και να κατασκευάσουν μικρούς δορυφόρους, ερχόμενοι σε επαφή με τις τεχνολογίες το«Δεν είναι μόνο πρόγραμμα τεχνολογίας. Είναι επένδυση στους ανθρώπους. Δημιουργεί θέσεις εργασίας υψηλής εξειδίκευσης, στηρίζει μικρομεσαίες επιχειρήσεις, πανεπιστήμια και ερευνητικά κέντρα και μπορεί να καταστήσει την Ελλάδα ευρωπαϊκό κόμβο διαστημικής βιομηχανίας», σημείωσε ο υπουργός.Το μεγάλο στοίχημα, πλέον, είναι η Ελλάδα να μην περιορίζεται στην αξιοποίηση διαστημικών υπηρεσιών, αλλά να αποκτήσει θέση ανάμεσα στις χώρες που σχεδιάζουν, παράγουν και εξάγουν διαστημική τεχνολογία.«Έχουμε όραμα να κάνουμε την ICEYE Hellas τον κόμβο που θα εξάγει αυτή την τεχνολογία στην Ευρώπη και στον υπόλοιπο κόσμο, αλλά και τη βάση από την οποία θα δραστηριοποιούμαστε στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου και των Βαλκανίων», καταλήγει ο Βασίλης Χαλουλάκος. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2130168/i-ellada-allazei-trochia-me-ethniko-schedio-350-ekat-eyro-kai-finladiki-ypografi-sti-viomichania-toy-diastimatos/

Η NASA δοκιμάζει νέα συσκευή ανεφοδιασμού για μελλοντικές αποστολές ανεφοδιασμού στο διάστημα. Για την επόμενη γενιά αποστολών εξερεύνησης του βαθέος διαστήματος της NASA, τα διαστημόπλοια μπορεί να χρειαστεί να ανεφοδιαστούν με καύσιμα σε τροχιά γύρω από τη Γη πριν προχωρήσουν περαιτέρω στο ηλιακό σύστημα. Όπως μια αντλία βενζίνης χρειάζεται ένα ακροφύσιο που να ταιριάζει στη δεξαμενή καυσίμου σας, έτσι και τα μελλοντικά διαστημόπλοια θα μπορούσαν να απαιτούν μια ειδική συσκευή για να γεμίζουν πριν από την αναχώρηση, γνωστή ως κρυοζεύκτης.Οι κρυοσυνδέτες θα επέτρεπαν στα διαστημόπλοια να συνδέονται με μελλοντικές τροχιακές αποθήκες προωθητικών καυσίμων, οι οποίες θα χρησίμευαν ως βενζινάδικα του διαστήματος. Η τεχνολογία συνοδεύεται από την πρόκληση της αξιόπιστης μεταφοράς κρυογονικών, ή υπερψυχρών, υγρών χωρίς απώλεια προωθητικού ή απόδοσης. Τα κρυογονικά προωθητικά όπως το υγρό υδρογόνο και το υγρό οξυγόνο πρέπει να παραμένουν ψυχρά σε εκατοντάδες βαθμούς Φαρενάιτ υπό το μηδέν, γεγονός που θέτει αυστηρές απαιτήσεις για τα υλικά, τις σφραγίδες και τους μηχανισμούς που τα κινούν.«Ο κρυογονικός ανεφοδιασμός σε τροχιά μεταξύ δύο διαστημικών σκαφών δεν έχει ακόμη πραγματοποιηθεί και παραμένει μια από τις πιο δύσκολες μηχανικές προκλήσεις στις διαστημικές πτήσεις», δήλωσε ο Travis Belcher, διευθυντής έργου κρυοσυνδέσμων στο Κέντρο Διαστημικών Πτήσεων Marshall της NASA στο Χάντσβιλ της Αλαμπάμα. «Αυτές οι μεταφορές προωθητικών είναι απαραίτητες για τα είδη των αποστολών που θέλει να πετάξει η NASA στο μέλλον, επομένως η ανάπτυξη ενός συζεύκτη που μπορεί να χειριστεί εξαιρετικά ψυχρά προωθητικά είναι ένα κρίσιμο βήμα προς την υλοποίηση αυτής της δυνατότητας».Οι επίγειοι σύνδεσμοι, όπως αυτοί που χρησιμοποιούνται για την πλήρωση του SLS (Σύστημα Εκτόξευσης Διαστήματος) για τις αποστολές Artemis, δεν αποτελούν επιλογή για μεταφορές προωθητικών σε τροχιά. Αυτοί οι σύνδεσμοι απελευθερώνονται γρήγορα κατά την εκτόξευση ενός πυραύλου και πρέπει να επανασυνδεθούν χειροκίνητα για την επόμενη πτήση. Επίσης, δεν έχουν σχεδιαστεί για να λειτουργούν στο σκληρό περιβάλλον του διαστήματος και είναι πολύ μεγαλύτεροι από αυτούς που θα χρησιμοποιούνταν για την αναπλήρωση της δεξαμενής καυσίμου ενός διαστημικού σκάφους σε τροχιά.Για να αντιμετωπίσει αυτές τις προκλήσεις, η NASA δοκίμασε έναν κρυοσυνδέτη που αναπτύχθηκε από την L3Harris.«Οι κρυοσυνδέτες στους οποίους εργαζόμαστε μπορούν να συνδεθούν και να αποσυνδεθούν πολλές φορές και είναι πλήρως αυτοματοποιημένοι, επομένως οι αστροναύτες δεν θα χρειάζεται να κάνουν διαστημικό περίπατο για να μεταφέρουν προωθητικό», δήλωσε ο Belcher. «Είναι αυστηρά σχεδιασμένοι για να αντέχουν στο διάστημα και έχουν μέγεθος για τα αναμενόμενα σχέδια αρμάτων μάχης».Μια κοινή ομάδα της NASA και της L3Harris διεξήγαγε πρόσφατα δύο τύπους δοκιμών στο NASA Marshall. Για να διασφαλίσουν ότι ο κρυοζεύκτης μπορεί να αντέξει τις εξαιρετικά χαμηλές θερμοκρασίες στις οποίες θα εκτεθεί, έτρεξαν υγρό άζωτο στους μείον 321 βαθμούς Φαρενάιτ μέσω πολλαπλών συνδεδεμένων και αποσυνδεδεμένων διαμορφώσεων για να παρατηρήσουν πώς αντιδρά ο ζεύκτης στη θερμική συστολή, τη ροή και τις σημαντικές διαφορές θερμοκρασίας μεταξύ του προωθητικού και των υλικών.Η ομάδα υπέβαλε επίσης τον κρυοζεύκτη σε λειτουργικές δοκιμές για να προσδιορίσει τα όρια απόδοσής του. Σε αυτή τη διάταξη, το ένα μισό του ζεύκτη ήταν τοποθετημένο σε ένα ρομποτικό τραπέζι που μπορούσε να κινείται και να περιστρέφεται προς οποιαδήποτε κατεύθυνση, επιτρέποντάς του να προσομοιώνει κακή ευθυγράμμιση με το άλλο μισό, το οποίο παρέμενε ακίνητο πάνω από το τραπέζι. Ο κρυοζεύκτης έχει σχεδιαστεί για να προσαρμόζεται σε κάποια κακή ευθυγράμμιση σε περίπτωση που ένα διαστημόπλοιο και η αποθήκη δεν είναι τέλεια ευθυγραμμισμένα κατά την πρόσδεση. «Αυτοί οι κρυοσυνδέτες βρίσκονται σε πολύ πρώιμο στάδιο ανάπτυξης, επομένως οι δοκιμές επικεντρώνονται κυρίως στη βασική λειτουργικότητα», δήλωσε ο Belcher. «Μελλοντικές δοκιμαστικές εκστρατείες θα τους σχεδιάσουν για συγκεκριμένες αποστολές και θα τους αξιολογήσουν πιο σχολαστικά με βάση τις απαιτήσεις της συγκεκριμένης αποστολής».Η δοκιμή του κρυοσυνδέτη πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο μιας Ανακοίνωσης Ευκαιρίας Συνεργασίας του 2022 , μιας συνεργασίας όπου τα κέντρα της NASA παρέχουν σε επιλεγμένες εταιρείες τεχνογνωσία, εγκαταστάσεις, υλικό και λογισμικό χωρίς κόστος.Το  έργο Cryogenic Fluid Management  Portfolio, μια διατομεακή ομάδα με έδρα τη NASA Marshall και το Ερευνητικό Κέντρο Glenn της NASA στο Κλίβελαντ, επιβλέπει την ανάπτυξη κρυοσυνδετήρων. Για να μάθετε περισσότερα σχετικά με τη διαχείριση κρυογονικών υγρών, επισκεφθείτε τη διεύθυνση: https://go.nasa.gov/CFM

Η Κίνα «έπιασε» και την Anthropic στην ανίχνευση κενών ασφαλείας – Νέα δεδομένα στον κυβερνοπόλεμο. Κινεζικά μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης φτάνουν τις επιδόσεις των κορυφαίων αμερικανικών συστημάτων στην κυβερνοασφάλεια.Η Κίνα φαίνεται να κλείνει με ταχείς ρυθμούς το τεχνολογικό χάσμα με τις Ηνωμένες Πολιτείες στην Τεχνητή Νοημοσύνη, σε έναν από τους πιο ευαίσθητους τομείς: την κυβερνοασφάλεια.Σύμφωνα με ερευνητές του κλάδου, που μίλησαν στη Wall Street Journal, το νέο μοντέλο GLM-5.2 της κινεζικής εταιρείας Zhipu AI (γνωστής και ως Z.ai) έχει πλέον επιδόσεις αντίστοιχες με εκείνες του προηγμένου μοντέλου Mythos της Anthropic στην ανίχνευση κενών ασφαλείας λογισμικού.Η εξέλιξη θεωρείται ικανή να ανατρέψει τις ισορροπίες στην παγκόσμια κούρσα της Τεχνητής Νοημοσύνης και να αυξήσει την πίεση προς τον Λευκό Οίκο για την πολιτική που ακολουθεί απέναντι στις αμερικανικές εταιρείες AI.Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι, παρότι τα κινεζικά μοντέλα εξακολουθούν να υστερούν σε ορισμένες γενικές εφαρμογές έναντι των συστημάτων της Anthropic και της OpenAI, το χάσμα έχει περιοριστεί σημαντικά.Παράλληλα, η χρήση κινεζικών μοντέλων αυξάνεται διαρκώς, καθώς πολλές επιχειρήσεις επιδιώκουν να περιορίσουν το υψηλό κόστος χρήσης των αμερικανικών λύσεων. Μεγάλες εταιρείες τεχνολογίας, μεταξύ των οποίων και η Microsoft, εξετάζουν ήδη το ενδεχόμενο να διαθέσουν κινεζικά μοντέλα μέσω των δικών τους πλατφορμών, εξέλιξη που θα μπορούσε να μεταβάλει τις ισορροπίες στην αγορά της AI«Η Κίνα φροντίζει ώστε το χάσμα να γίνεται όλο και μικρότερο με την πάροδο του χρόνου», σχολιάζει στη WSJ ο διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας κυβερνοασφάλειας 7AI, Λιόρ Ντιβ. Η μάχη για τα κενά ασφαλείας Η δυνατότητα των συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης να εντοπίζουν ευπάθειες σε λογισμικό αποκτά ολοένα μεγαλύτερη σημασία, καθώς μπορεί να επιταχύνει τη διόρθωση προβλημάτων πριν αυτά αξιοποιηθούν από χάκερ.Ερευνητές προειδοποιούν ότι χωρίς αποτελεσματική αξιοποίηση αυτών των εργαλείων, ο κόσμος κινδυνεύει να βρεθεί αντιμέτωπος με ένα «bugmageddon» – μια μαζική έξαρση κυβερνοεπιθέσεων που θα εκμεταλλεύονται αδιόρθωτα κενά ασφαλείας.Σε αντίθεση με τα μοντέλα της Anthropic και της OpenAI, το GLM-5.2 είναι open-weight, γεγονός που σημαίνει ότι μπορεί να εγκατασταθεί, να τροποποιηθεί και να λειτουργήσει χωρίς περιορισμούς σε ιδιωτικές υποδομές.Το χαρακτηριστικό αυτό το καθιστά ιδιαίτερα ελκυστικό για επιχειρήσεις και ερευνητές που επιθυμούν πλήρη έλεγχο του συστήματος, αλλά ταυτόχρονα διευκολύνει και κακόβουλους χρήστες που μπορούν να αξιοποιήσουν το μοντέλο χωρίς εποπτεία. Οι επιδόσεις του GLM-5.2 Σύμφωνα με στοιχεία της πλατφόρμας OpenRouter, το GLM-5.2 συγκαταλέγεται ήδη στα δέκα δημοφιλέστερα μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης διεθνώς.Δοκιμές της εταιρείας κυβερνοασφάλειας Semgrep έδειξαν ότι σε ορισμένα σενάρια εντοπισμού ευπαθειών το κινεζικό μοντέλο ξεπέρασε ακόμη και το Claude Opus 4.8 της Anthropic.Οι ερευνητές διαπίστωσαν επίσης ότι, με κατάλληλη καθοδήγηση, τόσο το Opus 4.8 όσο και το GLM-5.2 μπορούν να φτάσουν τις επιδόσεις του Mythos στην ανίχνευση κενών ασφαλείας.Δεν είναι μόνο η Zhipu. H κινεζική εταιρεία 360 Security Technology παρουσίασε νέο εργαλείο εντοπισμού ευπαθειών με την ονομασία Tulongfeng, υποστηρίζοντας ότι οι δυνατότητές του είναι αντίστοιχες με εκείνες του Mythos.«Ένα τόσο ισχυρό εργαλείο, που μπορεί να αλλάξει το τοπίο του κυβερνοπολέμου, δεν μπορεί να παραμείνει αποκλειστικά στα χέρια των Ηνωμένων Πολιτειών», δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας, Ζόου Χονγκγί, σε συνέδριο κυβερνοασφάλειας στο Πεκίνο. Οι αμερικανικοί περιορισμοί Οι κινεζικές εξελίξεις συμπίπτουν με την αυστηροποίηση των περιορισμών που επιβάλλει η κυβέρνηση των ΗΠΑ στα πλέον προηγμένα μοντέλα AI.Η OpenAI ανακοίνωσε ότι περιορίζει την πρόσβαση στο νέο GPT-5.6, επικαλούμενη ανησυχίες της κυβέρνησης για ζητήματα εθνικής ασφάλειας, ενώ η Anthropic ανέστειλε για περισσότερο από δύο εβδομάδες τη διάθεση ενός από τα ισχυρότερα μοντέλα της σε ξένους χρήστες, συμμορφούμενη με σχετική οδηγία της κυβέρνησης Τραμπ.Αν και μέρος των περιορισμών χαλάρωσε την Παρασκευή με την αποκατάσταση περιορισμένης πρόσβασης στο Mythos 5 για επιλεγμένους οργανισμούς, πολλοί αναλυτές θεωρούν ότι η συνολική στρατηγική της Ουάσιγκτον μπορεί να λειτουργήσει εις βάρος των ίδιων των Ηνωμένων Πολιτειών. «Δώρο προς το Πεκίνο» «Η απαγόρευση πρόσβασης στα κορυφαία αμερικανικά μοντέλα, ενώ παράλληλα η Κίνα αποκτά τα μέσα για να αναπτύξει τις δικές της λύσεις, αποτελεί δώρο προς το Πεκίνο», σχολίασε ο Σαΐφ Καν, ερευνητής του Institute for Progress και πρώην σύμβουλος της κυβέρνησης Μπάιντεν σε θέματα περιορισμών εξαγωγών τεχνολογίας.Αντίστοιχη είναι και η εκτίμηση του Νιλς Πρόβος, πρώην επικεφαλής ομάδων κυβερνοασφάλειας στην Google και τη Stripe.«Η πολιτική αυτή ωθεί επιχειρήσεις σε όλο τον κόσμο να επιλέγουν φθηνότερα αλλά ιδιαίτερα ικανά κινεζικά open-weight μοντέλα, ενώ ταυτόχρονα αποδυναμώνει την αμερικανική βιομηχανία τεχνητής νοημοσύνης. Δεν μπορώ να καταλάβω τη λογική της», δήλωσε. https://physicsgg.me/2026/06/28/αμφισβητώντας-την-κοσμολογική-αρχή/

Αρχαία κλιματική αλλαγή οδήγησε τα κοάλα κοντά στην εξαφάνιση. Τα συμπαθητικά μαρσιποφόρα παραλίγο να γίνουν παρελθόν για τον πλανήτη πριν τα γνωρίσει ο άνθρωπος. Tα κοάλα επέζησαν από μια δραματική πληθυσμιακή κατάρρευση που προκλήθηκε από μια κλιματική αλλαγή πριν από περίπου 100.000 χρόνια και νέα γονιδιωματική έρευνα βοηθά σήμερα τους επιστήμονες να προστατεύσουν αποτελεσματικότερα το είδος.Μια μεγάλη γονιδιωματική μελέτη άλλαξε σημαντικά την κατανόησή μας για την εξελικτική ιστορία του κοάλα αποκαλύπτοντας ότι το είδος υπέστη δραστική μείωση του πληθυσμού του πολύ πριν από την άφιξη των ανθρώπων στην Αυστραλία.Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι όλα τα σημερινά κοάλα κατάγονται από έναν και μοναδικό πληθυσμό που επέζησε από ακραίες κλιματικές μεταβολές όπως οι παγετώδεις περίοδοι και τα παρατεταμένα ψυχρά και ξηρά κλίματα που συνδέθηκαν με τις περιβαλλοντικές αλλαγές καθώς η αυστραλιανή ήπειρος μετακινούνταν προς τον βορρά.Σήμερα τα κοάλα αντιμετωπίζουν διαφορετικές απειλές όπως το κυνήγι, την καταστροφή των ενδιαιτημάτων τους, τις καταστροφικές δασικές πυρκαγιές και τις ασθένειες. Από το 2022 το είδος έχει χαρακτηριστεί ως απειλούμενο στις πολιτείες Κουίνσλαντ, Νέα Νότια Ουαλία και στην Επικράτεια της Αυστραλιανής Πρωτεύουσας.Η έρευνα, που πραγματοποιήθηκε από επιστήμονες του Πανεπιστημίου του Σίδνεϊ και του Πανεπιστημίου Texas A&M αμφισβητεί προηγούμενες μελέτες οι οποίες απέδιδαν τη μεγάλη μείωση του πληθυσμού των κοάλα στην άφιξη των ανθρώπων στην Αυστραλία. Τα αποτελέσματα δημοσιεύθηκαν στην επιθεώρηση «Molecular Biology and Evolution»«Η μελέτη αναθεωρεί το χρονοδιάγραμμα της γενετικής ιστορίας των κοάλα στην Αυστραλία. Υπολογίζοντας τον ρυθμό μεταλλάξεων στους σημερινούς πληθυσμούς κοάλα, μπορούμε να ανατρέξουμε γενετικά έως και 100.000 χρόνια πίσω, αποκτώντας μια εικόνα της γενετικής ποικιλότητας και του μεγέθους των αρχαίων πληθυσμών τους» αναφέρει ο υποψήφιος διδάκτορας Τόμπι Κόβατς, επικεφαλής της έρευνας. Οι αρχαίες κλιματικές αλλαγές «Τα απολιθώματα είναι πολύ λίγα για να γνωρίζουμε πόσο μεγάλοι ήταν οι πληθυσμοί των κοάλα πριν από 100.000 χρόνια. Η μελέτη του γονιδιώματός τους, όμως, μας προσφέρει πολύτιμα στοιχεία για την εξελικτική τους ιστορία. Οι γονιδιωματικές αναλύσεις δείχνουν ότι τα κοάλα έχουν βιώσει στο παρελθόν μεγάλες πληθυσμιακές καταρρεύσεις εξαιτίας της κλιματικής αλλαγής και της απώλειας των ενδιαιτημάτων τους. Όταν οι περιβαλλοντικές συνθήκες βελτιώθηκαν, οι πληθυσμοί τους ανέκαμψαν και εξαπλώθηκαν ξανά σε μεγάλο μέρος της ανατολικής Αυστραλίας.Είναι σημαντικό να τονιστεί ότι πολλές από τις σημερινές απειλές για τα κοάλα προκαλούνται από τον άνθρωπο, όπως η καταστροφή των δασών και το κυνήγι. Η κατανόηση του τρόπου με τον οποίο οι πληθυσμοί τους αντέδρασαν στις παλαιότερες καταρρεύσεις και ανακάμψεις μπορεί να συμβάλει στον σχεδιασμό επιστημονικά τεκμηριωμένων στρατηγικών προστασίας» εξηγει ο Κόβατς. Η πρώτη άμεση μέτρηση του ρυθμού μεταλλάξεων στα κοάλα Για να ανασυνθέσουν το γενετικό παρελθόν του είδους, οι επιστήμονες επικεντρώθηκαν στον ρυθμό μεταλλάξεων, δηλαδή στη συχνότητα με την οποία εμφανίζονται νέες γενετικές αλλαγές στο γονιδίωμα ενός οργανισμού. Σε κάθε νέα γενιά προκύπτουν φυσιολογικά ορισμένες μεταλλάξεις. Ο αριθμός τους διαφέρει από είδος σε είδος γεγονός που καθιστά τον ρυθμό μεταλλάξεων ιδιαίτερα χρήσιμο εργαλείο για τη μελέτη της εξέλιξης.Η ερευνητική ομάδα ανέλυσε τα γονιδιώματα τεσσάρων οικογενειών κοάλα, αποτελούμενων από δύο γονείς και έναν απόγονο, και κατέγραψε τις νέες μεταλλάξεις που εμφανίστηκαν. Με βάση αυτά τα δεδομένα, υπολόγισε ότι ο ρυθμός μεταλλάξεων στα κοάλα είναι περίπου ο μισός από εκείνον των ανθρώπων.Στη συνέχεια ο νέος αυτός ρυθμός εφαρμόστηκε στην ανάλυση 457 γονιδιωμάτων κοάλα επιτρέποντας στους επιστήμονες να ανασυνθέσουν τις μεταβολές του πληθυσμού του είδους σε βάθος χρόνου. Η μελέτη αποτελεί την πρώτη άμεση μέτρηση του ρυθμού μεταλλάξεων όχι μόνο στα κοάλα, αλλά και σε οποιοδήποτε είδος της τάξης των Διπρωτόδοντων μαρσιποφόρων στην οποία ανήκουν επίσης τα καγκουρό, ο φασκωλόμυς (wompat) και τα οποσούμ.Παλαιότερες έρευνες είχαν καταλήξει στο συμπέρασμα ότι οι πληθυσμοί των κοάλα μειώθηκαν απότομα μετά την άφιξη των ανθρώπων στην Αυστραλία πριν από περίπου 65.000 χρόνια. Ωστόσο, εκείνες οι αναλύσεις βασίζονταν σε ρυθμούς μεταλλάξεων που είχαν υπολογιστεί για μακρινά συγγενικά θηλαστικά, όπως τα ποντίκια και ο άνθρωπος. Η πληθυσμιακή κατάρρευση Η νέα ανάλυση έδειξε ότι οι πληθυσμοί των κοάλα άρχισαν να μειώνονται περίπου πριν από 100.000 χρόνια και έφτασαν στο χαμηλότερο σημείο τους περίπου πριν από 60.000 χρόνια. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι αυτή η κατάρρευση συνέπεσε με μια περίοδο έντονων περιβαλλοντικών αλλαγών κατά το ύστερο Πλειστόκαινο, πολύ πριν εμφανιστούν άνθρωποι στην Αυστραλία.Το φυσικό περιβάλλον της ηπείρου είχε αλλάξει δραματικά κατά τη διάρκεια εκατομμυρίων ετών. Κατά την Παλαιογενή περίοδο, πριν από 23 έως 66 εκατομμύρια χρόνια, μεγάλο μέρος της Αυστραλίας καλυπτόταν από υγρά δάση. Οι συνθήκες άλλαξαν σημαντικά κατά το Μειόκαινο, πριν από 5 έως 23 εκατομμύρια χρόνια, καθώς η αυστραλιανή τεκτονική πλάκα μετακινούνταν προς τον βορρά.Αργότερα, κατά το Πλειστόκαινο, από πριν 2,5 εκατομμύρια έως 11.700 χρόνια, επαναλαμβανόμενοι κύκλοι ψυχρών και ξηρών παγετωδών περιόδων και θερμότερων μεσοπαγετωδών περιόδων αναδιαμόρφωσαν τα οικοσυστήματα της ηπείρου, δημιουργώντας ολοένα πιο ξηρά και επιρρεπή στις πυρκαγιές περιβάλλοντα. Η απώλεια ενδιαιτημάτων και ο κατακερματισμός των πληθυσμών Καθώς η Αυστραλία γινόταν ολοένα πιο άνυδρη, η επέκταση της πεδιάδας Nullarbor πριν από περίπου 70.000 χρόνια δημιούργησε μια τεράστια ημίξηρη περιοχή που περιόρισε τα κατάλληλα ενδιαιτήματα των κοάλα και απομόνωσε τους ανατολικούς από τους δυτικούς πληθυσμούς.Ο δυτικός πληθυσμός τελικά εξαφανίστηκε, ενώ ένας μικρός ανατολικός πληθυσμός κατάφερε να επιβιώσει στις δυσμενέστερες κλιματικές συνθήκες. Όταν ξεκίνησε η σημερινή μεσοπαγετώδης περίοδος και οι συνθήκες έγιναν ευνοϊκότερες, τα κοάλα εξαπλώθηκαν ξανά. Μεταξύ 16.500 και 6.000 ετών πριν από σήμερα, διαχωρίστηκαν σε πέντε γενετικά διαφορετικούς πληθυσμούς, από τους οποίους προέρχονται οι σημερινές ομάδες που ζουν κατά μήκος των ανατολικών ακτών της Αυστραλίας.«Με βάση αυτά τα αποτελέσματα, θα θέλαμε να εξετάσουμε αν και άλλα αυστραλιανά είδη, συμπεριλαμβανομένων των στενότερων συγγενών της εξαφανισμένης μεγαπανίδας, υπέστησαν αντίστοιχες πληθυσμιακές μειώσεις πριν από την άφιξη των ανθρώπων», δήλωσε ο Κόβατς. Νέα γενετικά εργαλεία για την προστασία των κοάλα Πέρα από την αποκάλυψη της αρχαίας ιστορίας του είδους, ο νέος υπολογισμός του ρυθμού μεταλλάξεων αναμένεται να βοηθήσει τους επιστήμονες να κατανοήσουν καλύτερα τους σημερινούς πληθυσμούς των κοάλα και να ενισχύσουν τις προσπάθειες διατήρησής τους.«Η ερευνητική μας ομάδα δημιουργεί τεράστιες γονιδιωματικές βάσεις δεδομένων για τα κοάλα, όμως για να αξιοποιήσουμε πλήρως αυτές τις πληροφορίες πρέπει να γνωρίζουμε πόσο γρήγορα εμφανίζονται νέες γενετικές μεταβολές στο είδος. Η εκτίμηση του ρυθμού μεταλλάξεων βελτιώνει την ικανότητά μας να ανασυνθέτουμε την πληθυσμιακή ιστορία των κοάλα, να κατανοούμε τη δυνατότητά τους να προσαρμόζονται στις μεταβαλλόμενες συνθήκες και να λαμβάνουμε πιο τεκμηριωμένες αποφάσεις για την προστασία τους στο μέλλον» λέει ο Κόβατς. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2130202/archaia-klimatiki-allagi-odigise-stin-exafanisi-ta-koala/

Αμφισβητώντας την Κοσμολογική Αρχή. Για την περιγραφή της εξέλιξης του σύμπαντος απαιτούνται ορισμένες υποθέσεις. Μεταξύ αυτών είναι η παραδοχή της ομογένειας και της ισοτροπίας του σε μεγάλες κλίμακες(*), ένα δόγμα που οι φυσικοί αποκαλούν Κοσμολογική Αρχή. Αυτό σημαίνει πρακτικά ότι η θέση μας στο σύμπαν δεν είναι σε καμία περίπτωση ιδιαίτερη και δεν έχει κανένα απολύτως πλεονέκτημα. Πρόκειται για μια μαθηματικά πολύ ισχυρή υπόθεση, την οποία χρησιμοποιεί η καθιερωμένη κοσμολογία. Οι τοπικές ανωμαλίες αντικαθίστανται από έναν μέσο τανυστή ύλης, για τον οποίο υποθέτουμε ότι είναι ίδιος σε όλους τους τόπους αλλά ενδεχομένως μεταβάλλεται με τον χρόνο. Η Κοσμολογική Αρχή στηρίζεται κατά κάποιον τρόπο και στην πειραματική παρατήρηση. Πράγματι, από το σημείο στο οποίο βρισκόμαστε το σύμπαν εμφανίζεται σε μεγάλο βαθμό ισότροπο, ενώ επίσης φαίνεται σχετικά ομογενές «κατά μέσο όρο» στο τμήμα που παρατηρούμε. Όμως, δεν έχουμε καμία ένδειξη για το αν το σύμπαν είναι ομογενές και ισότροπο όταν παρατηρείται από άλλα σημεία ή σε άλλες χρονικές στιγμές. Η αποδοχή της Κοσμολογικής Αρχής είναι, λοιπόν, ζήτημα υπόθεσης, και κάποιες πρόσφατες παρατηρήσεις θα μπορούσαν να ανατρέψουν αυτή την παλιά παραδοχή.Σύμφωνα με την πρόσφατη δημοσίευση των φυσικών Francesco Sylos Labini και Marco Galoppo στο περιοδικό Nature με τίτλο «Detection of anisotropic cosmic structures on a gigaparsec scale» η Κοσμολογική Αρχή αμφισβητείται. Οι δυο φυσικοί υποστηρίζουν ότι οι δομές του σύμπαντος φαίνονται σημαντικά διαφορετικές ανάλογα με την κατεύθυνση που κοιτάμε. Σύμφωνα με τον Francesco Sylos Labini «σ’ αυτήν την έρευνα, διαπιστώνουμε ότι υπάρχουν δομές μεγάλης κλίμακας που καθορίζουν ειδικές κατευθύνσεις».Χρησιμοποιώντας δεδομένα από το Φασματοσκοπικό Όργανο Σκοτεινής Ενέργειας (DESI), οι Labini και Galoppo ισχυρίζονται ότι οι δομές του σύμπαντος είναι πολύ πιο περίπλοκες από ό,τι θεωρούν τα υπάρχοντα μοντέλα, παραβιάζοντας μια από τις πιο ιερές ιδέες της κοσμολογίας. Διαπίστωσαν ότι τα δείγματα γαλαξιών από το DESI παρουσιάζουν επίμονη ανισότροπη δομή στην κατανομή των γαλαξιών σε κλίμακες περίπου γιγαπαρσέκ, που σημαίνει ότι οι γαλαξίες συσσωρεύονταν περισσότερο από όσο θα έπρεπε σε κλίμακες πολύ μεγαλύτερες από αυτές που εξετάστηκαν προηγουμένως. Λαμβάνοντας ως παράδειγμα προηγούμενες μελέτες που δείχνουν ανισοτροπία σε κλίμακες μεγαπαρσέκ, οι ερευνητές δείχνουν ότι η ανισοτροπία εξακολουθεί να υπάρχει σε κλίμακες 1.000 φορές μεγαλύτερες.Όπως αναφέρουν οι δυο φυσικοί στην δημοσίευσή τους, «αυτά τα αποτελέσματα παρέχουν άμεσες αποδείξεις ότι η κατευθυντική συνοχή(**) παραμένει σε μεγαλύτερες κλίμακες από ό,τι προβλέπεται στο καθιερωμένο πλαίσιο, αμφισβητώντας την υπόθεση της ισοτροπίας σε μεγάλη κλίμακα. Απαιτούν μια επανεκτίμηση του τρόπου με τον οποίο η ομοιογένεια και η ισοτροπία υλοποιούνται στο παρατηρούμενο σύμπαν και δίνουν κίνητρο για νέες δοκιμές των κοσμολογικών μοντέλων βασισμένες σε κατευθυντικές στατιστικές.»Η Κοσμολογική Αρχή αποτελεί την θεμελιώδη μαθηματική προϋπόθεση για τα περισσότερα μοντέλα του σύμπαντος και στηρίζει τον τρόπο με τον οποίο οι κοσμολόγοι κατασκευάζουν την εξίσωση για το σχήμα του. Και είναι η βάση του κοσμικού πληθωρισμού, της θεωρίας ότι το σύμπαν μας υπέστη μια περίοδο ακραίας, ταχείας διαστολής αμέσως μετά τη Μεγάλη Έκρηξη. Είναι επίσης η απλούστερη εξήγηση για το σύμπαν που βλέπουμε. Αλλά στην Φυσική, δεν σημαίνει ότι η φαινομενικά απλούστερη λύση εφαρμόζεται και στην πραγματικότητα. παρατηρήσεις: (*) Αυτές οι ιδιότητες δεν συνεπάγονται η μία την άλλη. Για παράδειγμα, ένα ομοιόμορφο μαγνητικό πεδίο είναι ομογενές αφού το μαγνητικό πεδίο είναι παντού το ίδιο, αλλά δεν είναι ισότροπο αφού οι δυναμικές γραμμές του μαγνητικού πεδίου έχουν συγκεκριμένη κατεύθυνση. Από την άλλη, μια σφαιρικά συμμετρική κατανομή, παρατηρούμενη από το κεντρικό της σημείο είναι ισοτροπική, αλλά όχι απαραίτητα ομογενής (καθώς η πυκνότητα μπορεί να αλλάζει όσο απομακρυνόμαστε από το κέντρο). Όμως, αν απαιτήσουμε μια κατανομή να είναι ισοτροπική ως προς κάθε σημείο της, τότε είναι και ομογενής. (**) Η κατευθυντική συνοχή στην κοσμολογία περιγράφει την τάση των γαλαξιών και των υπερδομών του σύμπαντος να ευθυγραμμίζονται, να οργανώνονται ή να σχηματίζουν μοτίβα κατά μήκος μιας συγκεκριμένης κατεύθυνσης στον χώρο, αντί να είναι κατανεμημένα εντελώς τυχαία. διαβάστε περισσότερα: The universe should look the same in all directions at large scales, but DESI data suggest otherwise – https://phys.org/news/2026-06-universe-large-scales-desi.html

Πόσο πιθανή είναι η πρόσκρουση αστεροειδούς στη γη; Στις 26 Σεπτεμβρίου 2022 επιστήμονες και ειδικοί στη διαστημική τεχνολογία έστειλαν στο διάστημα ένα «βελάκι» να πέσει με ταχύτητα 20.000 χιλιομέτρων την ώρα πάνω σε έναν αστεροειδή ώστε να τον… εκτρέψει από την αρχική του τροχιά. Οι επιστήμονες γνωρίζουν ότι το μικρό διαστημικό σκάφος DART (Double Asteroid Redirection Test) της NASA εξερράγη πάνω στον αστεροειδή, διαταράσσοντας την κίνησή του. Δεν διαθέτουν, ωστόσο, ακόμη τις πληροφορίες για το αποτέλεσμα της πρόσκρουσης, ώστε η ανθρωπότητα να θεωρεί ότι έχει αποκτήσει μια δυνατότητα πλανητικής άμυνας απέναντι στις επιθέσεις αστεροειδών.Αυτές, ακριβώς, τις πληροφορίες θα επιδιώξει να συλλέξει τον Νοέμβριο, μια άλλη διαστημική αποστολή -της Ευρώπης αυτή τη φορά-, το διαστημικό σκάφος Hera, προσδίδοντας στην προσπάθεια πλανητικής άμυνας και ευρωπαϊκό “ άρωμα”…Η Hera εκτοξεύτηκε τον Οκτώβριο του 2024. «Αυτή η αποστολή εντάσσεται στο πλαίσιο αυτού που ονομάζουμε πλανητική άμυνα. Η πλανητική άμυνα περιλαμβάνει δραστηριότητες που στοχεύουν στην προστασία μας από την πρόσκρουση ενός αστεροειδούς. Με άλλα λόγια, δεν θέλουμε να έχουμε το τέλος των δεινοσαύρων! Επομένως, χρειαζόμαστε ένα σχέδιο, έναν διαστημικό οργανισμό που να μας φροντίζει. Ο στόχος του DART και του Hera είναι να αποδείξουν ότι είμαστε σε θέση να εκτρέψουμε έναν αστεροειδή από την αρχική του τροχιά», εξήγησε, μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, ο Δρ Πατρίκ Μισέλ (Patrick Michel), επιστημονικός υπεύθυνος της αποστολής Hera του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος (ESA), εκ των κορυφαίων παγκοσμίως πλανητικών επιστήμονων και αστροφυσικών.«Θέλουμε να μάθουμε, αν η πρόσκρουση δημιούργησε κρατήρα, ποιο είναι το μέγεθος και το βάθος του. Έτσι, χρειαζόμασταν έναν “ ντετέκτιβ”, όπως ο …Επιθεωρητής Κολόμπο, ο οποίος επιστρέφει στον τόπο του εγκλήματος, γνωρίζοντας ποιος είναι ο ένοχος -σε αυτή την περίπτωση το DART», σημείωσε o κορυφαίος ευρωπαίος επιστήμονας. Ο «διαστημικός ντετέκτιβ» Hera, λοιπόν, είναι που έχει αναλάβει να δώσει στους επιστήμονες τη δυνατότητα να ανακαλύψουν «για πρώτη φορά τι σημαίνει να έχεις δεχτεί πρόσκρουση με υψηλή ταχύτητα για να εκτραπείς», σημείωσε ο Δρ Πατρίκ Μισέλ.Ο Γάλλος επιστήμονας είναι ο βασικός ερευνητής (Principal Investigator) της Hera, αλλά και συντονιστής της ομάδας συνεργασίας μεταξύ των δύο αυτών αποστολών, DART και Hera, που έχει αναλάβει να εντοπίσει τον «χτυπημένο» αστεροειδή ανάμεσα στους 1,3 εκατομμύρια γνωστούς αστεροειδείς του ηλιακού μας συστήματος. H πρώτη δοκιμή εκτροπής αστεροειδούς Τη… δουλειά της έρευνας θα κάνουν μαζί το σκάφος της ευρωπαϊκής αποστολής και άλλοι δύο μικροί δορυφόροι. «Είναι η πρώτη φορά που στέλνουμε σε έναν αστεροειδή, όχι μόνο ένα διαστημικό σκάφος, αλλά ένα σύστημα που μεταφέρει δύο CubeSats (μικροδορυφόρους) σε μέγεθος κουτιού παπουτσιών», επισημαίνει ο Δρ Μισέλ.Οι μικροδορυφόροι αυτοί θα απελευθερωθούν κοντά στον αστεροειδή και, επικοινωνώντας μεταξύ τους, θα πραγματοποιήσουν μετρήσεις σε πολύ κοντινή απόσταση. Μάλιστα, ένας εξ αυτών φέρει ραντάρ που θα διερευνήσει για πρώτη φορά το εσωτερικό ενός αστεροειδούς, αποκαλύπτοντας αν πρόκειται για συμπαγή μονόλιθο ή για μια χαλαρή συσσώρευση βράχων με κενά.Γιατί χρειάζεται αυτό; Η πλανητική άμυνα στοχεύει στη θωράκιση της Γης από την απειλή πρόσκρουσης κάποιου αστεροειδούς, μόνο που θα πρέπει να ξέρουμε… τι θα πρέπει να χτυπήσουμε εάν χρειαστεί, εξηγεί ο Δρ Μισέλ. «Αυτό είναι πολύ σημαντικό επειδή η απόκριση στην πρόσκρουση εξαρτάται από τις εσωτερικές ιδιότητες. Αν πάρεις ένα σφουγγάρι και πυροβολήσεις μέσα δεν έχεις την ίδια απόκριση με το αν πυροβολήσεις σε μια μεταλλική ράβδο. Σωστά;», περιγράφει με παραστατικό τρόπο. Πόσο μας απειλεί ένας αστεροειδής; «Από όλους τους αστεροειδείς που γνωρίζουμε, δεν υπάρχει κανένας που να μας απειλεί, τουλάχιστον βραχυπρόθεσμα ή μεσοπρόθεσμα, επειδή οι υπολογισμοί μας είναι προβλεπτικοί για περίπου έναν αιώνα. Για τον υπόλοιπο πληθυσμό που δεν γνωρίζουμε και θα τον μάθουμε με παρατηρήσεις, υπάρχει κίνδυνος, αλλά είναι πολύ μικρός σε σύγκριση με πολλούς άλλους φυσικούς κινδύνους. Οπότε η επόμενη ερώτηση θα ήταν, εντάξει, τότε γιατί εργάζεστε πάνω σε αυτό (πλανητική άμυνα); Σε περίπτωση που κάποιος έρθει νωρίτερα απ’ ό,τι νομίζουμε, είναι καλύτερο να είμαστε έτοιμοι πριν το χρειαστούμε (..). Χρειαζόμαστε, λοιπόν, χρόνο και το καλό είναι ότι τον έχουμε», σημειώνει ο ευφυής Γάλλος επιστήμονας με έδρα Observatoire Côte d’Azur στη Νίκαια. Η απογραφή «Το σχέδιό μας είναι να είμαστε σε θέση να προσφέρουμε στη μελλοντική γενιά που θα πρέπει να το αντιμετωπίσει -επειδή γνωρίζουμε ότι μακροπρόθεσμα θα συμβεί. Θέλουμε να της προσφέρουμε ένα σχέδιο ώστε να μην χρειαστεί να αυτοσχεδιάσει. Και τα ευχάριστα νέα είναι ότι, σε αντίθεση με πολλούς άλλους φυσικούς κινδύνους, αυτόν μπορούμε να τον προβλέψουμε και να τον αποτρέψουμε με εφικτά και λογικά μέσα», προσθέτει ο Δρ Μισέλ.Ο ειδικός επιστήμονας εστιάζει στους κοντινούς στη Γη αστεροειδείς (Near-Earth Asteroids) και την απογραφή τους. «Το κάνουμε. Γνωρίζουμε ήδη σχεδόν όλα τα αντικείμενα με μέγεθος μεγαλύτερο από ένα χιλιόμετρο. Είναι περίπου χίλια. Και το ένα χιλιόμετρο είναι το όριο για μια παγκόσμια επίπτωση στη Γη, εάν ένα αντικείμενο προσκρούσει στη Γη. Οπότε, για όλα αυτά που μπορούν να προκαλέσουν παγκόσμιες καταστροφές, έχουμε καλά νέα: τα γνωρίζουμε όλα, κανένα δεν αποτελεί απειλή τουλάχιστον για τον επόμενο αιώνα και ακόμη περισσότερο, επειδή η συχνότητα πρόσκρουσης είναι κατά μέσο όρο κάθε 500.000 χρόνια. Τώρα προσπαθούμε να εντοπίσουμε όλα τα αντικείμενα που είναι μεγαλύτερα από 140 μέτρα, το οποίο είναι το όριο μεγέθους για καταστροφές σε επίπεδο περιοχής ή μιας μικρής χώρας. Γνωρίζουμε μόνο το 40% από αυτά, επομένως δεν γνωρίζουμε το 60%, αλλά η συχνότητα πρόσκρουσης είναι περίπου κάθε 20.000 χρόνια», εξήγησε ο Γάλλος επιστήμονας.Σύντομα, για την ολοκλήρωση της καταγραφής, θα υπάρχει, όπως εξηγεί, ένας πανόπτης στο διάστημα. «Τα ευχάριστα νέα είναι ότι η NASA πρόκειται να εκτοξεύσει το 2027 ένα διαστημικό τηλεσκόπιο που ονομάζεται NEO Surveyor, το οποίο θα κάνει την απογραφή αυτών των αντικειμένων σε περίπου δέκα χρόνια. Έτσι μέχρι το 2040, αυτή η πλευρά της δραστηριότητας που ονομάζεται πρόβλεψη θα έχει ολοκληρωθεί. Θα γνωρίζουμε τους περισσότερους από όλους τους δυνητικά απειλητικούς αστεροειδείς μεγαλύτερους από 140 μέτρα και θα είμαστε σε θέση να προβλέψουμε μια πρόσκρουση. Αυτή είναι η πρώτη πλευρά της δραστηριότητας», σημείωσε ο διευθυντής Ερευνών στο Εθνικό Κέντρο Επιστημονικής Έρευνας της Γαλλίας. Η ανθρωπότητα και το «πρωτόκολλο σωτηρίας» Ο Δρ Πατρίκ Μισέλ εμφανίζεται καθησυχαστικός για τις δράσεις της διεθνούς κοινότητας που, όμως, παρά τη σημαντική πρόοδο που έχει σημειωθεί, απέχει ακόμη από το να είναι πλήρως έτοιμη να αντιμετωπίσει την απειλή ενός αστεροειδούς εξαιτίας της απουσίας ενός σταθερού πρωτοκόλλου άμεσης δράσης.Εξηγεί πως η ανθρωπότητα προχωρά για να το πετύχει αυτό με γοργά πια βήματα. «Η τελική πλευρά της δραστηριότητας (σ.σ της πλανητικής άμυνας) είναι ο συντονισμός σε διεθνές επίπεδο. Επειδή αν συμβεί κάτι, αν προβλέψουμε ότι ένας αστεροειδής έρχεται προς τα εμάς -θα σχολιάσει κάποιος- «…απλώς τον εκτρέπουμε». Εντάξει, αυτό είναι η θεωρία. Για εμένα, στην πράξη (το ζήτημα προκύπτει) είναι ποιον παίρνω τηλέφωνο επειδή δεν αποφασίζω εγώ. Οπότε, ποιον παίρνω τηλέφωνο; Μετά ας υποθέσουμε ότι οι πρόεδροι λένε: «Εντάξει, να κάνουμε κάτι». Τι κάνουμε; Ποια βιομηχανία θα το κάνει; Ποιος αποφασίζει την τεχνική; Όλα αυτά τα πράγματα, λοιπόν, που βρίσκονται σε πολιτικό επίπεδο και επίπεδο λήψης αποφάσεων και πρέπει επίσης να αποσαφηνιστούν. Για τον λόγο αυτό, το 2013 δημιουργήσαμε υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Εθνών δύο ομάδες εργασίας, οι οποίες υπάρχουν προκειμένου να προσφέρουν μια διεθνή απάντηση, συντονισμένη σε διεθνές επίπεδο, σε αυτό το πρόβλημα», εξηγεί ο Γάλλος ειδικός. Η ύπαρξη στιβαρών, προ-επαληθευμένων πρωτοκόλλων, όπως τονίζει ο Γάλλος επιστήμονας, είναι ο καλύτερος τρόπος να ληφθούν οι βέλτιστες αποφάσεις, εάν αυτό χρειαστεί.Για αυτό το τμήμα της δραστηριότητας της πλανητικής άμυνας, την πολιτική πτυχή, ο Δρ Μισέλ παρέθεσε και ένα σενάριο: Ένα αντικείμενο 30 μέτρων πλησιάζει μια μεγαλούπολη και λόγω άγνωστων φυσικών ιδιοτήτων, οι επιστήμονες ενδέχεται να μην μπορούν να προβλέψουν αν θα εκραγεί με ασφάλεια στην ατμόσφαιρα ή αν θα προσκρούσει στο έδαφος. Σε μια τέτοια περίπτωση, ο εκάστοτε ηγέτης θα βρεθεί μπροστά σε ένα δίλημμα: Να διατάξει την εκκένωση εκατομμυρίων ανθρώπων με τον κίνδυνο να μην συμβεί τίποτα, ή να πάρει το ρίσκο της μη εκκένωσης; Με τα επιστημονικά δεδομένα από τις αποστολές DART και Hera και την ευαισθητοποίηση των φορέων ο Δρ Πατρίκ Μισέλ εκτιμά πως ο συντονισμός της ανθρωπότητας σε ένα τέτοιο σενάριο θα είναι πιο αποτελεσματικός.Η τεχνική του «κινητικού προσκρούστη» (σ.σ kinetic impactor technique), που δοκιμάστηκε με το DART που σαν βελάκι χτύπησε τον αστεροειδή-στόχο του, βγήκε πια από τα χαρτιά και εφαρμόστηκε στην πράξη και αυτό φωτίζει το πρόσωπο του Γάλλου επιστήμονα με αισιοδοξία. Η προετοιμασία τώρα, σε περιόδους ηρεμίας κρίνεται -σημειώνει επιτακτικά- καθώς η δημιουργία αποτελεσματικών μηχανισμών απαιτεί προσπάθειες δεκαετιών.«Πρέπει να αγαπάμε το διάστημα και να είμαστε έτοιμοι να αντιμετωπίσουμε όλες τις προκλήσεις με τις οποίες μας φέρνει αντιμέτωπους», καταλήγει ο διεθνούς κύρους επιστήμονας. https://www.amna.gr/home/article/1004329/Poso-pithani-einai-i-proskrousi-asteroeidous-sti-gi-Milaei-o-gkourou-ton-asteroeidon-Patrick-Michel

Έρχονται οι απειλητικοί αυτόνομοι ιοί τεχνητής νοημοσύνης. Λειτουργούν μόνοι τους και προσαρμόζονται σε άγνωστα περιβάλλοντα εντοπίζοντας κενά ασφαλείας χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση.Ερευνητές απέδειξαν ότι ένας ηλεκτρονικός ιός που αξιοποιεί την τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να λειτουργεί χωρίς ανθρώπινη καθοδήγηση και να εξαπλώνεται αυτόνομα σε ένα δίκτυο εντοπίζοντας και εκμεταλλευόμενος ευπάθειες σε διαφορετικές συσκευές. Το επίτευγμα αυτό εντείνει τις ανησυχίες για το πώς η τεχνητή νοημοσύνη θα μπορούσε να αλλάξει το μέλλον των κυβερνοεπιθέσεων.Το πειραματικό κακόβουλο λογισμικό αναπτύχθηκε από ερευνητές του Πανεπιστημίου του Τορόντο και της εταιρείας κυβερνοασφάλειας CleverHans. Όπως αναφέρεται στο Live Science συνδυάζει ένα μεγάλο γλωσσικό μοντέλο (LLM) που εκτελείται τοπικά με έναν αυτόνομο λογισμικό πράκτορα ο οποίος μπορεί να σαρώνει δίκτυα, να αξιολογεί πιθανές διαδρομές επίθεσης και να αποφασίζει πώς θα παραβιάσει νέους στόχους χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση.Σύμφωνα με τους ερευνητές η εργασία τους δείχνει ότι η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να επιτρέψει σε ένα κακόβουλο πρόγραμμα να προσαρμόζεται σε άγνωστα περιβάλλοντα αντί να βασίζεται σε μία μόνο προγραμματισμένη μέθοδο επίθεσης.Στα πειράματα που περιγράφονται σε μελέτη ο ιός δοκιμάστηκε σε ένα προσομοιωμένο εταιρικό δίκτυο με 33 συστήματα, μεταξύ των οποίων διακομιστές Linux, υπολογιστές με Windows και άλλες συνδεδεμένες στο Διαδίκτυο συσκευές (IoT). Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι το σύστημα εντόπιζε ευπάθειες, παραβίαζε νέα μηχανήματα και αναπαραγόταν, εξαπλώνοντας τον εαυτό του σε περίπου το 62% του δικτύου μέσα σε μία εβδομάδα.Ο Μάικλ Έιτζι, επίκουρος καθηγητής Πληροφορικής στο Πανεπιστήμιο Trinity Washington ο οποίος δεν συμμετείχε στην έρευνα λέει ότι το σημαντικότερο εύρημα είναι πως ένα τέτοιο σύστημα μπορεί να κάνει πολύ περισσότερα από το να εκτελεί μια προκαθορισμένη επίθεση. Όπως εξηγεί μπορεί να εξετάζει το περιβάλλον του στόχου, να αξιολογεί πιθανές ευπάθειες, να χρησιμοποιεί εργαλεία για την πραγματοποίηση επιθέσεων και, μόλις επιτύχει την παραβίαση, να αναπαράγεται αυτόματα. Πώς λειτουργεί ο αυτόνομος ιός Η βασική αρχιτεκτονική του συστήματος ήταν σχετικά απλή. Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν ένα ανοικτού κώδικα μεγάλο γλωσσικό μοντέλο το οποίο εκτελούνταν σε τοπικό υπολογιστή και το συνέδεσαν με ένα λογισμικό πλαίσιο που μπορούσε να σαρώνει δίκτυα, να συλλέγει πληροφορίες για τους στόχους και να εκτελεί επιθέσεις.Ο ρόλος της τεχνητής νοημοσύνης δεν ήταν να «χακάρει» από μόνη της τα συστήματα, αλλά να ερμηνεύει τις πληροφορίες που συγκέντρωνε και να αποφασίζει ποιο θα ήταν το επόμενο βήμα.«Το κομμάτι της επίθεσης που βασίζεται στην τεχνητή νοημοσύνη αφορά κυρίως τη λογική και τη λήψη αποφάσεων. Το γλωσσικό μοντέλο δεν αποκτά μαγικά πρόσβαση στα συστήματα. Χρησιμοποιείται για να αξιολογεί τι σημαίνουν τα δεδομένα που συλλέγει, να προτείνει πιθανές στρατηγικές επίθεσης, να επιλέγει το κατάλληλο εργαλείο και να προσαρμόζει την τακτική του όταν μια προσπάθεια αποτυγχάνει» εξηγεί ο Έιτζι.Με άλλα λόγια ο ιός δεν ανακαλύπτει νέες ευπάθειες. Χρησιμοποιεί πληροφορίες για ένα σύστημα, τις αντιπαραβάλλει με ήδη γνωστά κενά ασφαλείας και αποφασίζει ποια διαδρομή έχει τις περισσότερες πιθανότητες επιτυχίας.Ο Μπομπ Χάτσινς, καθηγητής στρατηγικής τεχνητής νοημοσύνης στο Πανεπιστήμιο Lipscomb τόνισε ότι η καινοτομία βρίσκεται στην ικανότητα του συστήματος να προσαρμόζεται. Οι παραδοσιακοί ιοί ακολουθούν ένα προκαθορισμένο σενάριο: μόλις εντοπίσουν μια ευπάθεια αναπαράγονται.Αντίθετα στη συγκεκριμένη περίπτωση ένα εύκολα διαθέσιμο μοντέλο τεχνητής νοημοσύνης χρησιμοποιείται ως μηχανισμός λήψης αποφάσεων. Το κακόβουλο λογισμικό αναλύει κάθε συσκευή που συναντά και επιλέγει την αποτελεσματικότερη στρατηγική για να την παραβιάσει. Τι διαφοροποιεί αυτόν τον ιό από το συμβατικό κακόβουλο λογισμικό Οι ερευνητές σχεδίασαν επίσης το σύστημα ώστε να λειτουργεί σε συσκευές με διαφορετικές υπολογιστικές δυνατότητες. Οι ισχυρότεροι υπολογιστές που είχαν ήδη παραβιαστεί και διέθεταν μονάδες επεξεργασίας γραφικών (GPU) μπορούσαν να παρέχουν τις δυνατότητες λογικής ανάλυσης σε μικρότερους πράκτορες που λειτουργούσαν σε ασθενέστερες συσκευές όπως συσκευές του Διαδικτύου των Πραγμάτων.Ο καθηγητής τεχνητής νοημοσύνης και κυβερνοασφάλειας Τομ Βάζνταρ χαρακτήρισε ιδιαίτερα επικίνδυνη αυτή τη διαστρωματωμένη αρχιτεκτονική. Όπως ανέφερε μια απλή κάμερα ασφαλείας δεν αποτελεί πλέον μόνο ένα ακόμη σημείο εισόδου σε ένα δίκτυο αλλά μπορεί να μετατραπεί σε ενεργό κόμβο που συμμετέχει στη λήψη αποφάσεων της επίθεσης. Η σημασία της χρήσης μικρών μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης Η μελέτη δεν έχει ακόμη αξιολογηθεί από ανεξάρτητους επιστήμονες. Δημοσιεύθηκε όμως σε μια περίοδο κατά την οποία κυβερνήσεις, ειδικοί στην κυβερνοασφάλεια και εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης συζητούν κατά πόσο η παραγωγική τεχνητή νοημοσύνη θα διευκολύνει την πραγματοποίηση σύνθετων κυβερνοεπιθέσεων. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκάλεσε το γεγονός ότι οι ερευνητές δεν χρησιμοποίησαν κάποιο προηγμένο εμπορικό μοντέλο, όπως το ChatGPT της OpenAI ή το Claude της Anthropic.Αντίθετα βασίστηκαν σε ένα πολύ μικρότερο ανοικτού κώδικα μοντέλο το οποίο μπορεί να κατεβεί από το διαδίκτυο και να λειτουργήσει χωρίς σύνδεση ακόμη και σε έναν συνηθισμένο υπολογιστή. Σύμφωνα με τον Χάτσινς, αυτό αμφισβητεί την έως τώρα αντίληψη ότι μόνο τα πιο ισχυρά μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης εγκυμονούν σοβαρούς κινδύνους κακής χρήσης.Ο Βάζνταρ εκτιμά ότι η συγκεκριμένη έρευνα δείχνει πως οι κυβερνοεγκληματίες θα μπορούν ολοένα και περισσότερο να αυτοματοποιούν εργασίες που σήμερα απαιτούν έμπειρους χειριστές. Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε, το κόστος μιας επίθεσης μειώνεται σχεδόν στο μηδέν και η απλή διόρθωση μιας ευπάθειας δεν αρκεί πλέον, καθώς το σύστημα μπορεί να εντοπίζει συνεχώς νέες εναλλακτικές διαδρομές επίθεσης. Μπορεί να χρησιμοποιηθεί στην πραγματικότητα; Δεν συμμερίζονται όλοι οι ειδικοί αυτή την απαισιόδοξη εκτίμηση. Ο Μάικλ Έιτζι επισήμανε ότι πρόκειται για μια εργαστηριακή επίδειξη σε ένα περιβάλλον ειδικά σχεδιασμένο για την παρουσίαση της ιδέας.Το δοκιμαστικό δίκτυο περιείχε πολλές σκόπιμα ευάλωτες συσκευές και δεν διέθετε σύγχρονες άμυνες προστασίας. Κατά συνέπεια, η μελέτη αποδεικνύει ότι η προσέγγιση είναι εφικτή όχι όμως ότι θα λειτουργούσε με την ίδια αποτελεσματικότητα σε ένα πραγματικό εταιρικό δίκτυο με βασικά μέτρα ασφαλείας.Επιπλέον ο ιός παρήγαγε δραστηριότητες που θα μπορούσαν να εντοπιστούν από τα συστήματα παρακολούθησης ασφαλείας, όπως σαρώσεις δικτύου, επαναλαμβανόμενες προσπάθειες εκμετάλλευσης ευπαθειών και απόπειρες απόκτησης αυξημένων δικαιωμάτων πρόσβασης.Ακόμη και ένα στοιχειώδες σύστημα παρακολούθησης θα μπορούσε να ανιχνεύσει μέρος αυτής της συμπεριφοράς. Ο Χάτσινς προειδοποίησε επίσης ότι δεν πρέπει να υπερβάλλουμε ως προς τα συμπεράσματα. Όπως σημείωσε, οποιαδήποτε συσκευή συνδεδεμένη στο διαδίκτυο που χρησιμοποιεί ευάλωτο λογισμικό είναι θεωρητικά δυνατό να παραβιαστεί με παρόμοιο τρόπο. Αυτό αποτελεί γνωστή πραγματικότητα στον χώρο του κακόβουλου λογισμικού εδώ και δεκαετίες.Οι οργανισμοί εξακολουθούν να μπορούν να προστατευθούν εφαρμόζοντας τα ίδια μέτρα που συνιστώνται εδώ και χρόνια απέναντι στις κυβερνοεπιθέσεις: άμεση εγκατάσταση ενημερώσεων ασφαλείας, χρήση ισχυρών κωδικών πρόσβασης και πολυπαραγοντικό έλεγχο ταυτότητας.Παρ’ όλα αυτά, οι περισσότεροι ειδικοί συμφωνούν ότι η μελέτη σηματοδοτεί μια πιθανή αλλαγή στον τρόπο λειτουργίας του κακόβουλου λογισμικού στο μέλλον. Αντί να βασίζεται αποκλειστικά σε προκαθορισμένες οδηγίες που έχουν γράψει άνθρωποι το λογισμικό θα μπορεί να λαμβάνει μόνο του πολλές τακτικές αποφάσεις κατά τη διάρκεια μιας επίθεσης.Όπως τόνισε ο Έιτζι η σημασία της έρευνας βρίσκεται στο ότι αποδεικνύει πως ένας πράκτορας βασισμένος σε μεγάλο γλωσσικό μοντέλο μπορεί να αναλύει διαφορετικούς στόχους και να προσαρμόζει δυναμικά τη στρατηγική του.Για τον Χάτσινς η μελέτη αποτελεί ακριβώς το είδος της έρευνας που πρέπει να πραγματοποιείται στα πανεπιστήμια: να εξετάζονται πραγματικές απειλές σε ελεγχόμενο περιβάλλον πριν οι κακόβουλοι χρήστες αναπτύξουν αντίστοιχες τεχνολογίες στον πραγματικό κόσμο.Το αν οι κυβερνοεγκληματίες θα υιοθετήσουν τελικά παρόμοιες τεχνικές μένει να αποδειχθεί. Εκείνο που έδειξε η έρευνα είναι ότι ακόμη και ένα σχετικά μικρό μοντέλο τεχνητής νοημοσύνης μπορεί ήδη να διαδραματίσει ουσιαστικό ρόλο στον σχεδιασμό και τον συντονισμό μιας κυβερνοεπίθεσης. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2129966/erchontai-oi-apeilitikoi-aytonomoi-ioi-technitis-noimosynis/ Axios: Οι ΗΠΑ είναι κοντά στο να επιτρέψουν στην Anthropic να επαναφέρει το μοντέλο Fable 5 Η πρόοδος προς την απελευθέρωση του Fable 5 σηματοδοτεί μια αναθέρμανση της τετράμηνης αντιπαράθεσης μεταξύ της αμερικανικής κυβέρνησης και του AnthropicΗ κυβέρνηση Τραμπ είναι κοντά στο να επιτρέψει στην Anthropic να αποκαταστήσει την πρόσβαση στο ισχυρό μοντέλο Fable 5, το οποίο ήταν εκτός λειτουργίας για 15 ημέρες λόγω φόβων ασφαλείας από την κυβέρνηση, σύμφωνα με μια πηγή που γνωρίζει την κατάσταση στο Axios.Οι πηγές αυτές αναμένουν ότι οι περιορισμοί της διοίκησης στο Fable 5 θα μπορούσαν να αρθούν ήδη από την ερχόμενη εβδομάδα, ανέφερε η πηγή.Μια δεύτερη πηγή ανέφερε ότι οι συνομιλίες αναμένεται να συνεχιστούν κατά τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου και η Anthropic αναμένει να αποκαταστήσει σύντομα την πρόσβαση στο Fable.Για τους προγραμματιστές, ακόμη και για τους πρώτους που δεν είχαν τεχνικές γνώσεις, η διακοπή λειτουργίας του Fable 5 ήταν πρωτοφανής και βαθιά ενοχλητική — ένα κορυφαίο μοντέλο, που βρισκόταν ήδη στα χέρια των χρηστών, αποσύρθηκε λόγω κυβερνητικής παρέμβασης. Αποκλιμάκωση στην ένταση Η πρόοδος προς την απελευθέρωση του Fable 5 σηματοδοτεί μια αναθέρμανση της τετράμηνης αντιπαράθεσης μεταξύ της αμερικανικής κυβέρνησης και του Anthropic.Σε μια ακόμη ένδειξη αποκλιμάκωσης, το υπουργείο Εμπορίου επέτρεψε την Παρασκευή στην Anthropic να αποκαταστήσει την πρόσβαση στο Mythos 5, το ισχυρότερο μοντέλο κυβερνοασφάλειας της εταιρείας, για έναν περιορισμένο αριθμό αξιόπιστων χρηστών. Το Mythos 5 διαθέτει προστατευτικά κιγκλιδώματα για να αποτρέψει τη χρήση του σε κυβερνοεπιθέσεις ή βιολογική τρομοκρατία και δεν ήταν ποτέ ελεύθερα διαθέσιμο.Ο υπουργός Εμπορίου Χάουαρντ Λούτνικ δήλωσε σε επιστολή του προς την Anthropic το απόγευμα της Παρασκευής, η οποία αναφέρθηκε για πρώτη φορά από την Semafor, ότι η εταιρεία «έχει συνεργαστεί με την κυβέρνηση των ΗΠΑ για την αντιμετώπιση των κινδύνων που σχετίζονται με» τα Mythos 5 και Fable 5. «Αυτές οι προσπάθειες», συνέχισε, «έχουν αποφέρει σημαντική πρόοδο. Επιπλέον, η Anthropic έχει δεσμευτεί να συνεργαστεί με την κυβέρνηση των ΗΠΑ σε πρωτόκολλα, πρότυπα και εκδόσεις».Η επιστροφή του Fable 5 αναμένεται με ανυπομονησία από τους χρήστες, οι οποίοι γρήγορα ερωτεύτηκαν την βαθιά σκέψη και τον γρήγορο, εξελιγμένο κώδικα του μοντέλου. Οι προγραμματιστές εντυπωσιάστηκαν από το άλμα στις δυνατότητες. Κάθε νέο μοντέλο, ειδικά αυτά ανοιχτού κώδικα, συγκρίνεται με το Fable 5.Το Πεντάγωνο και η Εθνική Υπηρεσία Ασφαλείας δεν έχουν ακόμη δώσει το πράσινο φως στο Fable 5, επομένως το αποτέλεσμα παραμένει απρόβλεπτο. Αλλά άλλες κυβερνητικές υπηρεσίες έχουν αποφασίσει ότι το Fable 5 μπορεί να επιστρέψει με ασφάλεια στην άγρια φύση.Τόσο ο Λούτνικ όσο και ο υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ βοήθησαν στην εκτόνωση της διαμάχης μεταξύ της κυβέρνησης και της Anthropic. «Θετική συνεργασία» Η Anthropic «έχει συνεργαστεί θετικά με την κυβέρνηση», δήλωσε μια πηγή της κυβέρνησης στο Axios. Αυτή είναι μια μεγάλη αλλαγή από την οργισμένη δήλωση του Υπουργού Άμυνας Πιτ Χέγσεθ που χαρακτήρισε την Anthropic ως «Κίνδυνο για την Εθνική Ασφάλεια στην Εφοδιαστική Αλυσίδα», αφού αυτός και ο Διευθύνων Σύμβουλος της Anthropic, Ντάριο Αμοντέι, δεν μπόρεσαν να συμφωνήσουν για το πώς το Πεντάγωνο μπορεί να χρησιμοποιήσει την Claude.Η Anthropic το είχε παρουσιάσει ως το πιο ικανό μοντέλο που κυκλοφόρησε ποτέ στο κοινό. Το ενημερωτικό δελτίο “Vibe Check” από την Every, μια εταιρεία μέσων ενημέρωσης και λογισμικού, το χαρακτήρισε “το καλύτερο μοντέλο κωδικοποίησης στον κόσμο” πριν αποσυρθεί, μόλις τρεις ημέρες μετά την κυκλοφορία του.Σε πρώιμες δοκιμές που επισημάνθηκαν από την Anthropic, η εταιρεία πληρωμών Stripe χρησιμοποίησε το Fable 5 για να αναδιαμορφώσει μια βάση κώδικα 50 εκατομμυρίων γραμμών σε μία μόνο ημέρα – μια εργασία που θα απαιτούσε στους μηχανικούς της περισσότερους από δύο μήνες χειρωνακτικά.Όταν η πρόσβαση εξαφανίστηκε στις 12 Ιουνίου, οι προγραμματιστές διαπίστωσαν ότι η αυτοματοποιημένη εργασία είχε παγώσει στη μέση της εργασίας και οι εταιρείες έτρεξαν να ανταλλάξουν ανταγωνιστές, συμπεριλαμβανομένων φθηνότερων κινεζικών μοντέλων.Αρχικά, η Anthropic διέθετε το Fable 5 χωρίς επιπλέον κόστος σε διάφορα προγράμματα συνδρομής Claude επί πληρωμή έως τις 22 Ιουνίου, δίνοντας στους χρήστες ένα σύντομο χρονικό περιθώριο για να δοκιμάσουν την ισχύ του πριν εξαφανιστεί η πρόσβαση.Δεν είναι ακόμη σαφές εάν οι συνδρομητές της Anthropic θα λάβουν πίσω τη δωρεάν έκδοση του Fable που τους είχε υποσχεθεί — ή εάν επιστρέφει κλειδωμένο πίσω από πρόσθετες χρεώσεις ή ελέγχους ταυτότητας. Αναθεώρηση νέων μοντέλων Τόσο η Anthropic όσο και η OpenAI πιέζουν την κυβέρνηση να κωδικοποιήσει μια διαδικασία για την αναθεώρηση νέων μοντέλων, όπως οραματίστηκε ο Πρόεδρος Τραμπ σε εκτελεστικό διάταγμα της 2ας Ιουνίου, το οποίο δημιούργησε ένα πλαίσιο για τον εθελοντικό έλεγχο των πιο ισχυρών νέων μοντέλων Τεχνητής Νοημοσύνης από την κυβέρνηση. Οι εταιρείες δεν συμπαθούν την τρέχουσα προσέγγιση κατά περίπτωση. Όταν η Anthropic ανέστειλε την πρόσβαση στα Fable 5 και Mythos 5 στις 12 Ιουνίου, η εταιρεία ζήτησε «μια νομοθετική διαδικασία που να είναι διαφανής, δίκαιη, σαφής και να βασίζεται σε τεχνικά δεδομένα» και δήλωσε ότι η απόφαση της κυβέρνησης να περιορίσει αυτά τα δύο μοντέλα «δεν τηρεί αυτές τις αρχές».Όταν επετράπη στην OpenAI να ξεκινήσει μια περιορισμένη προεπισκόπηση του GPT‑5.6 την Παρασκευή, η εταιρεία ανέφερε σε μια ανάρτηση ιστολογίου: «Δεν πιστεύουμε ότι αυτό το είδος διαδικασίας κυβερνητικής πρόσβασης θα πρέπει να γίνει η μακροπρόθεσμη προεπιλογή. Κρατά τα καλύτερα εργαλεία από χρήστες, προγραμματιστές, επιχειρήσεις, υπερασπιστές του κυβερνοχώρου και παγκόσμιους εταίρους που τα χρειάζονται». https://www.naftemporiki.gr/techscience/2130042/axios-oi-ipa-einai-konta-sto-na-epitrepsoyn-stin-anthropic-na-epanaferei-to-montelo-fable-5/

Ο «Ευκλείδης» αποκάλυψε μια εκπληκτική φωλιά 60 εκατομμυρίων άστρων στην καρδιά του γαλαξία μας (βίντεο) Στην εικόνα ένα μέρος των άστρων που κατέγραψε το Euclid από το κέντρο του γαλαξία μας. πηγή φωτό. (ESA/Euclid/Euclid Consortium/NASA, CFHT. Image processing by J-C Cuillandre and E Bertin (CEA Paris-Saclay))Μοναδικές εικόνες από το προηγμένο διαστημικό τηλεσκόπιο που στοχεύει στην αποκάλυψη άγνωστων κοσμικών φαινομένων.Το εντυπωσιακό θέαμα περισσότερων από 60 εκατομμυρίων άστρων στην καρδιά του γαλαξία μας κατέγραψε ένα διαστημικό τηλεσκόπιο που σχεδιάστηκε για να αποκαλύψει τις μυστηριώδεις σκοτεινές δυνάμεις οι οποίες διαμορφώνουν το Σύμπαν.Αστρονόμοι χρησιμοποίησαν το διαστημικό τηλεσκόπιο Euclid του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος (ESA) για να δημιουργήσουν τη μεγαλύτερη και λεπτομερέστερη εικόνα που έχει ληφθεί ποτέ στο ορατό φως από το κέντρο του γαλαξία μας. Η κάμερα του τηλεσκοπίου είναι ιδιαίτερα ευαίσθητη επιτρέποντας τη διάκριση μεμονωμένων άστρων στην εξαιρετικά πυκνή περιοχή που είναι γνωστή ως γαλαξιακό εξόγκωμα (galactic bulge). Οι ερευνητές εκτιμούν ότι αυτή η καταπληκτική από πολλές απόψεις εικόνα σηματοδοτεί την έναρξη μιας νέας εποχής στην ανακάλυψη πλανητών πέρα από το Ηλιακό Σύστημα. Ο αριθμός των γνωστών εξωπλανητών αναμένεται να αυξηθεί θεαματικά, ξεπερνώντας κατά πολύ τις περίπου 6.000 εξωπλανήτες που έχουν ήδη εντοπιστεί γύρω από κοντινότερα και πιο μακρινά από τον Ήλιο άστρα.Ο δρ Ίμον Κέρινς, αστροφυσικός στο Κέντρο Αστροφυσικής Jodrell Bank του Πανεπιστημίου του Μάντσεστερ, δήλωσε: «Το Euclid δεν κατασκευάστηκε με αυτόν τον επιστημονικό στόχο όμως αποδείχθηκε ένα εξαιρετικό εργαλείο για αυτή την έρευνα. Τα δεδομένα του σηματοδοτούν την έναρξη μιας νέας εποχής στην ανακάλυψη εξωπλανητών κατά την οποία θα περάσουμε από τους περίπου 6.000 γνωστούς εξωπλανήτες σε περισσότερους από 100.000 σε ολόκληρο τον γαλαξία μας». Ο διαστημικός Ευκλείδης Το τηλεσκόπιο, αξίας περίπου ενός δισεκατομμυρίου ευρώ, εκτοξεύθηκε το 2023 με κύρια αποστολή τη δημιουργία του ακριβέστερου τρισδιάστατου χάρτη του Σύμπαντος και τη διερεύνηση των μυστηριωδών σκοτεινών δυνάμεων που το διαμορφώνουν.Σύμφωνα με το επικρατέστερο κοσμολογικό μοντέλο μόλις το 5% του Σύμπαντος αποτελείται από τη συνηθισμένη ορατή ύλη. Περίπου το 70% αποδίδεται στη σκοτεινή ενέργεια, τη δύναμη που επιταχύνει τη διαστολή του Σύμπαντος, ενώ το υπόλοιπο 25% αντιστοιχεί στη σκοτεινή ύλη που είναι μια αόρατη μορφή ύλης που φαίνεται να συγκεντρώνεται γύρω από τους γαλαξίες.Η εικόνα των άστρων λήφθηκε τον Μάρτιο του 2024 όταν το Euclid παρατήρησε το κέντρο του Γαλαξία για συνολικά 26 ώρες. Πρόκειται για ένα μωσαϊκό που αποτελείται από εννέα επιμέρους λήψεις μέσω της κάμερας ορατού φωτός του τηλεσκοπίου. Κάθε μία από αυτές καλύπτει μια περιοχή του ουρανού μεγαλύτερη από το φαινόμενο μέγεθος της πανσελήνου.Πέρα από την εντυπωσιακή της εμφάνιση η εικόνα αναμένεται να ενισχύσει σημαντικά την αναζήτηση εξωπλανητών. Μία από τις μεθόδους εντοπισμού τους βασίζεται στο φαινόμενο του βαρυτικού μικροφακού (microlensing). Όταν ένα κοντινότερο άστρο περάσει μπροστά από ένα πιο μακρινό, η βαρύτητά του καμπυλώνει το φως του απομακρυσμένου άστρου, με αποτέλεσμα αυτό να φαίνεται προσωρινά πιο φωτεινό. Αν γύρω από το κοντινό άστρο περιφέρεται ένας πλανήτης, η επιπλέον βαρυτική του επίδραση προκαλεί μια χαρακτηριστική πρόσθετη αύξηση της φωτεινότητας. Το νέο… εργαλείο Τον Αύγουστο η NASA σχεδιάζει να εκτοξεύσει το διαστημικό τηλεσκόπιο Nancy Grace Roman, το οποίο πήρε το όνομά του από την πρώτη επικεφαλής αστρονομίας της υπηρεσίας η οποία απεβίωσε το 2018. Οι αστρονόμοι εκτιμούν ότι το νέο τηλεσκόπιο θα ανακαλύψει περίπου 1.500 εξωπλανήτες μέσω της μεθόδου του βαρυτικού μικροφακού.Η εικόνα του Euclid θα βελτιώσει σημαντικά αυτές τις παρατηρήσεις, επειδή απεικονίζει τα ίδια άστρα πριν αυτά ευθυγραμμιστούν μεταξύ τους. Έτσι, οι επιστήμονες μπορούν να μετρήσουν με μεγαλύτερη ακρίβεια τις κινήσεις τους και να επιβεβαιώσουν τόσο την ύπαρξη των πλανητών όσο και τη μάζα τους.«Η εικόνα του Euclid μπορεί να βελτιώσει αυτές τις μετρήσεις έως και τρεις φορές, κάτι ιδιαίτερα εντυπωσιακό για μία μόνο παρατήρηση» δήλωσε ο Κέρινς. Παράλληλα το τηλεσκόπιο Roman αναμένεται να ανακαλύψει ακόμη περίπου 100.000 εξωπλανήτες χρησιμοποιώντας μια διαφορετική τεχνική: την παρατήρηση της μικρής και προσωρινής μείωσης της φωτεινότητας ενός άστρου όταν ένας πλανήτης περνά μπροστά από τον δίσκο του.Τα δεδομένα του Euclid θα βοηθήσουν τους αστρονόμους να επιβεβαιώσουν ότι τα σήματα αυτά προέρχονται πράγματι από διερχόμενους πλανήτες και όχι από άλλα αστρονομικά φαινόμενα, όπως τα διπλά αστρικά συστήματα, στα οποία δύο άστρα περιφέρονται το ένα γύρω από το άλλο και μπορούν να παράγουν παρόμοια σήματα. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2129971/o-eykleidis-apokalypse-mia-ekpliktiki-folia-60-ekatommyrion-astron-stin-kardia-toy-galaxia-mas-vinteo/

Παγιδεύοντας τα άτομα. «Μια καταπληκτική επιστήμη!» Μ’ αυτά τα λόγια μας συγκέντρωσε ο πρώτος μου καθηγητής της φυσικής, ένα πρωί του Σεπτεμβρίου του 1972. Και τα μαθήματά του το επιβεβαίωσαν αμέσως: μας έδειχνε πώς να εξηγούμε απλά ένα πλήθος φαινομένων της καθημερινής ζωής, που σχετίζονται με τον ηλεκτρισμό, τη μηχανική, την ακουστική. Θυμάμαι την έκπληξή μου όταν κατάλαβα ότι μπορεί κανείς να χρησιμοποιήσει τη γλώσσα των μαθηματικών για να περιγράψει τον κόσμο που μας περιβάλλει. Λίγο αργότερα, πάντα χάρη στους εξαιρετικούς δασκάλους μου, διαπίστωσα με θαυμασμό ότι η επιστήμη αυτή εφαρμόζεται με παρόμοιο σχεδόν τρόπο σε αναρίθμητες περιπτώσεις πέρα από την καθημερινότητά μας: στις πολύ μεγάλες κλίμακες μήκους, όπως αυτές που απαιτεί η στροφυσική, που περιγράφει τις γιγαντιαίες δομές του σύμπαντος, ή, αντίθετα, στις πολύ μικρές αποστάσεις, όπως οι μελέτες με τους επιταχυντές σωματιδίων, που διερευνούν τη δομή της ύλης. Παρόμοια, η φυσική μάς επιτρέπει να μελετήσουμε όσα φαινόμενα συμβαίνουν στις ακραίες θερμοκρασίες. Έτσι, με τη φυσική μπορούμε να προσεγγίσουμε το πεδίο των πολύ υψηλών θερμοκρασίών, για την κατανόηση των θερμοπυρηνικών αντιδράσεων που λαμβάνουν χώρα στο εσωτερικό των αστεριών και τα κάνουν να λάμπουν. Αυτό που θα μας απασχολήσει εδώ, είναι η περίπτωση των πολύ χαμηλών θερμοκρασιών – πραγματικά εξαιρετικά χαμηλών! (…) απόσπασμα από την εισαγωγή του Jean Dalibard στο βιβλίο του «Παγιδεύοντας τα άτομα», πρόλογος – μετάφραση Χαρά Πετρίδου, εκδόσεις εκκρεμές – https://www.ekkremes.gr/portal/my_pages/bookdetails.php?id=185 O Jean Dalibard είναι φυσικός, καθηγητής στο Collège, de France τιμήθηκε με το Χρυσό Βραβείο του CNRS και το 2026 με το Βραβείο «Αλεσάντρο Βόλτα» σε αναγνώριση της πρωτοποριακής συμβολής του στην ψύξη με λέιζερ, στις αλληλεπιδράσεις φωτός-ύλης και στα πρωτοποριακά επιτεύγματά του στον τομέα της κβαντικής φυσικής πολλών σωμάτων των υπερψυχρών αερίων. Είναι γύρω στα 1920 που αποδείχτηκε η υπόθεση ότι τα σωματίδια της ύλης είναι και κύματα. Αυτή η διττή φύση «σωματίδιο-κύμα» αποτελεί θεμέλιο της κβαντικής φυσικής και μία από τις πλέον παράδοξες έννοιες. Για να παρατηρήσουμε αυτές τις κυματικές ιδιότητες των ατόμων ή των μορίων, θα πρέπει να επιβραδύνουμε πολύ την κίνησή τους και επομένως θα πρέπει να τα ψύξουμε. Σ’ αυτό αφιερώνεται ο Jean Dalibard: να ψύξει το αέριο των ατόμων πολύ κοντά στο απόλυτο μηδέν, περίπου στους –270 βαθμούς Κελσίου. Για τον σκοπό αυτό χρησιμοποιεί λέιζερ, τα οποία εμποδίζουν την κίνηση των ατόμων ώστε να τα επιβραδύνουν. Ο πειραματικός αυτός άθλος οδήγησε σε σημαντική πρόοδο στη θεμελιώδη φυσική και μπορεί να αποτελέσει μια μέθοδο προσέγγισης στον μελλοντικό κβαντικό υπολογιστή. Με εξαιρετικά παιδαγωγικό τρόπο, εντάσσοντας τις έρευνές του στο νήμα της ιστορίας της φυσικής, ο Jean Dalibard μας αποκαλύπτει ορισμένες από τις πιο εκπληκτικές ιδιότητες του απειροστά μικρού.

Σε τροχιά προετοιμασίας η ιστορική πρώτη αποστολή Έλληνα αστροναύτη στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό Η εκτόξευση αναμένεται να γίνει εντός της επόμενης διετίας - Σύσκεψη υπό τον Κ. Μητσοτάκη με τη συμμετοχή του εκπαιδευόμενου αστροναύτη και γιατρού διαστημικών αποστολών Α. Γολέμη.Ο σχεδιασμός για την ιστορική πρώτη αποστολή Έλληνα αστροναύτη στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό, μετά την επίσημη έναρξη της εκπαίδευσης αστροναυτών του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος από τον Αδριανό Γολέμη, εξετάστηκε κατά τη διάρκεια σύσκεψης στην οποία προήδρευσε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης χθες, στο Μαξίμου.Η εκτόξευση αναμένεται να γίνει εντός της επόμενης διετίας και η αποστολή θα διαρκέσει έως τρεις εβδομάδες, αποτελώντας μέρος της νέας Εθνικής Στρατηγικής Διαστήματος, που έχει ως ορίζοντα το 2035. Τα οφέλη για τη χώρα Στη διάρκεια της σύσκεψης συζητήθηκαν τα σημαντικά οφέλη που θα έχει για την εγχώρια επιστημονική κοινότητα η απόφαση για την πρώτη εκπροσώπηση της χώρας μας στο πλήρωμα του ΔΔΣ. Ο Έλληνας αστροναύτης θα εκτελέσει πειράματα και τεχνολογικές επιδείξεις που έχουν προταθεί από δεκάδες ελληνικές ερευνητικές ομάδες, φορείς και πανεπιστήμια, ελληνικές εταιρείες θα έχουν την ευκαιρία να παρουσιάσουν καινοτόμες λύσεις σε συνθήκες διαστήματος, θα συλλεγούν πολύτιμα δεδομένα που θα αξιοποιηθούν για εφαρμογές και περαιτέρω έρευνα, ενώ παράλληλα υπάρχει δυνατότητα ανάπτυξης πολύτιμων συνεργασιών με διεθνείς εταίρους. Δράσεις ενθάρρυνσης των παιδιών Πέραν της ενίσχυσης της ελληνικής έρευνας και την προβολή ελληνικών τεχνολογιών, θα υλοποιηθούν προγράμματα που θα ενθαρρύνουν νέα παιδια να ασχοληθούν με τις επιστήμες και την πρακτική εφαρμογή τους. Μεταξύ άλλων, εξετάστηκαν η διοργάνωση μαθητικού διαγωνισμού για την κατασκευή δορυφόρου, η διοργάνωση διαγωνισμών STEM και η αποστολή ερωτήσεων από μαθητές προς τους αστροναύτες που υπηρετούν στον ΔΔΣ.Σημειώνεται ότι στη σύσκεψη έλαβαν μέρος ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης Δημήτρης Παπαστεργίου, ο Γενικός Γραμματέας Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων Κωνσταντίνος Καράντζαλος και ο εκπαιδευόμενος αστροναύτης και γιατρός διαστημικών αποστολών Αδριανός Γολέμης. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2129542/se-trochia-proetoimasias-i-istoriki-proti-apostoli-ellina-astronayti-ston-diethni-diastimiko-stathmo/ «Η Ελλάδα σε Τροχιά»: Εθνικό Σχέδιο για το Διάστημα, ύψους 350 εκατ. – Οι στόχοι και τα οφέλη. Δ. Παπαστεργίου: Μετατρέπουμε τις διαστημικές τεχνολογίες σε απτά οφέλη για τον πολίτη - Ξεκινά Πανελλήνιο Μαθητικό Διαστημικό Πρόγραμμα Το πρώτο ολοκληρωμένο Εθνικό Σχέδιο για το Διάστημα παρουσίασε το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, παρουσία του πρωθυπουργού σε ειδική εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε στο Ίδρυμα Μείζονος Ελληνισμού – Κέντρο «Ελληνικός Κόσμος».Στο πλαίσιο της εκδήλωσης με τίτλο «Greece in Orbit – Η Ελλάδα σε Τροχιά» ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης Δημήτρης Παπαστεργίου ανακοίνωσε το νέο Εθνικό Διαστημικό Πρόγραμμα της Ελλάδας «HELLAS-SPACE 2.0» ύψους περίπου 350 εκατ. ευρώ που χρηματοδοτείται από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Το πρόγραμμα διάρκειας 4 ετών, υλοποιείται σε συνεργασία με τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Διαστήματος (ESA) και το Ελληνικό Κέντρο Διαστήματος και αποτελεί τον άμεσο διάδοχο του πρώτου Εθνικού Προγράμματος Μικροδορυφόρων (200 εκατ. ευρώ). Όπως δήλωσε ο υπουργός «η Ελλάδα έχει τεθεί σε τροχιά. Μετατρέπουμε τις διαστημικές τεχνολογίες σε απτά οφέλη για τον πολίτη». Οι στόχοι του προγράμματος και τα οφέλη Βασικός στόχος του προγράμματος είναι η ενίσχυση της πολιτικής προστασίας στις πυρκαγιές και τις πλημμύρες, η θαλάσσια επιτήρηση και η στήριξη του έργου του Λιμενικού, η ενίσχυση της γεωργίας ακριβείας για τους αγρότες και την ΑΑΔΕ, η συνοριακή ασφάλεια και η άμυνα, καθώς και οι ασφαλείς επικοινωνίες για τα νησιά και τις απομακρυσμένες περιοχές.Ένας δεύτερος σημαντικός στόχος είναι η ενίσχυση της ελληνικής αεροδιαστημικής βιομηχανίας. «Θέλουμε να σας δούμε πρωταθλητές στην Ευρώπη, αλλά και με εξαγωγή τεχνολογίας και προϊόντων σε παγκόσμιο επίπεδο», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Δημήτρης Παπαστεργίου, επισημαίνοντας πως είναι σημαντικό να δημιουργηθούν εθνικές γραμμές παραγωγής, ώστε η προστιθέμενη αξία να παραμείνει στην Ελλάδα. Το νέο πρόγραμμα θα δώσει τη δυνατότητα ανάπτυξης τεχνολογιών αιχμής, οι οποίες μέχρι σήμερα βρίσκονταν στην αποκλειστική σχεδόν σφαίρα λίγων κορυφαίων εταιρειών παγκοσμίως. Πανελλήνιο Μαθητικό Διαστημικό Πρόγραμμα Ο κ. Παπαστεργίου ανακοίνωσε παράλληλα την έναρξη του Πανελλήνιου Μαθητικού Διαστημικού Προγράμματος, μέσω του οποίου μαθητές της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης από όλη την Ελλάδα θα σχεδιάσουν, θα κατασκευάσουν και θα στείλουν σε τροχιά πραγματικούς νανοδορυφόρους.Στόχος του προγράμματος είναι μαθητές Γυμνασίου και Λυκείου να σχεδιάσουν, να κατασκευάσουν και να στείλουν σε τροχιά πραγματικούς νανοδορυφόρους. Μαθητικές ομάδες από όλη την Ελλάδα θα αναπτύξουν έως οκτώ νανοδορυφόρους τύπου PocketQube, οι οποίοι θα εκτοξευθούν στο διάστημα και θα λειτουργήσουν ως ένα μικρό σμήνος δορυφόρων υπό τη διαχείριση των ίδιων των μαθητών, ενώ σχολεία σε όλη τη χώρα θα συμμετέχουν ως σταθμοί εδάφους.Το πρόγραμμα συνδυάζει την πρακτική εμπειρία διαστημικής μηχανικής με τα διεθνή πρότυπα εκπαιδευτικών αποστολών του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος (ESA), αξιοποιώντας ανοικτή τεχνολογία ελληνικής προέλευσης. Στόχος είναι να φέρει τις διαστημικές επιστήμες μέσα στη σχολική τάξη και να καλλιεργήσει δεξιότητες STEM σε μια ολόκληρη γενιά νέων. Ο πρώτος Έλληνας αστροναύτης «Όπως ο Αδριανός ξεκίνησε με όνειρα από ένα σχολείο στη Θεσσαλία, στην Λάρισα και θα φτάσει όσο ψηλά μπορεί ο άνθρωπος να φτάσει, το ίδιο να κάνουν και άλλα παιδιά», είπε χαρακτηριστικά, αναφερόμενος στον πρώτο υποψήφιο Έλληνα αστροναύτη, Αδριανό Γολέμη. «Φτιάχνουμε ένα νέο, πιο σύγχρονο και πιο δίκαιο κράτος, στηρίζουμε την ελληνική καινοτομία, φέρνουμε πίσω τους ανθρώπους μας και εμπνέουμε μια ολόκληρη γενιά να ονειρευτεί ψηλά. Όσο ψηλά μπορεί να φτάσει το ανθρώπινο πνεύμα» είπε ο Δημήτρης Παπαστεργίου.Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης συζήτησε με τον Αδριανό Γολέμη, ιατρό διαστημικών αποστολών που ολοκληρώνει την εκπαίδευσή του ως αστροναύτης στον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Διαστήματος (ESA). «Δεν νομίζω ότι πολλοί το 2019 θα φαντάζονταν ότι η Ελλάδα θα βρισκόταν εκεί που είναι σήμερα, με αρκετούς δορυφόρους στο διάστημα, με ένα πολύ δυναμικό οικοσύστημα γύρω από τις τεχνολογίες του διαστήματος να αναπτύσσει προϊόντα και εφαρμογές και με την ελληνική πολιτεία μέσα από το Ταμείο Ανάκαμψης να έχει εξασφαλίσει 350 εκατ. για τα επόμενα τέσσερα χρόνια για να χρηματοδοτήσουμε τις επόμενες δράσεις μας στο διάστημα. Βλέπω στην τεχνολογία – μέσα σε αυτό εντάσσω και τις τεχνολογίες του διαστήματος και την Tεχνητή Νοημοσύνη και όλες τις εφαρμογές γύρω από την ψηφιακή μας πολιτική – μια τεράστια ευκαιρία για τη χώρα να κάνει ένα μεγάλο άλμα και να ξεπεράσει χώρες, οι οποίες ενδεχομένως ήταν μπροστά μας επειδή δεν πέρασαν μια μεγάλη κρίση» ανέφερε για να προσθέσει:«Ο Αδριανός Γολέμης τα επόμενα δύο χρόνια θα είναι στο διάστημα. Είναι μία επένδυση την οποία κάνουμε ως χώρα, η οποία έχει συμβολική και ουσιαστική αξία. Θα ήθελα από τον Αδριανό να μεταφέρει κυρίως στα σχολεία, στα νέα παιδιά, γιατί το διάστημα είναι σημαντικό, και να δράσει ως ένας καταλύτης έμπνευσης. Είναι μια ωραία στιγμή για τη χώρα, μία σημαντική στιγμή για τη χώρα, να μπορούμε να πούμε ότι εντός αυτού του χρονικού διαστήματος θα έχουμε τον πρώτο Έλληνα αστροναύτη». Αδριανός Γολέμης: Με συλλογική προσπάθεια μπορούμε να οραματιστούμε την Ελλάδα ακόμη πιο κοντά στα αστέρια Από την πλευρά του ο κ. Γολέμης χαιρέτισε την πρόοδο της Ελλάδας στον διαστημικό τομέα, τονίζοντας τη μεγάλη ευκαιρία που ανοίγεται: «Έχοντας εργαστεί ως γιατρός αποστολών της ESA και συμμετέχοντας σήμερα στην ευρωπαϊκή εκπαίδευση αστροναυτών, νιώθω ιδιαίτερη χαρά για την απόφαση της Ελλάδας να προχωρήσει προς μελλοντική αποστολή στον ISS. Η εξέλιξη αυτή σηματοδοτεί σημαντική πρόοδο για τη χώρα μας στο διαστημικό τομέα, μέσα από την ευρωπαϊκή συνεργασία. Μπροστά μας ανοίγεται μια μεγάλη πρόκληση και ευκαιρία. Με συλλογική προσπάθεια, μπορούμε να οραματιστούμε την Ελλάδα ακόμη πιο κοντά στα αστέρια». «Στρατηγική επιλογή η επένδυση στο Διάστημα» Στη συμβολή του Ταμείου Ανάκαμψης στην ανάπτυξη του ελληνικού διαστημικού οικοσυστήματος αναφέρθηκε ο αναπληρωτής Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Νίκος Παπαθανάσης. «Η επένδυση στο Διάστημα δεν είναι πολυτέλεια. Είναι μια στρατηγική επιλογή που συνδέεται με την ανθεκτικότητα, την ασφάλεια, την ανταγωνιστικότητα και τη βιώσιμη ανάπτυξη της χώρας. Σε αυτό το πλαίσιο, η αξιοποίηση των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς ταυτίζεται με έργα που ενισχύουν την τεχνολογική αυτονομία της χώρας και δημιουργούν υψηλή προστιθέμενη αξία» ανέφερε για να προσθέσει: «Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το Εθνικό Πρόγραμμα για το Διάστημα. Ένα πρόγραμμα με ιδιαίτερα σημαντική αναπτυξιακή διάσταση, που λειτουργεί ως εφαλτήριο για την ανάπτυξη ενός ισχυρού οικοσυστήματος ελληνικών επιχειρήσεων στον τομέα της αεροδιαστημικής, ενισχύει τη σύνδεση της έρευνας με την παραγωγή και δημιουργεί νέες θέσεις εργασίας υψηλής εξειδίκευσης. Κυρίως, όμως, δίνει στη χώρα μας τη δυνατότητα να αναπτύξει εγχώρια τεχνογνωσία». Ο Γενικός Διευθυντής του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος (ESA) Josef Aschbacher μίλησε για την επόμενη ημέρα της Ελλάδας στην ESA, τονίζοντας: «Η Ελλάδα έχει εξελιχθεί σε μια δυναμική και ευέλικτη δύναμη στον ευρωπαϊκό διαστημικό τομέα. Μέσα από την ισχυρή συνεργασία σας με τον ESA, βρίσκεστε στην πρώτη γραμμή πρωτοποριακών δυνατοτήτων στους δορυφόρους, την παρατήρηση της Γης, τις εφαρμογές δεδομένων και τις καινοτόμες νεοφυείς επιχειρήσεις, που κάνουν απτή διαφορά στη ζωή των πολιτών σας. Μαζί, μετατρέπουμε τη φιλοδοξία σε συγκεκριμένα έργα, από την παρακολούθηση πυρκαγιών έως τις προηγμένες επικοινωνίες, ενισχύοντας το διαστημικό μέλλον της Ευρώπης και δημιουργώντας ευκαιρίες για καινοτομία, οικονομική ανάπτυξη και ανθεκτικότητα». Στη διάρκεια της εκδήλωσης, ο Γενικός Γραμματέας Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων, Κωνσταντίνος Καράντζαλος, τόνισε τη μετάβαση της χώρας από απλό χρήστη διαστημικών υπηρεσιών σε σχεδιαστή, κατασκευαστή και διαχειριστή των δικών της δορυφόρων, οι οποίοι πλέον ελέγχονται από ελληνικό έδαφος. «Σε μια εποχή γεωπολιτικής αβεβαιότητας, η δυνατότητα να βλέπεις, να ενημερώνεσαι, να επικοινωνείς και να λαμβάνεις αποφάσεις με δικά σου μέσα αποτελεί εθνική αναγκαιότητα, ενώ το Διάστημα αναδεικνύεται σε κρίσιμο εργαλείο εθνικής αυτονομίας», επισήμανε. Ο πρόεδρος του Ελληνικού Κέντρου Διαστήματος (ΕΛΚΕΔ), Μανώλης Ράμμος, υπογράμμισε τη σημασία της Εθνικής Διαστημικής Στρατηγικής, η οποία θέτει σαφείς βραχυπρόθεσμους και μακροπρόθεσμους στόχους και διασφαλίζει τον συντονισμό των δημόσιων και ιδιωτικών επενδύσεων σε όλο το εύρος του οικοσυστήματος. Με τη σειρά τους, η Κατερίνα Καββαδά, Διευθύντρια στη Γενική Διεύθυνση Άμυνας, Βιομηχανίας και Διαστήματος (DEFIS) της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και ο Dr. Jorge Sanchez, επικεφαλής του ESA BIC Greece και συντονιστής του ελληνικού Space Cluster, αναφέρθηκαν στον ολοένα και στενότερο συντονισμό των ευρωπαϊκών πολιτικών για το Διάστημα και την Άμυνα, επισημαίνοντας ότι πολλές διαστημικές τεχνολογίες και υποδομές έχουν εκ φύσεως διττό χαρακτήρα (dual-use), εξυπηρετώντας τόσο πολιτικές όσο και αμυντικές ανάγκες. Επισήμαναν ότι τα τελευταία χρόνια το ελληνικό διαστημικό οικοσύστημα έχει καταγράψει σημαντική πρόοδο, με την αύξηση του αριθμού των καινοτόμων επιχειρήσεων, την ανάπτυξη νέων προϊόντων και υπηρεσιών και τη διεύρυνση της συμμετοχής ελληνικών φορέων σε ευρωπαϊκά προγράμματα. Τη συζήτηση συντόνισε ο Παύλος Καστανάς, αστροφυσικός Msc και δημιουργός του καναλιού Astronio στο YouTube. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2129650/i-ellada-se-trochia-ethniko-schedio-gia-to-diastima-ypsoys-350-ekat-oi-stochoi-kai-ta-ofeli/

Εξετάσεις οφθαλμών, αλληλούχιση DNA και προετοιμασία διαστημικής στολής στο Crew Works. Η βιοεπιστήμη βρέθηκε στην κορυφή του ερευνητικού προγράμματος την Πέμπτη, καθώς το πλήρωμα της Αποστολής 74 μελέτησε πώς το διάστημα επηρεάζει την όραση και ανέλυσε την αλληλουχία του DNA που συλλέχθηκε από μικρόβια. Περισσότερες προετοιμασίες διαστημικής στολής, έρευνα εικονικής πραγματικότητας και συντήρηση εξοπλισμού άσκησης ολοκλήρωσαν την ημέρα στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό .Οι οφθαλμολογικές εξετάσεις ξεκίνησαν για άλλη μια φορά, καθώς οι μηχανικοί πτήσης της NASA, Τζέσικα Μέιρ και Κρις Γουίλιαμς, ενώθηκαν μαζί στην εργαστηριακή ενότητα του Κολόμπους για το οπτικό μέρος της σουίτας CIPHER , η οποία περιλαμβάνει 14 ανθρώπινες ερευνητικές έρευνες. Η Μέιρ ανέλαβε αρχικά την τοποθέτηση ηλεκτροδίων γύρω από τα μάτια του Γουίλιαμς, στέλνοντας στη συνέχεια σήματα φωτός που αναβοσβήνουν για να μετρήσουν την ηλεκτρική απόκριση του αμφιβληστροειδούς του. Στη συνέχεια, χειρίστηκε εξοπλισμό ιατρικής απεικόνισης, τον οποίο η Γουίλιαμς εξέτασε, παρέχοντας στους γιατρούς στο έδαφος μια εικόνα σε πραγματικό χρόνο του αμφιβληστροειδούς, του κερατοειδούς και του φακού του ματιού. Τα βιοϊατρικά δεδομένα θα βοηθήσουν τους ερευνητές να ανιχνεύσουν πιθανές αλλαγές στη δομή και τη λειτουργία των ματιών που προκαλούνται από το διάστημα.Οι Meir και Williams συνεργάστηκαν επίσης για την προετοιμασία των εξαρτημάτων που θα εγκαταστήσουν στις διαστημικές τους στολές στις 30 Ιουνίου , όταν θα κάνουν έναν διαστημικό περίπατο για να επισκευάσουν την δυσλειτουργική άρθρωση του καρπού του ρομποτικού βραχίονα Canadarm2 . Η Meir φορούσε γυαλιά εικονικής πραγματικότητας και εκπαιδεύτηκε στον χειρισμό του Simplified Aid for EVA Rescue (SAFER) που θα επέστρεφε έναν διαστημόπλοιο σε ασφαλές καταφύγιο στην απίθανη περίπτωση που αποσυνδεόταν από το τροχιακό φυλάκιο. Ο Williams εξέτασε το SAFER που θα φοράει στη διαστημική του στολή την επόμενη εβδομάδα, διασφαλίζοντας ότι τα μάνδαλα, οι αισθητήρες και τα χειριστήρια βρίσκονται σε λειτουργική κατάσταση.Ο μηχανικός πτήσης της NASA, Τζακ Χάθαγουεϊ, επικεντρώθηκε στην αλληλούχιση του μικροβιακού DNA χρησιμοποιώντας μια φορητή συσκευή ανάγνωσης στην περιοχή συντήρησης της μονάδας Harmony . Οι επιστήμονες διερευνούν πώς τα βακτήρια γίνονται ανθεκτικά στα αντιβιοτικά σε συνθήκες μικροβαρύτητας και επιδιώκουν να χαρακτηρίσουν τη γονιδιωματική ταυτότητα των μικροβίων, αποκαλύπτοντας πιθανώς τους προσαρμοστικούς μηχανισμούς τους στην έλλειψη βαρύτητας. Τα ευρήματα από την έρευνα βιοτεχνολογίας μπορούν να μειώσουν τον κίνδυνο μολύνσεων του πληρώματος κατά τη διάρκεια μιας διαστημικής πτήσης και να βελτιώσουν την υγειονομική περίθαλψη των ασθενών στη Γη.Ένα νέο σύστημα προπόνησης για διαστημικές πτήσεις εγκαταστάθηκε πρόσφατα και δοκιμάζεται εντός της εργαστηριακής μονάδας του Κολόμπους. Η μηχανικός πτήσης Σόφι Αντενότ της ESA (Ευρωπαϊκός Οργανισμός Διαστήματος) ενεργοποίησε και διαμόρφωσε τον προηγμένο εξοπλισμό - γνωστό ως Ευρωπαϊκή Συσκευή Ενισχυμένης Εξερεύνησης Άσκησης (E4D) από την ESA - επιστρέφοντάς τον στην κανονική λειτουργία προπόνησης. Το E4D αξιολογείται για την ικανότητά του να διατηρεί την υγεία των οστών, των μυών και της καρδιαγγειακής υγείας των αστροναυτών σε μελλοντικές αποστολές στη Σελήνη, τον Άρη και αλλού.Ο διοικητής του σταθμού Σεργκέι Κουντ-Σβερτσκόφ φόρεσε ένα σετ μικροφώνου-ακουστικών εικονικής πραγματικότητας και ανταποκρίθηκε σε ερεθίσματα μέσω υπολογιστή, καθώς τα ηλεκτρόδια παρακολουθούσαν τα σήματα του εγκεφάλου και την κίνηση των ματιών του, καταγράφοντας την αίσθηση κατεύθυνσης και κίνησης στο διάστημα. Στη συνέχεια, ο Κουντ-Σβερτσκόφ εγκατέστησε αυτοματοποιημένο φωτογραφικό εξοπλισμό στη μονάδα υπηρεσίας Zvezda για να καταγράψει εικόνες από αξιοθέατα της Ασίας και του Ειρηνικού Ωκεανού κατά τη διάρκεια της βάρδιας ύπνου του πληρώματος.Ο μηχανικός πτήσης της Roscosmos, Σεργκέι Μικάεφ, αποσύνδεσε το ηλεκτρονικό υλικό σύνδεσης και στη συνέχεια αναδιοργάνωσε το φορτίο που ήταν αποθηκευμένο μέσα στην επιστημονική μονάδα Nauka, δημιουργώντας περισσότερο χώρο για τις δραστηριότητες του πληρώματος. Ο μηχανικός πτήσης της Roscosmos, Αντρέι Φεντιάεφ, δοκίμασε τα συστήματα επικοινωνιών και δικτύου του ευρωπαϊκού ρομποτικού βραχίονα. Μάθετε περισσότερα για τις δραστηριότητες του διαστημικού σταθμού ακολουθώντας το ιστολόγιο του διαστημικού σταθμού , @space_station στο X, καθώς και τους λογαριασμούς του ISS στο Facebook και στο Instagram . https://www.nasa.gov/blogs/spacestation/2026/06/25/crew-works-eye-exams-dna-sequencing-and-spacesuit-preps/ Ο αστροναύτης της NASA, Τζακ Χάθαγουεϊ, φορτώνει βακτηριακά δείγματα σε έναν φορητό αναλυτή DNA για να διαβάσει τον γενετικό τους κώδικα μέσα στη μονάδα Harmony του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού. Η βιοτεχνολογική έρευνα GEARS μπορεί να βοηθήσει τους επιστήμονες να κατανοήσουν πώς τα βακτήρια γίνονται ανθεκτικά στα αντιβιοτικά στο διαστημικό περιβάλλον, κάτι που θα μπορούσε να επηρεάσει την ικανότητα ενός αστροναύτη να καταπολεμά τις λοιμώξεις. Ημέρα εκτός υπηρεσίας για τους επερχόμενους διαστημικούς περιπατητές και βοηθούς, καθώς οι κοσμοναύτες παραμένουν απασχολημένοι. Τέσσερα μέλη του πληρώματος της Αποστολής 74 απόλαυσαν μια μέρα εκτός υπηρεσίας την Παρασκευή, χαλαρώνοντας ενόψει ενός διαστημικού περιπάτου για την επισκευή ρομποτικής που έχει προγραμματιστεί για την επόμενη εβδομάδα. Το υπόλοιπο πλήρωμα επικεντρώθηκε σε μελέτες τεχνητής νοημοσύνης και εικονικής πραγματικότητας στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό στο τέλος της εβδομάδας.Οι μηχανικοί πτήσης της NASA, Τζέσικα Μέιρ και Κρις Γουίλιαμς , οι δύο διαστημικοί περιπατητές που είχαν προγραμματιστεί να αποχωρήσουν από το τροχιακό φυλάκιο την Τρίτη 30 Ιουνίου , μαζί με τους μηχανικούς πτήσης Τζακ Χάθαγουεϊ της NASA και Σόφι Αντενό της ESA (Ευρωπαϊκής Διαστημικής Υπηρεσίας), ολοκλήρωσαν το πρόγραμμά τους την Παρασκευή ξεκινώντας ένα τριήμερο Σαββατοκύριακο. Οι τέσσερις αστροναύτες θα χρησιμοποιήσουν τον ελεύθερο χρόνο τους για να συνδεθούν με μέλη της οικογένειάς τους στη Γη, να δουν τον πλανήτη μας από τον τρούλο, να παρακολουθήσουν ταινίες, να παίξουν παιχνίδια και πολλά άλλα. Η τετράδα θα περάσει το Σαββατοκύριακο με ελαφριές εργασίες καθαριότητας και θα συνεχίσει τις καθημερινές της προπονήσεις για να διατηρήσει την υγεία των μυών και των οστών της σε συνθήκες μικροβαρύτητας.Τη Δευτέρα, οι Williams και Meir θα ολοκληρώσουν τις προετοιμασίες για τον διαστημικό περίπατο, διασφαλίζοντας ότι ο εξοπλισμός τους, όπως τα σχοινιά, τα εργαλεία λαβής πιστολιού, οι κάμερες και άλλα, θα είναι έτοιμος για χρήση. Θα ελέγξουν επίσης τις διαστημικές στολές τους για διαρροές αέρα και πίεσης και στη συνέχεια θα τις τοποθετήσουν μέσα στον αεροθάλαμο Quest για να τις φορέσουν την επόμενη μέρα. Οι Hathaway και Adenot, οι οποίοι θα παρακολουθούν τους αστροναύτες κατά τη διάρκεια του διαστημικού περιπάτου και θα τους βοηθούν να βάλουν και να βγάλουν τις στολές τους, θα βοηθήσουν το δίδυμο με την εργασία με το εργαλείο και τη στολή και στη συνέχεια θα μελετήσουν τους λεπτούς ελιγμούς που θα χρησιμοποιήσουν για να τοποθετήσουν τον ρομποτικό βραχίονα Canadarm2 για την επισκευή του.Οι Williams και Meir θα περάσουν περίπου έξι ώρες και 40 λεπτά στο κενό του διαστήματος αντικαθιστώντας μια δυσλειτουργική άρθρωση του καρπού στο Canadarm2, το οποίο λειτουργεί από την εγκατάστασή του στις 26 Απριλίου 2001. Αυτή θα είναι η δεύτερη κοινή διαστημική βόλτα του διδύμου. Η NASA+ ξεκινά την ζωντανή κάλυψή της στις 7 π.μ. EDT στις 30 Ιουνίου, με τους αστροναύτες να πρόκειται να μετατρέψουν τις διαστημικές τους στολές σε μπαταρία στις 8:35 π.μ., σηματοδοτώντας την έναρξη της διαστημικής τους βόλτας.Οι τρεις κοσμοναύτες του εργαστηρίου σε τροχιά από την Roscosmos παρέμειναν απασχολημένοι την Παρασκευή, συνεχίζοντας την προηγμένη έρευνα μικροβαρύτητας προς όφελος των ανθρώπων εντός και εκτός Γης, καθώς και διατηρώντας μια σειρά από συστήματα υποστήριξης ζωής.Ο διοικητής του σταθμού Σεργκέι Κουντ-Σβερτσκόφ ξεκίνησε τη βάρδιά του απεγκαθιστώντας μια αυτοματοποιημένη κάμερα που φωτογράφιζε αξιοθέατα της Ασίας και του Ειρηνικού Ωκεανού κατά τη διάρκεια της βάρδιας ύπνου του πληρώματος. Στη συνέχεια, ο Κουντ-Σβερτσκόφ εγκατέστησε αισθητήρες για τη μέτρηση των κραδασμών του σταθμού που προκαλούνταν κατά την άσκηση του πληρώματος και στη συνέχεια μελέτησε εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης για την ενίσχυση της αποδοτικότητας του πληρώματος.Ο μηχανικός πτήσης Σεργκέι Μικάεφ ξεκίνησε τη βάρδιά του δοκιμάζοντας τη λειτουργικότητα των εξαρτημάτων παραγωγής οξυγόνου που στεγάζονταν μέσα στην επιστημονική μονάδα Nauka . Στη συνέχεια, δοκίμασε την αίσθηση ισορροπίας και κατεύθυνσής του σε συνθήκες έλλειψης βαρύτητας φορώντας γυαλιά εικονικής πραγματικότητας και ηλεκτρόδια. Τα ηλεκτρόδια παρακολουθούσαν τα σήματα του εγκεφάλου του και την κίνηση των ματιών του καθώς αντιδρούσε σε ερεθίσματα που στέλνονταν από υπολογιστή στα ακουστικά εικονικής πραγματικότητας.Ο μηχανικός πτήσης Αντρέι Φεντιάεφ ξεκίνησε τη βάρδιά του με υδραυλικούς τροχιάς, μεταφέροντας υγρά μεταξύ των δεξαμενών της Roscosmos και στη συνέχεια γεμίζοντάς τες με απολυμαντικό. Στη συνέχεια, επιθεώρησε το σύστημα εξαερισμού της μονάδας εξυπηρέτησης Zvezda και ολοκλήρωσε την ημέρα του συλλέγοντας δείγματα αέρα από τον σταθμό για να τα αναλύσει για ένα ασφαλές περιβάλλον αναπνοής. Μάθετε περισσότερα για τις δραστηριότητες του διαστημικού σταθμού ακολουθώντας το ιστολόγιο του διαστημικού σταθμού , @space_station στο X, καθώς και τους λογαριασμούς του ISS στο Facebook και στο Instagram . https://www.nasa.gov/blogs/general-blog/2026/06/26/off-duty-day-for-upcoming-spacewalkers-and-assistants-as-cosmonauts-stay-busy/ Ο αστροναύτης της NASA, Κρις Γουίλιαμς, απεικονίζεται έξω από τον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό κατά τη διάρκεια ενός διαστημικού περιπάτου για την ολοκλήρωση της κατασκευής και εγκατάστασης ενός κιτ τροποποίησης ηλιακών συλλεκτών στις 18 Μαρτίου 2026. Ήταν ο πρώτος διαστημικός περίπατος της καριέρας του Γουίλιαμ και ο 278ος για την υποστήριξη της συντήρησης, των αναβαθμίσεων και της συναρμολόγησης του διαστημικού σταθμού.

Πολυέλαιος Starry του Hubble Spies Το θέμα της σημερινής εικόνας του διαστημικού τηλεσκοπίου Hubble της NASA/ESA είναι ένας αρχαίος κάτοικος του γαλαξία μας. Αυτή η λαμπερή σκηνή απεικονίζει ένα σφαιρωτό σμήνος : μια συλλογή από δεκάδες χιλιάδες έως εκατομμύρια αστέρια, όλα στενά συνδεδεμένα μεταξύ τους υπό την επίδραση της βαρύτητας. Υπάρχουν περισσότερα από 150 σφαιρωτά σμήνη στον γαλαξία μας, αν και μπορεί να υπάρχουν και άλλα που δεν έχουν ανακαλυφθεί ακόμη, κρυμμένα από τη σκόνη ή από πυκνά πεδία αστεριών.Αυτό το σφαιρωτό σμήνος, NGC 6723, που μερικές φορές ονομάζεται Σμήνος Πολυελαίων, μοιάζει πολύ με το ομώνυμο σμήνος επειδή λάμπει με αμέτρητα φώτα. Ωστόσο, κάθε «λάμπα» σε αυτόν τον πολυέλαιο είναι ένα μεμονωμένο αστέρι 27.000 έτη φωτός μακριά στον αστερισμό του Τοξότη (του Τοξότη).Σφαιρωτά σμήνη όπως το NGC 6723 περιέχουν μερικά από τα παλαιότερα αστέρια στον γαλαξία μας. Αυτά τα σμήνη έχουν ηλικίες που συχνά ξεπερνούν τα 10 δισεκατομμύρια χρόνια, και μερικά είναι σχεδόν τόσο παλιά όσο και το ίδιο το σύμπαν. Οι αστρονόμοι πιστεύουν ότι τα σφαιρωτά σμήνη είναι μερικές από τις πρώτες δομές που σχηματίστηκαν στον γαλαξία μας, συγχωνευόμενα ενδεχομένως δισεκατομμύρια χρόνια πριν από τον λεπτό δίσκο των αστεριών στον οποίο περιστρέφεται ο Ήλιος μας. Οι λεπτομέρειες για το πώς σχηματίστηκαν τα σφαιρωτά σμήνη, ωστόσο, δεν είναι ακόμη βέβαιες.Αρχικά, οι αστρονόμοι πίστευαν ότι όλα τα αστέρια σε ένα σφαιρωτό σμήνος σχηματίζονταν ταυτόχρονα σε μια ενιαία περίοδο σχηματισμού αστεριών. Αυτό θα σήμαινε ότι όλα τα αστέρια σε ένα σφαιρωτό σμήνος θα είχαν την ίδια ηλικία και θα ήταν φτιαγμένα από το ίδιο μείγμα χημικών στοιχείων. Τώρα, χάρη σε παρατηρήσεις από τηλεσκόπια όπως το Hubble, οι ερευνητές γνωρίζουν ότι αυτοί οι φαινομενικά απλοί αστρικοί πληθυσμοί έχουν πιο σύνθετη ιστορία από ό,τι πιστευόταν αρχικά.Το Hubble παρατήρησε για πρώτη φορά τον NGC 6723 στο πλαίσιο μιας φιλόδοξης έρευνας αφιερωμένης στην απομυθοποίηση των ιδιοτήτων των σφαιρωτών σμηνών στον Γαλαξία μας. Σε αυτό το πρόγραμμα παρατήρησης (# 10775 , PI: Sarajedini), οι ερευνητές χρησιμοποίησαν το Hubble για να μελετήσουν 65 σφαιρωτά σμήνη στον γαλαξία μας στο ορατό και στο εγγύς υπέρυθρο φως . Αυτά τα δεδομένα επέτρεψαν στους ερευνητές να μελετήσουν τα πάντα, από τις ηλικίες των σφαιρωτών σμηνών μέχρι τη διαδικασία μέσω της οποίας τα ογκώδη αστέρια βυθίζονται στο κέντρο ενός αστρικού σμήνους και τα αστέρια χαμηλότερης μάζας μετακινούνται προς τα περίχωρα του σμήνους. Αυτή η έρευνα ήταν εξαιρετικά επιστημονικά πολύτιμη και αυτές οι παρατηρήσεις έχουν εμπνεύσει αρκετές εκατοντάδες δημοσιευμένες ερευνητικές εργασίες.Σε ένα μεταγενέστερο πρόγραμμα παρατήρησης (# 13297 , PI: Piotto), οι ερευνητές έστρεψαν ξανά το βλέμμα τους σε πολλά από αυτά τα ίδια σμήνη, συμπεριλαμβανομένου του NGC 6723. Αυτή τη φορά, χρησιμοποίησαν τη μοναδική ευαισθησία του Hubble στο υπεριώδες φως για να ανιχνεύσουν τις ανεπαίσθητες διακυμάνσεις στη χημική σύνθεση μεταξύ των αστεριών των σφαιρωτών σμηνών και να προσδιορίσουν την ηλικιακή διαφορά μεταξύ των αστεριών των σμηνών. Για το NGC 6723, οι ερευνητές βρήκαν στοιχεία για δύο περιόδους σχηματισμού αστεριών σε κοντινή απόσταση, με τη δεύτερη να συμβαίνει εντός 634 εκατομμυρίων ετών από την πρώτη. (Η φράση «σε κοντινή απόσταση» είναι σχετική. Τα 634 εκατομμύρια χρόνια είναι ένα ανοιγόκλεισμα του ματιού για ένα αστρικό σμήνος ηλικίας άνω των 10 δισεκατομμυρίων ετών!)Χάρη σε αυτά τα ευρήματα, οι αστρονόμοι βρίσκονται στο δρόμο για την κατανόηση του πώς και πότε σχηματίστηκαν τα σφαιρωτά σμήνη — και οι παρατηρήσεις του Hubble σε ουράνιες πολυελαίους όπως ο NGC 6723 φωτίζουν το δρόμο. https://science.nasa.gov/missions/hubble/hubble-spies-starry-chandelier/ Αυτή η εικόνα του διαστημικού τηλεσκοπίου Hubble της NASA/ESA απεικονίζει το σφαιρωτό σμήνος NGC 6723, που μερικές φορές ονομάζεται και Σμήνος Πολυελαίων. Αστρικά σμήνη του Hubble Αυτά τα κοσμήματα του νυχτερινού ουρανού μας προσφέρουν μια ματιά στον κύκλο ζωής των αστεριών. Δισεκατομμύρια τρισεκατομμύρια αστέρια φωτίζουν τους γαλαξίες του σύμπαντός μας. Κάθε λαμπρή μπάλα υδρογόνου και ηλίου γεννιέται μέσα σε ένα νέφος αερίου και σκόνης που ονομάζεται νεφέλωμα. Βαθιά μέσα σε αυτά τα σύννεφα, μπορούν να σχηματιστούν κόμποι, τραβώντας αέριο και σκόνη μέχρι να γίνουν αρκετά ογκώδη ώστε να καταρρεύσουν υπό τη δική τους βαρυτική έλξη. Κατά τη διάρκεια της κατάρρευσης, το κέντρο του κόμπου θερμαίνεται για να σχηματίσει έναν θερμό πυρήνα που ονομάζεται πρωτοαστέρας. Ο πρωτοαστέρας συνεχίζει να συλλέγει σκόνη και αέριο, χρειάζοντας εκατομμύρια χρόνια για να ωριμάσει σε ένα ενήλικο αστέρι όπως ο Ήλιος μας. Σε αυτό το διάστημα, η θερμική ενέργεια από τον πυρήνα παρέχει αρκετή εξωτερική πίεση για να εμποδίσει το αστέρι να καταρρεύσει υπό την εσωτερική βαρυτική πίεση της δικής του μάζας. Στον θερμό πυρήνα, χιλιάδες πεντάκις εκατομμύρια αντιδράσεις πυρηνικής σύντηξης μετατρέπουν άτομα υδρογόνου σε άτομα ηλίου κάθε δευτερόλεπτο, εκπέμποντας τεράστιες ποσότητες ενέργειας που κάνουν το αστέρι να λάμπει έντονα.Τα αστέρια συχνά σχηματίζονται σε ομάδες ή σμήνη από τα ίδια νεφελώματα. Με την πάροδο του χρόνου, η σκόνη και το αέριο που απομένουν γύρω από ένα αστέρι εκτοξεύονται ή σχηματίζουν άλλα κοσμικά σώματα όπως πλανήτες, αστεροειδείς και κομήτες. Η βαρύτητα στη συνέχεια έλκει τα νεαρά αστέρια μαζί και αρχίζουν να περιστρέφονται το ένα γύρω από το άλλο. Τα αστρικά σμήνη μπορούν να περιέχουν από δέκα αστέρια έως και εκατομμύρια αστέρια. Υπάρχουν τρεις κύριοι τύποι αστρικών σμηνών και το Hubble έχει απεικονίσει το καθένα από αυτά κατά τη διάρκεια των τριών δεκαετιών λειτουργίας του. Ανοιχτά Σμήνη Τα ανοιχτά σμήνη περιέχουν από μερικές δεκάδες έως μερικές χιλιάδες αστέρια, όλα σχηματισμένα από το ίδιο αρχικό νέφος αερίου και σκόνης. Η πυκνότητα των αστεριών είναι αρκετά χαμηλή σε αυτά τα σμήνη ώστε τα μεμονωμένα αστέρια να είναι ορατά με τηλεσκόπιο ή μερικές φορές με γυμνό μάτι, δίνοντάς τους μια «ανοιχτή» εμφάνιση. Τα περισσότερα ανοιχτά σμήνη βρίσκονται στους βραχίονες σπειροειδών γαλαξιών και τα αστέρια τους είναι συνήθως σχετικά νεαρά. Το σχήμα τους είναι περισσότερο ακανόνιστο παρά σφαιρικό, με μεγάλες ποσότητες αερίου μεταξύ των αστέρων. Με την πάροδο του χρόνου, καθώς αυτά τα σμήνη περιστρέφονται γύρω από έναν γαλαξία, οι βαρυτικές διαταραχές από τα διερχόμενα κοσμικά αντικείμενα μπορούν να προκαλέσουν τη διασπορά των αστέρων. Ο Γαλαξίας φιλοξενεί περισσότερα από χίλια από αυτά τα σμήνη και ακόμη και ο Ήλιος μας μπορεί να έχει σχηματιστεί σε ένα ανοιχτό σμήνος. Σφαιρωτά σμήνη Τα σφαιρωτά σμήνη είναι πολύ μεγαλύτερα και πυκνότερα από τα ανοιχτά σμήνη, καθώς περιέχουν αρκετές χιλιάδες έως εκατομμύρια αστέρια, όλα σχηματισμένα από ένα κοινό νεφέλωμα. Σε αντίθεση με τα ανοιχτά σμήνη, η πυκνότητα των αστεριών στα κέντρα τους είναι τόσο υψηλή που είναι δύσκολο να διακριθούν μεμονωμένα αστέρια, ακόμη και με ισχυρά τηλεσκόπια. Τα σφαιρωτά σμήνη βρίσκονται στις σκονισμένες παρυφές των γαλαξιών και τα αστέρια τους είναι παλαιότερα από αυτά των ανοιχτών σμηνών. Στην πραγματικότητα, τα σφαιρωτά σμήνη περιέχουν μερικά από τα παλαιότερα γνωστά αστέρια σε έναν γαλαξία. Επειδή τα παλιά αστέρια τείνουν να έχουν μια κοκκινωπή λάμψη, τα σφαιρωτά σμήνη γενικά φαίνονται πιο κόκκινα από τα ανοιχτά σμήνη.Ο μεγάλος αριθμός αστεριών σε μια σχετικά μικρή περιοχή κάνει το σχήμα ενός σφαιρωτού σμήνους να φαίνεται σφαιρικό, καθώς η έντονη βαρυτική έλξη των αστεριών τα τραβάει κοντά. Αυτοί οι βαρυτικοί δεσμοί προσδίδουν στα σφαιρωτά σμήνη μεγαλύτερη σταθερότητα από τα ανοιχτά σμήνη, βοηθώντας τα να διατηρήσουν τη δομή τους αντί να διασπώνται με την πάροδο του χρόνου. Μόνο ο Γαλαξίας μας έχει πάνω από 150 σφαιρωτά σμήνη, και ο πλησιέστερος γειτονικός μας γαλαξίας, η Ανδρομέδα, έχει πάνω από 400. Ενσωματωμένα συμπλέγματα Τα ενσωματωμένα σμήνη αποτελούν πρόδρομο των ανοιχτών και σφαιρωτών σμηνών. Ως ο νεότερος τύπος αστρικού σμήνους, περιέχουν νεογέννητα και σχηματιζόμενα αστέρια που περιβάλλονται από κοσμικό αέριο και σκόνη. Όπως και με τα ανοιχτά και σφαιρωτά σμήνη, όλα τα αστέρια σχηματίστηκαν από το ίδιο αρχικό νεφέλωμα. Τα ενσωματωμένα σμήνη είναι πιθανώς η βασική μονάδα σχηματισμού αστεριών, καθώς ένα σημαντικό κλάσμα όλων των αστεριών σχηματίζεται μέσα σε αυτά. Μόλις τελειώσει ο σχηματισμός των αστεριών, τα ενσωματωμένα σμήνη μοιάζουν με ανοιχτά σμήνη, αλλά συχνά διαταράσσονται από διερχόμενα αντικείμενα λόγω των ασθενέστερων βαρυτικών δεσμών τους. Η ενσωματωμένη φάση διαρκεί συνήθως μεταξύ 2-7 εκατομμυρίων ετών. Δεδομένου ότι τα ενσωματωμένα σμήνη καλύπτονται σε μεγάλο βαθμό από σκόνη, σπάνια παρατηρούνται σε ορατά μήκη κύματος φωτός. Ωστόσο, τα υπέρυθρα όργανα του Hubble μπορούν να ανιχνεύσουν τα μεγαλύτερα μήκη κύματος του υπέρυθρου φωτός που δεν διασκορπίζονται τόσο εύκολα από νέφη αερίου και σκόνης. Οι μοναδικές δυνατότητες του Hubble είναι απαραίτητες για να μάθετε περισσότερα για αυτά τα νεαρά σμήνη. Επίδραση του Hubble Πολλά από αυτά που γνωρίζουν οι επιστήμονες σήμερα για την αστρική επιστήμη έχουν τις ρίζες τους στις τρεις δεκαετίες παρατηρήσεων του Hubble. Οι αστρονόμοι χρησιμοποιούν το τηλεσκόπιο για να μελετήσουν τη σύνθεση των αστρικών σμηνών, τον τρόπο εξέλιξής τους και τον τρόπο με τον οποίο η βαρύτητα τα επηρεάζει. Το Hubble παίζει επίσης καθοριστικό ρόλο στη διάκριση μεμονωμένων αστέρων μέσα σε ένα σμήνος και βοήθησε τους αστρονόμους να κάνουν πρώιμες παρατηρήσεις λευκών νάνων - των πυκνών, θερμών πυρήνων των αστεριών που έχουν εξαντλήσει τα πυρηνικά τους καύσιμα - σε ένα σφαιρωτό σμήνος. Το τηλεσκόπιο επέκτεινε επίσης την κατανόησή μας για τα αστέρια που είναι γνωστά ως μπλε αστέρες, ένας τύπος αστέρα που μπορεί να τραβήξει ύλη από τον γείτονά του, αποκτώντας επιπλέον καύσιμο και καίγοντας φωτεινότερα ως αποτέλεσμα. Το 2021, τα δεδομένα του Hubble παρείχαν στοιχεία που υποστηρίζουν την ύπαρξη μιας συλλογής μικρών μαύρων τρυπών στο κέντρο του σφαιρωτού σμήνους NGC 6397. Αν και αμφισβητούνται, αυτά τα στοιχεία μπορεί να παρέχουν υποστήριξη για τη θεωρία ότι η συγχώνευση μικρών μαύρων τρυπών είναι μια σημαντική πηγή βαρυτικών κυμάτων, τα οποία ανιχνεύονται στη Γη μόνο ως αποτέλεσμα δραματικών γεγονότων σύγκρουσης όπως αυτά που συμβαίνουν στο NGC 6397.Ίσως το πιο σημαντικό κομμάτι της γνώσης για τα αστρικά σμήνη που αποκάλυψε το Hubble είναι ότι τα σμήνη μπορούν να περιέχουν αρκετές γενιές αστεριών, καθιστώντας τα πολύ πιο πολύπλοκα από ό,τι πιστεύαμε προηγουμένως. Δεδομένου ότι τα αστέρια μέσα σε ένα σμήνος πιθανότατα σχηματίζονται από το ίδιο νέφος αερίου και σκόνης, η ανακάλυψη διαφορετικών αστρικών ηλικιών μέσα στο ίδιο σμήνος έχει τη δυνατότητα να αλλάξει ριζικά την κατανόησή μας για τον σχηματισμό των αστεριών. Οι μελλοντικές παρατηρήσεις από το Hubble θα διευρύνουν περαιτέρω τις γνώσεις μας για τα αστρικά σμήνη, βοηθώντας μας να κατανοήσουμε την πολυπλοκότητα, την ομορφιά και το εναπομείναν μυστήριο των αστεριών που φωτίζουν το σύμπαν μας. https://science.nasa.gov/mission/hubble/science/universe-uncovered/hubble-star-clusters/#globular-clusters Χιλιάδες αστέρια φωτίζουν αυτή την εκπληκτική εικόνα του αστρικού σμήνους Liller 1, που απεικονίστηκε με την κάμερα ευρέος πεδίου 3 του Hubble. Αυτό το αστρικό σύστημα, που βρίσκεται 30.000 έτη φωτός από τη Γη, σχημάτισε αστέρια πριν από 11 δισεκατομμύρια χρόνια. Μερικά από τα πιο ογκώδη, φωτεινά αστέρια του γαλαξία μας καίγονται 8.000 έτη φωτός μακριά στο ανοιχτό σμήνος Trumpler 14 Αυτή η εικόνα του Hubble από μια χαλαρά συνδεδεμένη συλλογή αστεριών αποκαλύπτει ένα τμήμα του ανοιχτού σμήνους Caldwell 71. Πολλές χιλιάδες αστέρια λάμπουν έντονα στο σφαιρωτό σμήνος Terzan 4, μέρος του αστερισμού Σκορπιού. Τα φωτεινότερα μπλε αστέρια στο κέντρο του σμήνους καίγονται πιο ζεστά και πεθαίνουν πιο γρήγορα. Τα κόκκινα αστέρια στα περίχωρα είναι παλαιότερα αστέρια που καίγονται λιγότερο. Μερικά νεαρά αστέρια λάμπουν μέσα από πυκνά νέφη αερίου και σκόνης στο ενσωματωμένο σμήνος Τραπεζίου του Νεφελώματος του Ωρίωνα, 1.500 έτη φωτός από τη Γη. Η αριστερή εικόνα λαμβάνεται στο ορατό φως, ενώ η δεξιά εικόνα λαμβάνεται στο υπέρυθρο φως.

Το προηγμένο ρόβερ της NASA στον Άρη βρήκε ενδείξεις αρχαίας μικροβιακής ζωής. Το Perseverance εντόπισε οργανικά μόρια άνθρακα σε πετρώματα αρχαίας κοίτης ποταμού που μετέφερε νερό πριν από δισεκατομμύρια χρόνια. Το ρόβερ Perseverance της NASA εντόπισε πολύπλοκα μόρια άνθρακα σε πετρώματα του Άρη που ήδη είχαν προσελκύσει το ενδιαφέρον των επιστημόνων επειδή φέρουν πιθανές ενδείξεις αρχαίας μικροβιακής ζωής.Μετρήσεις που πραγματοποίησε το όργανο SHERLOC του ρόβερ αποκάλυψαν την παρουσία οργανικού άνθρακα σε αργιλικά πετρώματα της περιοχής Bright Angel, καθώς το όχημα κινούνταν κατά μήκος της Neretva Vallis, μιας αποξηραμένης κοίτης ποταμού που μετέφερε νερό στον κρατήρα Jezero πριν από δισεκατομμύρια χρόνια.Η μορφή άνθρακα που ανιχνεύθηκε, γνωστή ως μακρομοριακός άνθρακας (Macromolecular Carbon – MMC) μπορεί να προέρχεται από ζωντανούς οργανισμούς. Ωστόσο μπορεί επίσης να δημιουργηθεί μέσω γεωλογικών διεργασιών γεγονός που σημαίνει ότι η ανίχνευσή του δεν αποτελεί απόδειξη ύπαρξης αρχαίας ζωής στον Άρη.Η Δρ. Άσλεϊ Μέρφι, από το Ινστιτούτο Πλανητικής Επιστήμης στην Αριζόνα, εξηγεί ότι ο μακρομοριακός άνθρακας συναντάται σε διαφορετικά γεωλογικά περιβάλλοντα και είδη πετρωμάτων. «Μπορεί να προέρχεται από βιολογικές πηγές, όπως απολιθωμένη οργανική ύλη που βρίσκεται σε μικροβιακά στρώματα ή στον άνθρακα. Μπορεί όμως να σχηματιστεί και μέσω αντιδράσεων μεταξύ πετρωμάτων και νερού ή να έχει μεταφερθεί από μετεωρίτες που προσέκρουσαν στον Άρη». Τα νέα ευρήματα Τα αργιλικά πετρώματα της περιοχής Bright Angel είχαν ήδη προκαλέσει ιδιαίτερο ενδιαφέρον το 2024, όταν το Perseverance εντόπισε στην επιφάνειά τους παράξενες κηλίδες και οζίδια που μοιάζουν με δομές οι οποίες στη Γη δημιουργούνται από απολιθωμένους μικροοργανισμούς.Όταν δημοσιεύθηκαν τα επιστημονικά αποτελέσματα πέρυσι, ο Σον Ντάφι, πρώην προσωρινός επικεφαλής της NASA, είχε δηλώσει: «Αυτό θα μπορούσε κάλλιστα να αποτελεί την πιο ξεκάθαρη ένδειξη ζωής που έχουμε βρει ποτέ στον Άρη.» Στη νέα μελέτη η Μέρφι και οι συνεργάτες της περιγράφουν πώς εντόπισαν τον πολύπλοκο άνθρακα φωτίζοντας τα μυστηριώδη πετρώματα με το υπεριώδες λέιζερ του οργάνου SHERLOC και αναλύοντας το φως που ανακλάστηκε.Οι αναλύσεις σε ένα πέτρωμα με την ονομασία Cheyava Falls αποκάλυψαν την παρουσία μακρομοριακού άνθρακα στην επιφάνειά του. Το εύρημα υποδηλώνει είτε ότι το πέτρωμα εκτέθηκε σχετικά πρόσφατα στο περιβάλλον του Άρη είτε ότι το οργανικό υλικό είναι ιδιαίτερα ανθεκτικό στην ακτινοβολία και στις χημικές διεργασίες οξείδωσης που συνήθως καταστρέφουν τις οργανικές ενώσεις στην επιφάνεια του πλανήτη.Η ανακάλυψη σημαίνει ότι τα ρόβερ της NASA έχουν πλέον εντοπίσει αργιλικά πετρώματα που περιέχουν οργανικές ενώσεις σε περιοχές του Άρη που απέχουν μεταξύ τους περισσότερα από 3.200 χιλιόμετρα. Τα προηγούμενα αντίστοιχα ευρήματα είχαν γίνει από το ρόβερ Curiosity, το οποίο εξερευνά τον κρατήρα Gale.Οι ερευνητές εκτιμούν ότι αυτό υποδηλώνει πως οι συνθήκες που ευνοούσαν τη διαβίωση και η παρουσία οργανικών ενώσεων ήταν πιθανώς διαδεδομένες σε μεγάλο μέρος του Άρη πριν από δισεκατομμύρια χρόνια. Ο καθηγητής Τζον Μπρίτζες, πλανητικός επιστήμονας στο Πανεπιστήμιο του Λέστερ, ο οποίος δεν συμμετείχε στη μελέτη, δήλωσε ότι η νέα εργασία προσφέρει ακόμη πιο ενδιαφέροντα στοιχεία για την περιοχή Bright Angel στον κρατήρα Jezero.«Γνωρίζουμε ήδη ότι ο Jezero αποτελούσε ένα περιβάλλον κατάλληλο για την ανάπτυξη πρωτόγονης ζωής. Δεν υπάρχουν μόνο μορφολογικά χαρακτηριστικά που αφήνουν ανοιχτό αυτό το ενδεχόμενο στην περιοχή Bright Angel, αλλά και κατάλοιπα των δομικών στοιχείων του άνθρακα που θα αναμένονταν εάν υπήρχε ζωή σε αυτό το αρχαίο ποτάμιο δέλτα.» Η εξακρίβωση Ωστόσο τα ρόβερ της NASA δεν διαθέτουν τα απαραίτητα επιστημονικά όργανα για να εξακριβώσουν αν ο μακρομοριακός άνθρακας δημιουργήθηκε από αρχαίους μικροοργανισμούς του Άρη ή από καθαρά γεωλογικές διεργασίες. Οι οριστικές απαντήσεις θα μπορούσαν να δοθούν μόνο με αναλύσεις σε επίγεια εργαστήρια.Η NASA σχεδίαζε να μεταφέρει δείγματα πετρωμάτων από τον Άρη στη Γη για αυτόν ακριβώς τον σκοπό, όμως η αποστολή ουσιαστικά εγκαταλείφθηκε τον Ιανουάριο. Πλέον σχεδιάζεται μια αναθεωρημένη αποστολή για τη δεκαετία του 2030, ενώ η Κίνα στοχεύει να επιστρέψει δικά της δείγματα από τον Άρη ήδη το 2031.Ο Δρ. Κάιλ Άκερτ ερευνητής στο Εργαστήριο Αεριώθησης (Jet Propulsion Laboratory) της NASA και συν-συγγραφέας της μελέτης, εξήγησε: «Ο επιστημονικός εξοπλισμός του Perseverance δεν σχεδιάστηκε για να διακρίνει αν οι οργανικές ενώσεις σχηματίστηκαν μέσω βιολογικών ή μη βιολογικών διεργασιών. Στόχος του ήταν να εντοπίσει ιδιαίτερα ενδιαφέροντα πετρώματα που θα μπορούσαν να συλλεχθούν και ενδεχομένως να μεταφερθούν στη Γη για πολύ πιο λεπτομερείς αναλύσεις. Ο καλύτερος τρόπος για να διαπιστωθεί αν αυτά τα πετρώματα έχουν βιολογική προέλευση είναι να πραγματοποιηθούν οι σχετικές εξετάσεις σε εργαστήρια στη Γη».Ένας ακόμη συν-συγγραφέας της έρευνας, ο καθηγητής Μαρκ Σέπτον, οργανικός γεωχημικός στο Imperial College του Λονδίνου επισήμανε ότι ο μακρομοριακός άνθρακας αποτελεί το βασικό συστατικό τόσο του απολιθωμένου βιολογικού άνθρακα στη Γη όσο και του μη βιολογικού άνθρακα που απαντάται στο Ηλιακό Σύστημα.«Αυτοί οι πολύτιμοι θησαυροί πληροφοριών είναι γρίφοι που πρέπει να λυθούν. Και αυτό μπορεί να γίνει με τον καλύτερο τρόπο μόνο σε εργαστήρια στη Γη, αφού επιστραφούν τα δείγματα από τον Άρη» λέει ο Σέπτον. Το ρόβερ της αποστολής Perseverance. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2129517/to-proigmeno-rover-tis-nasa-vrike-endeixeis-archaias-mikroviakis-zois-ston-ari/

Τι είναι η «απόσταξη γνώσης» την οποία χρησιμοποιεί η Κίνα για να… κλέβει τεχνογνωσία τεχνητής νοημοσύνης; Πρόκειται για μια μέθοδο εκπαίδευσης μοντέλων ΑΙ ώστε να χαμηλού κόστους και ικανοτήτων συστήματα να αναπτύσσουν τις δυνατότητες ισχυρών συστημάτων.Η αμερικανική εταιρεία Anthropic που έχει μπει σφήνα στη βιομηχανία της τεχνητής νοημοσύνης σε κολοσσούς όπως η Google και η OpenAI αναπτύσσοντας πολύ προηγμένα συστήματα ΑΙ όπως το Mythos που έχει προκαλέσει παγκόσμια ανησυχία με τις δυνατότητες του έστειλε επιστολή στην αμερικανική Γερουσία στην οποία υποστηρίζει ότι ο κινεζικός εμπορικός γίγαντας Alibaba υπέκλεψε την τεχνολογία της με την μέθοδο της «απόσταξης γνώσης». Τι γνωρίζουμε για αυτήν την μέθοδο;Η μέθοδος της απόσταξης γνώσης (knowledge distillation) στην τεχνητή νοημοσύνη είναι μια τεχνική εκπαίδευσης όπου ένα μικρό, απλό μοντέλο (ο «μαθητής») μαθαίνει να μιμείται τη συμπεριφορά και τις δυνατότητες ενός πολύ μεγαλύτερου πιο σύνθετου μοντέλου (ο «δάσκαλος»). Ο κύριος στόχος είναι να επιτευχθεί υψηλή ακρίβεια, αλλά με μικρότερο μέγεθος, ταχύτερους χρόνους απόκρισης και χαμηλότερο κόστος λειτουργίας. * Το Μοντέλο “Δάσκαλος”: Είναι ένα γιγαντιαίο, προ-εκπαιδευμένο μοντέλο (π.χ., ένα μεγάλο γλωσσικό μοντέλο – LLM) που έχει κατακτήσει υψηλή ακρίβεια αλλά απαιτεί ακριβό εξοπλισμό (servers με κάρτες γραφικών) για να λειτουργήσει. * Το Μοντέλο “Μαθητής”: Είναι ένα μικρότερο και ελαφρύτερο μοντέλο που θέλουμε να εκπαιδεύσουμε. * Η “Απόσταξη” της Γνώσης: Αντί ο μαθητής να εκπαιδεύεται μόνο από τα αρχικά δεδομένα, τροφοδοτείται με τις απαντήσεις και τις πιθανότητες (soft targets) που υπολογίζει ο δάσκαλος. Έτσι ο μαθητής δεν μαθαίνει απλώς τη σωστή απάντηση αλλά μαθαίνει και τον τρόπο σκέψης του δασκάλου δηλαδή ποιες άλλες επιλογές θεωρήθηκαν πιθανές ή λιγότερο πιθανές. Γιατί χρησιμοποιείται; 1. Ταχύτητα (Inference Latency): Τα μικρότερα μοντέλα δημιουργούν απαντήσεις πολύ πιο γρήγορα από τα αντίστοιχα γιγαντιαία. 2. Φορητότητα (Resource Efficiency): Επιτρέπει σε προηγμένες λειτουργίες τεχνητής νοημοσύνης να «τρέξουν» σε περιβάλλοντα με περιορισμένη υπολογιστική ισχύ, όπως σε κινητά τηλέφωνα, tablets ή άλλες συσκευές. 3. Οικονομία: Η εκτέλεση ενός μικρού μοντέλου είναι δραματικά φθηνότερη σε υπολογιστικούς πόρους και ενέργεια. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2129508/ti-einai-i-apostaxi-gnosis-tin-opoia-chrisimopoiei-i-kina-gia-na-klevei-technognosia-technitis-noimosynis/ Μετά τη DeepSeek, η Ζhipu: Η νέα εταιρεία Τεχνητής Νοημοσύνης της Κίνας που τρομάζει τη Wall Street. Το GLM-5.2 της Zhipu πλησιάζει τις κορυφαίες αμερικανικές εφαρμογές, κοστίζει πολύ λιγότερο και κυκλοφορεί ανοιχτά.Δεκαοκτώ μήνες μετά το σοκ που προκάλεσε η DeepSeek στις αγορές, η Κίνα φαίνεται να επιστρέφει με έναν νέο διεκδικητή στην κορυφή της τεχνητής νοημοσύνης.Το GLM-5.2 της Zhipu AI χαρακτηρίζεται ήδη από αναλυτές ως το νέο «DeepSeek moment», καθώς πλησιάζει τις επιδόσεις των κορυφαίων αμερικανικών μοντέλων, προσφέρεται με πολύ χαμηλότερο κόστος και κυκλοφορεί ως ανοικτό μοντέλο (open-weight), την ώρα που η Ουάσιγκτον περιορίζει την πρόσβαση στις πιο προηγμένες εφαρμογές AI. Δεν είναι μόνο θέμα επιδόσεων Το νέο μοντέλο έχει προκαλέσει ιδιαίτερη αίσθηση, επειδή για πρώτη φορά μια κινεζική εφαρμογή κατατάσσεται τόσο ψηλά σε διεθνείς αξιολογήσεις.Σύμφωνα με την Artificial Analysis, το GLM-5.2 αποτελεί σήμερα το ισχυρότερο ανοικτό μοντέλο παγκοσμίως και βρίσκεται στην τέταρτη θέση συνολικά, πίσω μόνο από το ChatGPT 5.5 της OpenAI και μπροστά από το Gemini της Google σε αρκετές δοκιμές.Στον ιδιαίτερα κρίσιμο τομέα του προγραμματισμού (coding), κατατάσσεται δεύτερο παγκοσμίως, γεγονός που οδήγησε αρκετούς ειδικούς της Silicon Valley να μιλήσουν για μια νέα αλλαγή ισορροπιών.Ο πρώην αντιπρόεδρος της Meta και της Google DeepMind, Matt Velloso, έγραψε ότι είναι «το πρώτο ανοικτό μοντέλο που μπορεί να χρησιμοποιηθεί καθημερινά για ανάπτυξη λογισμικού», ενώ ο αναλυτής του Brookings Institution Kyle Chan σχολίασε πως «η Κίνα απέχει πλέον μόλις λίγους μήνες από τις ΗΠΑ». Το μεγάλο όπλο είναι η τιμή Η τεχνολογική μάχη δεν κρίνεται μόνο στις επιδόσεις. Η Zhipu προσφέρει το μοντέλο της με κόστος σημαντικά χαμηλότερο από τους αμερικανικούς ανταγωνιστές, σε μια περίοδο που το κόστος χρήσης AI εκτοξεύεται για επιχειρήσεις και προγραμματιστές.Η συγκυρία δεν είναι τυχαία. Λίγες ημέρες πριν από την παρουσίαση του GLM-5.2, η κυβέρνηση Τραμπ απαγόρευσε την πρόσβαση χρηστών εκτός ΗΠΑ στο Fable 5 της Anthropic, μετατρέποντας για πρώτη φορά την πρόσβαση στην αιχμή της τεχνητής νοημοσύνης σε γεωπολιτικό εργαλείο.Αυτό δημιουργεί ένα νέο επιχείρημα υπέρ των κινεζικών μοντέλων: δεν είναι μόνο φθηνότερα, αλλά και διαθέσιμα σε όλον τον κόσμο. Το αμερικανικό προβάδισμα παραμένει Παρά τον ενθουσιασμό, οι περισσότεροι ειδικοί θεωρούν ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες εξακολουθούν να προηγούνται.Σε ιδιωτικά benchmarks, που θεωρούνται πιο αξιόπιστα από τα δημόσια τεστ, τα κορυφαία κινεζικά μοντέλα εκτιμάται ότι βρίσκονται περίπου επτά έως δέκα μήνες πίσω από τα αντίστοιχα αμερικανικά.Επιπλέον, το GLM-5.2 εμφανίζει χαμηλότερη αποδοτικότητα, καθώς απαιτεί περισσότερα tokens και μεγαλύτερη υπολογιστική ισχύ για να ολοκληρώσει τις ίδιες εργασίες. Αυτό σημαίνει ότι, παρά το χαμηλό κόστος ανά token, το συνολικό κόστος χρήσης του δεν είναι πάντοτε μικρότερο από εκείνο των OpenAI ή Anthropic. Η πραγματική μάχη είναι γεωπολιτική Το πιο ενδιαφέρον στοιχείο ίσως δεν αφορά την τεχνολογία αλλά την πολιτική. Η απόφαση των ΗΠΑ να περιορίσουν την πρόσβαση στα ισχυρότερα μοντέλα τους και η επιλογή της Κίνας να διανείμει ανοικτά τις δικές της εφαρμογές δημιουργούν δύο διαφορετικά οικοσυστήματα AI.Οι αμερικανικές εταιρείες επενδύουν στην κορυφαία απόδοση και στον έλεγχο της πρόσβασης. Οι κινεζικές ποντάρουν στην ανοιχτή διάθεση, στη χαμηλή τιμή και στη γρήγορη παγκόσμια διάδοση.Το αποτέλεσμα είναι ότι ο ανταγωνισμός στην τεχνητή νοημοσύνη παύει να είναι αποκλειστικά τεχνολογικός. Μετατρέπεται ολοένα και περισσότερο σε μάχη επιρροής, στην οποία κάθε νέο μοντέλο αποτελεί ταυτόχρονα προϊόν, εργαλείο εξωτερικής πολιτικής και μέσο οικονομικής ισχύος. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2129541/meta-ti-deepseek-i-zhipu-i-nea-etaireia-technitis-noimosynis-tis-kinas-poy-tromazei-ti-wall-street/

ΜΕΤΕΟ: Οκτώ βασικά συμπεράσματα για τον καύσωνα στην Ευρώπη. Στη Γαλλία, τη Γερμανία, την Ιταλία, την Ισπανία και τη νότια Αγγλία, οι θερμοκρασίες έφτασαν έως 12°C πάνω από τα κανονικά για την εποχή επίπεδα.Στο δεύτερο επεισόδιο καύσωνα που πλήττει τη Δυτική Ευρώπη φέτος, αν και είμαστε ακόμη στον πρώτο μήνα του καλοκαιριού, στέκεται σε άρθρο της η μετεωρολογική υπηρεσία ΜΕΤΕΟ του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών.Επικαλούμενο νέα ανάλυση του World Weather Attribution, το ΜΕΤΕΟ επισημαίνει ότι οι εκπομπές από τα ορυκτά καύσιμα έχουν επιδεινώσει ραγδαία τους ευρωπαϊκούς καύσωνες μέσα σε λίγες μόλις δεκαετίες, κάνοντας θερμοκρασίες που άλλοτε θα ήταν πρακτικά αδύνατες πλέον πολύ πιο πιθανές.Σύμφωνα με το ΜΕΤΕΟ, στη Γαλλία, τη Γερμανία, την Ιταλία, την Ισπανία και τη νότια Αγγλία, οι θερμοκρασίες έφτασαν έως 12°C πάνω από τα κανονικά για την εποχή επίπεδα, υπό την επίδραση ενός επίμονου αντικυκλώνα και μιας ατμοσφαιρικής ροής που μετέφερε θερμές αέριες μάζες από τη Βόρεια Αφρική. Όμως η ίδια κυκλοφοριακή διάταξη σήμερα παράγει πολύ υψηλότερες θερμοκρασίες από ό,τι στο παρελθόν, επειδή το κλιματικό υπόβαθρο έχει ήδη θερμανθεί, όπως τονίζει το ΜΕΤΕΟ.Η ανάλυση δείχνει ότι ένας αντίστοιχος καύσωνας τον Ιούνιο θα ήταν περίπου 3,5°C ψυχρότερος την ημέρα το 1976 και περίπου 2°C ψυχρότερος το 2003. Οι νυχτερινές θερμοκρασίες θα ήταν επίσης σημαντικά χαμηλότερες, μειώνοντας την καταπόνηση του ανθρώπινου οργανισμού.Όπως υπογραμμίζει το ΜΕΤΕΟ, οι καύσωνες αποτελούν τον φονικότερο φυσικό κίνδυνο στην Ευρώπη, με μεγαλύτερο αριθμό θανάτων από όλους τους υπόλοιπους φυσικούς κινδύνους μαζί. Η απειλή είναι ιδιαίτερα έντονη στις πόλεις, όπου η αστική θερμική νησίδα, τα παλαιά κτίρια και οι κοινωνικές ανισότητες αυξάνουν την έκθεση των πιο ευάλωτων ανθρώπων. Οκτώ βασικά συμπεράσματα Ακολουθούν οκτώ βασικά συμπεράσματα για την ακραία ζέστη στην Ευρώπη, όπως σταχυολογήθηκαν από το ΜΕΤΕΟ. Θάνατοι από ζέστη: Οι καύσωνες προκαλούν περισσότερους θανάτους στην Ευρώπη από ό,τι όλοι οι υπόλοιποι φυσικοί κίνδυνοι μαζί. Ποιοι είναι οι ευάλωτοι: Η τρωτότητα απέναντι στη ζέστη δεν αφορά πλέον μόνο ηλικιωμένους που ζουν μόνοι τους. Επεκτείνεται και σε άτομα με κοινωνικοοικονομικά μειονεκτήματα ή χρόνια νοσήματα, καθώς και σε άστεγους και μετανάστες. Ιστορική ένταση: Στην υπό μελέτη περιοχή, ο συγκεκριμένος καύσωνας είναι ο εντονότερος που έχει καταγραφεί ποτέ. Τι θα σήμαινε το 1976: Αντίστοιχες θερμοκρασίες με του 2026 θα ήταν πρακτικά αδύνατο να εμφανιστούν τον Ιούνιο του 1976 και εξαιρετικά απίθανες ακόμα και σε άλλη περίοδο του έτους. Πόσο ψυχρότερος θα ήταν: Ένας αντίστοιχος καύσωνας τον Ιούνιο θα ήταν περίπου 3,5 βαθμούς Κελσίου ψυχρότερος την ημέρα το 1976 και περίπου 2 βαθμούς Κελσίου ψυχρότερος το 2003. Ίδια κυκλοφορία, περισσότερη ζέστη: Ο καύσωνας του Ιουνίου του 2026 εκδηλώθηκε με κυκλοφοριακή διάταξη γενικά παρόμοια με ιστορικά ανάλογα επεισόδια, με νότια ροή. Όμως σήμερα η ίδια διάταξη οδηγεί σε πολύ υψηλότερες θερμοκρασίες, επειδή το κλιματικό υπόβαθρο έχει ήδη θερμανθεί Οι πόλεις στο επίκεντρο: Ο κίνδυνος από τη ζέστη συγκεντρώνεται κυρίως στις πόλεις όπου η αστική θερμική νησίδα, το γηρασμένο κτιριακό απόθεμα και οι κοινωνικοοικονομικές ανισότητες εντείνουν την έκθεση. Το όριο αντοχής: Το φετινό καλοκαίρι δείχνει ότι, σε έναν κόσμο με αύξηση της θερμοκρασίας κατά 1,4 βαθμούς Κελσίου σε σχέση με τα προβιομηχανικά επίπεδα, η ακραία ζέστη φτάνει ήδη στα όρια της ικανότητας των κοινωνιών μας να ανταποκριθούν. https://www.facebook.com/Meteo.Gr/posts/1419568050199230?ref=embed_post