Jump to content
  • Καλωσήρθατε στο AstroVox, το site που από τις 10 Ιανουαρίου 1999 προωθεί την ερασιτεχνική αστρονομία στην Ελλάδα. Στο AstroVox θα βρείτε ένα ενεργό forum, όπου συμμετέχουν εκατοντάδες φίλοι της αστρονομίας από όλη την Ελλάδα, εισαγωγικά άρθρα για ερασιτεχνική αστρονομία και αστροφωτογράφηση καθώς και μια πολύ μεγάλη συλλογή από αστροφωτογραφίες μελών. Αν είστε νέοι στην αστρονομία ή ψάχνετε να αγοράσετε το πρώτο σας τηλεσκόπιο, υπάρχει μια γωνιά στο site ειδικά για εσάς. Φροντίστε επίσης να διαβάσετε αυτά τα 10 βασικά βήματα καθώς και τα εισαγωγικά άρθρα του site. Αν σας ενδιαφέρει η αστροφωτογραφία, φροντίστε να διαβάσετε τα ιδιαίτερα διαφωτιστικά άρθρα αστροφωτογραφίας της AVAT. Σε κάθε περίπτωση, σας καλούμε να εγγραφείτε και να συμμετάσχετε κι εσείς στις συζητήσεις στο forum, είναι εντελώς δωρεάν! 

  • Επερχόμενα γεγονότα

    Δεν υπάρχουν προσεχείς εκδηλώσεις
  • Ανακοινώσεις

  • 115 Είναι ο C/2023 A3 (Tsuchinshan–ATLAS) ο καλύτερος κομήτης που έχετε δει;

    1. 1. Είναι ο C/2023 A3 (Tsuchinshan–ATLAS) ο πιο εντυπωσιακός κομήτης που έχετε δει;


      • Ναι, είναι ο καλύτερος που έχω δει!
      • Όχι, έχω δει πιο εντυπωσιακό κομήτη
      • Είναι ο μόνος κομήτης που έχω δει
      • Δεν είμαι σίγουρος

  • Ροή δραστηριοτήτων

    1. 3972

      Διαστημική Εξερεύνηση

    2. 130

      Περί Μαθηματικών.

    3. 250

      Τεχνητή Νοημοσύνη.

    4. 429

      Μαύρες Τρύπες

    5. 141

      Βιοποικιλοτητα

  • Πρόσφατες αστροειδήσεις

    • Αναβλήθηκε η εκτόξευση του νέου σούπερ πυραύλου της SpaceX Τεχνικοί λόγοι κράτησαν στο έδαφος το Starship V3 και αναμένεται νέα προσπάθεια τις πρώτες πρωινές ώρες του Σαββάτου. Το Starship V3 είναι η τρίτη και πιο εξελιγμένη έκδοση του διαστημικού πυραύλου Super Heavy της SpaceX, που σχεδιάζεται για αποστολές στη Σελήνη, τον Άρη και βαθύτερα στο Διάστημα. Η εκτόξευση του ήταν προγραμματισμένη μια ώρα μετά τα μεσάνυχτα της Πέμπτης αλλά τεχνικοί λόγοι οδήγησαν σε αναβολή και θα γίνει μια νέα προσπάθεια μια ώρα μετά τα μεσάνυχτα της Παρασκευής.Το σύστημα αποτελείται από δύο τμήματα, τον τεράστιο προωθητήρα Super Heavy το διαστημόπλοιο Starship. Η έκδοση V3 θεωρείται σημαντικό άλμα σε σχέση με τις προηγούμενες εκδόσεις V1 και V2, επειδή σχεδιάστηκε για μεγαλύτερη επαναχρησιμοποίηση, μεγαλύτερο φορτίο, ταχύτερες εκτοξεύσεις, ανεφοδιασμό καυσίμων στο Διάστημα, μελλοντικές αποστολές στον Άρη Μερικά βασικά χαρακτηριστικά του Starship V3: * Ύψος περίπου 124 μέτρα, μεγαλύτερο από όλες τις προηγούμενες εκδόσεις * Είναι ο ισχυρότερος πύραυλος που έχει κατασκευαστεί ποτέ * Χρησιμοποιεί νέους κινητήρες Raptor 3 με μεγαλύτερη ώθηση και καλύτερη απόδοση * Μπορεί να μεταφέρει πάνω από 100 τόνους φορτίου σε χαμηλή γήινη τροχιά * Διαθέτει βελτιωμένη θερμική ασπίδα για επανείσοδο στην ατμόσφαιρα * Υποστηρίζει σύνδεση δύο Starship στο διάστημα για μεταφορά καυσίμων * Σχεδιάζεται ώστε να εκτοξεύεται πολύ συχνά, ακόμα και μία φορά την εβδομάδα στο μέλλον   Η πρώτη πτήση του Starship V3 αναμένεται να αποτελέσει κρίσιμο τεστ για: επαναχρησιμοποίηση, μεταφορά δορυφόρων Starlink, αποστολές της NASA στο πρόγραμμα Artemis, μελλοντικές αποστολές στον Άρη. Το V3 θεωρείται από πολλούς το πρώτο Starship που πλησιάζει πραγματικά τον αρχικό στόχο της SpaceX: ένα πλήρως επαναχρησιμοποιούμενο διαστημικό σύστημα χαμηλού κόστους για μαζικά ταξίδια στο Διάστημα. Εικόνα του Starship V3 στην πλατφόρμα εκτόξευσης. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2113725/anavlithike-i-ektoxeysi-toy-neoy-soyper-pyrayloy-tis-spacex/       45 τόνοι στο Διάστημα: Η στιγμή που ο πύραυλος της SpaceX εκρήγνυται στον Ινδικό Ωκεανό. Η προσθαλάσσωση και η έκρηξη ήταν προγραμματισμένες Η SpaceX εκτόξευσε με επιτυχία το Starship V3, τον μεγαλύτερο, βαρύτερο (45 τόνοι) και ισχυρότερο πύραυλο στην ιστορία.Η δοκιμαστική πτήση της Παρασκευής διήρκεσε περίπου μία ώρα και ολοκληρώθηκε όταν το Starship έπεσε στον Ινδικό Ωκεανό και εξερράγη όπως είχε προγραμματιστεί.Η εκτόξευση πραγματοποιήθηκε με αργοπορία μίας ημέρας μετά από μια δυσλειτουργία στον πύργο εκτόξευσης.Η δοκιμαστική πτήση πέτυχε τους περισσότερους από τους κύριους στόχους της.   https://www.naftemporiki.gr/techscience/2114202/45-tonoi-sto-diastima-i-stigmi-poy-o-pyraylos-tis-spacex-ekrignytai-ston-indiko-okeano/     Γεώργιος Συννεφάκης στη «Ν»: Η Ελλάδα έχει κομβική θέση στο Διαστημικό Πρόγραμμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Tο ευρωπαϊκό διαστημικό πρόγραμμα τηλεπικοινωνιών GOVSATCOM και ο ρόλος της Ελλάδας. Το EU SPACE DAYS ανοίγει τις πύλες του στη Λευκωσία στις 26-27 Μαΐου 2026. Αποτελεί το κορυφαίο γεγονός για το Διάστημα στην ΕΕ και διοργανώνεται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή  υπό την αιγίδα της Κυπριακής Προεδρίας του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης.Οι διαστημικές εφαρμογές είναι παντού, οπότε επηρεάζουν την κοινωνία, την οικονομία και την καθημερινότητά μας, οριζόντια. Στο EU Space Days φέτος έχει δοθεί έμφαση στην ανάδειξη των ωφελειών του ευρωπαϊκού διαστημικού προγράμματος για τους πολίτες, τα κράτη και τις επιχειρήσεις με τη διοργάνωση ζωντανών επιδείξεων των διαστημικών εφαρμογών της ΕΕ. Με αφορμή αυτό το γεγονός ο Γεώργιος Συννεφάκης, Programme Manager του GOVSATCOM στον Οργανισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το Διαστημικό Πρόγραμμα (EUSPA) μιλά στο Naftemporiki.gr για όλα όσα αφορούν τα ευρωπαϊκά διαστημικά προγράμματα και τη θέση της Ελλάδας σε αυτόν τον τομέα. Τι είναι είναι η EUSPA και το Eυρωπαϊκό Διαστημικό Πρόγραμμα; H EUSPA (EU Agency for the Space Programme) είναι ο Οργανισμός της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την υλοποίηση του Διαστημικού Προγράμματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης και την παροχή των ευρωπαϊκών διαστημικών υπηρεσιών στα Κράτη Μέλη της Ε.Ε και στους πολίτες τους. Το διαστημικό πρόγραμμα της Ε.Ε. περιλαμβάνει ραδιοπλοήγηση (Galileo, EGNOS), ασφαλή συνδεσιμότητα/τηλεπικοινωνίες (GOVSATCOM, IRIS2) , παρατήρηση Γης (Copernicus), και επίγνωση κατάστασης στο Διάστημα (SSA). Η EUSPA συνεργάζεται άμεσα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και ιδιαίτερα με την Γενική Διεύθυνση Άμυνας, Βιομηχανίας και Διαστήματος DG-DEFIS. Πόσο σημαντικές είναι οι δορυφορικές επικοινωνίες σήμερα και ποιες οι κυριότερες χρήσεις τους; Οι δορυφορικές επικοινωνίες είναι κύριο και αναπόσπαστο κομμάτι της σύγχρονης πλήρους συνδεδεμένης κοινωνίας, οικονομίας και άμυνας. Παρέχουν δυνατότητες επικοινωνίας (φωνή, δεδομένα, Ιnternet, τηλεόραση) σε μεγάλες αποστάσεις και απομακρυσμένες περιοχές όπου τα επίγεια δίκτυα επικοινωνιών είτε δεν υπάρχουν (θάλασσα, ορεινές περιοχές), ή έχουν μειωμένη απόδοση (περιπτώσεις υπερφόρτωσης, βλαβών) ή έχουν καταστραφεί/ καταρρεύσει (περιπτώσεις σεισμών, πλημμυρών, ανθρωπογενών ή φυσικών καταστροφών, συγκρούσεων). Οι δορυφορικές επικοινωνίες είναι απαραίτητες για την εύρυθμη και ομαλή ζωή των πολιτών και ιδιαίτερα για τη διασφάλιση των κρατικών υπηρεσιών ασφάλειας και άμυνας. Ως εκ τούτου η δυνατότητα άμεσης και έγκαιρης ενεργοποίησης τους είναι ζωτικής σημασίας για την ομαλή κρατική λειτουργία και τη διασφάλιση των πολιτών. Τι είναι το GOVSATCOM και τι δυνατότητες δίνει; Η Ευρωπαϊκή Ένωση αναγνωρίζοντας τη σημασία των ασφαλών δορυφορικών επικοινωνιών για τις κρατικές λειτουργίες και τη διασφάλιση του επιπέδου ζωής των ευρωπαίων πολιτών, εισήγαγε το GOVSATCOM στο ευρωπαϊκό Διαστημικό Πρόγραμμα το 2021. Σκοπός του είναι η άμεση διαθεσιμότητα ασφαλών δορυφορικών επικοινωνιών στις κρατικές υπηρεσίες όλων των Κρατών Μελών.Ελάχιστες χώρες της Ε.Ε. διαθέτουν δικά τους δορυφορικά συστήματα επικοινωνιών, ενώ η επιλογή και αγορά δορυφορικών υπηρεσιών από εμπορικούς παρόχους απαιτεί εξειδικευμένες γνώσεις, σύγκριση διαφορετικών τεχνικών χαρακτηριστικών και το κυριότερο χρονικό ορίζοντα εβδομάδων έως και μηνών για την προκήρυξη και ολοκλήρωση των σχετικών προμηθειών. Συνεπώς ήταν πρακτικά αδύνατο να χρησιμοποιηθούν όταν χρειαζόταν άμεσα σε περιπτώσεις σεισμών, πλημμυρών, φυσικών ή ανθρωπογενών καταστροφών και συγκρούσεων.Το GOVSATCOM παρέχει τη δυνατότητα σε όλες τις ευρωπαϊκές χώρες να συγκρίνουν και να επιλέξουν από ένα on-line ομογενή κατάλογο και να προμηθευτούν ασφαλείς δορυφορικές υπηρεσίες επικοινωνιών μέσα σε λίγα λεπτά. Επιπλέον στο GOVSATCOM παρέχονται ασφαλείς δορυφορικές τηλεπικοινωνιακές υπηρεσίες από ευρωπαϊκά κρατικά δορυφορικά συστήματα που δεν είναι διαθέσιμα εμπορικά. Συνεπώς η Ευρώπη σήμερα έχει τα μέσα και τη δυνατότητα για άμεση και ταχύτατη ανάπτυξη δορυφορικών τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών, όταν και όπου υπάρχει ανάγκη και ζήτηση. Πως λειτουργεί το GOVSATCOM; Το GOVSATCOM λειτουργεί με συγκέντρωση και διαμοιρασμό (pooling and sharing) πολλών δορυφορικών συστημάτων επικοινωνιών. Καρδιά του είναι τα GOVSATCOM Hubs που ενώνουν τους παρόχους δορυφορικών  πόρων (Resource Providers) με τους κρατικούς χρήστες στα Κράτη Μέλη μέσω των εθνικών αρχών CGA (Competent GOVSATCOM Authority). Οι κρατικοί χρήστες μπορούν με ασφαλή τρόπο να επιλέξουν και να ενεργοποιήσουν με λίγα clicks προηγμένες ασφαλείς δορυφορικές τηλεπικοινωνιακές υπηρεσίες. Επιπλέον παραμένουν ανώνυμοι, εφόσον το επιθυμούν, σε περιπτώσεις ευαίσθητης κρατικής χρήσης των υπηρεσιών. Πως μπορούν οι χώρες της ΕΕ να συμμετέχουν στο GOVSATCOM και να επωφεληθούν από αυτό; Απαραίτητη για τη συμμετοχή μιας χώρας στο GOVSATCOM είναι η δημιουργία μιας εθνικής αρχής CGA (Competent GOVSATCOM Authority), η οποία και διασυνδέεται με τα GOVSATCOM Hubs. Στη συνέχεια η CGA μπορεί να ορίσει τους εθνικούς χρήστες GOVSATCOM, και να τους  διαχειριστεί παρέχοντας τους δυνατότητες πρόσβασης στον κατάλογο των δορυφορικών υπηρεσιών, επιλογής και άμεσης ενεργοποίησής τους. Τονίζεται η λειτουργία των GOVSATCOM Hubs σε 24ωρη βάση όλες τις ημέρες του χρόνου, ώστε να διασφαλίζουν το συντομότερο δυνατό χρόνο για την παροχή των δορυφορικών επικοινωνιών. Ποιος είναι ο ρόλος της EUSPA στο GOVSATCOM; Η EUSPA έχει επιφορτιστεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή με ένα πλήθος καθηκόντων για το GOVSATCOM με κυριότερα τη συλλογή των απαιτήσεων του χρήστη, τη σύνταξη των τεχνικών προδιαγραφών του συστήματος, την προκήρυξη και διαχείριση του συμβολαίου για το σχεδιασμό και την υλοποίηση των GOVSATCOM Hubs, τη λειτουργία τους και την παροχή υπηρεσιών καθώς και το συνολικό σχεδιασμό της ασφάλειας. Επιπλέον το EUSPA SAB (Security Accreditation Board) είναι επιφορτισμένο μέσω Κανονισμού για τη διαπίστευση ασφάλειάς του. H EUSPA εργάζεται μαζί με την Ε. Επιτροπή στην σύνταξη του νομοθετικού πλαισίου, την επιλογή και προετοιμασία των χώρων εγκατάστασης του τελικού συστήματος, τα τεχνικά και νομικά θέματα των διαγωνισμών προμηθειών δορυφορικών υπηρεσιών καθώς και για το νέο ευρωπαϊκό δορυφορικό σύστημα επικοινωνιών IRIS2 που θα συνδεθεί με το GOVSATCOM. Είναι αυτή τη στιγμή διαθέσιμο το GOVSATCOM και πως μπορούν να επωφεληθούν σήμερα οι χώρες από τη χρήση του; To GOVSATCOM ξεκίνησε τη λειτουργία και παροχή των αρχικών υπηρεσιών του (Initial Services) τον Ιανουάριο του 2026. Ήδη αρκετές ευρωπαϊκές χώρες έχουν συνδεθεί και χρησιμοποιούν τις δυνατότητές του, επιλέγοντας και ενεργοποιώντας δορυφορικές υπηρεσίες μέσω του GOVSATCOM. Σημειώνεται ότι η πρώτη χώρα που το χρησιμοποίησε ήταν η Κύπρος (https://www.euspa.europa.eu/pressroom/press-releases/cyprus-completes-first-operational-use-eu-govsatcom-hub-services-marking). Σήμερα το GOVSATCOM συγκεντρώνει και διαμοιράζει δορυφορικές τηλεπικοινωνιακές υπηρεσίες από τα κρατικά δορυφορικά  συστήματα της Γαλλίας, Ελλάδας, Ισπανίας, Ιταλίας και του Λουξεμβούργου, ενώ από το 2027 θα παρέχονται και από εμπορικά δορυφορικά συστήματα. Το GOVSATCOM συνεχίζει να αναπτύσσεται και να προσφέρει νέες δυνατότητες με στόχο την παροχή των τελικών λειτουργικών δυνατοτήτων (FOC- Final Operational Capability) εντός των προσεχών ετών. Ποια είναι σήμερα η θέση της Ελλάδας στο GOVSATCOM; Τι οφέλη μπορεί να έχει; Η Ελλάδα έχει κομβική θέση στο GOVSATCOM. Σήμερα είναι ένας μία από τις πέντε ευρωπαϊκές χώρες που παρέχουν κρατικές δορυφορικές τηλεπικοινωνιακές υπηρεσίες στο GOVSATCOM και θα έχει οικονομικό όφελος από αυτό. Επίσης η Ελλάδα έχει επιλεγεί να φιλοξενήσει το ένα από τα δύο τελικά GOVSATCOM Hubs, ενώ το δεύτερο θα φιλοξενείται στη Γερμανία. Με τον τρόπο αυτό η Ελλάδα καθίσταται κόμβος στρατηγικής σημασίας για τις ευρωπαϊκές ασφαλείς κρατικές δορυφορικές τηλεπικοινωνίες, με ευρωπαϊκό εξειδικευμένο προσωπικό να απασχολείται στο GOVSATCOM Hub στην Ελλάδα. Περαιτέρω μελλοντικά αναμένεται η επέκταση του Hub σε κβαντικές τεχνολογίες και τη χρήση τους για κρατικές τηλεπικοινωνίες. Τι είναι το IRIS2 και πως σχετίζεται με το GOVSATCOM; To IRIS2 είναι το νέο δορυφορικό σύστημα ασφαλών επικοινωνιών που ετοιμάζει η Ευρωπαϊκή Ένωση. Βασίζεται σε αστερισμό δορυφόρων πολλαπλών τροχιών και θα παρέχει καινοτόμες δορυφορικές τηλεπικοινωνιακές υπηρεσίες για κρατική και εμπορική χρήση.  Το IRIS2 θα συνδεθεί στο GOVSATCOM και θα παρέχει τις υπηρεσίες του μέσω των Hubs, εμπλουτίζοντας τον κατάλογο υπηρεσιών που προσφέρονται στους κρατικούς χρήστες. * O Δρ. Γεώργιος Συννεφάκης είναι από το 2020 o Programme Manager του GOVSATCOM στον Οργανισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το Διαστημικό Πρόγραμμα (EUSPA). Είναι υπεύθυνος για το σχεδιασμό και την υλοποίηση των GOVSATCOM Hubs, τη λειτουργία τους και την παροχή των υπηρεσιών τους στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Μέχρι το 2020 διετέλεσε Διευθυντής Ασύρματων Επικοινωνιών, Δικτύων 5G και Διαστήματος στο Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης και επικεφαλής της Ελλάδας στην ESA, στις παγκόσμιες διασκέψεις ραδιοεπικοινωνιών (ITU WRCs), μέλος του Συμβουλίου Διαστημικής Πολιτικής κ.αλ. Σχεδίασε και διαχειρίστηκε με το ΥΠΕΘΑ τη δημιουργία του ελληνικού GOVSATCOM, προετοίμασε τον ελληνικό διαστημικό νόμο, τη συμφωνία με την ESA για το ελληνικό διαστημικό πρόγραμμα μικροδορυφόρων, τον τριπλασιασμό της συμμετοχής των ελληνικών εταιρειών στα διαστημικά προγράμματα, συντόνισε την προετοιμασία του διαγωνισμού για τις άδειες του 5G της Ελλάδας κ.αλ. Είναι κάτοχος διδακτορικού στις τηλεπικοινωνίες, μεταπτυχιακού στα τεχνοοικονομικά και διπλώματος Ηλεκτρολόγου Μηχανικού. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2114235/georgios-synnefakis-sti-n-i-ellada-echei-komviki-thesi-sto-diastimiko-programma-tis-eyropaikis-enosis/       Κίνα: Επέστρεψε στη Γη το τριμελές πλήρωμα της κινεζικής αποστολής Shenzhou-21 Παρέμειναν στο Διάστημα σχεδόν 7 μήνες Οι τρεις Κινέζοι αστροναύτες, το πλήρωμα της αποστολής Shenzhou-21, επέστρεψαν σήμερα στη Γη έπειτα από παραμονή σχεδόν επτά μηνών στο Διάστημα, μετέδωσαν κινεζικά κρατικά μέσα ενημέρωσης.Και οι τρεις αστροναύτες είναι καλά στην υγεία τους.Η αποστολή ξεκίνησε στις 31 Οκτωβρίου, όταν το διαστημόπλοιο απογειώθηκε πάνω σε έναν πύραυλο Μεγάλη-Πορεία 2-F (Long March-2F) από το κέντρο εκτόξευσης του Τζιουτσουάν, στην έρημο Γκόμπι (βορειοδυτική Κίνα). https://www.naftemporiki.gr/techscience/2117190/kina-epestrepse-sti-gi-to-trimeles-pliroma-tis-kinezikis-apostolis-shenzhou-21/    
    • Η ΑI μόλις έλυσε μαθηματικό γρίφο 80 ετών. Και τώρα αρχίζουν τα δύσκολα. Ένα μοντέλο της OpenAI ανέτρεψε εικασία του θρυλικού Πολ Έρντος, προκαλώντας δέος στην επιστημονική κοινότητα και ανοίγοντας μια νέα εποχή για τα μαθηματικά.  Για δεκαετίες, οι κορυφαίοι μαθηματικοί του κόσμου προσπαθούσαν να λύσουν ένα πρόβλημα που είχε θέσει ένας από τους μεγαλύτερους μαθηματικούς όλων των εποχών. Απέτυχαν.Τελικά, τη λύση δεν τη βρήκε κάποιος καθηγητής του Πρίνστον, του Κέιμπριτζ ή της Οξφόρδης. Τη βρήκε ένα μοντέλο τεχνητής νοημοσύνης της OpenAI.Και αυτό που συγκλονίζει τους ειδικούς δεν είναι μόνο ότι η ΑΙ βρήκε μια λύση. Είναι ότι βρήκε μια λύση την οποία οι άνθρωποι δεν είχαν καν φανταστεί.«Αν είστε μαθηματικός, ίσως θελήσετε να καθίσετε πριν διαβάσετε παρακάτω», έγραψε χαρακτηριστικά ένας από τους κορυφαίους μαθηματικούς του κόσμου όταν δημοσιοποιήθηκε το αποτέλεσμα. Το πρόβλημα των «μοναδιαίων αποστάσεων» Η ιστορία ξεκινά το 1946. Ο θρυλικός Ούγγρος μαθηματικός Πολ Έρντος, ίσως ο πιο παραγωγικός μαθηματικός στην ιστορία, διατυπώνει ένα πρόβλημα που θα μείνει γνωστό ως «unit distance problem».Το ερώτημα μοιάζει απλό: αν τοποθετήσουμε έναν αριθμό σημείων σε ένα επίπεδο, πόσα ζεύγη από αυτά μπορούν να απέχουν ακριβώς μία μονάδα μεταξύ τους;Ο Έρντος πίστευε ότι είχε εντοπίσει τη βέλτιστη λύση και διατύπωσε μια περίφημη εικασία. Για σχεδόν οκτώ δεκαετίες, γενιές μαθηματικών προσπαθούσαν είτε να την αποδείξουν είτε να την αντικρούσουν. Χωρίς επιτυχία. Η στιγμή που η ΑΙ έκανε το απρόσμενο Οι ερευνητές της OpenAI έδωσαν το πρόβλημα σε ένα εσωτερικό μοντέλο ως δοκιμή των δυνατοτήτων του.Δεν περίμεναν αυτό που ακολούθησε. Το μοντέλο δεν επιβεβαίωσε την εικασία του Έρντος. Την ανέτρεψε.Βρήκε μια νέα κατασκευή που επιτρέπει περισσότερα ζεύγη σημείων σε απόσταση μίας μονάδας από όσα θεωρούνταν δυνατά. Με άλλα λόγια, απέδειξε ότι ο Έρντος είχε άδικο.Αρχικά, οι ίδιοι οι ερευνητές δυσκολεύτηκαν να το πιστέψουν. Έψαξαν για λάθη, επανέλεγξαν τους υπολογισμούς, ζήτησαν γνώμες από ανεξάρτητους ειδικούς και χρησιμοποίησαν άλλα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης για να ελέγξουν το αποτέλεσμα. Το συμπέρασμα παρέμεινε το ίδιο. Η απόδειξη στεκόταν. «Αν το είχε γράψει άνθρωπος, θα το δεχόμασταν αμέσως» Οι αντιδράσεις στην κοινότητα των μαθηματικών ήταν εντυπωσιακές. Ο Νόγκα Άλον του Πανεπιστημίου Πρίνστον δήλωσε ότι η ΑΙ κατάφερε εκεί όπου «πολλοί εξαιρετικοί ερευνητές προσπάθησαν και απέτυχαν».Ο Ντάνιελ Λιτ του Πανεπιστημίου του Τορόντο χαρακτήρισε το αποτέλεσμα το πρώτο παράδειγμα αυτόνομης παραγωγής μαθηματικής γνώσης από τεχνητή νοημοσύνη που τον ενθουσίασε πραγματικάΑκόμη πιο ηχηρή ήταν η παρέμβαση του Τίμοθι Γκάουερς, κατόχου του Fields Medal, του σημαντικότερου ίσως βραβείου στα μαθηματικά.«Αν ένας άνθρωπος είχε υποβάλει αυτή την εργασία στα Annals of Mathematics, θα πρότεινα την αποδοχή της χωρίς κανέναν δισταγμό», ανέφερε.Για πολλούς ειδικούς, πρόκειται για το πρώτο αδιαμφισβήτητο παράδειγμα όπου η ΑΙ δεν βοήθησε απλώς έναν ερευνητή, αλλά παρήγαγε μόνη της ένα αποτέλεσμα πρώτης γραμμής. Γιατί οι άνθρωποι δεν το είχαν βρει; Η απάντηση ίσως βρίσκεται ακριβώς στον τρόπο που λειτουργεί η τεχνητή νοημοσύνη. Οι περισσότεροι μαθηματικοί προσπαθούσαν επί δεκαετίες να αποδείξουν ότι ο Έρντος είχε δίκιο. Η ΑΙ δεν είχε τέτοια προκατάληψη.Δοκίμασε δρόμους που οι άνθρωποι θεωρούσαν απίθανους ή αδιέξοδους.Παράλληλα, συνδύασε γνώσεις από διαφορετικούς κλάδους των μαθηματικών που σπάνια επικοινωνούν μεταξύ τους. Επιστράτευσε ιδέες από την αλγεβρική θεωρία αριθμών για να λύσει ένα πρόβλημα συνδυαστικής γεωμετρίας.Και κυρίως, είχε κάτι που οι άνθρωποι δεν διαθέτουν: απεριόριστη υπομονή.Οι ερευνητές αποκάλυψαν ότι ακόμη και η σύντομη εκδοχή της αλυσίδας συλλογισμού του μοντέλου ξεπερνούσε τις 75.000 λέξεις – περίπου όσο το πρώτο βιβλίο του Χάρι Πότερ. Η αρχή μιας νέας εποχής Το σημαντικότερο ίσως στοιχείο δεν είναι το ίδιο το πρόβλημα. Είναι το τι σηματοδοτεί.Μέχρι πρόσφατα τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης δυσκολεύονταν σε βασικές μαθηματικές πράξεις. Μέσα σε λίγα χρόνια έφτασαν να επιτυγχάνουν επιδόσεις επιπέδου Ολυμπιάδας Μαθηματικών και τώρα παράγουν πρωτότυπη έρευνα που θα μπορούσε να δημοσιευθεί στα κορυφαία επιστημονικά περιοδικά.Η OpenAI υποστηρίζει ότι οι μαθηματικοί δεν πρόκειται να αντικατασταθούν. Όπως οι υπολογιστές δεν εξαφάνισαν τους σκακιστές αλλά ανέβασαν το επίπεδο του παιχνιδιού, έτσι και η ΑΙ ενδέχεται να μετατραπεί σε έναν πανίσχυρο συνεργάτη της επιστήμης.Ωστόσο, η αίσθηση ότι κάτι θεμελιώδες αλλάζει είναι διάχυτη. Για πρώτη φορά, η τεχνητή νοημοσύνη δεν έδειξε απλώς ότι μπορεί να μιμηθεί την ανθρώπινη γνώση.Έδειξε ότι μπορεί να επεκτείνει τα όριά της. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2117342/i-ai-molis-elyse-mathimatiko-grifo-80-eton-kai-tora-archizoyn-ta-dyskola/
    • Τεχνητή Νοημοσύνη: 6 τρόποι για να επαληθεύετε τις απαντήσεις που σας δίνει. Ο πειρασμός για γρήγορες λύσεις στις επιχειρήσεις και την καθημερινότητα είναι μεγάλος, όμως οι λανθασμένες απαντήσεις σε θέματα υψηλής σημασίας επιφέρουν σοβαρότατες συνέπειες  Η Τεχνητή Νοημοσύνη αποτελεί ένα πανίσχυρο, δωρεάν εργαλείο που προσφέρει άμεση πρόσβαση στην παγκόσμια γνώση. Ο πειρασμός για γρήγορες λύσεις στις επιχειρήσεις και την καθημερινότητα είναι μεγάλος, όμως οι λανθασμένες απαντήσεις σε θέματα υψηλής σημασίας επιφέρουν σοβαρότατες συνέπειες. Μια πρόσφατη έρευνα αποκαλύπτει ότι σχεδόν οι μισές απαντήσεις των δημοφιλών μοντέλων περιέχουν σημαντικά σφάλματα ή κατασκευασμένες πηγές, παραπλανώντας ακόμη και κορυφαίες εταιρείες.Εκ πρώτης όψεως, η Τεχνητή Νοημοσύνη μοιάζει με μια πανίσχυρη μηχανή αναζήτησης, καθώς εντοπίζει και συνοψίζει γρήγορα πληροφορίες για κάθε θέμα. Διαφέρει όμως ριζικά από τα παραδοσιακά συστήματα αναζήτησης. Η Πραγκάτι Αβάστι, επίκουρη καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο Ντρέξελ, εξηγεί ότι τα μοντέλα Τεχνητής Νοημοσύνης δημιουργούν κείμενο προβλέποντας στατιστικά τις πιθανές λέξεις, με βάση μοτίβα από την εκπαίδευσή τους.«Η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να παράγει μια απάντηση που ακούγεται έγκυρη, έχει άψογη ροή, αλλά να είναι εντελώς λανθασμένη», επισημαίνει η Αβάστι.Το ποσοστό ακρίβειας των απαντήσεων παραμένει ανοιχτό ζήτημα και εξαρτάται από πολλούς παράγοντες, σημειώνει το Forbes. Τουλάχιστον το 45% των απαντήσεων σε έρευνα του BBC και της Ευρωπαϊκής Ένωσης Ραδιοτηλεόρασης παρουσίασε ένα σημαντικό πρόβλημα. Η μελέτη βασίστηκε σε στοιχεία από 22 οργανισμούς μέσων ενημέρωσης. Διαπιστώθηκε ότι το 31% των περιπτώσεων εμφάνιζε ελλιπή, παραπλανητική ή λανθασμένη αναφορά στις πηγές. Επιπλέον, το 20% των απαντήσεων περιείχε σοβαρά λάθη ακρίβειας, όπως ξεπερασμένες πληροφορίες ή φανταστικές λεπτομέρειες. Τα συνηθισμένα σφάλματα Τα τυπικά λάθη της Τεχνητής Νοημοσύνης περιλαμβάνουν παραπληροφόρηση, ξεπερασμένες ειδήσεις και ψευδαισθήσεις (hallucinations). Επίσης, εμφανίζονται επικαλύψεις, παραλείψεις στοιχείων, κατασκευασμένες αναφορές ή ανάμειξη αληθινών και ψευδών γεγονότων. Τα λανθασμένα αυτά αποτελέσματα ξεγελούν ακόμη και τις πιο σχολαστικές επιχειρήσεις. Για παράδειγμα, σύμφωνα με τους New York Times, η κορυφαία δικηγορική εταιρεία της Wall Street Sullivan & Cromwell υπέβαλε στο δικαστήριο έγγραφα με εντελώς φανταστικές νομικές υποθέσεις, τις οποίες είχε κατασκευάσει η AI.Τα μοντέλα βασίζονται αποκλειστικά σε δεδομένα εκπαίδευσης, γεγονός που καθιστά τις απαντήσεις τους ευάλωτες. Αν τα δεδομένα δεν έχουν ανανεωθεί, οι πληροφορίες πέρα από ένα χρονικό σημείο απλώς δεν υπάρχουν. Επιπλέον, οι πληροφορίες ίσως να μην καλύπτουν την εξειδικευμένη γνώση που αναζητά ο χρήστης. Το σύστημα μπορεί να παραδεχτεί την έλλειψη στοιχείων, αλλά ο πραγματικός κίνδυνος υπάρχει όταν ο χρήστης δεν γνωρίζει αυτούς τους περιορισμούς.Όταν η Τεχνητή Νοημοσύνη χρησιμοποιεί πηγές από έγκυρα επιστημονικά περιοδικά, η απάντηση αποκτά μια ψευδή αίσθηση αυθεντίας. Στην πραγματικότητα, το μοντέλο συνθέτει στατιστικά μοτίβα και δεν αξιολογεί το περιεχόμενο. Τέλος, ελλοχεύει ο κίνδυνος να μπερδευτούν τα συμφραζόμενα, δηλαδή να αναμειχθούν ακατάλληλα άσχετα μεταξύ τους ευρήματα. Το θετικό είναι ότι ο εντοπισμός των λανθασμένων αποτελεσμάτων παραμένει εφικτός, αν και απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή και χρόνος για τον έλεγχο των απαντήσεων. Ποια είναι τα 6 βήματα ελέγχου για την εγκυρότητα των απαντήσεων; 1. Πλάγια Ανάγνωση: Διασταύρωση Πηγών Οι χρήστες δεν πρέπει ποτέ να δέχονται τις απαντήσεις της Τεχνητής Νοημοσύνης ως μοναδική πηγή. Σύμφωνα με οδηγίες του Πανεπιστημίου Texas A&M Corpus Christi, η τεχνική της πλάγιας ανάγνωσης επιβάλλει αυτόνομη έρευνα για την επαλήθευση των στοιχείων. Για παράδειγμα, το άνοιγμα μιας νέας καρτέλας για αναζήτηση στο Google ή στο Google Scholar βοηθά να εντοπιστεί ποιος πραγματικά επιβεβαιώνει τις πληροφορίες. 2. Αμφισβήτηση Απαντήσεων Η κριτική στάση απέναντι στις απαντήσεις ενός μοντέλου είναι απαραίτητη. Η διαδικασία μοιάζει με τη συζήτηση με έναν συνάδελφο, καθώς η επεξεργασία φυσικής γλώσσας επιτρέπει διευκρινιστικές ερωτήσεις για τις πηγές των πληροφοριών. Η Λόρι Κιν Κότσερ, διευθύνουσα σύμβουλος της Different Day, συμβουλεύει την αντίστροφη προσέγγιση: να ζητάτε από την Τεχνητή Νοημοσύνη να υποστηρίξει την αντίθετη θέση ή να εντοπίσει αδυναμίες στα επιχειρήματά της. 3. Επανάληψη και Σύγκριση Η εξέταση μιας μόνο απάντησης δεν αρκεί. Η υποβολή του ίδιου ερωτήματος σε διαφορετικά συστήματα βοηθά στον έλεγχο των δεδομένων. Ο Σρούτι Τιουάρι, επικεφαλής προϊόντων τεχνητής νοημοσύνης στην Dell Technologies, εξηγεί ότι τα ChatGPT, Claude και Gemini έχουν εκπαιδευτεί σε διαφορετικές βάσεις δεδομένων. Η συμφωνία των μοντέλων προσφέρει μεγαλύτερη σιγουριά, ενώ οι αποκλίσεις δείχνουν πού χρειάζεται έρευνα. Παράλληλα, η υποβολή της ερώτησης με διαφορετικούς τρόπους στο ίδιο μοντέλο ελέγχει τη συνέπειά του. Αν οι λεπτομέρειες αλλάζουν, το σύστημα απλώς μαντεύει. 4. Έλεγχος Επικαιρότητας Τα μοντέλα Τεχνητής Νοημοσύνης σταματούν να ενημερώνονται μετά την ολοκλήρωση της εκπαίδευσής τους. Η διακοπή αυτή μπορεί να μετρά μήνες ή έτη, εμποδίζοντας την παροχή πρόσφατων δεδομένων. Η ερώτηση προς το ίδιο το σύστημα για αλλαγές μετά τον τελευταίο γύρο εκπαίδευσης κρίνεται απαραίτητη, ειδικά για στατιστικά στοιχεία ή ειδήσεις. Η δοκιμή της ερώτησης σε διαφορετικά μοντέλα βοηθά στον εντοπισμό νεότερων ενημερώσεων. 5. Έλεγχος Παραπομπών Η αναζήτηση των πηγών και ο έλεγχος των παραπομπών είναι απαραίτητα βήματα. Ο Ντόιλ Άλμπι, διευθύνων σύμβουλος στην Prolexity, τονίζει ότι πρέπει να επιβεβαιώνεται αν το άρθρο αναφέρει όσα ισχυρίζεται η Τεχνητή Νοημοσύνη. Παράλληλα, ο Σαχίλ Ντάτα, μεταδιδακτορικός επιστήμονας στο Νοσοκομείο Παίδων Nationwide, προειδοποιεί ότι το σύστημα κατασκευάζει συχνά ψεύτικες αναφορές. Αυτές δανείζονται ονόματα γνωστών συγγραφέων ή περιοδικών, αλλά δεν υπάρχουν σε βάσεις δεδομένων όπως το PubMed. 6. Εμπιστευτείτε το ένστικτό σας Η ανθρώπινη διαίσθηση χρησιμεύει ως κίνητρο για περαιτέρω έρευνα, ειδικά όταν βασίζεται σε προϋπάρχουσα γνώση. Ακόμη όμως και σε άγνωστα θέματα, υπάρχουν ενδείξεις σφαλμάτων. Για παράδειγμα, μια λανθασμένη απάντηση παρουσιάζει συχνά υπερβολική βεβαιότητα, χωρίς καμία επιφύλαξη. Παράλληλα, τα εσφαλμένα κείμενα τείνουν να επαναλαμβάνουν κουραστικά τα ίδια σημεία. Όταν μια απάντηση ξενίζει τον χρήστη, η επιστροφή στα προηγούμενα βήματα ελέγχου κρίνεται απαραίτητη. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2116249/techniti-noimosyni-min-vasizeste-se-oti-leei-6-tropoi-gia-na-epalitheyete-tis-apantiseis/

  • AstroVox Newsletter
    Γραφτείτε κι εσείς στη λίστα του AstroVox για να ειδοποιήστε για σημαντικά αστρονομικά νέα. Απλά δώστε το e-mail σας και πατήστε "Αποστολή"


×
×
  • Δημιουργία νέου...

Σημαντικές πληροφορίες

Όροι χρήσης