Δροσος Γεωργιος

Έρευνα στον άνθρωπο, Βιοτεχνολογία για προηγμένη υγεία - Πρόγραμμα έρευνας για σταθμούς ανεφοδιασμού. Το επιστημονικό πρόγραμμα της Τετάρτης στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό περιελάμβανε ανθρώπινη έρευνα, μικροβιακή ανάλυση και τρισδιάστατη βιοεκτύπωση για την προώθηση της υγείας εντός και εκτός Γης. Τα μέλη του πληρώματος της Αποστολής 74 εργάστηκαν επίσης στη συντήρηση της διαστημικής στολής και στα καθήκοντα των διαστημοπλοίων μεταφοράς φορτίου καθ' όλη τη διάρκεια της ημέρας, ολοκληρώνοντας τη βάρδιά τους.Οι γιατροί επί του εδάφους παρακολουθούν συνεχώς την υγεία των αστροναυτών χρησιμοποιώντας μια ποικιλία εργαλείων και τεχνικών για να διασφαλίσουν ότι τα πληρώματα είναι υγιή και να μάθουν πώς η έλλειψη βαρύτητας επηρεάζει το ανθρώπινο σώμα. Μια έρευνα που βρίσκεται σε εξέλιξη είναι η σουίτα CIPHER 14 μελετών για την κατανόηση των αλλαγών στη σωματική και ψυχική κατάσταση ενός αστροναύτη που προκαλούνται από το διάστημα. Ο μηχανικός πτήσης της NASA, Κρις Γουίλιαμς, συμμετείχε στο μακροχρόνιο πείραμα, συλλέγοντας πρώτα δείγματα αίματος και ούρων για επεξεργασία και ανάλυση στην αρχή της βάρδιάς του. Στη συνέχεια, ο Γουίλιαμς συμμετείχε σε τρία τεστ για να αξιολογήσει τις δεξιότητες σκέψης του και τον τρόπο με τον οποίο κρίνει την απόσταση, την κατεύθυνση και την κίνηση σε συνθήκες μικροβαρύτητας. Τα ερευνητικά δεδομένα συγκρίνονται με μετρήσεις από άλλους αστροναύτες, καθώς και πριν και μετά από μια διαστημική πτήση, για μια ευρύτερη εικόνα της υγείας του πληρώματος στο διάστημα.Ο μηχανικός πτήσης της NASA, Τζακ Χάθαγουεϊ, επικεντρώθηκε σε δύο μελέτες που χρησιμοποίησαν προηγμένο υλικό για την αλληλούχιση του μικροβιακού DNA και την εκτύπωση ιστού χόνδρου υψηλής ποιότητας στο τροχιακό φυλάκιο. Ο Χάθαγουεϊ ξεκίνησε τη βάρδιά του συλλέγοντας δείγματα μικροβίων σε όλο τον διαστημικό σταθμό για ανάλυση. Τα δείγματα θα επωαστούν για αρκετές ημέρες πριν από την αλληλούχιση του DNA τους , ώστε οι επιστήμονες να κατανοήσουν πώς επιβιώνουν τα βακτήρια στο διάστημα και να εντοπίσουν τα ανθεκτικά στα αντιβιοτικά γονίδιά τους. Στη συνέχεια, αποψύχθηκε και καθαρίστηκε τα κύτταρα χόνδρου αναμεμειγμένα με βιομελάνι και στη συνέχεια βοήθησε τη μηχανικό πτήσης της NASA, Τζέσικα Μέιρ, καθώς φόρτωνε το βιομελάνι σε έναν τρισδιάστατο βιοεκτυπωτή για την εκτύπωση ιστών χόνδρου. Το διαστημικό περιβάλλον μπορεί να προωθήσει την αναγεννητική ιατρική, οδηγώντας σε εξατομικευμένα ιατρικά εμφυτεύματα κατ' απαίτηση χρησιμοποιώντας τα ίδια τα κύτταρα του ασθενούς.Αργότερα, ο Mier συνεργάστηκε με τον Williams στο τέλος της βάρδιάς τους και αντικατέστησαν τα εξαρτήματα μιας διαστημικής στολής. Το δίδυμο εργάστηκε μέσα στον αεροθάλαμο Quest , αντικαθιστώντας το πάνω μέρος του σώματος της στολής, ή αλλιώς τον σκληρό άνω κορμό, με ένα καινούργιο και συσκευάζοντας τον παλιό κορμό για την επιστροφή στη Γη.Η μηχανικός πτήσης Sophie Adenot της ESA (Ευρωπαϊκής Διαστημικής Υπηρεσίας) πέρασε το μεγαλύτερο μέρος της βάρδιάς της σε εργασίες συντήρησης και μεταφοράς φορτίου. Η Adenot αρχικά ενεργοποίησε τη συσκευή υπερήχων Echo στην εργαστηριακή μονάδα του Columbus, ώστε οι μηχανικοί στο έδαφος να μπορούν να παρακολουθούν και να αξιολογούν τη λειτουργικότητα του ιατρικού εξοπλισμού. Στη συνέχεια, συνέλεξε δείγματα νερού για ανάλυση από τον Διανομέα Πόσιμου Νερού Exploration , ο οποίος διανέμει νερό περιβάλλοντος και ζεστό νερό σε σακούλες φαγητού και ποτού για το πλήρωμα. Τέλος, η Adenot φόρτωσε φορτίο μέσα σε ένα διαστημόπλοιο μεταφοράς φορτίου SpaceX Dragon ενόψει της προγραμματισμένης επιστροφής του στη Γη αργότερα αυτόν τον μήνα.Οι κοσμοναύτες της Roscosmos, Σεργκέι Κουντ-Σβερτσκόφ και Σεργκέι Μικάγιεφ, εργάστηκαν εκ περιτροπής μέσα στο διαστημόπλοιο μεταφοράς φορτίου Progress 95, το οποίο ήταν αγκυροβολημένο στο πίσω λιμάνι της μονάδας εξυπηρέτησης Zvezda . Ο Κουντ-Σβερτσκόφ αφαίρεσε τους αεραγωγούς μεταξύ του Progress 95 και του τροχιακού σταθμού, ενώ ο Μικάγιεφ αντλούσε νερό από το διαστημόπλοιο μεταφοράς φορτίου στις δεξαμενές του σταθμού. Ο κοσμοναύτης της Roscosmos, Αντρέι Φεντιάγιεφ, αποκατέστησε τη λειτουργία των συστημάτων εξαερισμού που συνδέουν τα τμήματα των ΗΠΑ και της Roscosmos του σταθμού και στη συνέχεια εργάστηκε σε τροχιακές υδραυλικές εργασίες. Μάθετε περισσότερα για τις δραστηριότητες του διαστημικού σταθμού ακολουθώντας το ιστολόγιο του διαστημικού σταθμού , @space_station στο X, καθώς και τους λογαριασμούς του ISS στο Facebook και στο Instagram . https://www.nasa.gov/blogs/spacestation/2026/06/03/human-research-biotechnology-for-advanced-health-fill-station-research-schedule/ Η αστροναύτης του ESA, Σόφι Αντενό, παρουσιάζει νέο επιστημονικό υλικό που στοχεύει στην ανάπτυξη ανθρώπινων οστικών κυττάρων σε ένα ειδικά επεξεργασμένο ικρίωμα από ξύλο μπαστούνι για την προσομοίωση της οστεοπόρωσης σε συνθήκες μικροβαρύτητας. Τα ευρήματα της έρευνας μπορούν να οδηγήσουν σε προηγμένες θεραπείες για την οστεοπόρωση και βελτιωμένες θεραπείες επούλωσης των οστών για τους ασθενείς. Rocket and Space Corporation "Energija" Το Progress MS-36 ξεκίνησε το ταξίδι του προς την εξέδρα εκτόξευσης! Οι ειδικοί της RSC "Energija" έχουν ολοκληρώσει όλες τις απαραίτητες εργοστασιακές δοκιμές στο νέο φορτηγό πλοίο. Πριν φύγει από τα εργαστήρια της Μόσχας, το διαστημόπλοιο υποβλήθηκε στον πιο αυστηρό έλεγχο. Οι μηχανικοί διαμαρτύρονται για την άμυνα της ηλεκτρικής ενέργειας, για την ανάπτυξη του συμπλέγματος και για τη χρήση της Το τελευταίο βήμα πριν από την αποστολή ήταν μια ενδελεχής επιθεώρηση από τον συγγραφέα. Η πτήση προς τον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό δεν συγχωρεί τα λάθη, οπότε κάθε πρόβλημα είναι dvigatel. Οι ίδιες οι δοκιμές χωρίζονται σε δύο κατευθύνσεις. ▪️Το πρώτο είναι μια ψηφιακή προσομοίωση πτήσης, όπου ο αυτοματισμός και τα όργανα πρέπει να ανταποκρίνονται σωστά στις δοθείσες εντολές. Το δεύτερο είναι ένας φυσικός έλεγχος των μηχανισμών (π.χ.).Το φορτηγό βρίσκεται αυτή τη στιγμή καθ' οδόν: η μεταφορά από το Κορόλεφ στο κοσμοδρόμιο θα διαρκέσει λίγο περισσότερο από τρεις ημέρες. https://vk.com/rsc_energia?w=wall-167742670_24556

Μελέτη που χρηματοδοτείται από τη NASA δείχνει το κρυφό κόστος του όζοντος από τον καπνό των πυρκαγιών. Ο καπνός από τις πυρκαγιές τροφοδοτεί μια νέα πρόκληση για καθαρότερο αέρα. Μια μελέτη που υποστηρίχθηκε από τη NASA και δημοσιεύθηκε την Πέμπτη διαπίστωσε ότι, κατά την τελευταία δεκαετία, οι πυρκαγιές έχουν επιδεινώσει τη ρύπανση του όζοντος στο επίπεδο του εδάφους σε μεγάλο μέρος των ηπειρωτικών Ηνωμένων Πολιτειών, δημιουργώντας ανθυγιεινό αέρα μακριά από τις ενεργές φλόγες.Οι πυρκαγιές έχουν γίνει ένας ολοένα και πιο σημαντικός παράγοντας που συμβάλλει στο όζον στο επίπεδο του εδάφους, ή αλλιώς στο νέφος, σε μεγάλο μέρος των Ηνωμένων Πολιτειών, σύμφωνα με έρευνα που δημοσιεύτηκε στις 4 Ιουνίου στο περιοδικό Science . Σε εθνικό επίπεδο, οι πυρκαγιές αντιστάθμισαν τα κέρδη ελέγχου του όζοντος που σημειώθηκαν σχεδόν τέσσερα χρόνια πριν, με μεγαλύτερες πιέσεις στη Δύση και τη Μεσοδυτική Αμερική.Ο καπνός συχνά συνδέεται με την αιθάλη, την τέφρα και άλλα λεπτά σωματίδια που κάνουν τον αέρα να φαίνεται θολό. Αλλά οι πυρκαγιές εκπέμπουν επίσης αέρια όπως το μονοξείδιο του άνθρακα, το οποίο μπορεί να βοηθήσει στον σχηματισμό επιφανειακού όζοντος στο ηλιακό φως όταν υπάρχουν και άλλοι ρύποι. Το επιφανειακό όζον είναι ένας αόρατος ρύπος επιβλαβής για την ανθρώπινη υγεία, τα φυτά και τις καλλιέργειες. Καθώς οι δέσμες καπνού ταξιδεύουν και αναμειγνύονται με άλλους ρύπους, αυτές οι αντιδράσεις μπορούν να οδηγήσουν σε αύξηση του όζοντος εκατοντάδες ή και χιλιάδες μίλια από ενεργές πυρκαγιές. «Οι παρατηρήσεις της NASA για τη Γη, μαζί με τα δίκτυα επίγειας παρακολούθησης, βοηθούν στην αποκάλυψη κινδύνων για την ποιότητα του αέρα από πυρκαγιές που μπορούν να διασχίσουν τα όρια των πολιτειών, παρέχοντας στους διαχειριστές της ποιότητας του αέρα καλύτερες πληροφορίες για τη λήψη αποφάσεων, καθώς ο καπνός των πυρκαγιών επηρεάζει περισσότερες κοινότητες», δήλωσε ο John Haynes, διευθυντής του προγράμματος Υγείας και Ποιότητας Αέρα της NASA Earth Action στα κεντρικά γραφεία του οργανισμού στην Ουάσινγκτον. «Αυτό είναι ένα ισχυρό παράδειγμα της επιστήμης της NASA που υπηρετεί τις κοινότητες εδώ στις ΗΠΑ». Δημιουργία μιας πιο καθαρής εικόνας του όζοντος Ψηλά στην ατμόσφαιρα, το όζον προστατεύει τη Γη από την επιβλαβή υπεριώδη ακτινοβολία . Κοντά στο έδαφος, ωστόσο, το όζον μπορεί να ερεθίσει τους πνεύμονες, να επιδεινώσει το άσθμα και άλλες αναπνευστικές παθήσεις και να αυξήσει τους κινδύνους για την υγεία των παιδιών, των ηλικιωμένων, των εργαζομένων σε εξωτερικούς χώρους και των ατόμων με προϋπάρχοντα προβλήματα υγείας.Για να παρακολουθήσουν τις αλλαγές στο επιφανειακό όζον, οι ερευνητές στράφηκαν στη βαθιά μάθηση, μια μορφή τεχνητής νοημοσύνης που βρίσκει μοτίβα σε μεγάλα σύνολα δεδομένων. Την χρησιμοποίησαν για να δημιουργήσουν ένα πρώτο στο είδος του σύνολο δεδομένων που εκτιμά το ημερήσιο επιφανειακό όζον από το 2003 έως το 2024 σε ένα πλέγμα χιλιομέτρου προς χιλιόμετρο - περίπου 0,6 μίλια σε κάθε πλευρά - στις συνεχόμενες ΗΠΑ. Η εργασία έλαβε υποστήριξη από το πρόγραμμα Υγείας και Ποιότητας του Αέρα της NASA και άλλες επιχορηγήσεις της NASA.Οι επιστήμονες συνδύασαν δεδομένα από περίπου 1.000 επίγειους σταθμούς ποιότητας αέρα με δεδομένα ατμοσφαιρικών μοντέλων, πληροφορίες για τον καιρό, δεδομένα ρύπανσης από πυρκαγιές και πληροφορίες που προέρχονται από δορυφόρους, συμπεριλαμβανομένων προϊόντων από τα όργανα Visible Infrared Imaging Radiometer Suite ( VIIRS ) και Moderate Resolution Imaging Spectroradiometer ( MODIS ).Η ανάλυσή τους αποκάλυψε δύο διακριτές περιόδους. Από το 2003 έως το 2015, το όζον στην επιφάνεια του εδάφους των ΗΠΑ γενικά μειώθηκε καθώς οι εκπομπές ρύπων που σχηματίζουν όζον μειώθηκαν. Μετά το 2015, ωστόσο, αυτά τα κέρδη επιβραδύνθηκαν ή αντιστράφηκαν σε πολλά μέρη. Συγκρίνοντας τα εκτιμώμενα επίπεδα όζοντος με σενάρια που εξάλειψαν την επιρροή των πυρκαγιών, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η ρύπανση από πυρκαγιές ήταν ένας κύριος παράγοντας σε αυτή τη μετατόπιση.Χωρίς τη συμβολή των πυρκαγιών, το όζον στο επίπεδο του εδάφους στη Μεσοδυτική Αμερική, για παράδειγμα, πιθανότατα θα συνέχιζε να μειώνεται. Αντίθετα, οι πυρκαγιές εξαφάνισαν την πρόοδο που είχε σημειωθεί στον έλεγχο του όζοντος περίπου 5,3 χρόνια από το 2015.«Οι άνθρωποι στη Μεσοδυτική Αμερική μπορεί να πιστεύουν ότι οι πυρκαγιές που καίνε μακριά δεν θα τους επηρεάσουν», δήλωσε ο αντίστοιχος συγγραφέας της μελέτης, Τζουν Γουάνγκ, ατμοσφαιρικός επιστήμονας στο Πανεπιστήμιο της Αϊόβα στην Αϊόβα Σίτι. «Αλλά μόλις η ρύπανση από πυρκαγιές βρεθεί στον αέρα, μπορεί να μετακινηθεί σε διάφορες περιοχές. Η ρύπανση από ένα μέρος μπορεί να επηρεάσει την ποιότητα του αέρα σε ένα άλλο». Μέτρηση του κόστους υγείας Η μελέτη διαπίστωσε επίσης ότι το όζον που προκαλείται από τις πυρκαγιές αύξησε την έκθεση σε ανθυγιεινό αέρα και πιθανότατα συνέβαλε σε πρόωρους θανάτους. Οι πρόωροι θάνατοι που σχετίζονται με τη μακροχρόνια έκθεση στο όζον που σχετίζεται με τις πυρκαγιές στις ΗΠΑ αυξήθηκαν κατά περίπου 318 θανάτους ετησίως μετά το 2013, με τον μέσο όρο μετά το 2013 να είναι 46% υψηλότερος από ό,τι την προηγούμενη δεκαετία. Οι ερευνητές υπολόγισαν τους πρόωρους θανάτους χρησιμοποιώντας τη μέση διάρκεια ζωής, τις εκτιμήσεις έκθεσης στο όζον και την πυκνότητα του πληθυσμού.Οι πυρκαγιές του 2023 στον Καναδά έδειξαν πόσο ευρέως μπορούν να εξαπλωθούν αυτοί οι κίνδυνοι, με τις αυξήσεις του όζοντος που προκαλούνται από τον καπνό να εκτείνονται σε όλη τη Μεσοδυτική περιοχή και σε τμήματα της Βορειοανατολικής και Νότιας Αμερικής. Συνολικά, από το 2022 έως το 2024, οι πυρκαγιές εξέθεσαν επιπλέον 43 εκατομμύρια ανθρώπους στις ΗΠΑ σε συνθήκες που δεν πληρούσαν τα ισχύοντα ομοσπονδιακά πρότυπα ποιότητας του αέρα για το όζον, εκτίμησαν οι ερευνητές.Η καταγραφή αυτής της εθνικής εικόνας είναι δύσκολη μόνο από επίγειες παρατηρήσεις. Οι επίγειες παρατηρήσεις παραμένουν η ραχοκοκαλιά της παρακολούθησης της ποιότητας του αέρα στις ΗΠΑ, αλλά δεν καλύπτουν κάθε κοινότητα. Οι επιστημονικά επικυρωμένες δορυφορικές παρατηρήσεις και τα μοντέλα της NASA βοηθούν τους ερευνητές και τους οργανισμούς να βλέπουν τα πρότυπα ποιότητας του αέρα σε όλες τις πολιτείες, τις περιοχές και τις περιόδους πυρκαγιών.Αυτή η ευρύτερη εργασία για την ποιότητα του αέρα περιλαμβάνει νεότερες αποστολές όπως το TEMPO (Tropospheric Emissions: Monitoring of Pollution). Το TEMPO, που εκτοξεύτηκε το 2023, είναι η πρώτη αποστολή της NASA που χρησιμοποιεί ένα διαστημικό φασματόμετρο για να παρέχει ωριαίες ημερήσιες μετρήσεις της ποιότητας του αέρα πάνω από τη Βόρεια Αμερική. Η άποψή του είναι αρκετά ευκρινής ώστε να διακρίνει τα πρότυπα ρύπανσης, συμπεριλαμβανομένου του επιφανειακού όζοντος, σε περιοχές πλάτους μόλις λίγων τετραγωνικών μιλίων, μια σημαντική βελτίωση σε σχέση με τους προηγούμενους δορυφόρους.Μαζί, αυτές οι δυνατότητες βοηθούν τους ερευνητές και τους οργανισμούς να δουν μοτίβα όζοντος που σχετίζονται με τον καπνό, τα οποία διαφορετικά θα ήταν πιο δύσκολο να ανιχνευθούν, ειδικά σε αγροτικές και απομακρυσμένες περιοχές.Η εργασία υποδεικνύει επίσης μια πρακτική χρήση της επιστήμης της NASA κατά τη διάρκεια της περιόδου πυρκαγιών. Η ομάδα του Wang έχει χρησιμοποιήσει την υποστήριξη της NASA για να αναπτύξει το FireAQ, ένα σύστημα υποστήριξης αποφάσεων που φέρνει παρατηρήσεις μέσω δορυφόρου, προβλέψεις μοντέλων και προϊόντα πυρκαγιών και αερολυμάτων σε εβδομαδιαίες ενημερώσεις με κρατικούς και τοπικούς αξιωματούχους ποιότητας αέρα . Στόχος είναι να βοηθηθούν οι αξιωματούχοι να δουν πού μπορεί να κινηθεί στη συνέχεια η ρύπανση που σχετίζεται με τον καπνό και να δοθούν στις κοινότητες καλύτερες πληροφορίες. https://science.nasa.gov/earth/nasa-funded-study-shows-wildfire-smokes-hidden-ozone-toll/ Ο καπνός από τις πυρκαγιές στον Καναδά μετέφερε μονοξείδιο του άνθρακα — ένα δομικό στοιχείο του όζοντος στην επιφάνεια του εδάφους — χιλιάδες μίλια προς τον άνεμο τον Ιούνιο του 2023. Ο καπνός από τις πυρκαγιές του Καναδά το 2023 εξαπλώθηκε σε όλη τη Βόρεια Αμερική. Τα χρώματα από καφέ έως βαθύ κόκκινο δείχνουν την ένταση του καπνού, όπως εκτιμήθηκε από τον μαύρο άνθρακα στο μοντέλο GEOS-FP της NASA. ros13.mp4

Πολύχρωμος, Χαοτικός Δίας. Το διαστημόπλοιο Juno της NASA κατέγραψε αυτή την ενισχυμένη με χρώματα εικόνα του βόρειου ημισφαιρίου του Δία κατά τη διάρκεια της 61ης κοντινής πτήσης του από τον γιγάντιο πλανήτη στις 12 Μαΐου 2024.Ο πολίτης επιστήμονας Gary Eason τράβηξε αυτήν την εικόνα χρησιμοποιώντας ακατέργαστα δεδομένα από το όργανο JunoCam, εφαρμόζοντας τεχνικές ψηφιακής επεξεργασίας για την ενίσχυση του χρώματος και της καθαρότητας. Παρέχει μια λεπτομερή εικόνα των χαοτικών νεφών και των κυκλωνικών καταιγίδων σε μια περιοχή γνωστή στους επιστήμονες ως πτυχωμένη νηματοειδής περιοχή. Σε αυτές τις περιοχές, οι ζωνικοί πίδακες που δημιουργούν τα γνωστά ζωνωτά μοτίβα στα νέφη του Δία διασπώνται, οδηγώντας σε ταραγμένα μοτίβα και δομές νεφών που εξελίσσονται γρήγορα μέσα σε λίγες μόνο ημέρες. https://www.nasa.gov/image-article/colorful-chaotic-jupiter/

Μια Γη φωτισμένη από το φεγγάρι όπως φαίνεται από το Άρτεμις II Εικόνα της ημέρας για τις 4 Ιουνίου 2026 Η φωτογραφία ενός αστροναύτη, που τραβήχτηκε καθ' οδόν προς τη Σελήνη, αποκαλύπτει τον πλανήτη μας και τη θέση του στο διάστημα με έναν πρωτότυπο τρόπο. Μία από τις πρώτες εικόνες που μεταδόθηκαν πίσω στη Γη από την αποστολή Artemis II ήταν εκπληκτική. Σε μία μόνο εικόνα, ο πλήρης δίσκος της Γης εμφανίζεται εν μέσω ουράνιων φαινομένων που απεικονίζουν τη θέση της στο ηλιακό σύστημα. Και παρόλο που το ορατό ημισφαίριο φαίνεται να είναι πλημμυρισμένο από το ηλιακό φως, στην πραγματικότητα φωτίζεται από το φως του φεγγαριού. Το σημείο θέασης των αστροναυτών παρείχε μια σπάνια ευκαιρία να απαθανατίσουν νυχτερινά χαρακτηριστικά - κυρίως φώτα από ανθρώπινες κατοικίες - από μια νέα οπτική γωνία.Ένα μέλος του πληρώματος του Artemis τράβηξε τη φωτογραφία από το διαστημόπλοιο Orion αφού ολοκλήρωσε την έγχυση σε σελήνη , η οποία έστειλε το διαστημόπλοιο εκτός τροχιάς της Γης και σε τροχιά προς τη Σελήνη. Στη φωτογραφία, η Γη επισκιάζει τον Ήλιο από την οπτική γωνία του Orion, αφήνοντας μόνο μια μικρή ακτίνα από το έντονο φως της ορατή γύρω από την κάτω δεξιά άκρη. Πράσινα σέλαα, που προκαλούνται από φορτισμένα σωματίδια από τον Ήλιο που αλληλεπιδρούν με την ανώτερη ατμόσφαιρα της Γης, λάμπουν γύρω από τον βόρειο και τον νότιο πόλο (κάτω αριστερά και πάνω δεξιά, αντίστοιχα).Το φως του Ήλιου παράγει επίσης την θολή λάμψη, γνωστή ως ζωδιακό φως , που εμφανίζεται κάτω δεξιά στη Γη. Αυτό το φαινόμενο προέρχεται από την αντανάκλαση του ηλιακού φωτός από τη διαπλανητική σκόνη. Οι παρατηρητές του ουρανού στη Γη μπορεί να το δουν σε συγκεκριμένες ώρες του χρόνου γύρω από την αυγή ή το σούρουπο ως μια αχνή στήλη φωτός που εκτείνεται από τον ορίζοντα. Τα δεδομένα που συλλέχθηκαν από το διαστημόπλοιο Juno της NASA στο ταξίδι του προς τον Δία υποδηλώνουν ότι ο Άρης μπορεί να αποτελεί σημαντική πηγή των σωματιδίων σκόνης που παράγουν ζωδιακό φως. Ο άλλος πλανητικός γείτονας της Γης, η Αφροδίτη, εμφανίζεται ως το φωτεινό αντικείμενο κάτω δεξιά στην εικόνα. 2 Απριλίου 2026 Στην ίδια τη Γη, τα φώτα των πόλεων αποτελούν απόδειξη της ανθρώπινης δραστηριότητας. Φωτεινές περιοχές εμφανίζονται στην Ισπανία, την Πορτογαλία και τη βόρεια Αφρική (κάτω αριστερά), την υποσαχάρια Αφρική (κέντρο αριστερά) και τη Βραζιλία (κέντρο δεξιά). Η τεχνολογία ψηφιακής κάμερας - με τη βοήθεια του φωτισμού μιας πανσελήνου - κατέστησε δυνατή την προβολή αυτών και άλλων λεπτομερειών της επιφάνειας και της ατμόσφαιρας της Γης σε χαμηλό φωτισμό. Το συνεργείο όρισε το ISO της κάμερας σε 51.200 για να την κάνει ιδιαίτερα ευαίσθητη στο φως. Για λόγους σύγκρισης, μια ρύθμιση ISO 100 ή 200 είναι συνηθισμένη για τη φωτογραφία κατά τη διάρκεια της ημέρας.Προηγούμενες νυχτερινές φωτογραφίες της Γης που τραβήχτηκαν από διαστημόπλοια μπορεί να φαίνονται πολύ διαφορετικές από αυτήν τη φωτογραφία, αλλά έχουν επίσης εμπνεύσει και διαφωτίσει. Για παράδειγμα, το πλήρωμα του Apollo 12 φωτογράφισε τη Γη να επισκιάζει τον Ήλιο το 1969. Ο αστροναύτης Άλαν Μπιν απεικόνισε στη συνέχεια τις εντυπώσεις του από το γεγονός σε πίνακες .Πιο πρόσφατα, αστροναύτες στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό έχουν φωτογραφίσει τον πλανήτη τη νύχτα από χαμηλή τροχιά γύρω από τη Γη, ενώ η σουίτα προϊόντων νυχτερινών φώτων Black Marble της NASA χρησιμοποιεί δορυφορικές παρατηρήσεις για να παράγει αρχεία επιστημονικής ποιότητας νυχτερινών φώτων σε ημερήσια, μηνιαία και ετήσια χρονική κλίμακα. Αυτά τα προγράμματα παρέχουν συνεχή αρχεία δεδομένων, ενώ η φωτογραφία του Artemis II ξεχωρίζει ως μια ενιαία προβολή πλήρους δίσκου που τραβήχτηκε από άνθρωπο και δείχνει πολλά χαρακτηριστικά χαμηλού φωτισμού ταυτόχρονα.Η Cindy Evans , ανώτερη επιστήμονας εξερεύνησης στο Τμήμα Έρευνας και Επιστήμης Αστρονομικών Υλικών στο Διαστημικό Κέντρο Johnson της NASA, εργαζόταν στην Αίθουσα Αξιολόγησης Επιστημών κατά τη διάρκεια της αποστολής Artemis II και ήταν ένας από τους πρώτους ανθρώπους στη Γη που είδε την εικόνα. Η Evans εντυπωσιάστηκε τόσο από την ομορφιά της όσο και από την προοπτική που αποκάλυψαν όλα τα ορατά χαρακτηριστικά του ηλιακού συστήματος. «Μου αρέσει πολύ η εικόνα επειδή τραβήχτηκε με τη Γη στο φως του φεγγαριού και δείχνει τη Γη ως ένα σώμα του ηλιακού συστήματος, έναν δυναμικό πλανήτη που αλληλεπιδρά με τον ηλιακό άνεμο και ένα μέρος που φιλοξενεί ζωή», είπε.Η εικόνα είναι επίσης επιστημονικά πολύτιμη, δήλωσε ο Miguel Román , Αναπληρωτής Διευθυντής Ατμόσφαιρας και Συστημάτων Δεδομένων στο Κέντρο Διαστημικών Πτήσεων Goddard της NASA. «Μιλάει δυναμικά για το εύρος αυτού που κάνει η NASA σε όλη την επιστήμη και την ανθρώπινη εξερεύνηση», είπε. Ο Román μελετά το τεχνητό φως τη νύχτα, όπως φαίνεται από το διάστημα, ως μετρήσιμο σήμα ανθρώπινης δραστηριότητας.«[Αυτή η φωτογραφία] μας υπενθυμίζει ότι η Γη τη νύχτα είναι οπτικά ελκυστική, φυσικά πολύπλοκη και επιστημονικά ανεξερεύνητη», είπε ο Ρομάν. «Βλέπω αυτήν την εικόνα ως μια γεύση από το τι μπορεί να γίνει η επιστήμη της Γης στο μέλλον». https://science.nasa.gov/earth/earth-observatory/a-moonlit-earth-as-seen-from-artemis-ii/

Ιστολόγιο Curiosity, Sols 4908-4912: Αντίο Campo Marte, ήταν διασκεδαστικό! Ημερομηνία σχεδιασμού για τη Γη: Παρασκευή, 29 Μαΐου 2026 Οι γεωτρήσεις διατηρούν πάντα το ρόβερ στη θέση του για λίγο, και η 47η επιτυχημένη μας γεώτρηση, «Campo Marte», δεν αποτέλεσε εξαίρεση. Η ομάδα αξιοποίησε τον χρόνο με σύνεση και, εκτός από τις γεωτρήσεις, έχουμε και πολλές παρατηρήσεις. Το να σκέφτομαι για πολύ ώρα έναν χώρο εργασίας με κάνει πάντα να δένομαι με την περιοχή — μερικούς περισσότερο από άλλους, ειδικά στις μικρότερες στάσεις — όταν είμαι σε βάρδια αρκετές φορές κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου. Ήμουν πρόεδρος της Ομάδας Εργασίας Επιστημονικών Επιχειρήσεων τρεις φορές όσο ήμασταν εδώ, οπότε είναι ένα πραγματικό «αντίο» για μένα σήμερα καθώς οδηγούμε για να φτάσουμε στην επόμενη περιοχή πάνω στον λόφο στο Όρος Σαρπ.Η γεώτρηση στο Campo Marte ήταν επιτυχής, όπως ανέφερε την περασμένη εβδομάδα η συνάδελφός μου Abigail Fraeman . Αυτή την εβδομάδα αφιερώσαμε στη διερεύνηση των συνεπειών της γεώτρησης, πράγμα που σημαίνει ότι χρησιμοποιήσαμε το όργανο CheMin για τη συλλογή ορυκτολογικών δεδομένων και το όργανο SAM για την επιθεώρηση των απελευθερώσεων πτητικών σωματιδίων. Οι ChemCam, APXS, MAHLI και Mastcam ήταν επίσης απασχολημένες με την καταγραφή της γεώτρησης και των λεπτών σωματιδίων της γεώτρησης, καθώς και της συνολικής ποσότητας δείγματος που ήταν διαθέσιμο.Φυσικά, το Curiosity έριξε μια πολύ καλή ματιά και στους άλλους ενδιαφέροντες στόχους στην περιοχή! Εκτός από όλες τις εργασίες στην γεώτρηση, το ChemCam πραγματοποίησε μια άσκηση στόχευσης ειδικών τοποθετώντας δύο στόχους για να στοχεύσουν σε δύο διαφορετικά στρώματα σε γειτονικά σημεία στα λεπτά στρωματοποιημένα ιζήματα. Αυτό περιλαμβάνει τη στόχευση στόχων μεγέθους χιλιοστού, που ονομάζονται "Corcovado" και "Junakas", αντίστοιχα, περίπου 3 μέτρα μακριά (περίπου 10 πόδια)! Είμαστε περίεργοι αν τα στρώματα είναι χημικά διαφορετικά, κάτι που θα μας έλεγε για διαφορετικές συνθήκες σχηματισμού ή αν είναι παρόμοια και οι συνθήκες κατά τις οποίες σχηματίστηκαν αυτά τα στρώματα ήταν πιο παρόμοιες. Το ChemCam εξετάζει επίσης τον στόχο "Palcaya" για να λάβει περισσότερα δεδομένα σχετικά με τη χημεία του στρωματοποιημένου βράχου και θα διερευνήσει τον στόχο "Alcamachi", ο οποίος είναι ένα επιπλέον πέτρωμα που φαίνεται ενδιαφέρον σκοτεινό. Ίσως αυτό μας λέει ότι έχει διαφορετική χημεία; Θα το μάθουμε όταν λάβουμε τα δεδομένα!Εκτός από τις χημικές μετρήσεις, το ChemCam θα πραγματοποιήσει επίσης μια φασματική έρευνα στον στόχο «Magallanas», ο οποίος ήταν λίγο πολύ μακριά για να στρέψει το λέιζερ προς αυτόν, αλλά είναι εντυπωσιακά σκοτεινός. Την περασμένη εβδομάδα, το ChemCam σχεδίασε επίσης τρεις RMI μεγάλων αποστάσεων για να καταγράψει τις ιζηματογενείς δομές - νεότερες και παλαιότερες - στη γύρω περιοχή. Μία από αυτές προκάλεσε την υποψία ότι θα μπορούσε να σπάσει ένα ρεκόρ: μπορεί να είναι η μεγαλύτερη λωρίδα εικόνων RMI που έχουμε τραβήξει σε ένα μωσαϊκό! Η κριτική επιτροπή είναι έτοιμη, είναι 24 καρέ και αυτός ο τρόπος συνδέεται με ένα παλαιότερο, μικρότερο σύνολο εικόνων. Ο λόγος που το μωσαϊκό είναι τόσο μακρύ είναι επειδή απεικονίζει μια μικρή κορυφογραμμή με ιζηματογενείς υφές που θα μπορούσαν να μας πουν για τις συνθήκες εναπόθεσης όταν σχηματίστηκαν τα στρώματα των πετρωμάτων. Αλλά πόσο ωραίο είναι αυτό - στα 13+ χρόνια να σπάμε ακόμα τα δικά μας ρεκόρ;Από την άφιξή μας, η Mastcam έχει καταβάλει μεγάλη προσπάθεια να φωτογραφίσει ολόκληρη την περιοχή γύρω μας. Επιπλέον, έχουν ληφθεί μερικά ψηφιδωτά υψηλότερης ανάλυσης, κυρίως μία από τις τοποθεσίες όπου έπεσε το υπόλοιπο δείγμα και στη συνέχεια του χώρου εργασίας για να δούμε ξανά πόσο δείγμα μπορεί να είχε μείνει - ή όχι - στο στέλεχος του τρυπανιού και να είχε πέσει έξω όταν το Curiosity έκανε τις κινήσεις που έχουν σχεδιαστεί για να τινάξουν οποιοδήποτε υπόλοιπο δείγμα έξω από το τρυπάνι, για να το αφήσουν έτοιμο για την επόμενη φορά. Μια άλλη εργασία απεικόνισης, αλλά για την MAHLI, είναι να απεικονίζει πάντα και τις εισόδους του δείγματος, για να δει αν είναι καθαρές και προετοιμασμένες για το επόμενο δείγμα. Συμπεριέλαβα την εικόνα MAHLI της εισόδου CheMin - μην ανησυχείτε για το μικρό βράχο, είναι μαζί μας για λίγο καιρό και η ομάδα CheMin το αποκαλεί τώρα «το κατοικίδιό μας βράχο».Η APXS συμμετείχε στις έρευνες για τις γεωτρήσεις και επικεντρώθηκε σε αυτό ακόμη περισσότερο από το συνηθισμένο. Η ομάδα αποφάσισε ότι αυτή είναι μια πολύ καλή ευκαιρία να αυξήσει τα στατιστικά στοιχεία καταμέτρησης πέρα από τα συνηθισμένα και καλά δοκιμασμένα επίπεδα, αυξάνοντας σημαντικά τον χρόνο μέτρησης. Για να το πετύχει αυτό, μέτρησε τα λεπτά σωματίδια γεώτρησης Campo Marte σε όλα τα σχέδια αυτής της εβδομάδας. Και την τελευταία νύχτα αυτής της εβδομάδας, η MAHLI άναψε τα φώτα LED της για να ολοκληρώσει το πείραμα με ένα λαμπερό νυχτερινό πείραμα MAHLI για να τα καταγράψει όλα.Η περιβαλλοντική μας ομάδα κράτησε το ρόβερ απασχολημένο εξετάζοντας την ατμοσφαιρική αδιαφάνεια, τη δραστηριότητα σκόνης, τη δραστηριότητα σκόνης-διαβόλου και, φυσικά, παρακολουθώντας επίσης το περιβάλλον γενικότερα. Με όλα αυτά να έχουν ολοκληρωθεί, το ρόβερ θα συνεχίσει την πορεία του προς την επόμενη ενδιαφέρουσα περιοχή. Άκουσα κάτι σαν «διασταυρούμενη στρώση» κατά τη διάρκεια των συζητήσεων, αλλά ως ορυκτολόγος, απλώς σημειώνω ότι αυτή η απόφαση ελήφθη από άτομα που γνωρίζουν περισσότερα για τα ιζήματα από εμένα, ενώ ανυπομονώ να δω τα αποτελέσματα της ορυκτολογίας CheMin! https://science.nasa.gov/blog/curiosity-blog-sols-4908-4912-goodbye-campo-marte-its-been-fun/ Το ρόβερ Curiosity της NASA για τον Άρη έλαβε αυτήν την εικόνα της εισόδου με το όργανο περίθλασης ακτίνων Χ Χημείας & Ορυκτολογίας (CheMin), το οποίο έχει περίπου το μέγεθος ενός φορητού υπολογιστή και βρίσκεται μέσα στο σώμα του ρόβερ, όπου αναλύει τη χημική σύνθεση των πετρωμάτων και του εδάφους. Το Curiosity κατέγραψε την εικόνα χρησιμοποιώντας το Mars Hand Lens Imager (MAHLI), μια κάμερα κοντινής λήψης που βρίσκεται στον πυργίσκο στο άκρο του ρομποτικού βραχίονα του ρόβερ, στις 28 Μαΐου 2026 — 4908η ηλιακή ώρα, ή 4.908η ημέρα του Άρη της Αποστολής του Εργαστηρίου Επιστήμης του Άρη — στις 11:14:14 UTC.

Η τεχνητή νοημοσύνη ως υποδομή κοινής ωφέλειας: Όροι και προϋποθέσεις, Άρθρο στο Παρατηρητήριο Βιώσιμης Ανάπτυξης του Ινστιτούτου ΕΝΑ Η συζήτηση για την Τεχνητή Νοημοσύνη (ΤΝ) δεν αφορά πλέον μόνο τις εφαρμογές της ούτε αποκλειστικά τις επιπτώσεις των κέντρων δεδομένων (data centers) στην ενέργεια, το περιβάλλον και τον χώρο. Επεκτείνεται ολοένα και περισσότερο στους όρους πρόσβασης, χρήσης και ανάπτυξης της ίδιας της τεχνολογίας. Το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι πλέον μόνο πού εγκαθίστανται οι ψηφιακές υποδομές και με ποιους ενεργειακούς όρους λειτουργούν, αλλά ποιος ελέγχει τις θεμελιώδεις προϋποθέσεις ανάπτυξης και αξιοποίησης της ΤΝ, και ποιοι τελικά ωφελούνται από αυτήν.Η υπολογιστική ισχύς και τα δεδομένα αναδεικνύονται σε κρίσιμους πόρους, ενώ τα μοντέλα και οι αλγόριθμοι, μαζί με τις ψηφιακές υποδομές που τα υποστηρίζουν, όπως το νέφος (cloud), τα δίκτυα, το λογισμικό και τα τεχνικά πρότυπα, συγκροτούν ένα νέο πεδίο οικονομικής, τεχνολογικής και γεωπολιτικής ισχύος. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η ανάπτυξη της ΤΝ συνδέεται άμεσα με ζητήματα δημοκρατικού ελέγχου, στρατηγικής αυτονομίας και δημόσιου συμφέροντος.Σε αυτό το πλαίσιο, η ρύθμιση της ΤΝ είναι αναγκαία συνθήκη, επειδή θέτει όρια, οργανώνει την εποπτεία και προστατεύει δικαιώματα. Δεν συνιστά ωστόσο και ικανή συνθήκη για την ανάπτυξη ενός μοντέλου ΤΝ με δημοκρατικούς όρους πρόσβασης και αξιοποίησης. Η ΤΝ δεν είναι απλώς μια κατηγορία εφαρμογών ή αλγορίθμων, αλλά ένα οικοσύστημα που πρέπει να οργανωθεί με όρους που να διασφαλίζουν τη δυνατότητα παραγωγής κοινωνικού οφέλους.Οι υποδομές που στηρίζουν αυτό το οικοσύστημα αποκτούν συνεπώς χαρακτηριστικά κοινής ωφέλειας, επειδή επηρεάζουν ολοένα και περισσότερο την παραγωγική δραστηριότητα, τη δημόσια διοίκηση, την υγεία, την εκπαίδευση, την έρευνα, την εργασία και τη δημοκρατία εν γένει. Όπως η ενέργεια, οι τηλεπικοινωνίες, η ύδρευση, οι μεταφορές και άλλες κρίσιμες υποδομές συνδέθηκαν με ζητήματα καθολικής πρόσβασης, συνέχειας, ασφάλειας και δημόσιου ελέγχου, έτσι και οι υποδομές της ΤΝ θέτουν σήμερα ζητήματα που αφορούν το δημόσιο και κοινωνικό συμφέρον. Η αναλογία αυτή δεν σημαίνει ότι πρέπει να ταυτιστούν μηχανικά με τις κλασικές υπηρεσίες κοινής ωφέλειας. Σημαίνει όμως ότι δεν μπορούν να παραμείνουν οργανωμένες με βάση αποκλειστικά ιδιωτικοοικονομικούς όρους ή τις επιταγές του γεωπολιτικού ανταγωνισμού. Αντιθέτως, αναδεικνύεται η ανάγκη να εξεταστούν ως πεδίο ειδικών υποχρεώσεων που υπηρετούν το δημόσιο συμφέρον.Το σημερινό μοντέλο ανάπτυξης της ΤΝ χαρακτηρίζεται από έντονη συγκέντρωση. Αυτό δημιουργεί ένα νέο πεδίο ανισότητας, αφού πανεπιστήμια, δημόσιοι φορείς, ερευνητικά κέντρα και ΜμΕ συχνά δεν διαθέτουν τους αναγκαίους πόρους για να αναπτύξουν, να προσαρμόσουν ή να ελέγξουν συστήματα ΤΝ με δικούς τους όρους. Το καίριο ζήτημα δεν είναι μόνο η άνιση πρόσβαση, αλλά και η υποαξιοποίηση της ΤΝ με όρους δημόσιας αξίας και κοινωνικής καινοτομίας. Όταν η ΤΝ οργανώνεται αποκλειστικά ως αγορά υπηρεσιών, δεν αναπτύσσεται κατ’ ανάγκη εκεί όπου υπάρχει η μεγαλύτερη κοινωνική ανάγκη, αλλά εκεί όπου μεγιστοποιείται η βραχυπρόθεσμη εταιρική κερδοφορία. Έτσι, η τεχνολογική πρόοδος μπορεί να επιταχύνει εμπορικά μοντέλα ταχείας και υψηλής κερδοφορίας, χωρίς να κατευθύνεται επαρκώς σε τομείς βιώσιμης ανάπτυξης όπως η δημόσια υγεία, η κλιματική προσαρμογή, η πολιτική προστασία, η ενεργειακή φτώχεια, η αγροδιατροφή, οι δημόσιες υπηρεσίες ή η στήριξη μικρότερων παραγωγικών φορέων. 4 άξονες Από αυτή τη σκοπιά, οι όροι ενός νέου κοινωνικού συμβολαίου για τη δημοκρατική ΤΝ μπορούν να διαρθρωθούν γύρω από τέσσερις άξονες: Πρώτον, τη δημόσια και κοινωφελή πρόσβαση σε υπολογιστική ισχύ και κρίσιμες ψηφιακές υποδομές. Δεύτερον, τη δημοκρατική διακυβέρνηση των δεδομένων ως κοινωνικά παραγόμενου πόρου. Τρίτον, την κατοχύρωση δικαιωμάτων και λογοδοσίας απέναντι σε αλγοριθμικές αποφάσεις. Τέταρτον, τη συγκρότηση θεσμών που κατανέμουν αρμοδιότητες και ευθύνες σε ευρωπαϊκό, εθνικό και τοπικό επίπεδο. Η κοινωφελής πρόσβαση σε υπολογιστική ισχύ είναι κρίσιμη, γιατί χωρίς αυτήν πανεπιστήμια, ερευνητικοί φορείς, δημόσιες υπηρεσίες και ΜμΕ δεν μπορούν να αναπτύξουν, να προσαρμόσουν ή να ελέγξουν συστήματα ΤΝ με δικούς τους όρους. Η υπολογιστική ισχύς δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται μόνο ως εμπορική υπηρεσία, αλλά και ως κρίσιμη δυνατότητα παραγωγής κοινωνικής αξίας και καινοτομίας.Η δημοκρατική διακυβέρνηση των δεδομένων πρέπει να απαντά στο ποιος συλλέγει δεδομένα, ποιος τα επεξεργάζεται, για ποιον σκοπό, με ποιον έλεγχο και με ποιο κοινωνικό αντάλλαγμα. Σε αυτή την κατεύθυνση κινούνται ο Ευρωπαϊκός Κανονισμός για τη Διακυβέρνηση Δεδομένων (Data Governance Act), με κανόνες για την επαναχρησιμοποίηση προστατευμένων δεδομένων που κατέχονται από δημόσιους φορείς και τη διαμεσολάβηση δεδομένων, και ο Ευρωπαϊκός Κανονισμός για τα Δεδομένα (Data Act), που ενισχύει τη δίκαιη πρόσβαση και χρήση δεδομένων.Παράλληλα, η δημοκρατική ΤΝ αφορά τα δικαιώματα των ανθρώπων που επηρεάζονται από αλγοριθμικές αποφάσεις. Ο ευρωπαϊκός κανονισμός για την ΤΝ (AI Act) προβλέπει σε ορισμένες περιπτώσεις, δικαίωμα επεξήγησης, δηλαδή τη δυνατότητα του προσώπου που επηρεάζεται να ενημερωθεί με σαφή τρόπο για τον ρόλο που είχε το σύστημα ΤΝ στη λήψη μιας απόφασης με σημαντικές συνέπειες για το ίδιο. Για παράδειγμα, τέτοιες αποφάσεις μπορούν να αφορούν την πρόσβαση στην εκπαίδευση, την πρόσληψη ή αξιολόγηση εργαζομένων, την πρόσβαση σε βασικές δημόσιες ή ιδιωτικές υπηρεσίες ή την απονομή δικαιοσύνης.Για να μετατραπούν οι αρχές αυτές σε εφαρμόσιμη πολιτική, χρειάζονται ωστόσο θεσμοί που κατανέμουν αρμοδιότητες και ευθύνες σε ευρωπαϊκό, εθνικό και τοπικό επίπεδο, καθώς και μηχανισμοί λογοδοσίας, παρακολούθησης και δημόσιου ελέγχου.Με αυτή την έννοια, το κοινωνικό συμβόλαιο για τη δημοκρατική ΤΝ έχει και «όρους» και «συμβαλλόμενους». Οι όροι είναι η πρόσβαση, η διαφάνεια, η λογοδοσία, η προστασία δικαιωμάτων, η κοινωνική ανταποδοτικότητα και η δίκαιη κατανομή κόστους και οφέλους. Οι συμβαλλόμενοι δεν είναι μόνο το κράτος και οι μεγάλες τεχνολογικές επιχειρήσεις, αλλά και οι πολίτες, οι εργαζόμενοι, τα πανεπιστήμια, οι ερευνητικοί φορείς, οι ΜμΕ, οι τοπικές κοινωνίες και οι θεσμοί δημοκρατικού ελέγχου. Το νέο κοινωνικό συμβόλαιο δεν σημαίνει άρνηση της καινοτομίας. Σημαίνει ότι η καινοτομία πρέπει να ενταχθεί σε ένα πλαίσιο δικαιοσύνης, δημοκρατικής λειτουργίας και στρατηγικής αυτονομίας. Η ΤΝ δεν πρέπει να είναι προνόμιο των λίγων ούτε υποδομή που η κοινωνία χρηματοδοτεί έμμεσα, με δεδομένα, ενέργεια, νερό, δημόσιες υποδομές και ανθρώπινη εργασία, χωρίς αντίστοιχο κοινωνικό έλεγχο και λογοδοσία. Πρέπει, συνεπώς, να αντιμετωπιστεί ως μια υποδομή με χαρακτηριστικά κοινής ωφέλειας, η οποία θα υπηρετεί στόχους δημόσιου και κοινωνικού συμφέροντος: προσβάσιμη σε όλους, παντού, σήμερα και στο μέλλον. Κώστας Μυλωνάς * Research Engineer – Energy Systems, MSc Energy Science & Technology – Άρθρο στο Παρατηρητήριο Βιώσιμης Ανάπτυξης του Ινστιτούτου ΕΝΑ

COSMOTE TELEKOM: Δυναμική παρουσία στο διεθνές φεστιβάλ τεχνολογίας και επιχειρηματικότητας Panathēnea 2026. Στο επίκεντρο βρέθηκε το COSMOTE TELEKOM IT Innovation Center, το οποίο εδώ και 10 χρόνια υλοποιεί καινοτόμα έργα και εξερευνά τεχνολογίες αιχμής Δυναμικό «παρών» έδωσε η COSMOTE TELEKOM στο διεθνές φεστιβάλ τεχνολογίας και επιχειρηματικότητας Panathēnea 2026, που έφερε σε επαφή κορυφαίους επενδυτές, πρωτοπόρους δημιουργούς και φιλόδοξα startup οικοσυστήματα από κάθε γωνιά του πλανήτη. Σημείο ενδιαφέροντος αποτέλεσε το COSMOTE TELEKOM booth, στο οποίο οι επισκέπτες είχαν την ευκαιρία να έρθουν σε άμεση επικοινωνία με την ομάδα COSMOTE TELEKOM IT Innovation Center, αλλά και να γνωρίσουν τις υπηρεσίες Business Cloud με GPU-as-a-Service της ομάδας B2B της εταιρείας.Από την ίδρυσή του το 2016, με στόχο την υποστήριξη και προώθηση πρωτοβουλιών καινοτομίας σε ολόκληρο τον Όμιλο ΟΤΕ, το COSMOTE TELEKOM IT Innovation Center υλοποιεί καινοτόμα έργα και εξερευνά συστηματικά νέες και αναδυόμενες τεχνολογίες και τομείς αιχμής σε συνεργασία με το ελληνικό startup οικοσύστημα, όπως τα Data & AI, η Κυβερνοασφάλεια, η Ρομποτική και οι τεχνολογίες εικονικής (VR) και επαυξημένης (AR) πραγματικότητας, αποτελώντας ένα ιδανικό περιβάλλον για τη δοκιμή πρωτοποριακών ιδεών.Στα Panathēnea 2026, το COSMOTE TELEKOM IT Innovation Center παρουσίασε τις δράσεις του, όπως υλοποίηση πιλοτικών έργων και Proof of Concepts (PoCs) για την ταχύτερη υιοθέτηση καινοτόμων λύσεων, καθώς και τη στενή συνεργασία με startups, κορυφαία πανεπιστήμια και ερευνητικά κέντρα. Παράλληλα, αναδείχθηκε η ενεργή συμμετοχή σε ευρωπαϊκά χρηματοδοτούμενα προγράμματα για τη δοκιμή καινοτόμων τεχνολογιών, καθώς και ο ρόλος του στη διοργάνωση δράσεων και προγραμμάτων που προάγουν τη συνεργασία και καλλιεργούν μια ισχυρή επιχειρηματική νοοτροπία εντός των οργανισμών. Το κοινό ήρθε σε επαφή με πρωτοποριακές λύσεις και προηγμένες εφαρμογές ρομποτικής και επιχειρηματικής καινοτομίας, ενώ αλληλεπίδρασε και με τον ρομποτικό σκύλο “Spot”. Επιπλέον, μέλη της ομάδας του COSMOTE TELEKOM IT Innovation Center συμμετείχαν ενεργά σε side events της διοργάνωσης.Ο κ. Γιάννης Βιτζηλαίος, Chief Information Technology Officer του Ομίλου ΟΤΕ, δήλωσε σχετικά: «Τα Panathēnea 2026 απέδειξαν στην πράξη ότι το κλειδί για την καινοτομία είναι η συνεργασία. Αυτή ακριβώς η φιλοσοφία βρίσκεται στον πυρήνα του COSMOTE TELEKOM IT Innovation Center, το οποίο εδώ και 10 χρόνια, μέσα από την συνεργασία των ομάδων μας, αναπτύσσει καινοτόμα έργα, αξιοποιώντας λύσεις και τεχνολογίες αιχμής. Οι ιδέες των ανθρώπων μας δεν περιορίζονται μόνο στα ελληνικά σύνορα, αλλά μέσα από την πρόσβαση στο τεράστιο τεχνολογικό οικοσύστημα της TELEKOM, μπορούν να δοκιμαστούν και να αναπτυχθούν σε ολόκληρο το δίκτυο του Ομίλου, τόσο στην Ευρώπη, όσο και στην Αμερική. Το ίδιο ισχύει και για τις ελληνικές startups και τους νέους επαγγελματίες, στους οποίους ανοίγουμε το δρόμο για να πρωταγωνιστήσουν στη διεθνή ψηφιακή σκηνή.»Στο booth παρουσιάστηκαν από την ομάδα Β2Β της COSMOTE TELEKOM υπηρεσίες Business Cloud με GPU-as-a-Service, οι οποίες παρέχονται στις νέες υποδομές Data Center της εταιρείας. Οι υπηρεσίες αυτές επιτρέπουν σε επιχειρήσεις, ερευνητικά ιδρύματα και δημόσιους φορείς να αναπτύσσουν και να εκπαιδεύουν μοντέλα AI, να επεξεργάζονται μεγάλους όγκους δεδομένων και να δημιουργούν νέες ψηφιακές υπηρεσίες, χωρίς την ανάγκη επένδυσης σε δικές τους υποδομές υψηλής υπολογιστικής ισχύος. Και όλα αυτά, σε ένα περιβάλλον που πληροί τα υψηλότερα πρότυπα ασφάλειας και κανονιστικής συμμόρφωσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Επιπλέον, παρουσιάστηκαν οι λύσεις DigitalMarketing4U και Business Messaging Packs.Τέλος, ως Telecom Partner της διοργάνωσης, η COSMOTE TELEKOM εξασφάλισε την απρόσκοπτη ψηφιακή συνδεσιμότητα και τις υψηλές ταχύτητες που απαιτούνταν για το φεστιβάλ, με τα κορυφαία δίκτυα νέας γενιάς της εταιρείας.Τα Panathēnea είναι μια διεθνής, μη κερδοσκοπική πλατφόρμα καινοτομίας με έδρα την Αθήνα, που γεννήθηκε για να αποτελέσει το σημείο τομής ανάμεσα στην τεχνολογία, την επιχειρηματικότητα και τον πολιτισμό. Λειτουργούν ως ένας ζωντανός πυρήνας όπου το παγκόσμιο επενδυτικό κεφάλαιο συναντά τη δημιουργική ευφυΐα, με στόχο τη γέννηση ιδεών και συνεργασιών που διαμορφώνουν το μέλλον. Η πρωτοβουλία ξεκίνησε από μια ομάδα πέντε Ελλήνων φοιτητών και νέων αποφοίτων, με τη σύμπραξη του Lars Rasmussen και της Ελομίδας Βισβίκη, αντλώντας έμπνευση από επιδραστικά κινήματα καινοτομίας της Ευρώπης. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2119404/cosmote-telekom-dynamiki-paroysia-sto-diethnes-festival-technologias-kai-epicheirimatikotitas-panathenea-2026/

Η Γη ως αιωρούμενος κύλινδρος στο διάστημα. Η πρώτη μεγάλη κοσμολογική επανάσταση από τον Αναξίμανδρο (611 π.Χ. – 547 π.Χ) Ο διάλογος «Φαίδων» του Πλάτωνα είναι ένα από τα πιο πολυδιαβασμένα, διδαγμένα και συζητημένα κείμενα στη φιλοσοφία. Αλλά σχεδόν όλοι όσοι αναφέρονται σ΄αυτό το πλατωνικό έργο εστιάζουν αποκλειστικά στην αθανασία της ψυχής, με αποτέλεσμα να τους διαφεύγει ένα διαμάντι της ιστορίας της επιστήμης: εκεί περιέχεται η πρώτη γραπτή μαρτυρία που έχουμε για τη νέα κοσμοαντίληψη, περί σφαιρικής Γης. Αυτή είναι μια τρανταχτή απόδειξη της αβύσσου ανάμεσα στις θετικές και τις ανθρωπιστικές επιστήμες στην εποχή μας. Η καθεμία ανόητα τυφλή απέναντι στην άλλη. Η Γη αιωρείται στο κενό Ο Πλάτων αναφέρει ότι η Γη είναι σφαιρική σαν να ήταν ήδη μια ευρέως γνωστή ιδέα. Από πού προήλθε αυτή η ιδέα; Μερικές φορές αποδίδεται στον Παρμενίδη, αλλά συχνότερα θεωρείται πυθαγόρειας προέλευσης, πιθανώς αναγόμενη στον ίδιο τον Πυθαγόρα. Ο Αναξίμανδρος δεν φανταζόταν την Γη σφαιρική· αντίθετα, αναφέρεται σε ένα κυλινδρικό σχήμα, όπως ένας παχύς δίσκος. Σύμφωνα με το βιβλίο «Φιλοσοφούμενα: ἢ κατὰ πασῶν αἱρέσεων ἔλεγχος», του Ιππολύτου της Ρώμης: «[κατά τον Αναξίμανδρο] η Γη αιωρείται στο κενό, χωρίς να στηρίζεται πουθενά, αλλά παραμένει σταθερή λόγω της ίσης απόστασής της από τα πάντα. Το σχήμα της είναι στρογγυλευμένο, σαν πέτρινος κίονας. [Σαν ένας κύλινδρος], που έχει δύο επιφάνειες [βάσεις], μία από τις οποίες είναι το έδαφος που πατάμε.«Αυτή η κυλινδρική, δισκοειδής μορφή μπορεί να φαίνεται παράξενη, αλλά υπάρχει μια εύλογη εξήγηση γι’ αυτή την επιλογή: Ο Θαλής είχε διδάξει ότι το νερό ήταν η αρχή των πάντων και φανταζόταν έναν απέραντο ωκεανό από τον οποίο γεννιούνται όλα και πάνω στον οποίο επιπλέει η Γη. Η Γη του Θαλή ήταν ένας δίσκος που επιπλέει· το στρογγυλό της σχήμα ακολουθεί την αρχαία αντίληψη ότι η στεριά που αναδύεται σχηματίζει έναν κύκλο που περιβάλλεται από θάλασσα. Η διορατικότητα του Αναξίμανδρου έγκειται στο ότι ο ωκεανός που στηρίζει τη Γη δεν χρειάζεται. Χωρίς τον ωκεανό, του απομένει ένας δίσκος που επιπλέει στο διάστημα.Τώρα, το σημείο που γενικά παραβλέπεται αλλά είναι κεφαλαιώδους σημασίας για την κατανόηση του επιτεύγματος του Αναξίμανδρου είναι το εξής. Από επιστημονική σκοπιά, το βασικό βήμα προόδου δεν είναι η διαπίστωση του αν η Γη είναι κυλινδρική ή σφαιρική· είναι η ιδέα ότι η Γη είναι ένα πεπερασμένο σώμα που επιπλέει ελεύθερα στο διάστημα. Η σημασία αυτού του σημείου μπορεί εύκολα να διαφύγει από όσους δεν έχουν άμεση εμπειρία στην επιστημονική έρευνα. Στην πραγματικότητα, η Γη δεν είναι ούτε κύλινδρος ούτε σφαίρα. Είναι ένα ελλειψοειδές, ελαφρώς πεπλατυσμένο στους πόλους. Για την ακρίβεια, δεν είναι καν ελλειψοειδές, αλλά μάλλον ένα πατατοειδές, αφού ο Νότιος Πόλος είναι πιο πεπλατυσμένος από τον Βόρειο. Στην πραγματικότητα, δεν έχει καν σχήμα πατατοειδούς, διότι σήμερα μπορούμε να εντοπίσουμε επιπρόσθετες ανωμαλίες. Αυτές οι προοδευτικές βελτιώσεις στην κατανόηση του ακριβούς σχήματος της Γης έχουν ενδιαφέρον για ορισμένους, αλλά από μόνες τους δεν προσθέτουν τίποτα το ουσιώδες στην κατανόησή μας για τον κόσμο. Η μετάβαση από τον κύλινδρο του Αναξίμανδρου στην σφαίρα, το ελλειψοειδές, το πατατοειδές και τέλος στο σημερινό ακανόνιστο σχήμα αντιπροσωπεύει μια σταδιακή βελτίωση της γνώσης μας για το σχήμα του πλανήτη μας, αλλά δεν συνιστά μια εννοιολογική επανάσταση.Αντίθετα, η θεώρηση ότι η Γη είναι ένας βράχος που επιπλέει στο διάστημα χωρίς στήριγμα, με τον ίδιο ουρανό από κάτω της όπως αυτόν που βλέπουμε από πάνω, αποτελεί ένα τεράστιο εννοιολογικό βήμα προόδου. Και αυτή είναι η συνεισφορά του Αναξίμανδρου. Το κοσμολογικό μοντέλο του Αναξίμανδρου, με την κυλινδρική Γη, παρουσιάζεται συχνά από μελετητές που στερούνται εξελιγμένης επιστημονικής κατάρτισης ως πρωτόγονο και αδιάφορο, ενώ το πυθαγόρειο/αριστοτελικό μοντέλο, με την σφαιρική Γη, παρουσιάζεται ως «επιστημονικά ορθό». Και οι δύο αυτές κρίσεις αντανακλούν επιστημονικό αναλφαβητισμό, για αντίθετους λόγους. Πρώτον, το εννοιολογικό άλμα από μια επίπεδη Γη σε μια πεπερασμένη Γη που επιπλέει στο διάστημα είναι τεράστιο και επίπονο. Το γεγονός ότι το Κινεζικό Αυτοκρατορικό Ινστιτούτο Αστρονομίας στα δύο χιλιάδες χρόνια ύπαρξής του απέτυχε να κάνει αυτό το άλμα αποδεικνύει τη δυσκολία του, όπως επίσης και το ότι κανένας άλλος πολιτισμός δεν το κατάφερε. Αντίθετα, το εννοιολογικό άλμα από μια κυλινδρική Γη σε μια σφαιρική Γη είναι εύκολο. Η απόδειξη; Συνέβη μέσα σε μία μόνο γενιά. Δεύτερον, όπως προαναφέρθηκε, το σφαιρικό μοντέλο δεν είναι σε καμία περίπτωση η «αληθινή» απάντηση στο ερώτημα για το σχήμα της Γης. Είναι μεν πιο ακριβές από το κυλινδρικό μοντέλο, αλλά λιγότερο ακριβές από το ελλειψοειδές μοντέλο. Στον Αναξίμανδρο, λοιπόν, χωρίς την παραμικρή αμφιβολία, ανήκουν τα πλήρη εύσημα για την πρώτη μεγάλη κοσμολογική επανάσταση. Πώς κατάφερε ο Αναξίμανδρος να αντιληφθεί ότι υπάρχει ουρανός κάτω από τη Γη; Υπάρχουν άφθονα στοιχεία για αυτή την ιδέα. Κάθε απόγευμα, ο Ήλιος δύει στην δύση· το επόμενο πρωί, επανεμφανίζεται στην ανατολή. Πώς πηγαίνει από την δύση στην ανατολή κατά την διάρκεια της νύχτας; Σκεφτείτε τον Πολικό Αστέρα. Μια καθαρή καλοκαιρινή νύχτα, βλέπουμε όλα τα άλλα άστρα να περιφέρονται αργά στον ουρανό, ενώ ο Πολικός Αστέρας παραμένει ακίνητος στο κέντρο. Τα άστρα που βρίσκονται πιο κοντά στον Πολικό Αστέρα, τα άστρα της Μικρής Άρκτου για παράδειγμα, περιφέρονται αργά γύρω του και ολοκληρώνουν τον κύκλο σε (περίπου) είκοσι τέσσερις ώρες. Είναι πάντα ορατά στον ουρανό (όταν δεν μας τυφλώνει το φως του Ήλιου, φυσικά). Τα άστρα που βρίσκονται λίγο πιο μακριά από τον Πολικό Αστέρα ολοκληρώνουν μια μεγαλύτερη τροχιά σε είκοσι τέσσερις ώρες, και το μέγεθος της τροχιάς αυξάνεται μαζί με την απόστασή τους από τον Πολικό Αστέρα, μέχρι που φαίνεται να αγγίζουν ανεπαίσθητα τον ορίζοντα στον βορρά. Ορισμένες φορές, ένα άστρο φαίνεται να εξαφανίζεται πίσω από ένα βουνό και να επανεμφανίζεται ελαφρώς πιο ανατολικά λίγο αργότερα. Προφανώς, περνάει πίσω από το βουνό. Και τι γίνεται με αυτά που βρίσκονται πιο μακριά από τον Πολικό Αστέρα; Και αυτά φαίνεται να εξαφανίζονται πίσω από κάτι και μετά να επανεμφανίζονται. Για να μπορούν να διαγράψουν αυτή την διαδρομή, πρέπει να υπάρχει χώρος εκεί κάτω. Τι γίνεται με τα άστρα στον ουράνιο ισημερινό, μακριά από τον Πολικό Αστέρα, που βρίσκονται κοντά στην πορεία του Ήλιου στον ουρανό; Δεν σκέφτεται κανείς αμέσως ότι και αυτά εξαφανίζονται πίσω από τη Γη και περνούν από κάτω της; Κι αν περνούν κάτω από την Γη, τότε πρέπει να υπάρχει κενός χώρος κάτω από τη Γη! Παρατηρήστε πώς η δομή αυτής της ανακάλυψης μοιάζει με την ανακάλυψη ότι το νερό της βροχής προέρχεται από την εξάτμιση. Στη μία περίπτωση, το νερό εξαφανίζεται από ένα δοχείο που έχει αφεθεί στον Ήλιο και επανεμφανίζεται να πέφτει από τον ουρανό. Η νοημοσύνη συνδέει την εξαφάνιση με την επανεμφάνιση και ταυτίζει το νερό της βροχής με το νερό που έχει εξατμιστεί. Ο Ήλιος εξαφανίζεται στην δύση και επανεμφανίζεται στην ανατολή· η νοημοσύνη συνδέει την εξαφάνιση με την επανεμφάνιση και αναζητά τη διαδρομή που τις συνδέει: τον κενό χώρο κάτω από τη Γη. Δεν είναι τίποτα περισσότερο από τον συνδυασμό της περιέργειας με την διαύγεια της ευφυΐας.Κατανοώντας ότι υπάρχει ένα κενό κάτω από τη Γη, στην πραγματικότητα ο Αναξίμανδρος δεν χρησιμοποιεί τίποτα περισσότερο από το απλό συμπέρασμα που εξάγουμε όταν βλέπουμε έναν άνθρωπο να εξαφανίζεται πίσω από ένα σπίτι και να επανεμφανίζεται από την άλλη πλευρά. Πώς θα μπορούσε να συμβεί αυτό; Πρέπει να υπάρχει ένα ανοιχτό πέρασμα πίσω από το σπίτι. Εύκολο; Αν ήταν πραγματικά τόσο εύκολο, τότε γιατί γενιές και γενιές ανθρώπων δεν κατέληξαν στο ίδιο συμπέρασμα; Γιατί τόσοι πολλοί πολιτισμοί συνέχισαν να πιστεύουν ότι κάτω από τη Γη έπρεπε να υπάρχει περισσότερο έδαφος; Γιατί οι Κινέζοι, παρά το μεγαλείο του αρχαίου πολιτισμού τους, δεν κατανόησαν αυτό το γεγονός μέχρι την άφιξη των Ιησουιτών τον δέκατο έβδομο αιώνα; Ήταν ο κόσμος πέραν της Μιλήτου γεμάτος ηλίθιους; Σίγουρα όχι. Γιατί λοιπόν ήταν τόσο δύσκολο να γίνει κατανοητό αυτό το σημείο; Η δυσκολία προκύπτει από το γεγονός ότι η ιδέα πως η Γη επιπλέει στο διάστημα έρχεται σε αντίθεση με την θεμελιώδη εμπειρία μας για τον κόσμο. Υπό το πρίσμα της εμπειρίας μας, η έννοια είναι προφανώς παράλογη, ανήκουστη, απίστευτη. Πρώτον, πρέπει να αποδεχθούμε ότι ο κόσμος ενδέχεται να μην συμβαδίζει με την άμεση εμπειρία μας και την παραδοσιακή εικόνα που έχουμε γι’ αυτόν, ότι τα πράγματα ίσως είναι διαφορετικά από ό,τι φαίνονται και από τον τρόπο που όλοι ανέκαθεν πίστευαν ότι είναι. Πρέπει να εγκαταλείψουμε μια οικεία σε εμάς εικόνα του κόσμου. Αυτό που απαιτείται για να γίνει αυτό το βήμα, είναι ένας πολιτισμός στον οποίο οι άνθρωποι είναι έτοιμοι να αμφισβητήσουν αυτό που όλοι ανέκαθεν θεωρούσαν αληθινό. Δεύτερον, πρέπει να οικοδομήσουμε μια αξιόπιστη και συνεκτική εναλλακτική στην παλιά εικόνα του κόσμου. Το γεγονός ότι η Γη αιωρείται έρχεται σε αντίθεση με τους κανόνες που γνωρίζουμε ότι ρυθμίζουν τον κόσμο: τα αντικείμενα πέφτουν. Αν τίποτα δεν τη συγκρατούσε, η Γη θα έπεφτε. Αν η Γη δεν στηρίζεται πουθενά, τότε γιατί δεν πέφτει; Το να γίνουν επαγωγές από τα διαθέσιμα στοιχεία και να υποτεθεί ότι δεν υπάρχει τίποτα κάτω από τη Γη, δεν ήταν το δύσκολο κομμάτι. Αυτή η ιδέα μπορεί να είχε προκύψει στην ιστορία της κινεζικής αστρονομίας και είναι πολύ πιθανόν και αλλού. Αλλά στην επιστήμη δεν είναι δύσκολο να επινοήσεις ιδέες· το δύσκολο είναι να επινοήσεις εφαρμόσιμες ιδέες, να βρεις έναν τρόπο να συνθέσεις και να διατυπώσεις νέες ιδέες ως μέρος ενός συνόλου που είναι συνεπές με την υπόλοιπη γνώση μας, και να πείσεις τους άλλους ότι όλη αυτή η διαδικασία είναι λογική. Το δύσκολο είναι να έχεις το θάρρος και την ευφυΐα να συλλάβεις και να διατυπώσεις μια νέα, συνεκτική, συνολική εικόνα του κόσμου.Ήταν δύσκολο να συμβιβαστεί η ιδέα της μετέωρης στον ουρανό Γης, η οποία εξηγεί περίφημα την καθημερινή κίνηση των άστρων, με το προφανές, βιωματικό γεγονός ότι κάθε βαρύ αντικείμενο πέφτει. Η ιδιοφυΐα του Αναξίμανδρου έγκειται στο ότι απαντά στο ερώτημα: Γιατί, λοιπόν, δεν πέφτει η Γη; Ο Αριστοτέλης μεταφέρει την απάντησή του στο έργο του Περί Ουρανού. Πρόκειται για μία από τις πιο όμορφες στιγμές στην ιστορία της επιστημονικής σκέψης: η Γη δεν πέφτει επειδή δεν υπάρχει κανένας ιδιαίτερος λόγος να πέσει. Σύμφωνα με τον Αριστοτέλη: «Μερικοί από τους παλαιούς, όπως ο Αναξίμανδρος, λένε ότι η Γη μένει ακίνητη λόγω της συμμετρίας· διότι αυτό που βρίσκεται στο κέντρο και έχει την ίδια σχέση προς τα άκρα προς όλες τις κατευθύνσεις δεν κλίνει περισσότερο προς καμία πλευρά· επομένως είναι αδύνατο να κινείται συγχρόνως προς αντίθετες κατευθύνσεις, και έτσι είναι αναγκαίο να παραμένει ακίνητο.» Αυτή η άποψη είναι ευφυής.Το επιχείρημα είναι εξαιρετικό και απολύτως ορθό. Ποιο είναι, ακριβώς, το επιχείρημα; Συνίσταται στην ανατροπή του ερωτήματος «Γιατί δεν πέφτει η Γη;», μετατρέποντάς το σε: «Γιατί θα έπρεπε να πέσει η Γη;» Η ιδιοφυΐα του Αναξίμανδρου, με σύγχρονους όρους, έγκειται στην αμφισβήτηση της προέκτασης της παρατηρούμενης καθολικότητας της πτώσης, από τα αντικείμενα της εμπειρίας μας στην ίδια την Γη. Πιο συγκεκριμένα, στο να χρησιμοποιήσει τα παρατηρησιακά δεδομένα από την κίνηση των Ουρανών ως επιχείρημα ενάντια στη νομιμοποίηση αυτής της προέκτασης. Αυτή είναι η επιστήμη στα καλύτερά της. Το σημείο γίνεται ακόμη πιο σαφές ανατρέχοντας στην διατύπωση του Ιππόλυτου: «Η Γη αιωρείται, χωρίς να κυριαρχείται από τίποτα· παραμένει στη θέση της λόγω της ίδιας απόστασής της από όλα τα σημεία.»Στην καθημερινή μας εμπειρία, τα σώματα πέφτουν, αλλά βρίσκονται κοντά σε ένα τεράστιο σώμα, τη Γη, που τα «κυριαρχεί» και καθορίζει μια προτιμώμενη κατεύθυνση: προς τη Γη. Αλλά η Γη δεν έχει κάποια συγκεκριμένη κατεύθυνση προς την οποία να πέσει, επειδή τίποτα δεν την «κυριαρχεί». Τα σώματα δεν πέφτουν προς την κατεύθυνση ενός απόλυτου «κάτω», μιας μοναδικής κατεύθυνσης που είναι η ίδια σε όλο το σύμπαν· τα αντικείμενα πέφτουν προς τη Γη, εφόσον βρίσκονται στην επιφάνειά της. Παρατηρήστε, λοιπόν, ότι τα ίδια τα νοήματα του «πάνω» και του «κάτω» καθίστανται διφορούμενα. Μπορούμε να συνεχίσουμε να λέμε ότι τα αντικείμενα πέφτουν «κάτω», ωστόσο το «κάτω» δεν υποδεικνύει πλέον μια απόλυτη κατεύθυνση στο σύμπαν (βλέπε την παρακάτω εικόνα).Οι έννοιες «ψηλά» και «χαμηλά», ή «πάνω» και «κάτω», δομούν την άμεση εμπειρία μας για τον κόσμο και αποτελούν την βάση της νοητικής μας οργάνωσης του φυσικού κόσμου. Στον νέο κόσμο που προτείνει ο Αναξίμανδρος, το νόημα αυτών των εννοιών αλλάζει ριζικά. Πραγματοποιώντας την επανάστασή του, ο Αναξίμανδρος πρέπει να αντιληφθεί ότι οι έννοιες του «πάνω» και του «κάτω» που απαιτούνται για να κατανοηθεί το σύμπαν και να καθοριστεί η κατεύθυνση της πτώσης, διαφέρουν από εκείνες της καθημερινής μας εμπειρίας. Το «πάνω» και το «κάτω», όπως γίνονται συνήθως αντιληπτά, δεν συνιστούν μια απόλυτη και καθολική δομή του φυσικού κόσμου ούτε μια προϋπάρχουσα δομή του χώρου. Το «πάνω» και το «κάτω» δεν είναι απόλυτα: δεν ισχύουν για την ίδια τη Γη(2).Η βαθιά αλλαγή οπτικής για τον κόσμο που ενορχήστρωσε ο Αναξίμανδρος έχει πολλά κοινά με άλλες μεγάλες επιστημονικές επαναστάσεις. Το βήμα προόδου που έκανε είναι παρόμοιο με αυτό που έκανε ο Γαλιλαίος και οδήγησε στον θρίαμβο της Κοπερνίκειας επανάστασης. Κινείται η Γη; Πώς θα μπορούσε να κινείται, όταν φαίνεται προφανές ότι στέκεται ακίνητη; Όχι, ο Γαλιλαίος αντιλαμβάνεται, ολοκληρώνοντας την Κοπερνίκεια επανάσταση, ότι η απόλυτη κίνηση και η απόλυτη ακινησία δεν υπάρχουν. Τα αντικείμενα που στηρίζονται στη Γη είναι ακίνητα το ένα σε σχέση με το άλλο, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι, ως σύνολο, δεν μπορούν να βρίσκονται σε κίνηση μέσα στο ηλιακό σύστημα. Οι έννοιες της «ακινησίας» και της «κίνησης» είναι πολύ πιο περίπλοκες από ό,τι δείχνει η καθημερινή μας εμπειρία. Παρομοίως, με την θεωρία της ειδικής σχετικότητας, ο Αϊνστάιν αντιλαμβάνεται ότι η ιδέα του ταυτόχρονου, του «τώρα», δεν είναι ούτε αυτή απόλυτη, αλλά σχετική με την κινητική κατάσταση του παρατηρητή.Η δυσκολία στην κατανόηση της πολυπλοκότητας της έννοιας του ταυτόχρονου στην θεωρία του Αϊνστάιν είναι σε μεγάλο βαθμό ανάλογη με τη δυσκολία κατανόησης των εννοιών του «πάνω» και του «κάτω» στη νέα κοσμολογική θεωρία του Αναξίμανδρου. Αν η σχετικότητα του «πάνω» και του «κάτω» φαίνεται σήμερα αρκετά εύκολο να κατανοηθεί, ενώ η σχετικότητα του ταυτόχρονου εξακολουθεί να είναι πιο δύσκολη στην κατανόησή της για όσους δεν είναι επαγγελματίες φυσικοί, αυτό συμβαίνει μόνο επειδή η θεωρία του Αναξίμανδρου και οι εξελίξεις της έχουν αφομοιωθεί επί δύο χιλιάδες εξακόσια χρόνια, ενώ του Αϊνστάιν δεν έχει ακόμη αφομοιωθεί ευρέως. Εντούτοις, έχουμε να κάνουμε με την ίδια εννοιολογική διαδρομή. Η διαφορά είναι ότι ο Αϊνστάιν στήριξε το έργο του σε παρατηρήσεις ήδη πλήρως κωδικοποιημένες στις θεωρίες του Μάξγουελ και στην μηχανική του Γαλιλαίου και του Νεύτωνα, ενώ ο Αναξίμανδρος στήριξε το δικό του μόνο στην παρατήρηση της ανατολής και της δύσης των άστρων.Το μεγαλείο του Αναξίμανδρου έγκειται στο γεγονός ότι, διαθέτοντας ελάχιστα στοιχεία, προκειμένου να εξηγήσει καλύτερα τις παρατηρήσεις του, επανασχεδιάζει το σύμπαν. Αλλάζει την ίδια τη γραμματική της αντίληψής μας για το σύμπαν, τροποποιεί την δομή της αντίληψής μας για τον χώρο.Για αιώνες, οι άνθρωποι αντιλαμβάνονταν τον χώρο ως εγγενώς δομημένο προς την κατεύθυνση στην οποία έπεφταν τα αντικείμενα. Όχι, λέει ο Αναξίμανδρος: ο κόσμος δεν είναι όπως μας φαίνεται. Ο κόσμος είναι διαφορετικός από ό,τι δείχνει. Η οπτική μας για τον κόσμο περιορίζεται από τη μικρότητα της εμπειρίας μας. Η λογική και η παρατήρηση μας επιτρέπουν να κατανοήσουμε ότι οι προκαταλήψεις μας για τη λειτουργία του κόσμου είναι λανθασμένες. Ο χώρος δεν έχει μια προνομιακή κατεύθυνση προς την οποία πέφτουν τα αντικείμενα. Για την ίδια τη Γη, δεν υπάρχει «κάτω» προς το οποίο θα μπορούσε να πέσει.Πρόκειται για έναν ιλιγγιώδη εννοιολογικό άθλο – και είναι σωστός. Άπαξ και διατυπωθεί μια συνεκτική αντίληψη του κόσμου στην οποία τα αντικείμενα δεν πέφτουν προς ένα απόλυτο «κάτω» αλλά προς τη Γη, δεν υπάρχει πλέον κανένας λόγος να πέσει η ίδια η Γη. Το κεντρικό σημείο του επιχειρήματος του Αναξίμανδρου, όπως μεταφέρεται από τα κείμενα που έχουν φτάσει ως εμάς, είναι ότι η προσδοκία πως η Γη πρέπει να πέσει βασίζεται σε μια αδικαιολόγητη αναγωγή(3).Η ευφυΐα, όταν χρησιμοποιείται σωστά και σε συνδυασμό με την παρατήρηση, μας ελευθερώνει από μια ψευδαίσθηση, από μια περιορισμένη και μερική θέαση του κόσμου. Αναδιαμορφώνει την κατανόησή μας για τον κόσμο σε μια νέα μορφή. Αυτή η μορφή είναι πιο αποτελεσματική. Ασφαλώς, μπορεί να βελτιωθεί: προχωρώντας, οι άνθρωποι θα πρέπει να μάθουν ότι η Γη δεν είναι κυλινδρική αλλά σφαίρα· ότι δεν είναι πραγματικά σφαίρα· ότι δεν είναι ακίνητη αλλά σε διαρκή κίνηση· ότι η Γη έλκει άλλα σώματα· ότι όλα τα σώματα, στην πραγματικότητα, έλκουν το ένα το άλλο· ότι αυτή η έλξη είναι η ίδια η καμπυλότητα του χωροχρόνου κ.λπ. Το καθένα από αυτά τα βήματα θα χρειαστεί αιώνες, αλλά η διαδικασία έχει ξεκινήσει. Τέθηκε σε κίνηση από ένα πρώτο μεγάλο βήμα, αυτό που ανατρέπει μια αντίληψη του κόσμου κοινή σε όλους τους πολιτισμούς και φέρνει στο προσκήνιο την αντίληψη ενός σφαιρικού κόσμου, περιβαλλόμενου από τον ουρανό, το διακριτικό γνώρισμα του ελληνικού πολιτισμού και όλων των πολιτισμών, όπως ο δικός μας, που είναι κληρονόμοι των Ελλήνων.Υπάρχει κι άλλη μια σημαντική καινοτομία στην κοσμολογία του Αναξίμανδρου. Ο ουράνιος θόλος θεωρούνταν ανέκαθεν ως το άνω περίβλημα του κόσμου. Η ανθρωπότητα έβλεπε τον Ήλιο, την Σελήνη και τα άστρα ως οντότητες που ταξίδευαν κατά μήκος του ίδιου του ουράνιου θόλου, της οροφής του κόσμου, όλα στην ίδια απόσταση από εμάς. Ο Αναξίμανδρος, παρατηρώντας τους ουρανούς, για πρώτη φορά δεν είδε έναν θόλο, αλλά αντίθετα έναν ανοιχτό χώρο στον οποίο τα ουράνια σώματα βρίσκονταν σε διάφορες αποστάσεις από εμάς. Οι αριθμοί που προτείνει για τις ακτίνες των τροχιών του Ήλιου, της Σελήνης και των άστρων έχουν μικρότερη σημασία για τις συγκεκριμένες τιμές τους από ό,τι για το γεγονός ότι υποδηλώνουν την πιθανότητα οι αριθμοί αυτοί να σημαίνουν κάτι. Το βήμα είναι από τον κόσμο ιδωμένο ως το εσωτερικό ενός κουτιού, στον κόσμο βυθισμένο σε έναν ανοιχτό, εξωτερικό χώρο. Ο Αναξίμανδρος κατά κάποιον τρόπο εφευρίσκει τον ανοιχτό χώρο του σύμπαντος. Οι προεκτάσεις αυτής της εννοιολογικής καινοτομίας είναι τεράστιες.Στην ιστορία της επιστήμης, ίσως το μοναδικό άλλο παράδειγμα εννοιολογικής επανάστασης συγκρίσιμης σε μεγαλείο με αυτή του Αναξίμανδρου να είναι η Κοπερνίκεια επανάσταση, η οποία άνοιξε με τη δημοσίευση της πραγματείας του Κοπέρνικου το 1543. Όπως ο Αναξίμανδρος, έτσι και ο Κοπέρνικος επαναπροσδιορίζει τον χάρτη του σύμπαντος. Στη θέση ενός σύμπαντος που αποτελείται από τους Ουρανούς πάνω και τη Γη κάτω, ο Αναξίμανδρος προτείνει ένα ανοιχτό σύμπαν όπου η Γη αιωρείται, περιβαλλόμενη από τους ουρανούς. Ο Κοπέρνικος μετακινεί αυτή την αιωρούμενη Γη από το κέντρο του σύμπαντος σε μια τροχιά γύρω από τον Ήλιο. Όπως συνέβη και με τον Αναξίμανδρο, η Κοπερνίκεια επανάσταση άνοιξε τον δρόμο για τεράστιες επιστημονικές εξελίξεις που θα συνέβαιναν στη διάρκεια των επόμενων λίγων αιώνων.Αλλά ο Κοπέρνικος βάσισε τις θεωρίες του στο τεράστιο τεχνικό και εννοιολογικό έργο που είχαν επιτελέσει οι Αλεξανδρινοί και οι Άραβες αστρονόμοι. Το έργο του Αναξίμανδρου δεν βασίστηκε σε τίποτα περισσότερο από τα πρώτα ερωτήματα και τις πρώτες ασαφείς εικασίες του Θαλή, καθώς και σε όσα είχε παρατηρήσει με τα ίδια του τα μάτια, τίποτα περισσότερο. Πάνω σε αυτή την μηδαμινή βάση, ο Αναξίμανδρος πέτυχε αυτό που πρέπει να θεωρηθεί ως η πρώτη και μεγαλύτερη από όλες τις επιστημονικές επαναστάσεις: την ανακάλυψη ότι η Γη αιωρείται σε έναν ανοιχτό χώρο.Κλείνοντας αξίζει να παραθέσουμε δυο επισημάνεις, σχετικές με τον Αναξίμανδρο, από τον Charles H. Kahn: «Ακόμη κι αν δεν γνωρίζαμε τίποτα άλλο σχετικά με τον δημιουργό της, [η θεωρία του Αναξίμανδρου για τη θέση της Γης] από μόνη της θα του εξασφάλιζε μια θέση ανάμεσα στους δημιουργούς μιας ορθολογικής επιστήμης του φυσικού κόσμου.», και τον Karl R. Popper, ενός από τους σπουδαιότερους φιλοσόφους της επιστήμης του εικοστού αιώνα: «Κατά τη γνώμη μου, αυτή η ιδέα του Αναξίμανδρου [ότι η Γη αιωρείται στο διάστημα] είναι μία από τις πιο τολμηρές, πιο επαναστατικές και πιο μεγαλειώδεις ιδέες σε ολόκληρη την ιστορία της ανθρώπινης σκέψης.» πηγή: The First Scientist: Anaximander and His Legacy, Carlo Rovelli, English translation 2011, Westholme Publishing Σημειώσεις: (1) Αν το ύψος Η του κυλίνδρου ισούται με το 1/3 του πλάτους της (διάμετρος Δ=2R), θεωρώντας την πυκνότητα της Γης ρ≈5500 kg/m3 και ότι για τους ανθρώπους στην πάνω επίπεδη πλευρά του κυλίνδρου, στην περιοχή του κέντρου του, ισχύει g≈9,81 m/s2, τότε προκύπτει ότι Η≈6000 km και Δ≈18.000 km (R≈9000 km). [Yπόδειξη: αρκεί να δειχθεί ότι η ένταση του πεδίου βαρύτητας στο κέντρο της πάνω βάσης του κυλίνδρου είναι ] (2) Αυτό δεν σημαίνει ότι ο Αναξίμανδρος πίστευε πως η Γη είναι η αιτία της πτώσης (όπως στον Νεύτωνα), ούτε ότι η θέση της Γης προκαλείται από την ακτινική κατεύθυνση της πτώσης των βαρέων αντικειμένων (όπως στον Αριστοτέλη). Ο Αναξίμανδρος, όπως και ο Κοπέρνικος, ενδέχεται να μην είχε απολύτως καμία δυναμική θεωρία για την πτώση. Ο Αριστοτέλης επικρίνει τον Αναξίμανδρο ακριβώς γι’ αυτό: επειδή απέτυχε να δει αυτό που ο Αριστοτέλης θεωρεί ως την δική του μεγάλη διορατικότητα στο πρόβλημα, η οποία δεν είναι η παλαιότερη ιδέα ότι τα πράγματα πέφτουν προς τη Γη, αλλά η όμορφη ιδέα ότι η Γη βρίσκεται στο κέντρο του σύμπαντος λόγω της φυσικής τάσης των αντικειμένων να πέφτουν προς το κέντρο, μια φυσική τάση που εισήγαγε ο Αριστοτέλης. (3) Αυτό το εξαιρετικά επιστημονικό επιχείρημα μπορεί να είναι δύσκολο να το κατανοήσουν φιλόσοφοι και ιστορικοί. Διαβάζει κανείς, για παράδειγμα, ότι «πρέπει να περιμένουμε τον Νεύτωνα για να έχουμε την σωστή απάντηση στο ερώτημα γιατί δεν πέφτει η Γη». Αυτό είναι απόλυτη ανοησία. Γιατί η απάντηση του Νεύτωνα είναι η σωστή; Απλώς επειδή είναι αυτή που μάθαμε στο σχολείο, δεδομένου ότι ο Κέπλερ δεν ήταν πλέον στη μόδα και ο Αϊνστάιν δεν διδασκόταν ακόμη στο σχολείο μας; Δεν υπάρχει καμία απολύτως έννοια σύμφωνα με την οποία το πρόβλημα του γιατί δεν πέφτει η Γη λύθηκε καλύτερα από τον Νεύτωνα σε σχέση με τον Αναξίμανδρο, τον Αριστοτέλη, τον Κοπέρνικο ή τον Αϊνστάιν. Καθένα από αυτά τα ονόματα αντιπροσωπεύει ένα βήμα προς μια πιο ισχυρή εννοιολογική σύλληψη του κόσμου. https://physicsgg.me/2026/06/04/η-γη-ως-αιωρούμενος-κύλινδρος-στο-διάσ/ Ο Αναξίμανδρος, πέρα από την πρότασή του για το κυλινδρικό σχήμα της Γης, έκανε κάτι βαθύτερο: υποστήριξε ότι η Γη είναι ένας βράχος που επιπλέει στο διάστημα χωρίς στήριγμα, ανοίγοντας τον δρόμο στην μετέπειτα κοσμολογία. Σύμφωνα με τον Αναξίμανδρο η Γη είναι κυλινδρική με πλάτος τριπλάσιο από το μήκος(1) και οι άνθρωποι κατοικούν στην επάνω επιφάνειά της. Δε στηρίζεται πουθενά και βρίσκεται στο κέντρο του σύμπαντος, απέχοντας ίσα από όλα τα σημεία του Ένα άλλο κείμενο του Ιππόλυτου είναι ξεκάθαρο επί του ζητήματος: «Για όσους στέκονται στα δύο τους πόδια εκεί κάτω (στους αντίποδες), τα ψηλά πράγματα είναι χαμηλά, ενώ τα χαμηλά πράγματα είναι ψηλά… και το ίδιο ισχύει σε όλη τη Γη.»

H NASA ανακήρυξε επισήμως «νεκρό» το σκάφος MAVEN που μελετούσε τον Άρη. Πραγματοποιούσε ατμοσφαιρικές μελέτες στον Κόκκινο Πλανήτη από το 2014. Η NASA ανακοίνωσε το τέλος της αποστολής του διαστημικού σκάφους MAVEN το οποίο πέρασε περισσότερα από 11 χρόνια σε τροχιά γύρω από τον Άρη μελετώντας την ατμόσφαιρα του πλανήτη. Η αμερικανική διαστημική υπηρεσία έχασε την επικοινωνία με το ρομποτικό σκάφος πριν από έξι μήνες και παρά τις προσπάθειες δεν υπήρξε νέα επαφή με αυτό.Το MAVEN (Mars Atmosphere and Volatile Evolution) ήταν η πρώτη αποστολή της αμερικανικής διαστημικής υπηρεσίας αφιερωμένη αποκλειστικά στη μελέτη της ατμόσφαιρας του Άρη και της εξέλιξής της. Εκτοξεύθηκε το 2013 τέθηκε σε τροχιά γύρω από τον Άρη το 2014 και ξεπέρασε κατά μία δεκαετία τη διάρκεια της αρχικά προγραμματισμένης αποστολής του η οποία ήταν ενός έτους.Αξιωματούχοι της NASA δήλωσαν στους δημοσιογράφους την Τετάρτη ότι η τελευταία επικοινωνία με το MAVEN έγινε στις 6 Δεκεμβρίου όταν παρουσίασε απροσδόκητη απώλεια σήματος αφού πέρασε πίσω από τον Άρη σε σχέση με τη Γη. Αργότερα διαπιστώθηκε ότι το σκάφος βρισκόταν σε «μη ανακτήσιμη κατάσταση».Ο Μάικ Μορό διευθυντής του προγράμματος MAVEN στο Κέντρο Διαστημικών Πτήσεων Goddard της NASA στο Μέριλαντ ανέφερε ότι ειδική επιτροπή της NASA ερευνά τα αίτια της βλάβης.Το MAVEN συμμετείχε επίσης στη μεταφορά επιστημονικών δεδομένων από αποστολές στον Άρη προς τη Γη όπως αυτές των ρομποτικών εξερευνητών Curiosity και Perseverance. Η Τίφανι Μόργκαν διευθύντρια του προγράμματος εξερεύνησης του Άρη στη Διεύθυνση Πλανητικών Επιστημών της NASA δήλωσε ότι πλέον παρατηρούνται «μικρές περιστασιακές καθυστερήσεις» στη μετάδοση αυτών των δεδομένων. Η απώλεια της ατμόσφαιρας Το MAVEN εξερευνούσε την ατμόσφαιρα του Άρη και μελετούσε τις αλληλεπιδράσεις της με τον Ήλιο και τον ηλιακό άνεμο — τη συνεχή ροή φορτισμένων σωματιδίων που εκτοξεύονται από τον Ήλιο — προκειμένου να κατανοηθεί καλύτερα πώς ο πλανήτης έχασε την ατμόσφαιρά του στο Διάστημα.Πριν από περισσότερα από τρία δισεκατομμύρια χρόνια, ο Άρης διέθετε πυκνότερη ατμόσφαιρα και μεγάλες ποσότητες υγρού νερού στην επιφάνειά του, με συνθήκες που ενδέχεται να ήταν κατάλληλες για μικροβιακή ζωή. Η μελέτη της σημερινής απώλειας της ατμόσφαιρας προσφέρει σημαντικές πληροφορίες για το πώς ο Άρης μετατράπηκε στο αφιλόξενο περιβάλλον που είναι σήμερα. «Πλέον κατανοούμε την ατμοσφαιρική διαφυγή στον Άρη καλύτερα από οποιονδήποτε άλλο πλανήτη ακόμη και από τη Γη», δήλωσε η επιστήμονας Σάνον Κάρι. Το σέλας Το MAVEN ανακάλυψε μεταξύ άλλων ότι η διάβρωση της αρειανής ατμόσφαιρας αυξάνεται δραματικά κατά τη διάρκεια φαινομένων διαστημικού καιρού, όταν ηλιακές καταιγίδες εκρήγνυνται από την επιφάνεια του Ήλιου. Επίσης εντόπισε διάφορους τύπους σέλαος που δημιουργούνται όταν ενεργητικά σωματίδια από αυτές τις καταιγίδες εισέρχονται στην ατμόσφαιρα του Άρη. Σε συνεργασία με το Perseverance, κατέγραψε για πρώτη φορά σέλας στον Άρη στο ορατό φως, με τον ουρανό να αποκτά μια απαλή πράσινη λάμψη.Πέρυσι το MAVEN κατάφερε επίσης να παρατηρήσει τον διαστρικό κομήτη 3I/ATLAS. Ο Μορό δήλωσε ότι η επιτροπή της NASA συνεχίζει την έρευνά της και ότι τα αποτελέσματα αναμένονται τους επόμενους μήνες.Σύμφωνα με τον ίδιο ενώ το MAVEN κανονικά δεν περιστρεφόταν κατά την τροχιακή του πορεία μετά τη διέλευσή του πίσω από τον Άρη βρέθηκε να περιστρέφεται με ρυθμό 2,7 στροφών ανά λεπτό. Η επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι εξαιτίας αυτής της περιστροφής οι μπαταρίες του πιθανότατα εξαντλήθηκαν με αποτέλεσμα τελικά να διακοπεί η τροφοδοσία του συστήματος επικοινωνίας.Ο Γκρεγκ Χέκλερ αναπληρωτής διευθυντής προγράμματος της μονάδας που διαχειρίζεται τις διαστημικές επικοινωνίες της NASA ανέφερε ότι το δίκτυο αναμετάδοσης δεδομένων του Άρη διαθέτει ακόμη τέσσερα ενεργά διαστημόπλοια. Ωστόσο, σημείωσε ότι έχουν γίνει «ορισμένες μικρές προσαρμογές» στη λειτουργία των ρομποτικών οχημάτων εξαιτίας της απώλειας του MAVEN. Η Morgan πρόσθεσε ότι το δίκτυο είναι αρκετά ανθεκτικό ώστε να καλύψει το κενό που αφήνει η απώλεια του σκάφους. Στην εικόνα ο δορυφόρος MAVEN https://www.naftemporiki.gr/techscience/2119323/h-nasa-anakiryxe-episimos-nekro-to-skafos-maven-poy-meletoyse-ton-ari/

Ανακαλύφθηκε πανάρχαιο είδος σκορπιού που είχε μέγεθος λαμπραντόρ. Ήταν ένας κορυφαίος θηρευτής την εποχή που ζούσε στον πλανήτη. Ένας τρομακτικός γιγάντιος σκορπιός μήκους 1 μέτρου περιπλανιόταν στη Βρετανία πριν από 415 εκατομμύρια χρόνια.Με μήκος συγκρίσιμο με αυτό ενός Λαμπραντόρ και δαγκάνες που ξεπερνούσαν τα 16 εκατοστά το είδος Praearcturus gigas ήταν ένας πανίσχυρος κορυφαίος θηρευτής. Κυνηγούσε στις πλημμυρικές πεδιάδες της περιοχής που σήμερα αντιστοιχεί στην Αγγλία πολύ πριν εμφανιστούν τα πρώτα δέντρα.Επιστήμονες από το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας της Βρετανίας ανακοίνωσαν ότι πρόκειται για τον μεγαλύτερο σκορπιό που έχει υπάρξει ποτέ. Η ανατομία του δείχνει επίσης ότι μπορούσε να μετακινείται εύκολα τόσο στο νερό όσο και στη στεριά.«Όταν σκεφτόμαστε γιγάντια αρθρόποδα, οι περισσότεροι φαντάζονται τα δάση της Λιθανθρακοφόρου περιόδου με τεράστιες χιλιοποδαρούσες ή έντομα που έμοιαζαν με λιβελούλες από μεταγενέστερες εποχές της ιστορίας της Γης. Όμως ο Praearcturus έζησε τουλάχιστον 50 εκατομμύρια χρόνια νωρίτερα, πολύ πριν από την εξέλιξη των δέντρων, όταν η ζωή στη στεριά μόλις άρχιζε να αναπτύσσεται. Η επιβεβαίωση ότι αυτό το ζώο ήταν πράγματι σκορπιός αλλάζει ριζικά την κατανόησή μας για το πώς και πότε αυτά τα πλάσματα εξελίχθηκαν σε τόσο εντυπωσιακά μεγέθη» δήλωσε ο Δρ. Ρίτσαρντ Τζ. Χάουαρντ, επιμελητής απολιθωμένων αρθροπόδων στο φημισμένο βρετανικό μουσείο. Η ανακάλυψη Τα απολιθώματα που χρησιμοποιήθηκαν για την ταυτοποίηση του Praearcturus βρίσκονταν στις συλλογές του μουσείου για περισσότερα από 150 χρόνια χωρίς να έχουν ταυτοποιηθεί μέχρι σήμερα.Οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν σύγχρονες αναλυτικές τεχνικές και συγκρίσεις με πρόσφατα περιγραφέντα απολιθωμένα είδη για να επιβεβαιώσουν ότι ο Praearcturus ήταν αναμφισβήτητα σκορπιός και αποτελούσε ξεχωριστό είδος. Έζησε κατά την Πρώιμη Δεβόνια περίοδο, περίπου πριν από 415 εκατομμύρια χρόνια όταν η ζωή στη στεριά βρισκόταν ακόμη στα αρχικά της στάδια.Μικρά φυτά και μύκητες είχαν μόλις αρχίσει να εξαπλώνονται στο τοπίο ενώ σύνθετα χερσαία οικοσυστήματα όπως τα δάση δεν είχαν ακόμη κάνει την εμφάνιση τους. Αυτό σημαίνει ότι σε αντίθεση με μεταγενέστερα γιγάντια αρθρόποδα ο Praearcturus δεν επωφελήθηκε από τα υψηλά επίπεδα οξυγόνου στην ατμόσφαιρα που συνδέονται με την εμφάνιση των δασών.Αντίθετα το τεράστιο μέγεθός του ίσως αντανακλά έναν κόσμο με σχετικά μικρό ανταγωνισμό από άλλους μεγάλους θηρευτές. Οι ειδικοί εκτιμούν ότι ο σκορπιός αυτός ενδέχεται να μεγάλωσε τόσο πολύ απλώς επειδή δεν υπήρχαν πολλά άλλα μεγάλα ζώα στο περιβάλλον του γεγονός που του επέτρεπε να κυριαρχεί με τρόπο που δεν θα ήταν εφικτός σε μεταγενέστερες εποχές.Οι ερευνητές αποκάλυψαν επίσης ότι το αρπακτικό διέθετε πτερυγιοειδείς δομές στην κοιλιά του, παρόμοιες με εκείνες που συναντώνται σε σύγχρονα καρκινοειδή όπως οι αστακοί. Αυτό τοποθετεί τον Praearcturus σε μια κρίσιμη περίοδο της ιστορίας της Γης όταν τα ζώα άρχιζαν να δοκιμάζουν τη ζωή έξω από τους ωκεανούς. Καλλιτεχνική απεικόνιση του γιγάντιου σκορπιού. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2119340/anakalyfthike-ena-archaio-eidos-skorpioy-poy-eiche-megethos-lamprantor/

Βακτήρια, χόνδροι και μεταλλικές κορυφές - Έρευνα στον σταθμό της Τρίτης. Η μικροβιολογία, η βιοτεχνολογία και η φυσική ήταν τα κυρίαρχα ερευνητικά θέματα στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό την Τρίτη, καθώς το πλήρωμα της Αποστολής 74 διερεύνησε πώς η μικροβαρύτητα επηρεάζει τα βακτήρια, την ανάπτυξη χόνδρων και τη μεταλλική δομή. Η επιστημονική συντήρηση του υλικού ολοκλήρωσε το πρόγραμμα για τους διασωθέντες σε τροχιά, ώστε να διασφαλιστεί η συνεχής πειραματική λειτουργία.Ο μηχανικός πτήσης της NASA, Τζακ Χάθαγουεϊ, εξέτασε τις διαδικασίες πριν από μια έρευνα για να διερευνήσει πώς τα βακτήρια προσαρμόζονται στο διαστημικό περιβάλλον . Ο Χάθαγουεϊ εξοικειώθηκε με τα εργαλεία και τα βήματα που θα χρησιμοποιήσει για να μελετήσει πώς δύο σύνολα βακτηριακών δειγμάτων αντιδρούν στην έλλειψη βαρύτητας. Το ένα σύνολο θα υποβληθεί σε θεραπεία με αντιβιοτικό και το δεύτερο σύνολο θα αφεθεί στην κατάσταση. Αφού τα δείγματα επωαστούν για πέντε ημέρες, το DNA τους θα αλληλουχηθεί για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με την μικροβιακή προσαρμογή στη μικροβαρύτητα. Τα αποτελέσματα μπορεί να οδηγήσουν σε προηγμένες προσπάθειες για τη μείωση του κινδύνου βακτηριακής λοίμωξης και την προστασία του ανοσοποιητικού συστήματος ενός αστροναύτη κατά τη διάρκεια μιας διαστημικής πτήσης.Η μηχανικός πτήσης της NASA, Τζέσικα Μέιρ, έθεσε σε τροφή δείγματα ιστού χόνδρου μέσα στο γάντι Life Science Glovebox της εργαστηριακής μονάδας Kibo , τα οποία αναπτύσσονται για να κατανοηθεί καλύτερα η λειτουργία των κυττάρων και των ιστών χόνδρου σε συνθήκες μικροβαρύτητας . Τα δείγματα ιστών κατασκευάζονται στο εργαστήριο σε τροχιά για να κατανοηθεί πώς αναπτύσσεται και επιδιορθώνεται ο χόνδρος, πιθανώς βελτιώνοντας τα προγράμματα φυσικής κατάστασης των αστροναυτών και προωθώντας την ανάπτυξη προηγμένων εμφυτευμάτων στη Γη.Ο μηχανικός πτήσης της NASA, Κρις Γουίλιαμς, εισήγαγε δείγματα StarSteel, ενός υψηλής απόδοσης επεξεργασμένου μετάλλου ή κράματος, στο ηλεκτρονικό μικροσκόπιο Mochii για να παρατηρήσει αλλαγές στην επιφάνεια και τη δομή του προηγμένου υλικού που προκαλούνται από το διάστημα. Η ερευνητική εργασία στη φυσική μπορεί να οδηγήσει στην ανάπτυξη ισχυρότερων, ελαφρύτερων ή πιο ανθεκτικών υλικών για εφαρμογές στη Γη και το διάστημα.Η μηχανικός πτήσης Sophie Adenot της ESA (Ευρωπαϊκής Διαστημικής Υπηρεσίας) αντικατέστησε ένα τσιπ υπολογιστή μέσα σε μια ερευνητική θερμοκοιτίδα που βρίσκεται μέσα στο Kibo. Στη συνέχεια, ενημέρωσε τις ρυθμίσεις δικτύου της θερμοκοιτίδας για το κύριο τσιπ εσωτερικής μνήμης που εκτελεί την εκκίνηση, εκτελεί πειράματα, αποθηκεύει δεδομένα και επικοινωνεί με τα επίγεια συστήματα.Οι κοσμοναύτες της Roscosmos, Σεργκέι Κουντ-Σβερτσκόφ και Σεργκέι Μικάεφ, μελέτησαν εκ περιτροπής την Τρίτη πώς η ζωή στο διάστημα επηρεάζει την αρτηριακή πίεση. Το δίδυμο φορούσε ένα σετ χειροπέδων προσαρτημένων στα χέρια, τον καρπό και τα δάχτυλά τους, μετρώντας τα καρδιακά τους δεδομένα, βοηθώντας τους γιατρούς να παρακολουθούν την υγεία του πληρώματος και να κατανοούν πώς η έλλειψη βαρύτητας επηρεάζει το κυκλοφορικό σύστημα. Στη συνέχεια, ενώθηκαν με την Williams και δοκίμασαν τις ειδικά προσαρμοσμένες επενδύσεις καθισμάτων στα οποία θα καθίσουν τον επόμενο μήνα όταν επιστρέψουν στη Γη μέσα στο διαστημόπλοιο Soyuz MS-28 .Ο μηχανικός πτήσης της Roscosmos, Αντρέι Φεντιάεφ, πέρασε το πρώτο μισό της βάρδιάς του μέσα στην επιστημονική μονάδα Nauka, εργαζόμενος σε εργασίες συντήρησης υδραυλικών εγκαταστάσεων και αερισμού της τροχιάς. Στη συνέχεια, ο Φεντιάεφ καθάρισε τους εναλλάκτες θερμότητας αερίου-υγρού, συσκευές που διασφαλίζουν ότι η θερμοκρασία και η υγρασία του διαστημικού σταθμού παραμένουν ασφαλείς και άνετες, μέσα στη μονάδα Zarya . Μάθετε περισσότερα για τις δραστηριότητες του διαστημικού σταθμού ακολουθώντας το ιστολόγιο του διαστημικού σταθμού , @space_station στο X, καθώς και τους λογαριασμούς του ISS στο Facebook και στο Instagram . https://www.nasa.gov/blogs/spacestation/2026/06/02/bacteria-cartilage-and-metal-tops-tuesdays-research-aboard-station/ Αστροναύτης της NASA αντικαθιστά δείγμα υλικού μέσα στο γάντι μικροβαρύτητας της εργαστηριακής μονάδας Destiny στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό για να υποστηρίξει την έρευνα κρυστάλλων ημιαγωγών.

Η NASA αποχαιρετά την αποστολή MAVEN στον Άρη και διοργανώνει τηλεδιάσκεψη με τα ΜΜΕ σήμερα. Η πρώτη αποστολή αφιερωμένη στην παρατήρηση της ατμόσφαιρας του Άρη και της εξέλιξής της, η MAVEN (Mars Atmosphere and Volatile Evolution) της NASA, ολοκληρώθηκε μετά από περισσότερα από 11 χρόνια σε τροχιά στον Άρη και μια δεκαετία μετά την κύρια, μονοετή αποστολή της. Το διαστημόπλοιο ακούστηκε τελευταία φορά στις 6 Δεκεμβρίου, όταν υπέστη μια απροσδόκητη απώλεια σήματος αφού πέρασε πίσω από τον Κόκκινο Πλανήτη.Η NASA θα διοργανώσει τηλεδιάσκεψη για τα μέσα ενημέρωσης στις 2 μ.μ. EDT σήμερα, Τετάρτη 3 Ιουνίου, για να συζητήσει τα επιτεύγματα του MAVEN.Ο οργανισμός συγκάλεσε μια επιτροπή αναθεώρησης ανωμαλιών τον Φεβρουάριο για να αξιολογήσει τις προσπάθειες ανάκτησης και να εκτιμήσει την πιθανή τρέχουσα κατάσταση του διαστημικού σκάφους. Η επιτροπή αναθεώρησης κατέληξε στο συμπέρασμα ότι το διαστημόπλοιο MAVEN δεν είναι ανακτήσιμο και δεν είναι πλέον ικανό να εκτελέσει την αποστολή επιστήμης και αναμετάδοσης δεδομένων, κάτι που συνάδει με τα ευρήματα της ομάδας αποστολής.Η τηλεμετρία από το MAVEN πριν από το πέρασμα του διαστημικού σκάφους πίσω από τον Άρη τον Δεκέμβριο έδειξε ότι όλα τα υποσυστήματα λειτουργούσαν κανονικά. Μετά την ανάδυση του διαστημικού σκάφους, το Δίκτυο Βαθύ Διαστήματος (DSN) της NASA δεν παρατήρησε σήμα. Ένα σύντομο απόσπασμα δεδομένων τηλεμετρίας από την ανάλυση ραδιοσημάτων που καταγράφηκαν από τους δέκτες ανοιχτού βρόχου του DSN έδειξε ότι το διαστημικό σκάφος βρισκόταν σε ασφαλή λειτουργία και περιστρεφόταν με ασυνήθιστα υψηλό ρυθμό όταν αναδύθηκε από πίσω από τον Άρη, υποδεικνύοντας μια διαταραχή στην τροχιά του MAVEN. Η επιτροπή αξιολόγησης κατέληξε στο συμπέρασμα ότι λόγω αυτής της περιστροφής, οι μπαταρίες του διαστημικού σκάφους είχαν εξαντληθεί, προκαλώντας απώλεια ισχύος στο σύστημα επικοινωνιών και καθιστώντας το MAVEN σε μη αναστρέψιμη κατάσταση.Αυτά τα προκαταρκτικά ευρήματα δεν αντιμετωπίζουν μια πιθανή βασική αιτία της ανωμαλίας, η οποία εξακολουθεί να διερευνάται. Η επιτροπή αξιολόγησης αναμένεται να παράσχει την τελική της έκθεση αργότερα φέτος. Η NASA έχει ξεκινήσει την επίσημη διαδικασία παροπλισμού της αποστολής MAVEN, ακολουθώντας τις τυπικές διαδικασίες για την αρχειοθέτηση του πλήρους συνόλου δεδομένων της αποστολής για τις επιστημονικές και εξερευνητικές κοινότητες.«Η επιστήμη που μας έχει προσφέρει το MAVEN είναι το κλειδί για να διαμορφώσουμε το είδος των μέτρων προστασίας από την ακτινοβολία και ασφάλειας που πρέπει να λάβουμε πριν στείλουμε ανθρώπους στον Άρη», δήλωσε η Louise Prockter, διευθύντρια του Τμήματος Πλανητικών Επιστημών στα κεντρικά γραφεία της NASA στην Ουάσινγκτον. «Τα δεδομένα που συλλέγονται από το MAVEN θα συνεχίσουν να παρέχουν πολύτιμες πληροφορίες για τον Άρη για τις επόμενες δεκαετίες».Η αποστολή MAVEN, η οποία εκτοξεύτηκε τον Νοέμβριο του 2013, εξερεύνησε την ανώτερη ατμόσφαιρα του Κόκκινου Πλανήτη, την ιονόσφαιρα και τις αλληλεπιδράσεις με τον Ήλιο, για να διερευνήσει την απώλεια της ατμόσφαιρας του Άρη στο διάστημα. Η κατανόηση της ατμοσφαιρικής απώλειας δίνει στους επιστήμονες μια εικόνα για την ιστορία της ατμόσφαιρας και του κλίματος του πλανήτη, το υγρό νερό και την πλανητική κατοικησιμότητα.«Η αποστολή MAVEN έχει πραγματικά προωθήσει την κατανόησή μας για την ατμόσφαιρα και την εξέλιξη του Άρη. Αυτό το σύνολο δεδομένων είχε τεράστιο αντίκτυπο στον τομέα», δήλωσε η Shannon Curry, κύρια ερευνήτρια του MAVEN και ερευνήτρια στο Εργαστήριο Ατμοσφαιρικής και Διαστημικής Φυσικής στο Πανεπιστήμιο του Κολοράντο, Boulder. «Η επιστημονική μας ομάδα είναι εξαιρετικά περήφανη για όλες αυτές τις εκπληκτικές ανακαλύψεις». Η επίδραση του Ήλιου στον Άρη Ένα από τα πρώτα σημαντικά αποτελέσματα του MAVEN ήταν ότι η διάβρωση της ατμόσφαιρας του Άρη αυξάνεται σημαντικά κατά τη διάρκεια ηλιακών καταιγίδων . Η ομάδα μελέτησε πώς ο ηλιακός άνεμος, που είναι ένα ρεύμα φορτισμένων σωματιδίων που ρέει συνεχώς από τον Ήλιο, και οι ηλιακές καταιγίδες αφαιρούν συνεχώς την ατμόσφαιρα του Άρη, καθώς και πώς αυτή η διαδικασία έπαιξε βασικό ρόλο στην αλλαγή του κλίματος του Άρη από έναν δυνητικά κατοικήσιμο κόσμο στον σημερινό κρύο, άνυδρο πλανήτη. Η αποστολή MAVEN σημείωσε πρωτοφανή βήματα στην προώθηση της κατανόησής μας για το πώς ο Ήλιος και ο διαστημικός καιρός επηρεάζουν τον Άρη, καθώς ήταν το μόνο διαστημόπλοιο που μπορούσε να λάβει ταυτόχρονα μετρήσεις τόσο του Ήλιου όσο και της ατμοσφαιρικής απόκρισης του Άρη. Φωτεινές παραστάσεις του Άρη Η αποστολή MAVEN ανακάλυψε διάφορους τύπους σέλαος που φωτίζονται όταν ενεργητικά σωματίδια βυθίζονται στην ατμόσφαιρα, βομβαρδίζοντας αέρια και κάνοντάς τα να λάμπουν. Η ομάδα MAVEN έδειξε ότι τα πρωτόνια δημιουργούν νέα είδη σέλαος στον Άρη. Στη Γη, το σέλας από πρωτονία εμφανίζεται μόνο σε πολύ μικρές περιοχές κοντά στους πόλους, ενώ στον Άρη μπορεί να εμφανιστεί παντού. Η ατμόσφαιρα του Άρη διαχέεται στο διάστημα Για να κατανοήσει καλύτερα πώς ο Άρης έχασε το μεγαλύτερο μέρος της ατμόσφαιράς του, το MAVEN μέτρησε τον ατμοσφαιρικό ψεκασμό για πρώτη φορά σε οποιονδήποτε πλανήτη. Η ομάδα το έκανε αυτό παρατηρώντας το αργό, το οποίο είναι ένα ευγενές αέριο, που σημαίνει ότι σπάνια αντιδρά με άλλα συστατικά στην ατμόσφαιρα του Άρη. Ο μόνος σημαντικός τρόπος με τον οποίο μπορεί να απομακρυνθεί είναι ο ατμοσφαιρικός ψεκασμός, μια διαδικασία όπου ιόντα συγκρούονται στην ατμόσφαιρα του Άρη με αρκετά υψηλές ταχύτητες ώστε να εκτοξεύουν μόρια αερίου έξω από την ατμόσφαιρα, σαν να ρίχνεις μια οβίδα σε μια πισίνα. Η ομάδα χρησιμοποίησε 11 χρόνια δεδομένων για να αποκαλύψει την παρουσία ψεκασμένου αργού σε μεγάλα υψόμετρα στις ακριβείς θέσεις όπου τα ενεργητικά σωματίδια συγκρούστηκαν στην ατμόσφαιρα, δείχνοντας ψεκασμό σε πραγματικό χρόνο. Κατανοώντας τα σκονισμένα μυστικά του Άρη Το 2018, μια σειρά από καταιγίδες σκόνης δημιούργησε ένα νέφος σκόνης τόσο μεγάλο που τύλιξε τον Κόκκινο Πλανήτη. Η ομάδα MAVEN μελέτησε πώς αυτή η «παγκόσμια» καταιγίδα σκόνης επηρέασε την ανώτερη ατμόσφαιρα του Άρη για να κατανοήσει πώς αυτά τα γεγονότα επηρέασαν τη διαφυγή νερού στο διάστημα. Επιβεβαίωσε ότι η θέρμανση από τις καταιγίδες σκόνης μπορεί να ανεβάσει μόρια νερού πολύ ψηλότερα στην ατμόσφαιρα από το συνηθισμένο, οδηγώντας σε μια ξαφνική αύξηση της απώλειας νερού στο διάστημα. Κυνηγώντας κομήτες Εκτός από την επιστήμη του Άρη, το MAVEN συνέβαλε στην προσπάθεια της NASA να παρατηρήσει τον κομήτη 3I/ATLAS στον Άρη . Κατά τη διάρκεια 10 ημερών πέρυσι, η ομάδα MAVEN σχεδίασε μια νέα καμπάνια παρατήρησης για να καταγράψει τον κομήτη 3I/ATLAS λαμβάνοντας πολλαπλές εικόνες του κομήτη σε διάφορα μήκη κύματος, όπως ακριβώς χρησιμοποιεί διάφορα φίλτρα σε μια κάμερα. Στη συνέχεια, τράβηξε εικόνες UV υψηλής ανάλυσης για να εντοπίσει το υδρογόνο που προέρχεται από τον κομήτη. Μελετώντας έναν συνδυασμό αυτών των εικόνων, οι επιστήμονες μπορούν να αναγνωρίσουν μια ποικιλία μορίων και να κατανοήσουν καλύτερα τη σύνθεση και την ιστορία του κομήτη. Κατά τη διάρκεια της αποστολής, η επιστημονική ομάδα του MAVEN παρήγαγε περισσότερες από 800 δημοσιεύσεις και σχεδιάζονται πρόσθετες δημοσιεύσεις.Εκτός από την επιστήμη, το διαστημόπλοιο MAVEN έπαιξε καθοριστικό ρόλο στο Δίκτυο Αναμετάδοσης του Άρη (Mars Relay Network) της NASA , μεταδίδοντας δεδομένα από τα ρόβερ του Άρη στη Γη. Κατέχει επίσης το ρεκόρ του ηλιακού συστήματος για τα περισσότερα δεδομένα που μεταδόθηκαν από άλλον πλανήτη σε μία μόνο ημέρα. Το ηχητικό υλικό της σημερινής τηλεδιάσκεψης των μέσων ενημέρωσης θα μεταδοθεί ζωντανά στον ιστότοπο του οργανισμού στη διεύθυνση: https://www.nasa.gov/live Καλλιτεχνική ιδέα του διαστημοπλοίου MAVEN της NASA στον Άρη. Το διαστημόπλοιο τέθηκε σε τροχιά γύρω από τον πλανήτη το 2014 και έχει ολοκληρώσει πάνω από έντεκα χρόνια παρατήρησης της ανώτερης ατμόσφαιρας του Άρη, της ιονόσφαιρας και των αλληλεπιδράσεων με τον Ήλιο και τον ηλιακό άνεμο, με στόχο να διερευνήσει την απώλεια της ατμόσφαιρας του Κόκκινου Πλανήτη από το διάστημα.

Ισχυρή έκλαμψη εκρήγνυται από τον Ήλιο Ο Ήλιος εξέπεμψε ισχυρή ηλιακή έκλαμψη, η οποία κορυφώθηκε στις 7:28 π.μ. ET στις 3 Ιουνίου. Το Παρατηρητήριο Ηλιακής Δυναμικής της NASA , το οποίο παρακολουθεί συνεχώς τον Ήλιο, κατέγραψε μια εικόνα του συμβάντος.Οι ηλιακές εκλάμψεις είναι ισχυρές εκρήξεις ενέργειας. Οι εκλάμψεις και οι ηλιακές εκρήξεις μπορούν να επηρεάσουν τις ραδιοεπικοινωνίες, τα δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας, τα σήματα πλοήγησης και να θέσουν σε κίνδυνο τα διαστημόπλοια και τους αστροναύτες. Αυτή η έκλαμψη ταξινομείται ως έκλαμψη X1.0. Η κλάση X υποδηλώνει τις πιο έντονες εκλάμψεις, ενώ ο αριθμός παρέχει περισσότερες πληροφορίες σχετικά με την έντασή της.Για να δείτε πώς ένας τέτοιος διαστημικός καιρός μπορεί να επηρεάσει τη Γη, επισκεφθείτε το Κέντρο Πρόβλεψης Διαστημικού Καιρού της NOAA https://spaceweather.gov/ , την επίσημη πηγή της κυβέρνησης των ΗΠΑ για προβλέψεις, παρατηρήσεις, προειδοποιήσεις και ειδοποιήσεις για τον διαστημικό καιρό. Η NASA λειτουργεί ως ερευνητικός βραχίονας της εθνικής προσπάθειας για τον διαστημικό καιρό. Η NASA παρατηρεί συνεχώς τον Ήλιο και το διαστημικό μας περιβάλλον με έναν στόλο διαστημοπλοίων που μελετούν τα πάντα, από τη δραστηριότητα του Ήλιου μέχρι την ηλιακή ατμόσφαιρα και τα σωματίδια και τα μαγνητικά πεδία στο διάστημα που περιβάλλει τη Γη. https://science.nasa.gov/blogs/solar-cycle-25/2026/06/03/strong-flare-erupts-from-sun-10/ Το Παρατηρητήριο Ηλιακής Δυναμικής της NASA κατέγραψε αυτήν την εικόνα μιας ηλιακής έκλαμψης — που φαίνεται ως η φωτεινή λάμψη προς τα πάνω δεξιά — στις 3 Ιουνίου 2026. Η εικόνα δείχνει ένα υποσύνολο ακραίου υπεριώδους φωτός που αναδεικνύει το εξαιρετικά θερμό υλικό σε εκλάμψεις και το οποίο χρωματίζεται με κόκκινο χρώμα.

Το Juno της NASA αποκαλύπτει νέες γνώσεις για την προέλευση των κοσμικών ακτίνων. Σωματίδια που ταξιδεύουν κοντά στην ταχύτητα του φωτός κοντά στον Δία καταγράφηκαν από την αποστολή Juno της NASA, παρέχοντας νέα στοιχεία για το πώς και πού σχηματίζονται σωματίδια υψηλής ενέργειας, συμπεριλαμβανομένων των κοσμικών ακτίνων.Οι αστρονόμοι αναζητούν την προέλευση των κοσμικών ακτίνων από την ανακάλυψή τους πριν από περισσότερα από 100 χρόνια. Αυτά τα ενεργητικά σωματίδια μπορούν να προέρχονται από πολλές πηγές, συμπεριλαμβανομένων των σουπερνόβα και των εκρήξεων από τον Ήλιο. Όταν οι ηλιακές κοσμικές ακτίνες - που κοινώς ονομάζονται ηλιακά ενεργητικά σωματίδια - φτάνουν στη Γη, μπορούν να προκαλέσουν φαινόμενα διαστημικού καιρού που διαταράσσουν τους δορυφόρους, τις επικοινωνίες και τα συστήματα ηλεκτρικής ενέργειας.Αποστολές της NASA όπως η MMS (Magnetospheric Multiscale - Μαγνητοσφαιρική Πολυκλίμακα) και η THEMIS (Time History of Events and Macroscale Interactions during Substorms) έδειξαν πώς ορισμένα ηλεκτρόνια ενεργοποιούνται σε μια περιοχή κοντά στη Γη που ονομάζεται προσεισμός, όπου τα ηλιακά σωματίδια συναντούν για πρώτη φορά το μαγνητικό πεδίο της Γης. Οι επιστήμονες υποψιάζονταν ότι η ίδια διαδικασία ήταν υπεύθυνη για την επιτάχυνση σωματιδίων υψηλής ενέργειας σε προσεισμούς σε άλλους πλανήτες και αστροφυσικά συστήματα, αλλά δεν μπορούσαν να το επιβεβαιώσουν μέχρι τώρα.Νέες παρατηρήσεις γύρω από τον Δία παρέχουν άμεση επιβεβαίωση αυτής της διαδικασίας. Ενώ βρισκόταν σε τροχιά γύρω από τον αέριο γίγαντα, το Juno μέτρησε ηλεκτρόνια υψηλής ταχύτητας στην περιοχή του πρόσθιου σεισμού του Δία. Αυτά τα ηλεκτρόνια έφτασαν σε ακόμη υψηλότερες ταχύτητες από αυτές της Γης, σε κλιμάκωση με το μεγαλύτερου μεγέθους κρουστικό τόξο του γιγάντιου πλανήτη, το οποίο σχηματίστηκε όταν το μαγνητικό πεδίο του Δία ωθείται μέσα από τη ροή των ηλιακών σωματιδίων. Τα αποτελέσματα δημοσιεύθηκαν την Τετάρτη στο περιοδικό Nature . https://www.nature.com/articles/s41586-026-10473-z Οι επιστήμονες διαπίστωσαν επίσης ότι αυτή η σχέση κλιμάκωσης ταίριαζε με τις κοσμικές ακτίνες που παρατηρούνται από σουπερνόβα σε όλο τον γαλαξία, όπου ακόμη μεγαλύτερα μαγνητικά περιβάλλοντα δημιουργούν ακόμη πιο γρήγορα σωματίδια. Αυτό υποδηλώνει ότι η ίδια διαδικασία που συμβαίνει στο ηλιακό σύστημα μπορεί να συμβεί σε όλο το σύμπαν. https://science.nasa.gov/blogs/science-news/2026/06/03/nasas-juno-reveals-new-insights-into-cosmic-ray-origins/ Καθώς οι πλανήτες και τα αστέρια ταξιδεύουν μέσα από τα ρεύματα φορτισμένων σωματιδίων που ρέουν στο διάστημα, τα μαγνητικά τους πεδία λειτουργούν σαν εμπόδια. Τα εισερχόμενα σωματίδια επιβραδύνονται και εκτρέπονται, σχηματίζοντας ένα όριο που ονομάζεται τοξοειδές κρουστικό κύμα. Ακριβώς μπροστά από αυτό το όριο βρίσκεται το προσοκικό κύμα, μια μεταβλητή περιοχή όπου οι μαγνητικές συνθήκες μπορούν να επιταχύνουν ορισμένα σωματίδια σχεδόν στην ταχύτητα του φωτός.

Διεθνής δορυφόρος επιπέδου θάλασσας παρατηρεί τον πρόδρομο El Niño. Τα δεδομένα για το ύψος της στάθμης της θάλασσας από τον διεθνή δορυφόρο Sentinel-6 Michael Freilich, τα οποία συλλέχθηκαν από τον Μάρτιο έως τον Μάιο του 2026, δείχνουν υψηλότερο, θερμότερο νερό που κινείται από τον δυτικό Ειρηνικό Ωκεανό προς τα ανοιχτά των ακτών της Κολομβίας, του Ισημερινού και του Περού. Αυτό το φαινόμενο είναι γνωστό ως θερμό κύμα Kelvin, το οποίο σε αυτήν την κινούμενη εικόνα των δεδομένων υποδηλώνεται με κίτρινο, πορτοκαλί, κόκκινο και λευκό χρώμα. Η εμφάνιση κυμάτων Kelvin στις αρχές του έτους αποτελεί ένδειξη ότι είναι πιθανό να ακολουθήσει ένα φαινόμενο Ελ Νίνιο.Στις αρχές του 2026, μετρήσεις από το Sentinel-6 Michael Freilich έδειξαν ένα μικρό κύμα Kelvin που σχηματίστηκε γύρω από τη Μικρονησία στα τέλη Ιανουαρίου και διαλύθηκε μέχρι τα μέσα Φεβρουαρίου. Το κύμα που φαίνεται στην κινούμενη εικόνα εμφανίστηκε στις αρχές Μαρτίου και στη συνέχεια μετακινήθηκε ανατολικά με την πάροδο του χρόνου. Μέχρι τα μέσα Μαΐου, οι θάλασσες γύρω από το Περού ήταν περισσότερο από 5,9 ίντσες (15 εκατοστά) υψηλότερες από τους μακροπρόθεσμους μέσους όρους. Επειδή το νερό διαστέλλεται καθώς θερμαίνεται, η άνοδος του υψομέτρου μιας περιοχής του ωκεανού υποδηλώνει αύξηση της θερμοκρασίας.Η πρόσθετη θερμότητα στην επιφάνεια της θάλασσας μπορεί να αλλάξει τα πρότυπα κυκλοφορίας της ενέργειας, του νερού και του αέρα στην ατμόσφαιρα, γεγονός που μπορεί να επηρεάσει τον καιρό. Το Ελ Νίνιο μπορεί να προκαλέσει έντονες βροχοπτώσεις σε ορισμένες περιοχές και ελλείμματα σε άλλες, επηρεάζοντας την καθημερινή ζωή και το εμπόριο σε όλο τον κόσμο.Ο Sentinel-6 Michael Freilich, που πήρε το όνομά του από τον πρώην Διευθυντή του Τμήματος Γεωεπιστημών της NASA, Michael Freilich, είναι ένας από τους δύο δορυφόρους που αποτελούν την αποστολή Copernicus Sentinel-6/Jason-CS (Συνέχεια Υπηρεσίας).Το Sentinel-6/Jason-CS αναπτύχθηκε από κοινού από την ESA, τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό για την Εκμετάλλευση Μετεωρολογικών Δορυφόρων (EUMETSAT), τη NASA και την NOAA, με χρηματοδοτική υποστήριξη από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τεχνική υποστήριξη από την γαλλική διαστημική υπηρεσία CNES (Centre National d'Etudes Spatiales). Η παρακολούθηση και ο έλεγχος των διαστημοπλοίων, καθώς και η επεξεργασία όλων των επιστημονικών δεδομένων του υψομέτρου, πραγματοποιείται από την EUMETSAT για λογαριασμό του προγράμματος Copernicus της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με την υποστήριξη όλων των συνεργαζόμενων φορέων.Ένα τμήμα του Caltech στην Πασαντίνα, το Εργαστήριο Αεριοπροώθησης της NASA, συνεισέφερε τρία επιστημονικά όργανα για κάθε δορυφόρο Sentinel-6: το Advanced Microwave Radiometer , το Παγκόσμιο Δορυφορικό Σύστημα Πλοήγησης - Ραδιοαπόκρυψη και τη Συστοιχία Ανακλαστήρων Λέιζερ . Η NASA συνεισέφερε επίσης υπηρεσίες εκτόξευσης, επίγεια συστήματα που υποστηρίζουν τη λειτουργία των επιστημονικών οργάνων της NASA, τους επεξεργαστές επιστημονικών δεδομένων για δύο από αυτά τα όργανα και υποστήριξη για τα μέλη των ΗΠΑ της διεθνούς Ομάδας Επιστήμης Τοπογραφίας Επιφάνειας Ωκεανού. Για να μάθετε περισσότερα σχετικά με τον Sentinel-6 Michael Freilich, επισκεφθείτε τη διεύθυνση: https://www.nasa.gov/sentinel-6