Δροσος Γεωργιος

Εβδομάδα έναρξης για τις προετοιμασίες για την αναχώρηση διαστημικού περιπάτου και ιαπωνικών εμπορευματικών σκαφών. Το πλήρωμα της Αποστολής 74 ξεκίνησε την εβδομάδα εργασίας ετοιμάζοντας μια διαστημική στολή και μελετώντας τις διαδικασίες για έναν επερχόμενο διαστημικό περίπατο αργότερα αυτόν τον μήνα. Οι κάτοικοι του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού ετοιμάζουν επίσης ένα ιαπωνικό φορτηγό σκάφος και το προετοιμάζουν για την αναχώρησή του από τον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό στο τέλος της εβδομάδας.Οι μηχανικοί πτήσης της NASA, Κρις Γουίλιαμς και Τζακ Χάθαγουεϊ, συνεργάστηκαν πριν από το μεσημέρι της Δευτέρας και αφαίρεσαν εξαρτήματα της διαστημικής στολής και τα τοποθέτησαν μέσα στον αεροθάλαμο του Quest . Στη συνέχεια, η μηχανικός πτήσης της NASA, Τζέσικα Μέιρ, εργάστηκε μέσα στο Quest και εγκατέστησε εξαρτήματα ποδιών και χεριών σε μία μόνο διαστημική στολή και στη συνέχεια αντάλλαξε εξαρτήματα από τη μία διαστημική στολή στην άλλη.Αργότερα, η Hathaway εντάχθηκε στην ομάδα πτήσης της ESA (Ευρωπαϊκός Οργανισμός Διαστήματος), Sophie Adenot, και εξέτασε πώς να ντύσει ένας αστροναύτης, να καθοδηγήσει έναν διαστημικό περιπατητή μέσα και έξω από τον αεροθάλαμο, να επικοινωνήσει με τους ελεγκτές αποστολής κατά τη διάρκεια ενός διαστημικού περιπάτου και πολλά άλλα. Οι αστροναύτες προετοιμάζονται για έναν διαστημικό περίπατο που αναβλήθηκε τον Ιανουάριο, με σκοπό την εγκατάσταση ενός κιτ τροποποίησης και τη δρομολόγηση καλωδίων για μια μελλοντική ηλιακή συστοιχία στην αριστερή πλευρά του τροχιακού σταθμού.Ο Γουίλιαμς εκπαιδεύτηκε επίσης για την αναχώρηση του φορτηγού σκάφους HTV-X1 της JAXA (Ιαπωνική Υπηρεσία Αεροδιαστημικής Εξερεύνησης) που εκτοξεύτηκε στον διαστημικό σταθμό τον Οκτώβριο από το Διαστημικό Κέντρο Tanegashima. Εξέτασε τις διαδικασίες που θα χρησιμοποιήσει όταν ο ρομποτικός βραχίονας Canadarm2 απελευθερώσει το HTV-X1 σε τροχιά γύρω από τη Γη και κατά την παρακολούθηση της αναχώρησης του ιαπωνικού φορτηγού σκάφους. Η Μέιρ, μετά την εργασία της για τη διαστημική της στολή, συνέχισε να γεμίζει το HTV-X1 με σκουπίδια και πεταμένο εξοπλισμό.Το HTV-X1 θα αποσυνδεθεί ρομποτικά από τη θύρα της μονάδας Harmony που βλέπει στο διάστημα την Πέμπτη και θα παρκαριστεί όλη τη νύχτα για μια δοκιμή επίδειξης αισθητήρα. Στη συνέχεια, το Canadarm2 θα θέσει σε λειτουργία το HTV-X1 στις 12 μ.μ. EST την Παρασκευή για τρεις μήνες εξ αποστάσεως επιστημονικών δραστηριοτήτων πριν από την πύρινη, αλλά ασφαλή επανείσοδό του πάνω από τον νότιο Ειρηνικό Ωκεανό. Η ζωντανή κάλυψη ξεκινά στις 11:45 π.μ. EST στη NASA+ , το Amazon Prime και το κανάλι YouTube του οργανισμού .Εν μέσω του φορτωμένου προγράμματος διαστημικής στολής και φορτίου, οι αστροναύτες εργάστηκαν επίσης σε προηγμένη τεχνολογία και σε ανθρώπινη έρευνα. Ο Williams ολοκλήρωσε την εγκατάσταση και τη διαμόρφωση ενός ζεύγους μικρών ρομποτικών βραχιόνων στην εργαστηριακή μονάδα Kibo , η οποία θα δοκιμάσει την κινητικότητα ακριβείας και τον αυτοματισμό πειραμάτων σε μικροβαρύτητα. Ο Adenot έκανε ένα τεστ γνωστικής λειτουργίας για να κατανοήσει πώς η ζωή σε μικροβαρύτητα επηρεάζει τον προσανατολισμό, τη συλλογιστική, τη λήψη αποφάσεων και πολλά άλλα. Εν τω μεταξύ, οι Hathaway και Meir έκαναν εναλλάξ πετάλι στον κύκλο άσκησης της εργαστηριακής μονάδας Destiny , καθώς ένα αισθητήριο καρδιακών παλμών μετρούσε την καρδιακή τους δραστηριότητα, παρέχοντας πληροφορίες για την επίδραση της μικροβαρύτητας στο ανθρώπινο σώμα.Στο τμήμα Roscosmos του τροχιακού εργαστηρίου, οι μηχανικοί πτήσης Sergei Mikaev και Andrey Fedyaev διερεύνησαν τη χρήση εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης για την καταγραφή των δραστηριοτήτων ενός μέλους του πληρώματος, βελτιώνοντας τις επικοινωνίες και την αποτελεσματικότητα του πληρώματος. Ο διοικητής του σταθμού Sergey Kud-Sverchkov πραγματοποίησε φωτογραφική επιθεώρηση των παραθύρων της μονάδας εξυπηρέτησης Zvezda και στη συνέχεια διερεύνησε χρησιμοποιώντας μοριακές δέσμες την ανάπτυξη ημιαγωγικών δομών σε εξαιρετικά υψηλό κενό. Μάθετε περισσότερα για τις δραστηριότητες του διαστημικού σταθμού ακολουθώντας το ιστολόγιο του διαστημικού σταθμού , @space_station στο X, καθώς και τους λογαριασμούς του ISS στο Facebook και στο Instagram . https://www.nasa.gov/blogs/spacestation/2026/03/02/spacewalk-and-japanese-cargo-craft-departure-preps-kick-off-week/ Το νέο διαστημόπλοιο μεταφοράς φορτίου HTV-X1 από την JAXA (Ιαπωνική Υπηρεσία Αεροδιαστημικής Εξερεύνησης), που μεταφέρει πάνω από 12.000 λίβρες επιστημονικών υλικών, προμηθειών και υλικού, πλησιάζει τον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό για μια ρομποτική καταγραφή στις 29 Οκτωβρίου 2025. Το διαστημόπλοιο μεταφοράς φορτίου της Ιαπωνίας πλησιάζει στην αναχώρηση καθώς το πλήρωμα εργάζεται για τις προετοιμασίες διαστημικού περιπάτου, επιστήμη. Οι υπεύθυνοι της αποστολής έδωσαν το πράσινο φως για την αναχώρηση ενός ιαπωνικού διαστημόπλοιου μεταφοράς φορτίου από τον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό στο τέλος της εβδομάδας. Εν τω μεταξύ, το πλήρωμα της Αποστολής 74 εξετάζει τις επερχόμενες διαδικασίες του διαστημικού περιπάτου, ετοιμάζει ένα δεύτερο διαστημόπλοιο μεταφοράς φορτίου για την αναχώρησή του, μελετά εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης και διεξάγει παρατηρήσεις της Γης.Το διαστημόπλοιο μεταφοράς φορτίου HTV-X1 της JAXA (Ιαπωνική Υπηρεσία Αεροδιαστημικής Εξερεύνησης) είναι γεμάτο με φορτίο μιας χρήσης και έτοιμο να ολοκληρώσει την αποστολή του στο τροχιακό φυλάκιο σε δύο βήματα. Αρχικά, στις 1:25 μ.μ. την Πέμπτη 5 Μαρτίου, ο ρομποτικός βραχίονας Canadarm2 θα απεγκαταστήσει το HTV-X1 από τη θύρα που βλέπει προς τη Γη της μονάδας Harmony και θα το τοποθετήσει σε προσωρινή θέση στάθμευσης. Οι Ιάπωνες ελεγκτές αποστολής θα πραγματοποιήσουν στη συνέχεια δοκιμές επίδειξης αισθητήρων στο HTV-X1 ενώ βρίσκεται ακόμα στα χέρια του Canadarm2. Τέλος, στις 12 μ.μ. EST την Παρασκευή 6 Φεβρουαρίου , το Canadarm2 θα το απελευθερώσει σε τροχιά γύρω από τη Γη, όπου θα διεξάγει τρεις ακόμη μήνες επιστημονικών δραστηριοτήτων σε ασφαλή απόσταση από το εργαστήριο σε τροχιά. Η ζωντανή κάλυψη της κυκλοφορίας ξεκινά στις 11:45 π.μ. EST στο NASA+ , το Amazon Prime και το κανάλι YouTube του οργανισμού .Οι προετοιμασίες για τον διαστημικό περίπατο βρίσκονται σε εξέλιξη, καθώς οι αστροναύτες ετοιμάζονται για την προετοιμασία του διαστημικού σταθμού για μια νέα ηλιακή συστοιχία αργότερα αυτόν τον μήνα. Η NASA σύντομα θα ανακοινώσει την ημερομηνία και θα ονομάσει τους δύο διαστημικούς περιπατητές που θα εγκαταστήσουν ένα κιτ τροποποίησης και θα δρομολογήσουν καλώδια στην αριστερή πλευρά του τροχιακού εργαστηρίου, όπου θα τοποθετηθεί η ηλιακή συστοιχία σε έναν μελλοντικό διαστημικό περίπατο. Αυτή θα είναι η έβδομη ηλιακή συστοιχία στον σταθμό, η οποία θα ενισχύσει τις δυνατότητες παραγωγής ενέργειας των κύριων ηλιακών συστοιχιών.Οι μηχανικοί πτήσης Jack Hathaway της NASA και Sophie Adenot της ESA (Ευρωπαϊκής Διαστημικής Υπηρεσίας) συνεργάστηκαν στο πρώτο μισό της βάρδιάς τους την Τρίτη και εξέτασαν τις διαδικασίες για τον επερχόμενο διαστημικό περίπατο. Το δίδυμο, που και οι δύο ταξίδεψαν για πρώτη φορά στο διάστημα, εκτύπωσε λίστες ελέγχου, εξοικειώθηκε με τα εργαλεία και τον αεροθάλαμο Quest όπου πραγματοποιούνται οι διαστημικοί περίπατοι και μελέτησε τις διαδικασίες έκτακτης ανάγκης. Η Hathaway διαμόρφωσε επίσης μια διαστημική στολή, εγκαθιστώντας τα εξαρτήματά της, ελέγχοντας ένα κράνος και καθαρίζοντας τις σφραγίδες της στολής.Οι μηχανικοί πτήσης της NASA, Τζέσικα Μέιρ και Κρις Γουίλιαμς, ξεκίνησαν τη βάρδιά τους συνεργαζόμενοι και μεταφέροντας τον τυπικό εξοπλισμό έκτακτης ανάγκης από τον διαστημικό σταθμό σε ένα αγκυροβολημένο διαστημόπλοιο SpaceX Dragon που εκτόξευσε την αποστολή Crew-12 . Στη συνέχεια, η Μέιρ συνέχισε και βοήθησε τον Αντενότ να φορτώσει σκουπίδια και απαρχαιωμένο εξοπλισμό μέσα στο φορτηγό σκάφος Cygnus XL , το οποίο πρόκειται να τερματίσει την αποστολή του την επόμενη εβδομάδα, όταν το Canadarm2 το πιάσει και το απελευθερώσει για μια ατμοσφαιρική επανείσοδο πάνω από τον νότιο Ειρηνικό Ωκεανό.Στο τμήμα Roscosmos του εργαστηρίου σε τροχιά, ο διοικητής του σταθμού Sergey Kud-Sverchkov εργάστηκε όλη την ημέρα χρησιμοποιώντας μοριακές δέσμες για να μελετήσει την ανάπτυξη ημιαγωγικών υλικών υψηλής καθαρότητας σε μικροβαρύτητα. Οι μηχανικοί πτήσης Sergei Mikaev και Andrey Fedyaev ανέλαβαν εκ περιτροπής την εγκατάσταση και λειτουργία δύο πειραμάτων παρατήρησης της Γης. Ο Fedyaev αρχικά διαμόρφωσε τον φωτογραφικό εξοπλισμό και στη συνέχεια κατέγραψε εικόνες από ορόσημα σε όλη τη Νότια Αμερική. Στη συνέχεια, ο Mikaev εγκατέστησε αυτοματοποιημένο φωτογραφικό εξοπλισμό πολλαπλών μηκών κύματος και τον προγραμματίζει για να καταγράφει περισσότερα ορόσημα της Νότιας Αμερικής, καθώς και αφρικανικά ορόσημα κατά τη διάρκεια της βάρδιας ύπνου του πληρώματος. Ο Mikaev συνέχισε επίσης να μελετά τη χρήση εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης ως τρόπο βελτίωσης των λειτουργιών του πληρώματος και των επικοινωνιών με τους ελεγκτές αποστολής. Μάθετε περισσότερα για τις δραστηριότητες του διαστημικού σταθμού ακολουθώντας το ιστολόγιο του διαστημικού σταθμού , @space_station στο X, καθώς και τους λογαριασμούς του ISS στο Facebook και στο Instagram . https://www.nasa.gov/blogs/spacestation/2026/03/03/japans-cargo-spacecraft-nears-departure-as-crew-works-spacewalk-preps-science/ Ίχνη αστεριών και φώτα της πόλης διαγράφονται σε αυτή τη φωτογραφία μεγάλης διάρκειας που τραβήχτηκε από τον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό, με το φορτηγό σκάφος HTV-X1 της JAXA (Ιαπωνική Υπηρεσία Αεροδιαστημικής Εξερεύνησης) να είναι αγκυροβολημένο στη μονάδα Harmony στο προσκήνιο. Roskosmos Η καμπίνα εξυπηρέτησης της Πλατφόρμας Εκτόξευσης 31 έχει ανακαινιστεί στο Μπαϊκονούρ. Το ρωσικό επανδρωμένο διαστημικό πρόγραμμα εκτελείται από αυτήν την πλατφόρμα. Περισσότεροι από 150 υπάλληλοι της TsENKI (μέρος της Roscosmos) και εκπρόσωποι τεσσάρων εργολάβων ολοκλήρωσαν τις εργασίες εγκατάστασης σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα - λίγο περισσότερο από δύο μήνες. 2.350 τετραγωνικά μέτρα κατασκευής προετοιμάστηκαν και βάφτηκαν, όλα τα στοιχεία στερέωσης αντικαταστάθηκαν με νέα, ο ηλεκτρικός εξοπλισμός αντικαταστάθηκε και ρυθμίστηκε πλήρως, και τα εξαρτήματα και οι μηχανισμοί της καμπίνας εξυπηρέτησης ελέγχθηκαν και συντηρήθηκαν, με την ολοκλήρωση πάνω από 250 γραμμικών μέτρων. Το πιο δύσκολο έργο ήταν η εγκατάσταση ορισμένων στοιχείων της καμπίνας, τα οποία είχαν μήκος 19 μέτρα και 17 μέτρα. Αναπτύχθηκε μια ειδική μέθοδος για τον σκοπό αυτό. Ξεκινούν οι προετοιμασίες για την εκτόξευση του διαστημοπλοίου μεταφοράς φορτίου Progress MS-33, που έχει προγραμματιστεί για τις 22 Μαρτίου. https://vk.com/roscosmos?z=video-30315369_456244633%2F0aec3b066186db6d8f%2Fpl_post_-30315369_601361 https://vk.com/roscosmos?w=wall-30315369_601361

Δύο Αστεροσκοπεία, Ένα Κοσμικό Μάτι: Hubble και Euclid View Νεφέλωμα Μάτι της Γάτας. Αυτή η νέα εικόνα του διαστημικού τηλεσκοπίου Hubble της NASA/ESA παρουσιάζει ένα από τα πιο οπτικά περίπλοκα απομεινάρια ενός ετοιμοθάνατου άστρου: το Νεφέλωμα «Μάτι της Γάτας», γνωστό και ως NGC 6543. Αυτό το εξαιρετικό πλανητικό νεφέλωμα βρίσκεται στον αστερισμό του Δράκοντα και έχει γοητεύσει τους αστρονόμους εδώ και δεκαετίες με την περίτεχνη και πολυστρωματική δομή του. Οι παρατηρήσεις με την αποστολή Gaia της ESA τοποθετούν το νεφέλωμα σε απόσταση 4.400 ετών φωτός.Τα πλανητικά νεφελώματα, που ονομάζονται έτσι λόγω του στρογγυλού σχήματός τους, το οποίο τα έκανε να φαίνονται σαν πλανήτες όταν τα παρατηρούσαμε μέσα από τα πρώτα τηλεσκόπια, στην πραγματικότητα είναι διαστελλόμενο αέριο που εκτοξεύεται από τα αστέρια στα τελικά στάδια της εξέλιξής τους. Ήταν το ίδιο το νεφέλωμα "Μάτι της Γάτας" όπου ανακαλύφθηκε για πρώτη φορά αυτό το γεγονός το 1864 — η εξέταση του φάσματος του φωτός του αποκαλύπτει την εκπομπή από μεμονωμένα μόρια που είναι χαρακτηριστικό ενός αερίου, διακρίνοντας τα πλανητικά νεφελώματα από τα αστέρια και τους γαλαξίες. Το Hubble έφερε επίσης επανάσταση στην κατανόησή μας για τα πλανητικά νεφελώματα. Οι λεπτομερείς εικόνες του έδειξαν ότι η απλή, κυκλική εμφάνιση ενός πλανητικού νεφελώματος, όπως φαίνεται από το έδαφος, κρύβει μια πολύπλοκη μορφολογία. Αυτό ίσχυε ιδιαίτερα για το Νεφέλωμα "Μάτι της Γάτας", όπου οι εικόνες του Hubble το 1995 αποκάλυψαν δομές που δεν είχαν ξαναδεί, οι οποίες διεύρυναν την κατανόησή μας για το πώς σχηματίζονται τα πλανητικά νεφελώματα.Αυτή τη φορά, το Hubble συνεργάζεται με το διαστημικό τηλεσκόπιο Euclid της ESA για να δημιουργήσει μια νέα εικόνα του NGC 6543. Τα συνδυασμένα μάτια του Hubble και του Euclid αποκαλύπτουν την αξιοσημείωτη πολυπλοκότητα του αστρικού θανάτου σε αυτό το αντικείμενο. Αν και σχεδιάστηκε κυρίως για να χαρτογραφήσει το μακρινό σύμπαν, το Euclid καταγράφει το Νεφέλωμα "Μάτι της Γάτας" ως μέρος των ερευνών βαθιάς απεικόνισης . Στην ευρεία, εγγύς υπέρυθρη και ορατού φωτός θέα του Euclid, τα τόξα και τα νήματα της φωτεινής κεντρικής περιοχής του νεφελώματος βρίσκονται μέσα σε ένα φωτοστέφανο από πολύχρωμα θραύσματα αερίου που απομακρύνονται με ταχύτητα από το αστέρι. Αυτός ο δακτύλιος εκτοξεύτηκε από το αστέρι σε ένα προηγούμενο στάδιο, πριν σχηματιστεί το κύριο νεφέλωμα στο κέντρο. Ολόκληρο το νεφέλωμα ξεχωρίζει σε ένα φόντο γεμάτο μακρινούς γαλαξίες, καταδεικνύοντας πώς η τοπική αστροφυσική ομορφιά και τα πιο απομακρυσμένα σημεία του σύμπαντος μπορούν να φανούν μαζί με το Euclid.Μέσα σε αυτή την ευρεία άποψη του νεφελώματος και του περιβάλλοντός του, το Hubble καταγράφει τον ίδιο τον πυρήνα του κυματιστού αερίου με μια νέα εικόνα ορατού φωτός υψηλής ανάλυσης, προσθέτοντας επιπλέον λεπτομέρειες στο κέντρο αυτής της εικόνας. Τα δεδομένα αποκαλύπτουν ένα μωσαϊκό από ομόκεντρα κελύφη, πίδακες αερίου υψηλής ταχύτητας και πυκνούς κόμβους που έχουν σμιλευτεί από αλληλεπιδράσεις κρούσεων, χαρακτηριστικά που φαίνονται σχεδόν σουρεαλιστικά στην πολυπλοκότητά τους. Αυτές οι δομές πιστεύεται ότι καταγράφουν επεισοδιακή απώλεια μάζας από το ετοιμοθάνατο αστέρι στο κέντρο του νεφελώματος, δημιουργώντας ένα είδος κοσμικού «απολιθωμένου αρχείου» των τελικών εξελικτικών σταδίων του.Ο συνδυασμός της εστιασμένης θέασης του Hubble με τις παρατηρήσεις βαθέος πεδίου του Ευκλείδη όχι μόνο αναδεικνύει την εξαιρετική δομή του νεφελώματος, αλλά το τοποθετεί και στο ευρύτερο πλαίσιο του σύμπαντος που εξερευνούν και τα δύο διαστημικά τηλεσκόπια. Μαζί, αυτές οι αποστολές παρέχουν μια πλούσια και συμπληρωματική θέα του NGC 6543 — αποκαλύπτοντας την λεπτή αλληλεπίδραση μεταξύ των αστρικών διεργασιών στο τέλος του κύκλου ζωής τους και του απέραντου κοσμικού μωσαϊκού που το περιβάλλει/ https://science.nasa.gov/missions/hubble/two-observatories-one-cosmic-eye-hubble-and-euclid-view-cats-eye-nebula/ Σε αυτή τη νέα εικόνα, το Hubble καταγράφει τον ίδιο τον πυρήνα του κυματιστού αερίου με το υποόργανο High Resolution Channel στην Προηγμένη Κάμερα για Έρευνες (ACS). Αυτό το όργανο είναι βελτιστοποιημένο για τη λήψη πολύ ευκρινών εικόνων λεπτών λεπτομερειών σε μια μικρή περιοχή, όπως τα σύνθετα χαρακτηριστικά στην καρδιά του Νεφελώματος Cat's Eye. Τα δεδομένα αποκαλύπτουν ένα μωσαϊκό από ομόκεντρα κελύφη, πίδακες αερίου υψηλής ταχύτητας και πυκνούς κόμβους που έχουν σμιλευτεί από αλληλεπιδράσεις κρουστικών κρούσεων, χαρακτηριστικά που φαίνονται σχεδόν σουρεαλιστικά στην πολυπλοκότητά τους. Αυτές οι δομές πιστεύεται ότι καταγράφουν επεισοδιακή απώλεια μάζας από το ετοιμοθάνατο αστέρι στο κέντρο του νεφελώματος, δημιουργώντας ένα είδος κοσμικού «απολιθωμένου αρχείου» των τελικών εξελικτικών του σταδίων. Μέρος αυτών των δεδομένων χρησιμοποιήθηκε επίσης σε μια προηγούμενη εικόνα του Νεφελώματος Cat's Eye, που κυκλοφόρησε το 2004. Προηγουμένως αχρησιμοποίητα δεδομένα από το ACS συνδυάζονται με επεξεργασία εικόνας τελευταίας τεχνολογίας για να δημιουργήσουν αυτή τη νέα εικόνα, την πιο ευκρινή που έχει ληφθεί μέχρι σήμερα από αυτό το νεφέλωμα. Στην ευρεία, εγγύς υπέρυθρη και ορατή θέαση του Ευκλείδη, τα τόξα και τα νήματα της φωτεινής κεντρικής περιοχής του νεφελώματος βρίσκονται μέσα σε ένα φωτοστέφανο από πολύχρωμα θραύσματα αερίου που απομακρύνονται με ταχύτητα από το αστέρι. Αυτός ο δακτύλιος εκτινάχθηκε από το αστέρι σε ένα προγενέστερο στάδιο, πριν σχηματιστεί το κύριο νεφέλωμα στο κέντρο. Το Hubble καταγράφει τον ίδιο τον πυρήνα του κυματιστού αερίου με εικόνες ορατού φωτός υψηλής ανάλυσης, προσθέτοντας επιπλέον λεπτομέρειες στο κέντρο αυτής της εικόνας. Ολόκληρο το νεφέλωμα ξεχωρίζει σε ένα φόντο γεμάτο μακρινούς γαλαξίες, καταδεικνύοντας πώς η τοπική αστροφυσική ομορφιά και τα πιο απομακρυσμένα σημεία του σύμπαντος μπορούν να φανούν μαζί στις σύγχρονες αστρονομικές έρευνες. Μαζί, αυτές οι αποστολές παρέχουν μια πλούσια και συμπληρωματική θέα του NGC 6543 — αποκαλύπτοντας την λεπτή αλληλεπίδραση μεταξύ των αστρικών διεργασιών στο τέλος του κύκλου ζωής τους και του απέραντου κοσμικού μωσαϊκού πέρα από αυτό.

Τρύπησαν την Ανταρκτική και ανέκτησαν κλιματικά στοιχεία 23 εκατ. ετών. Ερευνητές πραγματοποίησαν διάτρηση σε βάθη άνω των 500 μέτρων. Βαθιά κάτω από τους πάγους της Ανταρκτικής επιστήμονες ανακάλυψαν ένα γεωλογικό αρχείο που θα μπορούσε να αναδιαμορφώσει τις προβλέψεις για τη μελλοντική άνοδο της στάθμης της θάλασσας.Η ερευνητική ομάδα εγκαταστάθηκε περίπου 700 χιλιόμετρα μακριά από τους πλησιέστερους ερευνητικούς σταθμούς της Ανταρκτικής. Η ομάδα έκανε διατρήσεις σε βάθη ως και 523 μέτρα σε συμπαγές πάγο στο Crary Ice Rise που βρίσκεται κατά μήκος της άκρης του Καλύμματος Πάγου της Δυτικής Ανταρκτικής.Ανέκτησαν έναν πυρήνα πάγου μήκους 228 μέτρων αποτελούμενο από διαδοχικά στρώματα λάσπης και πετρωμάτων. Τα ιζήματα αυτά διατηρούν ένα μακρόχρονο αρχείο περιβαλλοντικών αλλαγών από παλαιότερες θερμές περιόδους στην ιστορία της Γης προσφέροντας κρίσιμα στοιχεία για να εκτιμηθεί πόσο γρήγορα θα μπορούσε να λιώσει ο πάγος της περιοχής καθώς ο πλανήτης θερμαίνεται.Αν το Κάλυμμα Πάγου της Δυτικής Ανταρκτικής κατέρρεε πλήρως οι επιστήμονες εκτιμούν ότι η παγκόσμια στάθμη της θάλασσας θα αυξανόταν κατά τέσσερα έως πέντε μέτρα. Αυτό σημαίνει ότι όλες οι νησιωτικές και παράκτιες περιοχές της Γης θα βούλιαζαν με ότι αυτό συνεπάγεται για την ανυπολόγιστη πλανητική οικολογική αλλά και ανθρωπιστική καταστροφή που θα συμβεί.Μέχρι τώρα οι προβλέψεις για το πώς θα αντιδράσει το παγοκάλυμμα σε επιπλέον θέρμανση βασίζονταν κυρίως σε δορυφορικά δεδομένα και σε ιζηματολογικά αρχεία που συλλέχθηκαν κοντά στο περιθώριο του πάγου, κάτω από πλωτές παγοκρηπίδες, μέσα στον θαλάσσιο πάγο και στη Θάλασσα Ρος και τον Νότιο Ωκεανό.Ο νέος πυρήνας ανακτήθηκε στο πλαίσιο του διεθνούς προγράμματος SWAIS2C (Sensitivity of the West Antarctic Ice Sheet to 2°C). Συλλέχθηκε στο Crary Ice Rise, έναν παγοθόλο αγκυρωμένο στο εσωτερικό άκρο της Παγοκρηπίδας Ρος. Σε αντίθεση με προηγούμενα αρχεία αυτός ο πυρήνας παρέχει άμεσες και λεπτομερείς ενδείξεις για το πώς συμπεριφερόταν το παγοκάλυμμα σε παλαιότερες θερμές περιόδους. 23 εκατομμύρια χρόνια κλιματικής ιστορίας «Αυτό το αρχείο θα μας δώσει κρίσιμες πληροφορίες για το πώς το συγκεκριμένο παγοκάλυμμα και η Παγοκρηπίδα Ρος είναι πιθανό να ανταποκριθούν σε θερμοκρασίες άνω των 2 βαθμών Κελσίου. Οι αρχικές ενδείξεις δείχνουν ότι τα στρώματα ιζημάτων στον πυρήνα καλύπτουν τα τελευταία 23 εκατομμύρια χρόνια, συμπεριλαμβανομένων περιόδων κατά τις οποίες η μέση παγκόσμια θερμοκρασία ήταν σημαντικά υψηλότερη από 2 βαθμών Κελσίου πάνω από τα προβιομηχανικά επίπεδα» δήλωσε ο συν-επικεφαλής επιστήμονας Χάου Χόργκαν.Οι αρχικές εκτιμήσεις ηλικίας έγιναν στο πεδίο γεώτρησης, με την αναγνώριση μικροσκοπικών απολιθωμάτων θαλάσσιων οργανισμών που διατηρήθηκαν σε αρκετά στρώματα ιζημάτων. Ερευνητές από 10 χώρες που συμμετέχουν στο πρόγραμμα SWAIS2C θα πραγματοποιήσουν τώρα πιο λεπτομερείς αναλύσεις για να επιβεβαιώσουν και να βελτιώσουν το χρονολόγιο.Καθώς η γεώτρηση προχωρούσε βαθύτερα κάτω από το παγοκάλυμμα η ομάδα εξήγαγε τμήματα πυρήνα μήκους έως τριών μέτρων κάθε φορά. Τα ιζήματα παρουσίαζαν εντυπωσιακή ποικιλία από λεπτόκοκκη λάσπη έως συμπαγές χαλίκι με μεγαλύτερους ενσωματωμένους βράχους.«Είδαμε μεγάλη μεταβλητότητα. Κάποια ιζήματα ήταν τυπικά αποθέσεων που σχηματίζονται κάτω από παγοκάλυμμα όπως αυτό που υπάρχει σήμερα στο Crary Ice Rise. Όμως βρήκαμε και υλικό πιο χαρακτηριστικό ανοιχτού ωκεανού, παγοκρηπίδας που επιπλέει πάνω από ωκεανό ή ορίου παγοκρηπίδας με αποκόλληση παγόβουνων» δήλωσε η συν-επικεφαλής επιστήμονας Μόλι Πάτερσον. Ενδείξεις παλαιότερης υποχώρησης του πάγου Θραύσματα οστράκων και κατάλοιπα θαλάσσιων οργανισμών που εξαρτώνται από το φως δείχνουν ότι η περιοχή κάποτε καλυπτόταν από ανοιχτή θάλασσα και όχι από πάγο. Οι επιστήμονες υποψιάζονταν εδώ και καιρό ότι η περιοχή αυτή είχε γνωρίσει παλαιότερες περιόδους ανοιχτών υδάτων, γεγονός που υποδηλώνει μερική ή ακόμη και πλήρη υποχώρηση της Παγοκρηπίδας Ρος και πιθανή κατάρρευση τμημάτων του παγοκαλύμματος της Δυτικής Ανταρκτικής.Ο ακριβής προσδιορισμός του πότε συνέβησαν αυτές οι υποχωρήσεις και ποιες περιβαλλοντικές συνθήκες τις προκάλεσαν αποτελεί πλέον βασικό στόχο της ερευνητικής ομάδας. Επιστημονικό και τεχνολογικό επίτευγμα Η ανάκτηση του πυρήνα αποτελεί τόσο επιστημονικό ορόσημο όσο και σημαντικό μηχανικό επίτευγμα. Η 29μελής ομάδα επιστημόνων, τεχνικών γεώτρησης, μηχανικών και ειδικών πολικών αποστολών αντιμετώπισε μεγάλες δυσκολίες, ενώ δύο προηγούμενες προσπάθειες είχαν αποτύχει λόγω τεχνικών προβλημάτων.«Από όσο γνωρίζουμε, οι μεγαλύτεροι πυρήνες ιζημάτων που είχαν διατρηθεί κάτω από παγοκάλυμμα ήταν μικρότεροι από δέκα μέτρα. Εμείς ξεπεράσαμε τον στόχο των 200 μέτρων. Πρόκειται για επιστήμη στα σύνορα της Ανταρκτικής» λέει η Πάτερσον.Για δύο μήνες η διεθνής ομάδα εργάστηκε σε απομονωμένο καταυλισμό στη Δυτική Ανταρκτική. Αρχικά άνοιξαν μια οπή βάθους 523 μέτρων στον πάγο με γεώτρηση ζεστού νερού. Στη συνέχεια κατέβασαν περισσότερα από 1,300 μέτρα σωλήνων («riser» και «drill string») για να φτάσουν στα ιζήματα. Κάθε τμήμα πυρήνα καταγραφόταν προσεκτικά, φωτογραφιζόταν, ακτινογραφούνταν και δειγματιζόταν για περαιτέρω μελέτη.«Ήταν υπέροχο συναίσθημα όταν ανέβηκε ο πρώτος πυρήνας αλλά μετά αρχίζεις να ανησυχείς για τον επόμενο και τον επόμενο. Το άγχος διαρκεί μέχρι το τέλος. Είμαστε ενθουσιασμένοι που μαθαίνοντας από τις προηγούμενες δυσκολίες καταφέραμε να ανακτήσουμε αυτό το γεωλογικό αρχείο που θα βοηθήσει τον κόσμο να προετοιμαστεί για τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής», δήλωσε ο ΧόργκανΣτο μέλλον, η ομάδα σχεδιάζει νέες γεωτρήσεις για να συνεχίσει την αποστολή της: να κατανοήσει καλύτερα πόσο ευαίσθητο είναι το Κάλυμμα Πάγου στη Δυτική Ανταρκτική στην υπερθέρμανση του πλανήτη. Εικόνα του καταυλισμού των ερευνητών στην απομονωμένη περιοχή της Ανταρκτικής. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2079939/trypisan-tin-antarktiki-kai-anektisan-klimatika-stoicheia-23-ekat-eton/

EmTech Europe: Η τεχνητή νοημοσύνη πρωταγωνιστεί στο συνέδριο του MIT στην Αθήνα. Στο ΕmTech Europe, το καθιερωμένο ραντεβού των πιο πρωτοπόρων μυαλών στον κόσμο της τεχνολογίας, από διακεκριμένα πανεπιστημιακά ιδρύματα αλλά και εταιρείες-κολοσσούς, θα ανακαλύψει κανείς τις τελευταίες εξελίξεις σε τεχνολογίες που διαρκώς μετασχηματίζονται και αναδιαμορφώνουν με την σειρά τους, την οικονομία, τις βιομηχανίες αλλά και την καθημερινότητα.Το πολυαναμενόμενο συνέδριο του ΜΙΤ Technology Review, επιστρέφει για τρίτη χρονιά στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, στις 19-20 Μαρτίου 2026, με την υπογραφή της Καθημερινής.Θα συζητηθούν ζητήματα όπως η εξέλιξη της ΑΙ και η μετάβαση σε νέα επίπεδα νοημοσύνης, ο μετασχηματισμός επιχειρήσεων αλλά και βιομηχανιών καθώς και η θωράκιση των υποδομών απέναντι σε δύσκολα ανιχνεύσιμες ψηφιακές απειλές. Πάνελ για θέματα ηθικής, καθώς η gen AI έχει πλέον «εισβάλει» στην καθημερινότητα Φυσικά, δεν θα λείψουν από τα πάνελ συζητήσεις γύρω από θέματα ηθικής και αξιοπιστίας καθώς η gen AI έχει πλέον «εισβάλει» στην καθημερινότητά μας.Οι συμμετέχοντες και οι συμμετέχουσες θα αποκωδικοποιήσουν τις εξελίξεις της νέας ΑΙ εποχής, ενώ κεντρικό μήνυμα του συνεδρίου είναι να αναδείξει πως μπορεί η νέα τεχνολογία να συμβάλει στην προώθηση ενός βιώσιμου μέλλοντος πάντα με επίκεντρο τον άνθρωπο. Το φετινό πρόγραμμα περιλαμβάνει κορυφαία ονόματα ομιλητών και ομιλητριών μεταξύ των οποίων είναι οι: -Shakir Mohamed, Αντιπρόεδρος Έρευνας στη Google DeepMind στο Λονδίνο αλλά και μια από τις 100 πιο επιδραστικες προσωπικοτητες στην ΑΙ σύμφωνα με το περιοδικό ΤΙΜΕ. Ο Shakir Mohamed θα μοιραστεί τη γνώση του για την εξέλιξη της ΑΙ από τα αυτόνομα συστήματα στην νέα εποχή των agentic AI. -Ανάμεσα στους ομιλητές και ο βραβευμένος Jοseph Sifakis, ομότιμος διευθυντής έρευνας στο Verimag Laboratory και διακεκριμένος καθηγητής στο Southern University of Science and Technology. -H Alessandra Sala, επικεφαλής AI και Data Science στην Shutterstock, θα απαντήσει στο κρίσιμο ερώτημα «Πώς μπορούμε να καινοτομούμε υπεύθυνα;» δίνοντας έμφαση σε τρεις πυλώνες όπως την αξιοπιστία, της αυθεντικότητα αλλά και την εμπιστοσύνη στην εποχή της ΑΙ.Ο Rohit Patel, διευθυντής, Superintelligence Labs της Meta θα κλείσει το συνέδριο παρουσιάζοντας το όραμα για το μέλλον της τεχνητής νοημοσύνης και τον αντίκτυπό της από την βιομηχανία μέχρι και το ανθρώπινο δυναμικό. Περισσότερα για το πρόγραμμα εδώ: https://emtecheurope.com/ Σχετικά με το EmTech Europe από το MIT Technology Review Ως μία από τις κορυφαίες πλατφόρμες στον κόσμο για τη μελέτη των αναδυόμενων τεχνολογιών, το EmTech Europe έχει γίνει συνώνυμο με την καινοτομία και το thought leadership. Το συνέδριο δεν αναδεικνύει μόνο τις δυνατότητες της τεχνολογικής προόδου, αλλά παρέχει και αξιοποιήσιμες πληροφορίες για την προώθηση της βιώσιμης ανάπτυξης σε όλους τους κλάδους. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2080225/emtech-europe-i-techniti-noimosyni-protagonistei-sto-synedrio-toy-mit-stin-athina/

Το Καζακστάν κάνει αναδασώσεις για να «αναστήσει» τις τίγρεις της περιοχής Τεράστια προσπάθεια αποκατάστασης του φυσικού τους περιβάλλοντος. Τίγρεις είναι πιθανό να περιπλανηθούν σύντομα ξανά για πρώτη φορά στο Καζακστάν μετά από περισσότερα από 70 χρόνια καθώς οικολόγοι υλοποιούν μια γιγαντιαία προσπάθεια αποκατάστασης μέρους των χαμένων βιοτόπων τους στη χώρα.Η τίγρη της Κασπίας ήταν ένας πληθυσμός τίγρεων, ο οποίος ζούσε στην ανατολική Τουρκία, στον Καύκασο και γύρω από την Κασπία Θάλασσα, στην Κεντρική Ασία,στο βόρειο Αφγανιστάν και στη δυτική Κίνα. Κατοικούσε σε δάση μέχρι τη δεκαετία του 1970. Αυτός ο πληθυσμός εκτιμήθηκε ως εξαφανισμένος το 2003.Οι τελευταίες τίγρεις της Κασπίας στο Καζακστάν εξαφανίστηκαν στα τέλη της δεκαετίας του 1940, έπειτα από χρόνια κυνηγιού, απώλειας ενδιαιτημάτων και μείωσης των πληθυσμών των θηραμάτων τους. Τώρα η κεντροασιατική χώρα έχει ένα φιλόδοξο σχέδιο επανεισαγωγής των μεγαλύτερων αιλουροειδών στον κόσμο στις ιστορικές τους περιοχές.Δύο τίγρεις σε αιχμαλωσία (ένα αρσενικό και ένα θηλυκό) βρίσκονται ήδη στο Καζακστάν στο πλαίσιο προγράμματος αναπαραγωγής και απελευθέρωσης ενώ η χώρα αναμένει τις πρώτες άγριες τίγρεις από τη Ρωσία το πρώτο εξάμηνο του 2026. Ωστόσο, για να πετύχει το πρόγραμμα οι τίγρεις χρειάζονται εκτεταμένους βιότοπους και εδώ έρχεται ένα τεράστιο πρόγραμμα δενδροφύτευσης.Πέρυσι, το πρόγραμμα επανεισαγωγής τίγρεων του Καζακστάν υπό την ηγεσία της κυβέρνησης της χώρας με τη στήριξη του World Wildlife Fund (WWF) και του United Nations Development Programme φύτεψε 37,000 δενδρύλλια και μοσχεύματα κοντά σε μια τεράστια λίμνη στη νοτιοανατολική περιοχή Νότιο Μπαλκάς όπου ζούσαν παλαιότερα τίγρεις. Αυτό προστίθεται στα 50,000 δενδρύλλια που φυτεύτηκαν από το 2021 έως το 2024.Η δενδροφύτευση αποτελεί βασικό μέρος της ευρύτερης εθνικής πρωτοβουλίας πρασίνου της χώρας. Από το 2021 το Καζακστάν έχει φυτέψει περίπου 1,4 δισεκατομμύρια δέντρα και οι Αρχές δηλώνουν ότι βρίσκονται σε τροχιά επίτευξης του στόχου των 2 δισεκατομμυρίων έως το 2027. Το καταφύγιο Στο Νότιο Μπαλκάς τα νέα δέντρα λειτουργούν ως βάση για την αποκατάσταση οικοσυστημάτων δίπλα σε ήδη δασωμένες περιοχές. Παρέχουν καταφύγιο, πρόσβαση σε νερό και τροφή για τα θηράματα των τίγρεων όπως αγριόχοιροι και το ελάφι της Βουχάρας ή ελάφι της Βακτριανής.Η ζώνη φύτευσης εκτείνεται σε περίπου 4 χιλιόμετρα ακτογραμμής κατά μήκος της Λίμνης Μπαλκάς, της μεγαλύτερης λίμνης της Κεντρικής Ασίας και της 15ης μεγαλύτερης στον κόσμο. Η νέα βλάστηση δημιουργεί «νησίδες» δάσους που ρυθμίζουν τη ροή του νερού και συμβάλλουν στη σταθεροποίηση πλημμυρών. Η επιστροφή Οι τίγρεις που ζούσαν παλαιότερα στο Καζακστάν ανήκαν σε έναν πλέον εξαφανισμένο πληθυσμό γνωστό ως Κασπιανή τίγρη. Ωστόσο, οι ζωντανές τίγρεις Αμούρ (Σιβηρικές) της ρωσικής Άπω Ανατολής και της Κίνας μπορούν να λειτουργήσουν ως αντικαταστάτες. Μελέτη του 2009 έδειξε ότι οι Κασπιανές και οι Αμούρ τίγρεις πιθανότατα αποτελούσαν τον ίδιο πληθυσμό έως ότου οι ανθρώπινες δραστηριότητες τις διαχώρισαν τον 19ο αιώνα.Το πρόγραμμα υποδέχθηκε το 2024 δύο τίγρεις Αμούρ σε αιχμαλωσία, που φαίνεται να έχουν προσαρμοστεί καλά. Το θηλυκό ονομάζεται Bodhana και το αρσενικό Kuma. Προέρχονται από καταφύγιο ζώων στην Ολλανδία και ζουν σε περίφραξη εντός του Φυσικού Καταφυγίου Ile-Balkhash. Επειδή έχουν συνηθίσει την αιχμαλωσία δεν θα απελευθερωθούν αλλά ελπίζεται ότι οι απόγονοί τους θα αποτελέσουν μέρος ενός νέου ιδρυτικού πληθυσμού.Ωστόσο καθώς δεν υπάρχει εγγύηση επιτυχούς αναπαραγωγής ο κύριος όγκος του νέου πληθυσμού θα αποτελείται από άγριες τίγρεις που θα εισαχθούν από τη Ρωσία. Σύμφωνα με διαθέσιμες πληροφορίες, οι τίγρεις που αναμένονται το 2026 προέρχονται από άγριους πληθυσμούς. Προκλήσεις και συνύπαρξη με τον άνθρωπο Η επανεισαγωγή μεγάλων θηρευτών είναι μια λεπτή και ριψοκίνδυνη διαδικασία ιδίως όταν τα ζώα μπορούν να βλάψουν ανθρώπους ή κτηνοτροφικά ζώα. Ωστόσο είναι εφικτή: μελέτη του 2024 έδειξε ότι αντίστοιχη προσπάθεια επανεισαγωγής τίγρεων στη Ρωσία ήταν σε μεγάλο βαθμό επιτυχής, αν και ένα άτομο χρειάστηκε να επανασυλληφθεί αφού επιτέθηκε σε οικόσιτα ζώα.Το πρόγραμμα του Καζακστάν προβλέπει ειδική ομάδα που θα παρακολουθεί συνεχώς τις απελευθερωμένες τίγρεις μέσω δορυφορικών κολάρων και θα παρεμβαίνει σε περιπτώσεις πιθανής σύγκρουσης με ανθρώπους. Παράλληλα, γίνονται δράσεις ενημέρωσης των τοπικών κοινοτήτων και προβλέπεται σύστημα αποζημίωσης για απώλειες κτηνοτροφικών ζώων.Σύμφωνα με τους υπεύθυνους, όλα αυτά αποτελούν μέρος μιας μακροπρόθεσμης στρατηγικής για ειρηνική συνύπαρξη ανθρώπων και μεγάλων θηρευτών με στόχο η τίγρης να επιστρέψει μόνιμα στα οικοσυστήματα του Καζακστάν. Στη φωτογραφία μια τίγρης της Κασπίας. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2079967/to-kazakstan-kanei-anadasoseis-gia-na-anastisei-tis-tigreis-tis-periochis/

Το αεροσκάφος ER-2 της NASA καταγράφει το φως του φεγγαριού για να βαθμονομήσει τους διαστημικούς αισθητήρες. Ένα όργανο της NASA που έχει σχεδιαστεί για να μετρά τη φωτεινότητα της Σελήνης, ώστε να βοηθά τους αισθητήρες δορυφόρων να κάνουν πιο ακριβείς μετρήσεις, ολοκλήρωσε μια τριήμερη αποστολή σε ένα αεροπλάνο που πετούσε ψηλά στις 5 Φεβρουαρίου.Η NASA χρησιμοποιεί τη Σελήνη ως φυσική πηγή βαθμονόμησης για να βελτιώσει την ακρίβεια των διαστημικών αισθητήρων. Αυτοί οι αισθητήρες παρέχουν κρίσιμα δεδομένα για την παρατήρηση καιρικών φαινομένων, την έρευνα της γεωργίας και τη μελέτη των οικοσυστημάτων της Γης - υποστηρίζοντας αποφάσεις που επηρεάζουν την καθημερινή ζωή. Μετρώντας τη φωτεινότητα της Σελήνης από το κοντινό διάστημα, οι επιστήμονες μπορούν να διασφαλίσουν ότι τα δορυφορικά όργανα παραμένουν ακριβή χωρίς να προσθέτουν δαπανηρό ενσωματωμένο εξοπλισμό βαθμονόμησης.Το όργανο Airborne Lunar Spectral Irradiance, ή air-LUSI , πέταξε πάνω από τη Δυτική Ακτή με το αεροσκάφος μεγάλου υψομέτρου ER-2 της NASA, με έδρα το Κέντρο Έρευνας Πτήσεων Armstrong της NASA στο Edwards της Καλιφόρνια, μετατρέποντας το αεροπλάνο σε αερομεταφερόμενο σεληνιακό παρατηρητήριο. Το όργανο μεταφέρθηκε σε υψόμετρο περίπου 70.000 ποδιών, πάνω από το 95% της ατμόσφαιρας της Γης. Η ομάδα air-LUSI πραγματοποιεί αποστολές για τη μέτρηση του σεληνιακού φωτός από το 2022.Επειδή η επιφάνεια της Σελήνης αντανακλά το φως με συνέπεια και δεν επηρεάζεται από το μεταβαλλόμενο περιβάλλον της Γης, το φως του φεγγαριού αποτελεί καλό σημείο αναφοράς για τη βαθμονόμηση. Σε αντίθεση με τον Ήλιο, η φωτεινότητα της Σελήνης είναι παρόμοια με της Γης, γεγονός που την καθιστά ιδανική για τον τρόπο λειτουργίας των δορυφορικών αισθητήρων. Το έργο air-LUSI είναι μια συνεργασία μεταξύ της NASA, του Εθνικού Ινστιτούτου Προτύπων και Τεχνολογίας, της Γεωλογικής Υπηρεσίας των ΗΠΑ, του Πανεπιστημίου του Μέριλαντ, στην κομητεία της Βαλτιμόρης, και του Πανεπιστημίου McMaster στο Οντάριο. https://science.nasa.gov/blogs/science-news/2026/03/02/nasa-aircraft-calibrates-with-moonlight/ Το αεροσκάφος μεγάλου υψομέτρου ER-2 της NASA προετοιμάζεται για νυχτερινή πτήση με το όργανο Airborne Lunar Spectral Irradiance (air-LUSI). Το όργανο μετρά το φως του φεγγαριού για να βελτιώσει την ακρίβεια των διαστημικών αισθητήρων που παρατηρούν τον καιρό, ερευνούν τη γεωργία και μελετούν το οικοσύστημα της Γης.

Κώνοι σκωρίας στη Γη και τον Άρη. Από τη δεκαετία του 1970, οι πλανητικοί γεωλόγοι γνωρίζουν ότι τα ηφαιστειακά χαρακτηριστικά καλύπτουν μεγάλες εκτάσεις του Άρη. Οι πρώτες εικόνες του Mariner 9 αποκάλυψαν τεράστια ηφαίστεια ασπίδας και πεδιάδες λάβας σε μια κλίμακα που δεν έχει ξανασυμβεί στη Γη. Το όρος Όλυμπος , το ψηλότερο ηφαίστειο στο ηλιακό σύστημα, βρίσκεται σχεδόν τρεις φορές ψηλότερα από το Έβερεστ. Το όρος Άλμπα Μονς , το ευρύτερο ηφαίστειο του πλανήτη, εκτείνεται σε απόσταση συγκρίσιμη με το μήκος των ηπειρωτικών Ηνωμένων Πολιτειών.Τόσο το Όλυμπος Μονς όσο και το Άλμπα Μονς σχηματίστηκαν κυρίως από βασαλτικές εκρήξεις — σχετικά ήρεμες εκρήξεις «ρευστών» λάβων που εξαπλώθηκαν στην επιφάνεια σε στρώματα. Αυτός θεωρείται ο πιο συνηθισμένος τύπος ηφαιστειακής δραστηριότητας στον Άρη, που ευθύνεται για τη συντριπτική πλειοψηφία των ηφαιστειακών γεωμορφών του. Ωστόσο, ένα μικρό μέρος προήλθε από εκρηκτική ηφαιστειακή δραστηριότητα του είδους που σχηματίζει ηφαιστειακούς κώνους , πυροκλαστικές ροές και κατακρημνίσεις τέφρας .Η έλλειψη εκρηκτικών ηφαιστειακών χαρακτηριστικών στον Άρη απασχολεί εδώ και καιρό τους γεωλόγους. Με μέση ατμοσφαιρική πίεση 160 φορές χαμηλότερη από αυτή της Γης και μόνο το ένα τρίτο της βαρύτητας, οι εκρηκτικές εκρήξεις θα έπρεπε θεωρητικά να συμβαίνουν πιο εύκολα στον Κόκκινο Πλανήτη, δήλωσε ο Petr Brož, πλανητικός γεωλόγος της Τσεχικής Ακαδημίας Επιστημών. Αυτή η σπανιότητα είναι μέρος αυτού που καθιστά χαρακτηριστικά όπως οι ηφαιστειακοί κώνοι (που φαίνονται παραπάνω) που βρίσκονται στην περιοχή Ulysses Colles του Άρη τόσο συναρπαστικά για τους πλανητικούς γεωλόγους.«Φαίνονται να είναι κώνοι σκωρίας — ένα σαφές σημάδι εκρηκτικής ηφαιστειακής δραστηριότητας», πρόσθεσε ο Μπροζ. «Ήταν οι πρώτοι που εντοπίστηκαν στην περιοχή Θαρσίς τη δεκαετία του 2010 και βοήθησαν να σχηματιστεί μια ευρύτερη και πιο ολοκληρωμένη εικόνα της ηφαιστειακής δραστηριότητας στον Άρη».Η κάμερα CTX (Context Camera) στο Mars Reconnaissance Orbiter της NASA κατέγραψε αυτήν την εικόνα (δεύτερη εικόνα παραπάνω) του Ulysses Colles στις 7 Μαΐου 2014. Το Ulysses Colles βρίσκεται στο νότιο άκρο των Ulysses Fossae , μιας ομάδας κοιλάδων εντός της ηφαιστειακής περιοχής Tharsis .Το OLI (Operational Land Imager) στο Landsat 8 κατέγραψε μια εικόνα με παρόμοιους κώνους στο ηφαιστειακό πεδίο του Σαν Φρανσίσκο (SFVF) στη βόρεια Αριζόνα στις 19 Ιουνίου 2025 (πάνω). Οι πλανητικοί γεωλόγοι θεωρούν τους κώνους στις δύο τοποθεσίες πολύ παρόμοιους. Και οι δύο εικόνες περιλαμβάνουν επίσης γκρεμπέν - γραμμικά μπλοκ φλοιού που έχουν μετατοπιστεί προς τα κάτω.Και στις δύο εικόνες, οι κώνοι σκωρίας εμφανίζονται ως στρογγυλεμένοι λόφοι που στέφονται με κυκλικές οπές, ενώ οι ροές λάβας εξαπλώνονται προς τα έξω ως σκούρες, ανάγλυφες περιοχές γύρω από τις βάσεις των κώνων. Και στις δύο τοποθεσίες, φαινομενικά νεότερες και μικρότερες ροές λάβας φαίνεται να ξεχύνονται από ορισμένους κώνους, ενώ παλαιότερες, πιο φθαρμένες ροές βρίσκονται στο φόντο.«Η κατανόηση παρόμοιων χαρακτηριστικών στη Γη μας βοηθά να γνωρίζουμε τι να αναζητήσουμε στον Άρη και να ερμηνεύσουμε διεργασίες που δεν μπορούμε να παρατηρήσουμε άμεσα», δήλωσε ο Πάτρικ Γουέλι, ηφαιστειολόγος της NASA, ο οποίος είναι μέλος μιας ομάδας που αναπτύσσει εξοπλισμό πεδίου και τεχνικές για την εξερεύνηση της Σελήνης και του Άρη.Ο κρατήρας SP (πάνω αριστερά), που βρίσκεται στο ηφαιστειακό πεδίο του Σαν Φρανσίσκο στην Αριζόνα, διαθέτει μια ροή λάβας μήκους 7 χιλιομέτρων που εκτείνεται προς τα βόρεια και έχει χρησιμοποιηθεί για την εκπαίδευση γεωλογίας των αστροναυτών της NASA . Σε δύο σημεία, η ροή έχει χυθεί σε μια τάφρο, δημιουργώντας ένα χαρακτηριστικό μοτίβο ημισελήνου κατά μήκος της αριστερής πλευράς του.Στη Γη, οι κώνοι σκωρίας σχηματίζονται όταν μάγματα πλούσια σε αέριο ανεβαίνουν ψηλά στον αέρα και στερεοποιούνται σε μικρά σωματίδια υλικού που ονομάζονται σκωρίες , τα οποία συσσωρεύονται σε απότομες δομές. Ενώ παρόμοιες διεργασίες δημιουργούν κώνους στη Γη και τον Άρη, υπάρχουν σημαντικές διαφορές. Οι κώνοι σκωρίας στον Άρη είναι συνήθως ψηλότεροι, πλατύτεροι και έχουν ομαλότερες κλίσεις, είπε ο Φλιν. Αυτό έχει νόημα. Με χαμηλότερη βαρύτητα και ατμοσφαιρική πίεση, τα ηφαιστειακά σιντριβάνια μπορούν να ανεβάσουν το εκρηκτικό μάγμα ψηλότερα και πιο μακριά από τον αγωγό, παράγοντας μεγαλύτερους κώνους.Υπάρχουν πολύ περισσότεροι κώνοι σκωρίας στη Γη, όπου υπάρχουν δεκάδες χιλιάδες και αντιπροσωπεύουν περίπου το 90% των ηφαιστείων στην ξηρά. Στον Άρη, «έχουμε εντοπίσει μόνο δεκάδες έως μερικές εκατοντάδες υποψήφια», είπε ο Μπροζ. Πρόσθεσε ότι θα μπορούσε η εκρηκτική ηφαιστειακή δραστηριότητα να μην ήταν ποτέ συνηθισμένη στον Άρη ή ότι θα μπορούσε να ήταν, αλλά τα εκρηκτικά χαρακτηριστικά να έχουν καλυφθεί από νεότερες, εκχυτικές ροές ή να έχουν καταστραφεί από τη διάβρωση. Ο Whelley σημείωσε ότι στον Άρη, παραμένει ασαφές αν οι ροές λάβας του Άρη ή οι κώνοι σκωρίας σχηματίστηκαν πρώτοι. Η ροή λάβας θα μπορούσε να είναι παλαιότερη, με τον κώνο να σχηματίζεται στην κορυφή. Ή, ο κώνος μπορεί να σχηματίστηκε πρώτος και αργότερα να βουλώθηκε, αναγκάζοντας τη λάβα να χυθεί από την πλευρά του. Ο προσδιορισμός της σειράς των γεγονότων είναι ένα από τα «γρίφοι της γεωλογίας» που προσπαθούν να λύσουν οι πλανητικοί γεωλόγοι όταν μελετούν τα χαρακτηριστικά του Άρη από απόσταση, είπε. «Η επίσκεψη σε μέρη όπως το Ηφαιστειακό Πεδίο του Σαν Φρανσίσκο και η μελέτη της γεωλογίας ανάλογων χαρακτηριστικών από κοντά στη Γη μας βοηθά να γνωρίζουμε ποιες ενδείξεις πρέπει να αναζητήσουμε όταν ερμηνεύουμε τη γεωλογία του Άρη».Παρακάτω (αριστερά) είναι μια πιο κοντινή όψη ενός κώνου σκωρίας στη Γη, νοτιοανατολικά του κρατήρα SP, που ονομάζεται κρατήρας Sunset . Εξερράγη πριν από περίπου 800 χρόνια, καθιστώντας τον τον νεότερο κώνο σκωρίας στο ηφαιστειακό πεδίο του Σαν Φρανσίσκο. Ο ανάλογος κώνος στο Ulysses Colles (δεξιά), αντίθετα, πιστεύεται ότι είναι δισεκατομμυρίων ετών.Σημειώστε ότι οι εκρήξεις που δημιουργούν κώνους σκωρίας είναι «ήπια εκρηκτικές», συνήθως στρομπολιανά γεγονότα , που χαρακτηρίζονται από διαλείπουσες σιντριβάνια λάβας , δήλωσε ο Ian Flynn, πλανητικός γεωλόγος στο Πανεπιστήμιο του Πίτσμπουργκ. Διαφέρουν από τις πολύ πιο βίαιες εκρηκτικές εκρήξεις που στέλνουν στήλες τέφρας που υψώνονται δεκάδες χιλιόμετρα στον αέρα, όπως συνέβη στο Hunga Tonga-Hunga Ha'apai στον Νότιο Ειρηνικό, πρόσθεσε.Ο Άρης παρουσιάζει επίσης ενδείξεις εξαιρετικά εκρηκτικών «υπερεκρήξεων», αλλά αυτός ο τύπος έκρηξης αφήνει πίσω του μια διαφορετική γεωλογική υπογραφή: μεγάλες κοιλότητες που ονομάζονται πατέρες και ευρείες, λεπτές αποθέσεις τέφρας και άλλου διαβρώσιμου υλικού που έχουν σμιλευτεί σε γεωμορφές όπως τα γιάρντανγκ .Η σύγκριση πλανητών είναι πολύτιμη για την κατανόηση της γεωλογίας μακρινών κόσμων, είπε ο Μπροζ. Χωρίς τέτοιες συγκρίσεις, γίνεται πιο δύσκολο να προσδιοριστεί πώς μπορεί να έχουν σχηματιστεί οι γεωμορφές σε άλλους πλανήτες ή φεγγάρια.Αλλά η προσοχή είναι απαραίτητη. «Στην πλανητική επιστήμη, λέγεται συχνά -μισοαστεία- ότι ακόμα κι αν κάτι μοιάζει με πάπια, συμπεριφέρεται σαν πάπια και ακούγεται σαν πάπια, μπορεί στην πραγματικότητα να μην είναι πάπια», πρόσθεσε. Είναι εύκολο, για παράδειγμα, να μπερδέψει κανείς τους κώνους σκωρίας με τα ηφαίστεια λάσπης .Οι ερευνητές είναι απόλυτα βέβαιοι ότι οι κώνοι Ulysses Colles σχηματίστηκαν μέσω εκρηκτικής ηφαιστειακής δραστηριότητας με βάση το περιβάλλον ηφαιστειακό τοπίο, αλλά σε πιο ασαφές έδαφος μπορεί να είναι δύσκολο να το διαπιστώσουμε. Ο Άρης είναι θεμελιωδώς διαφορετικός από τη Γη, προειδοποίησε. Η εργαστηριακή έρευνα του Brož υποδηλώνει, για παράδειγμα, ότι οι ροές λάσπης στον Άρη μπορούν να μοιάζουν πολύ με ορισμένους τύπους ροών λάβας και ότι, υπό ορισμένες συνθήκες, μπορούν ακόμη και να βράσουν και να αιωρηθούν . «Πρέπει επίσης να αποφύγουμε να περιοριστούμε από την επίγεια εμπειρία», είπε. «Αν δεν σκεφτούμε έξω από τα συνηθισμένα, μπορεί να παραβλέψουμε σημαντικές δυνατότητες». Εικόνες του Παρατηρητηρίου της Γης της NASA από τη Lauren Dauphin, χρησιμοποιώντας δεδομένα Landsat από την Γεωλογική Υπηρεσία των ΗΠΑ και δεδομένα CTX από το Mars Reconnaissance Orbiter . Ιστορία από τον Adam Voiland. https://science.nasa.gov/earth/earth-observatory/scoria-cones-on-earth-and-mars/

Έλληνες επιστήμονες παρακολουθούν τη μεταμόρφωση ενός άστρου-υπεργίγαντα σε μαύρη τρύπα (βίντεο) Είναι 30 φορές μεγαλύτερο από τον Ήλιο και μετεξελίσσεται σε ένα σπάνιο είδος άστρου που μπορεί να εκραγεί. Διεθνής ερευνητική ομάδα η πλειοψηφία της οποίας αποτελείται από επιστήμονες του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών παρατηρεί ένα από τα μεγαλύτερα άστρα του Σύμπαντος να μεταμορφώνεται σε ένα σπάνιο είδος άστρου και αυτή η δραματική μεταμόρφωση ίσως αποτελεί τον πρόλογο μιας ισχυρής έκρηξης σουπερνόβα που θα οδηγήσει στη γέννηση μιας μαύρης τρύπας.Το άστρο αυτό είναι το WOH G64 (γνωστό και ως IRAS 04553–6825) το οποίο βρίσκεται σε απόσταση περίπου 163,000 ετών φωτός από τη Γη στο Μεγάλο Νέφος του Μαγγελάνου, ένα γαλαξία δορυφόρο του του δικού μας γαλαξία. Το άστρο έχει ακτίνα περίπου 1,540 φορές μεγαλύτερη από του Ήλιου, μάζα σχεδόν 30 φορές μεγαλύτερη και φωτεινότητα 282.000 φορές ισχυρότερη από αυτή του μητρικού μας άστρου. Ανακαλύφθηκε τη δεκαετία του 1970 και θεωρούνταν ένας ακραίος ερυθρός υπεργίγαντας περιβαλλόμενος από έναν πυκνό δακτύλιο σκόνης.Ωστόσο το 2014 η εικόνα του άστρου άρχισε να αλλάζει. Η ερευνητική ομάδα παρατήρησε ότι το χρώμα του μεταβαλλόταν, ενώ αυξανόταν και η θερμοκρασία της επιφάνειάς του. Οι ερευνητές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι πρόκειται για μετάβαση από ερυθρό υπεργίγαντα σε κίτρινο υπεργίγαντα, ένα εξαιρετικά σπάνιο και βραχύβιο στάδιο εξέλιξης. Αυτό θα μπορούσε να σημαίνει ότι οι αστρονόμοι παρακολουθούν ουσιαστικά τον «θάνατο» ενός άστρου σε πραγματικό χρόνο.Μέχρι σήμερα δεν είναι σαφές ποια είναι η τελική μοίρα άστρων με αρχική μάζα 23 έως 30 φορές μεγαλύτερη από του Ήλιου. Μπορεί να εκραγούν ως υπερκαινοφανείς, να καταρρεύσουν απευθείας σε μαύρες τρύπες ή να περάσουν πρώτα από το στάδιο του κίτρινου υπεργίγαντα. Το WOH G64, με εκτιμώμενη μάζα περίπου 28 ηλιακών μαζών, ίσως δώσει απάντηση σε αυτό το ανοιχτό ερώτημα.Ιδιαίτερα εντυπωσιακό είναι ότι η αλλαγή θερμοκρασίας και χρώματος φαίνεται να συνέβη μέσα σε μόλις έναν χρόνο και μάλιστα ομαλά και χωρίς βίαια φαινόμενα, κάτι που είναι ασυνήθιστο για τόσο γρήγορες αστρικές μεταβολές.Οι κίτρινοι υπεργίγαντες είναι εξαιρετικά σπάνιοι, καθώς αντιπροσωπεύουν ένα σύντομο μεταβατικό στάδιο πριν από μια πιθανή έκρηξη υπερκαινοφανούς. Για να συμβεί αυτή η μετάβαση, απαιτείται ισχυρός αστρικός άνεμος που απομακρύνει τα εξωτερικά στρώματα του άστρου, αυξάνοντας έτσι τη θερμοκρασία του.Οι ερευνητές αναφέρουν στη μελέτη τους που δημοσιεύεται στην επιθεώρηση «Nature Astronomy» ότι ανακάλυψαν επίσης ότι το WOH G64 δεν είναι μόνο του αλλά αποτελεί μέρος ενός διπλού αστρικού συστήματος. Η αλληλεπίδραση με το συνοδό άστρο ενδέχεται να παίζει καθοριστικό ρόλο στη μεταμόρφωσή του. Αν υπάρχει μεταφορά μάζας μεταξύ των δύο άστρων το εξωτερικό περίβλημα του ερυθρού υπεργίγαντα μπορεί να απογυμνωθεί μερικώς οδηγώντας στη μετάβαση προς υψηλότερες θερμοκρασίες.Εναλλακτικά, η αλλαγή μπορεί να οφείλεται σε εσωτερικές διεργασίες του ίδιου του άστρου πιθανώς έπειτα από μια εκρηκτική φάση που διήρκεσε πάνω από 30 χρόνια και τώρα ολοκληρώνεται. Η κατανόηση του αν η εξέλιξη αυτή οφείλεται σε δυαδική αλληλεπίδραση ή σε εσωτερικούς μηχανισμούς είναι κρίσιμη για τη μελέτη των μαζικών άστρων, την πρόβλεψη του τρόπου θανάτου τους και την ερμηνεία των υπερκαινοφανών που παράγουν.Σε αστρονομικούς όρους, το WOH G64 θεωρείται ιδιαίτερα εξελιγμένο και ενδέχεται να υποστεί βαρυτική κατάρρευση «σύντομα» — δηλαδή μέσα σε διάστημα από μερικές εκατοντάδες έως λίγες χιλιάδες χρόνια. Αν συμβεί, το αποτέλεσμα θα είναι είτε μια θεαματική έκρηξη υπερκαινοφανούς είτε άμεση κατάρρευση σε μαύρη τρύπα.Παρότι κάτι τέτοιο θεωρείται απίθανο να συμβεί στη διάρκεια της ανθρώπινης ζωής, οι επιστήμονες τονίζουν ότι δεν είμαστε ακόμη βέβαιοι ούτε για το αν τελικά το άστρο θα εκραγεί ως υπερκαινοφανής. Καλλιτεχνική απεικόνιση του γιγάντιου άστρου που ίσως γίνει μαύρη τρύπα. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2078491/ellines-epistimones-parakoloythoyn-ti-metamorfosi-enos-astroy-ypergiganta-se-mayri-trypa-vinteo/

Σφάλματα και παιδαγωγικές αστοχίες στην σχολική κβαντομηχανική. Οι σελίδες που ακολουθούν είναι από το σχολικό βιβλίο φυσικής Γ ́ Λυκείου και συνοδεύονται από τις παρατηρήσεις του υπογράφοντος, Στέφανου Τραχανά, πάνω στα επιστημονικά σφάλματα και τις παιδαγωγικές επιλογές του βιβλίου. Μαζί με ένα διευκρινιστικό Υστερόγραφο, οι σελίδες αυτές αναρτήθηκαν στο blog Quantum https://quantum.cup.gr/2025/07/blog-post_24.html ενώ στάλθηκαν επίσης για ενημέρωση στο Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής (ΙΕΠ) του Υπουργείου Παιδείας, που είναι το αρμόδιο όργανο της Πολιτείας για τα σχολικά βιβλία. Δεδομένου του σκοπού του Quantum (να λειτουργήσει ως ένα δημόσιο φόρουμ συζητήσεων σχετικά με τη διδασκαλία της κβαντομηχανικής στο Λύκειο), ελπίζουμε η παρούσα ανάρτηση να βοηθήσει ώστε να σπάσει κάποτε ο κύκλος σιωπής που φαίνεται να περιβάλλει τα περιεχόμενα και την παιδαγωγική καταλληλότητα των σχολικών βιβλίων στη χώρα μας. Στέφανος Τραχανάς – 27/2/26 https://physicsgg.me/wp-content/uploads/2026/03/cf84cebf-cebaceb5cf86ceaccebbceb1ceb9cebf-cf84cebfcf85-cf83cf87cebfcebbceb9cebacebfcf8d-ceb2ceb9ceb2cebbceafcebfcf85-cea3cf84cebfceb9cf87ceb5ceafceb1-ce9aceb2ceb1cebdcf84cebfcebcceb7cf87.pdf Υστερόγραφο Σε ένα απολύτως συγκεντρωτικό εκπαιδευτικό σύστημα όπως το δικό μας, οι ευθύνες για τις αστοχίες των σχολικών βιβλίων –ακραία μη αποδεκτές σε αρκετά σημεία όπως προσπάθησα να δείξω για το κομμάτι της κβαντομηχανικής–, μόνο σε μικρό βαθμό μπορούν να αποδοθούν στους συγγραφείς τους. Διότι οι προδιαγραφές τίθενται από τον αρμόδιο φορέα της Πολιτείας –το ΙΕΠ στην περίπτωσή μας– και είναι συχνά τόσο περιοριστικές ή σε λάθος κατεύθυνση, ώστε τα περιθώρια μέσα στα οποία μπορούν να κινηθούν οι συγγραφείς (έκταση των επιμέρους θεμάτων, παιδαγωγικό πλαίσιο, κ.λπ.) να είναι ασφυκτικά στενά ή κακά σχεδιασμένα. Επιπλέον, το κρίσιμο στάδιο του ελέγχου των «χειρογράφων» από έμπειρους κριτικούς αναγνώστες, φαίνεται να ήταν ανύπαρκτο στην παρούσα περίπτωση. Είναι φανερό σε μας ότι ουδείς διάβασε το βιβλίο –είτε για καθαρά επιστημονικό είτε για παιδαγωγικό έλεγχο– και επομένως οι συγγραφείς αφέθηκαν χωρίς καμιά ανατροφοδότηση που θα τους βοηθούσε να βελτιώσουν σημαντικά το κείμενό τους. Μια ανατροφοδότηση που ήταν ακόμα πιο κρίσιμη για τούτο το κομμάτι της ύλης, δεδομένου ότι καμιά προηγούμενη εμπειρία διδασκαλίας της κβαντομηχανικής στο Λύκειο (ως πανελλαδικά εξεταζόμενου μαθήματος) δεν ήταν διαθέσιμη στη χώρα μέχρι τότε. Όμως, το πιο ενοχλητικό κατά τη γνώμη μας είναι άλλο. Τούτο το βιβλίο –έστω το κεφάλαιο ενός βιβλίου– κυκλοφόρησε εδώ και πάνω από 25 χρόνια και όμως ούτε η ελάχιστη αναθεώρησή του κρίθηκε έκτοτε αναγκαία! Ό,τι έγινε, έγινε! Κι αν αυτή η αδιαφορία είχε κάποια δικαιολογία μέχρι πρόσφατα (αφού η κβαντομηχανική δεν ήταν πανελλαδικά εξεταζόμενο μάθημα, τότε ποιος νοιάζεται;), από το 2022 και μετά θα περίμενε κανείς μια αλλαγή πλεύσης ώστε οι «αμαρτίες» του σχολικού βιβλίου να μην γίνουν καθεστώς μέσω των φροντιστηριακών εγχειριδίων, τα οποία υποχρεούνται να ακολουθούν τις βασικές επιλογές του σχολικού, αφού αυτές ορίζουν δεσμευτικά το πλαίσιο μέσα στο οποίο θα κινηθούν οι πανελλαδικές εξετάσεις. Ενώ το ίδιο σχολικό βιβλίο είναι και σήμερα στο τραπέζι και ορίζει τις επιλογές για τη συγγραφή των νέων διδακτικών βιβλίων που έχουν προγραμματιστεί. Φαίνεται ότι με τα σχολικά βιβλία στη χώρα μας ισχύει κάτι σαν το doomsday machine στο κλασικό φιλμ Dr. Strangelove (SOS: Πεντάγωνο καλεί Μόσχα) του Stanley Kubrick. Έτσι και εκτοξευτούν προς τον στόχο τους –τα… κεφάλια των μαθητριών και των μαθητών μας!–, ουδείς μπορεί να ανακαλέσει την εντολή! Ο συντάκτης του παρόντος έκρινε παρ’ όλα αυτά ότι είχε θεσμική υποχρέωση να κάνει μια σχετική εισήγηση, για μικρές ρεαλιστικές βελτιώσεις, προς το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής (ΙΕΠ) του Υπουργείου Παιδείας, στις αρχές Ιανουαρίου του τρέχοντος έτους. Τονίζοντας με έμφαση ότι δεν είναι ενδιαφερόμενος για συγγραφή επίσημου σχολικού βιβλίου κβαντομηχανικής. Θα χαιρόταν όμως αν κάποιες από τις διδακτικές απλουστεύσεις, που ενδεχομένως πέτυχε γράφοντας τα σχετικά βιβλία του, έβρισκαν τον δρόμο τους προς τη σχολική τάξη μέσα από τα επίσημα διδακτικά εγχειρίδια που θα γραφούν από τους συναδέλφους οι οποίοι θα λάβουν μέρος στη διαγωνιστική διαδικασία. Κι αν όχι αυτό, τουλάχιστον να μην επαναληφθούν οι πιο καταστροφικές από τις επιλογές του υπάρχοντος σχολικού βιβλίου. Στο ίδιο παραπάνω πνεύμα θεσμικής συμπεριφοράς υποβάλλει στο ΙΕΠ και τις ακόμα πιο εστιασμένες τωρινές παρατηρήσεις του. Όμως πλέον χωρίς αυταπάτες ότι η Βόμβα που εκτοξεύθηκε θα… ανακληθεί! Διαβάστε περισσότερα ΕΔΩ: https://quantum.cup.gr/

Οι αντιδραστήρες πυρηνικής σύντηξης δημιουργούν και σκοτεινή ύλη; Η γνωστή ύλη που μας περιβάλλει και από την οποία είμαστε φτιαγμένοι αποτελεί περίπου το 5% του σύμπαντος. Το υπόλοιπο περιεχόμενο του σύμπαντος όχι μόνο δεν το βλέπουμε, αλλά στην ουσία δεν έχουμε ιδέα περί τίνος πρόκειται. Πρόκειται για την σκοτεινή ύλη που αποτελεί το 27% του σύμπαντος – η βαρύτητα της οποίας δεν αφήνει τους γαλαξίες και τον κοσμικό ιστό να διαλυθούν, ενώ το υπόλοιπο 68%, είναι η σκοτεινή ενέργεια, η οποία προκαλεί την επιταχυνόμενη διαστολή του σύμπαντος. Για το τι ακριβώς είναι η σκοτεινή ύλη (και η σκοτεινή ενέργεια), δεν έχουμε ιδέα! Η σκοτεινή ύλη φαίνεται να αλληλεπιδρά μόνον βαρυτικά με την γνωστή ύλη και τον εαυτό της. Οι φυσικοί κάνουν διάφορες υποθέσεις για την ύπαρξη σωματιδίων σκοτεινής ύλης και πασχίζουν να τα ανιχνεύσουν.Η ιδέα ότι οι αντιδραστήρες σύντηξης θα μπορούσαν να παράγουν τόσα πολλά σωματίδια σκοτεινής ύλης ώστε θα μπορούσαμε να τα ανιχνεύσουμε, δεν είναι καινούργια. Είναι γεγονός ότι οι αντιδραστήρες σχάσης παράγουν τεράστιες ποσότητες νετρίνων (αντινετρίνων), και αυτή η εκπομπή νετρίνων έχει χρησιμοποιηθεί στην πραγματικότητα για την μέτρηση των ιδιοτήτων τους. Τα νετρίνα βρίσκονται παντού γύρω μας επειδή εκπέμπονται από τον ήλιο, αλλά αλληλεπιδρούν με την ύλη πολύ σπάνια. Στην κυριολεξία, απλώς διαπερνούν ολόκληρο τον πλανήτη. Γι’ αυτόν τον λόγο τα νετρίνα συχνά αποκαλούνται φαντάσματα(*). Το καλό με την παραγωγή νετρίνων στους αντιδραστήρες σχάσης είναι ότι ξέρεις ακριβώς πού παράγονται και μπορείς ακόμη και να ελέγξεις την παραγωγή τους, οπότε αυτό δημιουργεί τις ιδανικές συνθήκες για ένα εξαιρετικό πείραμα. Τα νετρίνα είναι τα μόνα σωματίδια του καθιερωμένου προτύπου των στοιχειωδών σωματιδίων που συμπεριφέρονται όπως η σκοτεινή ύλη, αλλά αποτελούν ένα πολύ μικρό ποσοστό της σκοτεινής ύλης του σύμπαντος.Οι φυσικοί Chaja Baruch, Patrick J. Fitzpatrick, Tony Menzo, Yotam Soreq, Sokratis Trifinopoulos & Jure Zupan δημοσίευσαν μια νέα μελέτη με τίτλο «Searching for exotic scalars at fusion reactors» στην οποία ακολουθώντας μια παρόμοια ιδέα με τους αντιδραστήρες σχάσης που παράγουν νετρίνα, υποστηρίζουν ότι και οι αντιδραστήρες πυρηνικής σύντηξης είναι δυνατόν να παράγουν μεγάλες ποσότητες υποθετικών σωματιδίων σκοτεινής ύλης. Γνωρίζουμε ότι τα σωματίδια της σκοτεινής ύλης, αν υπάρχουν, διαπερνούν την κανονική ύλη, γιατί διαφορετικά θα τα είχαμε ήδη παρατηρήσει. Αλλά η δυνατότητα ανίχνευσής τους εξαρτάται από το πόσα μπορείς να παράγεις. Οι ερευνητές εξετάζουν τον πιο συνηθισμένο τύπο πυρηνικής σύντηξης, δηλαδή μεταξύ δευτερίου και τριτίου: 2Η + 3Η → 4He + n + 17.6 MeV. Η ενέργεια των 17,6 MeV μοιράζεται στον πυρήνα ηλίου και στο νετρόνιο, το οποίο κινείται με κινητική ενέργεια περίπου 14,1 MeV.Αυτά τα νετρόνια είναι που κάνουν την πυρηνική σύντηξη τόσο δύσκολη στη διαχείρισή της. Επειδή δεν έχουν ηλεκτρικό φορτίο, τα ισχυρά μαγνητικά πεδία δεν μπορούν να τα παγιδεύσουν. Επομένως, τα νετρόνια ξεφεύγουν από το πλάσμα και προσκρούουν στα τοιχώματα του αντιδραστήρα. Ένα ακόμη πρόβλημα με την σύντηξη δευτερίου-τριτίου είναι ότι το τρίτιο είναι στην πραγματικότητα εξαιρετικά σπάνιο στη Γη. Γι’ αυτό πολλές νεοφυείς επιχειρήσεις πυρηνικής σύντηξης σχεδιάζουν να φτιάξουν το δικό τους τρίτιο, συνήθως θωρακίζοντας τον αντιδραστήρα με υλικά που περιέχουν λίθιο. Τα νετρόνια μπορούν να απορροφηθούν από το λίθιο δίνοντας τρίτιο (n + 6Li → 3Η + 4He), κάτι που είναι βολικό. Ωστόσο, κατά την απορρόφηση ή την ανελαστική σκέδαση ενός νετρονίου από έναν πυρήνα μπορεί να προκύψει ένα σωματίδιο σκοτεινής ύλης που ονομάζεται αξιόνιο. Κι εδώ είναι η ουσία: αν η σκοτεινή ύλη συνίσταται από αξιόνια, τότε αυτή η διαδικασία δημιουργεί σκοτεινή ύλη. Και δεδομένου ότι ο αντιδραστήρας εκπέμπει τόσα πολλά νετρόνια, αυτό σημαίνει ότι θα παραχθούν και πάρα πολλά αξιόνια.Στα τέλη της δεκαετίας του 1970, οι σωματιδιακοί φυσικοί Roberto Peccei και Helen Quinn προσπαθούσαν να λύσουν ένα μακροχρόνιο πρόβλημα στην πυρηνική φυσική, γνωστό ως πρόβλημα της ισχυρής CP. Το πρόβλημα προέκυψε επειδή, ενώ τα μαθηματικά της θεωρίας προέβλεπαν ότι η συμμετρία μεταξύ ύλης και αντιύλης θα έπρεπε να «σπάει» κατά τη δράση της ισχυρής πυρηνικής δύναμης, τα πειράματα έδειχναν το αντίθετο. Όταν οι Peccei και Quinn πρότειναν έναν μηχανισμό που θα μπορούσε να συμβιβάσει τα πειραματικά δεδομένα με την θεωρία, συνειδητοποίησαν ότι αυτός ο μηχανισμός απαιτούσε την ύπαρξη ενός νέου σωματιδίου. Οι Frank Wilczek και Steven Weinberg μελέτησαν το σωματίδιο αυτού του μηχανισμού και ο Wilczek το ονόμασε αξιόνιο (axion) από μια μάρκα απορρυπαντικού, επειδή «καθάριζε» το πρόβλημα της φυσικής! Τα αξιόνια (και τα παρόμοια με αυτά σωματίδια) θα μπορούσαν να είναι τα υπερελαφρά σωματίδια που δεν αλληλεπιδρούν με την γνωστή ύλη, αλλά η βαρυτική τους έλξη θα μπορούσε να εξηγήσει αστροφυσικά και κοσμολογικά προβλήματα που αποδίδονται στη σκοτεινή ύλη.Το αξιόνιο είναι ένα από τα πιο γνωστά υποψήφια σωματίδια για την σκοτεινή ύλη. Είναι ένα σωματίδιο που θα ταίριαζε με το καθιερωμένο πρότυπο της σωματιδιακής φυσικής και θα είχε πολύ μικρή μάζα. Και επειδή η μάζα τους είναι τόσο μικρή, τα αξιόνια είναι δύσκολο να παρατηρηθούν στους επιταχυντές σωματιδίων. Αν υπάρχουν, θα έπρεπε περιστασιακά να παράγονται στις εκεί συγκρούσεις. Αλλά δεδομένου ότι τις περισσότερες φορές απλώς διαπερνούν τον ανιχνευτή, η βασική «υπογραφή» τους θα ήταν η απώλεια ενέργειας, και είναι πολύ δύσκολο να μετρηθεί μια τόσο μικρή απώλεια ενέργειας.Γι’ αυτό υπάρχουν εξειδικευμένα πειράματα που αναζητούν αξιόνια. Η πιο συχνά χρησιμοποιούμενη προσέγγιση είναι η χρήση μαγνητικών πεδίων που θα έπρεπε να μετατρέπουν τα αξιόνια σε φωτόνια. Αυτά τα πειράματα ψάχνουν για αξιόνια από το διάστημα (ή τον Ήλιο) εδώ και πολύ καιρό αλλά δεν έχουν δει κανένα. Ίσως επειδή δεν υπάρχουν ή επειδή είναι πάρα πολύ λίγα. Γι’ αυτό η ιδέα με τον αντιδραστήρα πυρηνικής σύντηξης έχει ενδιαφέρον, επειδή αυτός θα δημιουργούσε πάρα πολλά αξιόνια. Οι ερευνητές Sokratis Trifinopoulos et al επιχειρούν να υπολογίσουν πόσα ακριβώς αξιόνια θα παράγονταν, με ποια ενέργεια, και πόσα από αυτά θα ξέφευγαν από τη θωράκιση του αντιδραστήρα. Και στη συνέχεια εκτιμούν αν ένα πείραμα στην περιοχή του αντιδραστήρα σύντηξης θα μπορούσε να τα ανιχνεύσει. Συμπεραίνουν ότι αυτό είναι πολύ πιο πιθανό, από το να περιμένουμε να ανιχνεύσουμε τα αξιόνια που φτάνουν στη Γη από το διάστημα.Οι αντιδραστήρες πυρηνικής σύντηξης λοιπόν, που έχουν ως στόχο να λύσουν το ενεργειακό πρόβλημα της ανθρωπότητας, θα μπορούσαν ταυτόχρονα να χρησιμοποιηθούν για να λύσουν ένα από τα μεγαλύτερα μυστήρια της σύγχρονης φυσικής, αυτό της σκοτεινής ύλης. διαβάστε περισσότερα περισσότερες λεπτομέρειες: Nuclear Fusion Reactors Could Produce Dark Matter, Physicists Show – https://backreaction.blogspot.com/2026/02/nuclear-fusion-reactors-could-produce.html – https://www.sciencedaily.com/releases/2025/12/251228020014.htm – https://www.uc.edu/news/articles/2025/12/bazinga-uc-physicist-cracks-big-bang-theory-problem.html (*) Στις αρχές του 20ού αιώνα, υπήρξε μια τεράστια έξαρση απατεώνων (μάγων, πνευματιστών, μέντιουμ κ.ά.) που προσπάθησαν να οικειοποιηθούν τις νέες ανακαλύψεις της φυσικής, υποστηρίζοντας ότι τα «φαντάσματα» που περνούσαν μέσα από τους τοίχους υπάκουαν απλώς στους νέους νόμους της φυσικής. Οι απάτες πήραν τέτοιες διαστάσεις που χρειάστηκε η παρέμβαση επαγγελματιών ταχυδακτυλουργών, όπως ο θρυλικός Χάρι Χουντίνι, για να ξεσκεπαστούν δημοσίως τα κόλπα τους. Σήμερα οι απατεώνες αυτού του είδους θα υποστήριζαν ότι τα φαντάσματα είναι φτιαγμένα, ίσως όχι από νετρίνα, αλλά από σκοτεινή ύλη. Σχηματική απεικόνιση της παραγωγής και ανίχνευσης σωματιδίων σκοτεινής ύλης σε αντιδραστήρα πυρηνικής σύντηξης.

Ο νυχτερινός ουρανός του Μαρτίου, χωρίς τηλεσκόπιο. Οι θέσεις των πλανητών τον μήνα Μάρτιο: Ερμής: Σε κατώτερη σύνοδο (μπροστά από τον Ήλιο) στις 7/3, αθέατος Αφροδίτη: Χαμηλά στη δύση κατά το λυκόφως με φαινόμενο μέγεθος -3,9. Άρης: Κρυμμένος πολύ χαμηλά ανατολικά στο λυκαυγές. Δίας: Στον απογευματινό ουρανό, μεσουρανεί στις 20:00 στο μέσο του μήνα (Δίδυμοι, μέγεθος -2,3, διάμετρος 41″) Κρόνος: Σε σύνοδο με τον Ήλιο στις 25/3, αθέατος. Επιπλέον, στον νυχτερινό ουρανό του Μαρτίου μπορούμε να δούμε: 2/3: Η Σελήνη 3ο από τον Βασιλίσκο (α Λέοντα) 3/3: Πανσέληνος. Ολική έκλειψη Σελήνης, ορατή από την Αμερική, την Ασία, την Αυστραλία και τον Ειρηνικό 11/3: Το ζωδιακό φως πιθανώς ορατό στο δυτικό απογευματινό ουρανό για τις επόμενες 2 εβδομάδες 20/3: Εαρινή Ισημερία. Το ίδιο βράδυ, η Σελήνη σε απόσταση 5ο από την Αφροδίτη 23/3: Η Σελήνη σε απόσταση 5ο από τις Πλειάδες στον δυτικό ουρανό 26/3: Η Σελήνη 4ο από τον Δία 29/3: Απόκρυψη του Βασιλίσκου (α Λέοντα) από την Σελήνη στις 21:41 από το σκοτεινό χείλος, επανεμφάνιση στις 23:00. πηγές: αστρονομικό ημερολόγιο 2025, εκδόσεις Πλανητάριο Θεσσαλονίκη – https://earthsky.org/astronomy-essentials/visible-planets-tonight-mars-jupiter-venus-saturn-mercury/ Στις 11/3, αν κοιτάξετε προς τον ουρανό λίγο μετά το ηλιοβασίλεμα ή πριν από την αυγή – μπορεί να δείτε μια αμυδρή στήλη φωτός να ορθώνεται πάνω από τον ορίζοντα. Η λάμψη είναι το λεγόμενο Ζωδιακό Φως, ηλιακό φως που ανακλάται προς την κατεύθυνση της Γης από ένα σύννεφο σωματιδίων σκόνης που περιφέρονται γύρω από τον Ήλιο.

Ο Δράκος Επιστρέφει στη Γη, Περισσότερες Προετοιμασίες Φορτίου, Προηγμένη Έρευνα σε Εξέλιξη. Ένα διαστημόπλοιο SpaceX Dragon επέστρεψε στη Γη γεμάτο με αρκετές χιλιάδες λίβρες επιστημονικών πειραμάτων και εργαστηριακού εξοπλισμού για ανάκτηση και ανάλυση, ολοκληρώνοντας μια εξάμηνη παραμονή στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό . Το πλήρωμα της Αποστολής 74 στρέφει τώρα την προσοχή του προς τον Μάρτιο, όταν δύο ακόμη διαστημόπλοια μεταφοράς φορτίου θα αναχωρήσουν από το τροχιακό φυλάκιο και θα ολοκληρώσουν τις αποστολές ανεφοδιασμού τους. Εν τω μεταξύ, η προηγμένη διαστημική βιολογία και η τεχνολογική έρευνα ολοκλήρωσαν την εβδομάδα στο διάστημα.Το Dragon έπεσε με αλεξίπτωτο και προσάραξε στον Ειρηνικό Ωκεανό στα ανοικτά των ακτών της Καλιφόρνια στις 11:44 μ.μ. PST την Πέμπτη, όπου προσωπικό υποστήριξης της NASA και της SpaceX περίμενε το διαστημόπλοιο γεμάτο επιστημονικό και φορτωμένο φορτίο. Το Dragon είχε αποσυνδεθεί από το μπροστινό λιμάνι του σταθμού στη μονάδα Harmony στις 12:05 μ.μ. την Πέμπτη, όπου ήταν αγκυροβολημένο από τις 25 Αυγούστου 2025 .Το επόμενο φορτηγό σκάφος που θα ολοκληρώσει την αποστολή του στον σταθμό έχει προγραμματιστεί να αποσυνδεθεί από το λιμάνι του Harmony που βλέπει προς τη Γη με τον ρομποτικό βραχίονα Canadarm2 στις αρχές Μαρτίου. Το HTV-X1 της JAXA (Ιαπωνική Υπηρεσία Αεροδιαστημικής Εξερεύνησης) θα απελευθερωθεί στη συνέχεια από το Canadarm2 σε τροχιά γύρω από τη Γη μια ημέρα αργότερα, όπου θα ολοκληρώσει αρκετές εβδομάδες επιστημονικών πειραμάτων. Το HTV-X1 εκτοξεύτηκε στις 25 Οκτωβρίου 2025 από το Διαστημικό Κέντρο Tanegashima στη νότια Ιαπωνία και κατακτήθηκε με το Canadarm2 και εγκαταστάθηκε στο Harmony στις 29 Οκτωβρίου.Οι μηχανικοί πτήσης Chris Williams , Jessica Meir και Jack Hathaway από τη NASA, και η Sophie Adenot από την ESA (Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Διαστήματος) άρχισαν να γεμίζουν το HTV-X1 την Παρασκευή με αναλώσιμο φορτίο, καθώς το διαστημόπλοιο της JAXA θα επανεισέλθει στην ατμόσφαιρα της Γης πάνω από τον νότιο Ειρηνικό Ωκεανό για μια καταστροφική, αλλά ασφαλή επανείσοδο. Ωστόσο, το HTV-X1 θα παραμείνει σε τροχιά για μερικές ακόμη εβδομάδες μετά την κυκλοφορία του για να δοκιμάσει νέες τεχνολογίες κεραιών και ηλιακών κυψελών και να αναπτύξει CubeSats για ανεξάρτητες αποστολές.Λίγες μέρες μετά την αναχώρηση του HTV-X1, το Canadarm2 θα απομακρύνει για άλλη μια φορά ένα άλλο φορτηγό σκάφος και θα το απελευθερώσει σε τροχιά γύρω από τη Γη. Αυτή τη φορά, το φορτηγό σκάφος Cygnus XL της Northrop Grumman, γεμάτο με σκουπίδια, θα απεγκατασταθεί από τη θύρα της μονάδας Unity που βλέπει προς τη Γη και θα απελευθερωθεί λίγο αργότερα για μια επανείσοδο στην ατμόσφαιρα και πυροδότηση πάνω από τον νότιο Ειρηνικό. Το Cygnus XL εκτοξεύτηκε από τη Φλόριντα στις 14 Σεπτεμβρίου και έφτασε στον σταθμό στις 18 Σεπτεμβρίου για ρομποτική σύλληψη και εγκατάσταση.Στο τέλος της εβδομάδας, οι κοσμοναύτες αφιέρωσαν μεγάλο μέρος του χρόνου τους στις ερευνητικές δραστηριότητες της Roscosmos. Ο Διοικητής Σεργκέι Κουντ-Σβερτσκόφ και ο Μηχανικός Πτήσης Σεργκέι Μικάγιεφ ξεκίνησαν τη βάρδιά τους, συνδέοντας ηλεκτρόδια στο στήθος τους και μετρώντας την καρδιακή τους δραστηριότητα. Στη συνέχεια, ο Κουντ-Σβερτσκόφ έστρεψε μοριακές δέσμες σε κρυστάλλους ημιαγωγών για να ελέγξει και να παρατηρήσει πώς αναπτύσσονται σε συνθήκες έλλειψης βαρύτητας. Ο Μικάγιεφ έκανε τζόκινγκ σε διάδρομο για μια τακτική αξιολόγηση φυσικής κατάστασης σε συνθήκες μικροβαρύτητας.Ο μηχανικός πτήσης Andrey Mikaev αποσυναρμολόγησε τον εξοπλισμό παρατήρησης της Γης στην αρχή της βάρδιάς του μετά από μια αυτοματοποιημένη φωτογράφιση κατά τη διάρκεια της νύχτας. Στη συνέχεια, ο Fedyaev φόρεσε γυαλιά εικονικής πραγματικότητας και ανταποκρίθηκε σε οπτικά και ηχητικά ερεθίσματα ελεγχόμενα από υπολογιστή για να δοκιμάσει την αίσθηση ισορροπίας και τον προσανατολισμό του στο χώρο. Τέλος, ο δύο φορές κάτοικος του σταθμού διερεύνησε τη χρήση εργαλείων με τεχνητή νοημοσύνη για τη μετατροπή ομιλίας σε κείμενο με σκοπό τη βελτίωση της τεκμηρίωσης δεδομένων και επικοινωνιών με τους ελεγκτές εδάφους. Μάθετε περισσότερα για τις δραστηριότητες του διαστημικού σταθμού ακολουθώντας το ιστολόγιο του διαστημικού σταθμού , @space_station στο X, καθώς και τους λογαριασμούς του ISS στο Facebook και στο Instagram . https://www.nasa.gov/blogs/spacestation/2026/02/27/dragon-returns-to-earth-more-cargo-preps-advanced-research-underway/ Οι μηχανικοί πτήσης της Αποστολής 74, Τζέσικα Μέιρ και Κρις Γουίλιαμς, και οι δύο αστροναύτες της NASA, συλλέγουν κατεψυγμένα ερευνητικά δείγματα από το εσωτερικό της εργαστηριακής μονάδας Destiny του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού. Τα δείγματα αποθηκεύτηκαν σε επιστημονικούς καταψύκτες σε ένα διαστημόπλοιο SpaceX Dragon για ανάκτηση και ανάλυση στη Γη.

Σε… Γεφύρι της Άρτας εξελίσσεται για τη NASA η αποστολή αστροναυτών της στη Σελήνη. Το πρόγραμμα Artemis της NASA έχει βγει εκτός χρονοδιαγράμματος. Αναθεωρείται εκ νέου το πρόγραμμα επανδρωμένων αποστολών της αμερικανικής διαστημικής υπηρεσίας. Καθώς οι μηχανικοί εργάζονται για να διορθώσουν προβλήματα με τον πύραυλο Space Launch System της αποστολής Artemis 2 αξιωματούχοι της NASA επανεξετάζουν ποιες πτήσεις θα ακολουθήσουν και αναδιαμορφώνουν τα σχέδια σχετικά με το ποια από αυτές θα πραγματοποιήσει τελικά προσσελήνωση με αστροναύτες.Η αποστολή Artemis 3 αλλάζει από επανδρωμένη αποστολή στην επιφάνεια της Σελήνης σε συνάντηση σε τροχιά γύρω από τη Γη του διαστημοπλοίου Orion της NASA με ένα ή περισσότερα σεληνιακά σκάφη προσεδάφισης το 2027 ανακοίνωσε ο διοικητής της NASA Τζάρεντ Άιζακμαν. Η πρώτη προσσελήνωση του προγράμματος θα πραγματοποιηθεί σύμφωνα με το νέο σχεδιασμό με την αποστολή Artemis 4 το 2028 με πιθανή δεύτερη προσσελήνωση την ίδια χρονιά με την αποστολή Artemis 5.Επιπλέον ο σχεδιασμός του SLS θα τυποποιηθεί ώστε να απλοποιηθεί η παραγωγή και ο ρυθμός εκτοξεύσεων του πυραύλου θα επιταχυνθεί από μία κάθε τρία χρόνια σε μία κάθε δέκα μήνες, εφόσον όλα εξελιχθούν σύμφωνα με το σχέδιο. Για να επιτευχθεί αυτό η NASA σχεδιάζει να ενισχύσει το εργατικό δυναμικό της προκειμένου να «ανακτήσει βασικές τεχνογνωσίες» που θα συμβάλουν άμεσα στη συχνότητα των εκτοξεύσεων όπως δήλωσε ο Άιζακμαν.Πρόκειται για σημαντική αλλαγή στη δομή του προγράμματος Artemis της NASA, το οποίο στοχεύει στη δημιουργία μόνιμης ανθρώπινης παρουσίας στη Σελήνη και σε τροχιά γύρω από αυτήν. Ωστόσο, πρόσφατη έκθεση της Συμβουλευτικής Επιτροπής Αεροδιαστημικής Ασφάλειας της NASA εξέφρασε σοβαρές αμφιβολίες για τον προηγούμενο σχεδιασμό, θέτοντας υπό αμφισβήτηση το χρονοδιάγραμμα της υπηρεσίας, το επίπεδο ασφάλειας των αποστολών και την ετοιμότητα των οχημάτων Human Landing System που έχει αναθέσει η NASA σε ιδιωτικές εταιρείες για τις προσσεληνώσεις.Να σημειωθεί ότι σύμφωνα με τον αρχικό σχεδιασμό η αποστολή Artemis 3 που θα στείλει ανθρώπους στη Σελήνη μετά από μισό αιώνα έπρεπε να έχει ήδη πραγματοποιηθεί και να προετοιμάζεται η δημιουργίας μιας μόνιμης βάσης από την NASA. Διαφόρων ειδών εμπόδια και καθυστερήσεις έχουν ανατρέψει τον προγραμματισμό της NASA με αποτέλεσμα στην Ουάσινγκτον να ανησυχούν πλέον πολύ ότι το φιλόδοξο όσο και μυστικοπαθές διαστημικό πρόγραμμα της Κίνας βρίσκεται πλέον πιο μπροστά στην κούρσα της κατάκτησης της Σελήνης με ότι αυτό συνεπάγεται σε γεωστρατηγικό επίπεδο αλλά και σε επίπεδο εντυπώσεων. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2078504/se-gefyri-tis-artas-exelissetai-gia-ti-nasa-i-apostoli-astronayton-tis-sti-selini/ Αξιοποιώντας τον Ήλιο για την εξαγωγή οξυγόνου στη Σελήνη. Φως λάμπει πάνω σε έναν ηλιακό συγκεντρωτή που δοκιμάζεται σε αυτή τη φωτογραφία της 7ης Αυγούστου 2025. Ο συγκεντρωτής αποτελεί μέρος του έργου Επίδειξης Καρβοθερμικής Μείωσης (CaRD), το οποίο στοχεύει στην παραγωγή οξυγόνου από προσομοιωμένο σεληνιακό ρεγολίθο για χρήση στον νότιο πόλο της Σελήνης. Για αυτήν τη δοκιμή , η ομάδα ενσωμάτωσε τον ηλιακό συγκεντρωτή, τους καθρέφτες και το λογισμικό και επιβεβαίωσε την παραγωγή μονοξειδίου του άνθρακα.Εάν αναπτυχθεί στη Σελήνη, αυτή η τεχνολογία θα μπορούσε να επιτρέψει την παραγωγή προωθητικού χρησιμοποιώντας μόνο σεληνιακά υλικά και ηλιακό φως, μειώνοντας σημαντικά το κόστος και την πολυπλοκότητα της διατήρησης μιας μακροχρόνιας ανθρώπινης παρουσίας στην επιφάνεια της Σελήνης. Τα ίδια κατάντη συστήματα που χρησιμοποιούνται για τη μετατροπή του μονοξειδίου του άνθρακα σε οξυγόνο μπορούν επίσης να προσαρμοστούν για τη μετατροπή του διοξειδίου του άνθρακα σε οξυγόνο και μεθάνιο στον Άρη.Το έργο CaRD χρηματοδοτήθηκε από το Πρόγραμμα Ανάπτυξης που Αλλάζει τα Ρεύματα της NASA , το οποίο προωθεί τεχνολογίες για τις μελλοντικές διαστημικές αποστολές του οργανισμού και λύσεις για σημαντικές εθνικές ανάγκες. https://www.nasa.gov/image-article/harnessing-the-sun-to-extract-oxygen-on-the-moon/

Ο Χόκινγκ στο νησί του Έπσταϊν Την περασμένη εβδομάδα κυκλοφόρησε στο διαδίκτυο μια φωτογραφία του Stephen Hawking, που περιλαμβάνεται στα αρχεία Epstein και τον δείχνει ανάμεσα σε δύο γυναίκες που φορούν μπικίνι και κρατούν κοκτέιλ:Η επίμαχη φωτογραφία λήφθηκε κατά την διάρκεια του συνεδρίου που είχε τον τίτλο «Confronting Gravity: A workshop to explore fundamental questions in physics and cosmology» που διοργανώθηκε τον Μάρτιο του 2006 στο νησί St. Thomas των Παρθένων Νήσων από τον Lawrence Krauss και χρηματοδοτήθηκε εξ ολοκλήρου από τον Epstein. Σύμφωνα με τον Krauss, συμμετείχαν εκτός από τον Stephen Hawking, οι φυσικοί: Gerard ‘t Hooft (νόμπελ φυσικής 1999), David Gross (νόμπελ φυσικής 2004), Frank Wilczek (νόμπελ φυσικής 2004) και γνωστοί κοσμολόγοι και φυσικοί όπως ο Jim Peebles (νόμπελ φυσικής 2019), Alan Guth, Kip Thorne (νόμπελ φυσικής 2017), Lisa Randall, Barry Barish (νόμπελ φυσικής 2017), Μαρία Σπυροπούλου κ.ά.Πέρα από τις επιστημονικές συζητήσεις, οι φυσικοί μεταφέρθηκαν στο ιδιωτικό νησί του Epstein για μπάρμπεκιου και έκαναν βόλτες στον βυθό με ένα μικρό υποβρύχιο. Φωτογραφίες από τις επισκέψεις αυτές κυκλοφόρησαν πρόσφατα στο διαδίκτυο.Η οικογένεια του Hawking και το ίδρυμά του εξέδωσαν επίσημη ανακοίνωση ξεκαθαρίζοντας ότι οι δύο γυναίκες στη φωτογραφία ήταν οι μόνιμες νοσηλεύτριες και όχι πρόσωπα που σχετίζονταν με τα κυκλώματα του Epstein. Ο Hawking έπασχε από ALS και χρειαζόταν 24ωρη, αδιάκοπη ιατρική υποστήριξη, η οποία τον ακολουθούσε σε κάθε κοινωνική εκδήλωση. Η παρουσία νοσηλευτριών με μαγιό σε ένα τροπικό νησί δίπλα σε πισίνα ή θάλασσα παρερμηνεύτηκε στο διαδίκτυο εξαιτίας του βεβαρημένου ιστορικού του Epstein. Όμως αποτελούσε ιατρική αναγκαιότητα για την επιβίωση του επιστήμονα. Η οικογένεια χαρακτήρισε κάθε υπονοούμενο περί ανάρμοστης συμπεριφοράς του επιστήμονα ως «εξωφρενικό».Ενώ πολλοί επιστήμονες διέκοψαν κάθε επαφή με τον Epstein μετά την καταδίκη του για σεξουαλικά εγκλήματα το 2008, η ευρύτερη επιστημονική κοινότητα δέχθηκε σφοδρή κριτική επειδή ορισμένα ιδρύματα και μεμονωμένα άτομα συνέχισαν να τον συναναστρέφονται και να δέχονται τα χρήματά του. Για παράδειγμα ο Lawrence Krauss, ο διοργανωτής του συνεδρίου του 2006, έλαβε ερευνητική χρηματοδότηση από τον Epstein και προκάλεσε έντονες αντιδράσεις, καθώς τον υπερασπίστηκε δημόσια ακόμα και μετά την καταδίκη του το 2008. Αν και πιο χτυπητά παραδείγματα είναι το σκάνδαλο στο MIT, με τον διευθυντή του Media Lab, Joi Ito (How an Élite University Research Center Concealed Its Relationship with Jeffrey Epstein), καθώς και η περίπτωση του Πανεπιστημίου του Harvard, με τον καθηγητή Martin Nowak (Harvard closes evolution center after finding connections to Jeffrey Epstein). Ο Jeffrey Epstein διατηρούσε σχέσεις με πολλούς φυσικούς. Για παράδειγμα, ο φυσικός Lawrence Krauss έλαβε ερευνητική χρηματοδότηση από τον Epstein, ενώ ο βραβευμένος με νόμπελ φυσικής Murray Gell-Mann, το 1995, τον ευχαριστούσε θερμά για την οικονομική του υποστήριξη στο βιβλίο του «The Quark and the Jaguar». Όσον αφορά φυσικούς, όπως οι Hawking, Thorne, Peebles κ.ά., η εμπλοκή τους εντοπίζεται στην συμμετοχή τους σε συνέδρια που χρηματοδοτούσε ο Epstein, σε μια εποχή που το πραγματικό μέγεθος της εγκληματικής του δράσης δεν ήταν γνωστό. Κάτω δεξιά, η φωτογραφία που δείχνει τον Stephen Hawking σε μια ξαπλώστρα «κρατώντας» ένα κοκτέιλ, έχοντας στο πλευρό του δύο γυναίκες με μαγιό. Πάνω αριστερά, βλέπουμε μαζί με τον Hawking τους φυσικούς Peebles, Thorne και Lisa Randall (sundayguardianlive.com)

Ο Δράκος Πετάει Κάτω και Επιστρέφει Επιστήμη, Φορτίο. Στις 11:44 μ.μ.PST, το μη επανδρωμένο διαστημόπλοιο Dragon της SpaceX προσγειώθηκε στα ανοικτά των ακτών της Καλιφόρνια, σηματοδοτώντας την επιστροφή της 33ης αποστολής Εμπορικών Υπηρεσιών Ανεφοδιασμού της εταιρείας στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό για τη NASA.Φορτωμένο με χιλιάδες λίβρες προμηθειών πληρώματος, επιστημονικών πειραμάτων και εξοπλισμού, το διαστημόπλοιο αποσυνδέθηκε στις 11:05 π.μ. CST στις 26 Φεβρουαρίου, από το μπροστινό λιμάνι της μονάδας Harmony του διαστημικού σταθμού.Αρκετές επιστημονικές έρευνες επιστρέφουν στο Dragon, προσφέροντας γνώσεις που θα μπορούσαν να βοηθήσουν στη διαμόρφωση της μελλοντικής εξερεύνησης του διαστήματος και της ζωής στη Γη. Η μελέτη Euro Material Ageing εξέθεσε 141 δείγματα στο διάστημα για ένα χρόνο για να εξετάσει πώς υποβαθμίζονται οι επιστρώσεις, η μόνωση και τα τρισδιάστατα εκτυπωμένα υλικά, ενώ το πείραμα Υγρών Κρυστάλλων της Ταϊλάνδης παρατήρησε τη σταθερότητα των μεμβρανών που χρησιμοποιούνται στα ηλεκτρονικά σε συνθήκες μικροβαρύτητας. Και τα δύο θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε ισχυρότερα διαστημόπλοια, καλύτερες οθόνες και βελτιωμένες οπτικές συσκευές σε μελλοντικές αποστολές. Τα κατεψυγμένα δείγματα από το πείραμα Stellar Stem Cells Mission 2 βοηθούν στη μελέτη του τρόπου με τον οποίο η μικροβαρύτητα επηρεάζει την ανάπτυξη των βλαστικών κυττάρων του εγκεφάλου και της καρδιάς, κάτι που θα μπορούσε να βελτιώσει τις θεραπείες για ασθένειες όπως η ALS και η νόσος του Πάρκινσον. Το έργο SpaceDuino ανοίγει τον δρόμο για περισσότερα εργαλεία χαμηλού κόστους, μετά την επιτυχή μέτρηση των κραδασμών χρησιμοποιώντας έναν εμπορικά διαθέσιμο υπολογιστή μίας πλακέτας και λογισμικό ανοιχτού κώδικα. Το Moon Microscope δοκίμασε επίσης με επιτυχία ένα φορητό διαγνωστικό κιτ για ανάλυση αίματος στο διάστημα, το οποίο θα μπορούσε να υποστηρίξει μελλοντικές αποστολές στη Σελήνη και τον Άρη. Το διαστημόπλοιο Dragon που υποστηρίζει την αποστολή εισήγαγε επίσης μια νέα δυνατότητα επανεκκίνησης του διαστημικού σταθμού, βοηθώντας στη διατήρηση του υψομέτρου του και στην αντιμετώπιση της ατμοσφαιρικής αντίστασης, η οποία είναι κρίσιμη για τις ασφαλείς λειτουργίες και τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα του τροχιακού συγκροτήματος. Κατά τη διάρκεια της παραμονής του στον σταθμό, το Dragon πραγματοποίησε έξι επανεκκινήσεις - πέντε το 2025 και έναν τελικό ελιγμό στις 23 Ιανουαρίου - πριν ξεκινήσουν οι προετοιμασίες για την αναχώρησή του.Το διαστημόπλοιο έφτασε στον σταθμό στις 25 Αυγούστου 2025, μετά την εκτόξευσή του μια ημέρα νωρίτερα με έναν πύραυλο Falcon 9 από το Διαστημικό Συγκρότημα Εκτόξευσης 40 στον Διαστημικό Σταθμό Cape Canaveral στη Φλόριντα. Μάθετε περισσότερα για τις δραστηριότητες του διαστημικού σταθμού ακολουθώντας το ιστολόγιο του διαστημικού σταθμού , @space_station στο X, καθώς και τους λογαριασμούς του ISS στο Facebook και στο Instagram . https://www.nasa.gov/blogs/spacestation/2026/02/27/dragon-splashes-down-and-returns-science-cargo/