Κλιματική αλλαγή

[Δροσος Γεωργιος]

Διεθνής δορυφόρος επιπέδου θάλασσας παρατηρεί τον πρόδρομο El Niño.

Τα δεδομένα για το ύψος της στάθμης της θάλασσας από τον διεθνή δορυφόρο Sentinel-6 Michael Freilich, τα οποία συλλέχθηκαν από τον Μάρτιο έως τον Μάιο του 2026, δείχνουν υψηλότερο, θερμότερο νερό που κινείται από τον δυτικό Ειρηνικό Ωκεανό προς τα ανοιχτά των ακτών της Κολομβίας, του Ισημερινού και του Περού. Αυτό το φαινόμενο είναι γνωστό ως θερμό κύμα Kelvin, το οποίο σε αυτήν την κινούμενη εικόνα των δεδομένων υποδηλώνεται με κίτρινο, πορτοκαλί, κόκκινο και λευκό χρώμα. Η εμφάνιση κυμάτων Kelvin στις αρχές του έτους αποτελεί ένδειξη ότι είναι πιθανό να ακολουθήσει ένα φαινόμενο Ελ Νίνιο.Στις αρχές του 2026, μετρήσεις από το Sentinel-6 Michael Freilich έδειξαν ένα μικρό κύμα Kelvin που σχηματίστηκε γύρω από τη Μικρονησία στα τέλη Ιανουαρίου και διαλύθηκε μέχρι τα μέσα Φεβρουαρίου. Το κύμα που φαίνεται στην κινούμενη εικόνα εμφανίστηκε στις αρχές Μαρτίου και στη συνέχεια μετακινήθηκε ανατολικά με την πάροδο του χρόνου. Μέχρι τα μέσα Μαΐου, οι θάλασσες γύρω από το Περού ήταν περισσότερο από 5,9 ίντσες (15 εκατοστά) υψηλότερες από τους μακροπρόθεσμους μέσους όρους. Επειδή το νερό διαστέλλεται καθώς θερμαίνεται, η άνοδος του υψομέτρου μιας περιοχής του ωκεανού υποδηλώνει αύξηση της θερμοκρασίας.Η πρόσθετη θερμότητα στην επιφάνεια της θάλασσας μπορεί να αλλάξει τα πρότυπα κυκλοφορίας της ενέργειας, του νερού και του αέρα στην ατμόσφαιρα, γεγονός που μπορεί να επηρεάσει τον καιρό. Το Ελ Νίνιο μπορεί να προκαλέσει έντονες βροχοπτώσεις σε ορισμένες περιοχές και ελλείμματα σε άλλες, επηρεάζοντας την καθημερινή ζωή και το εμπόριο σε όλο τον κόσμο.Ο Sentinel-6 Michael Freilich, που πήρε το όνομά του από τον πρώην Διευθυντή του Τμήματος Γεωεπιστημών της NASA, Michael Freilich, είναι ένας από τους δύο δορυφόρους που αποτελούν την αποστολή Copernicus Sentinel-6/Jason-CS (Συνέχεια Υπηρεσίας).Το Sentinel-6/Jason-CS αναπτύχθηκε από κοινού από την ESA, τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό για την Εκμετάλλευση Μετεωρολογικών Δορυφόρων (EUMETSAT), τη NASA και την NOAA, με χρηματοδοτική υποστήριξη από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τεχνική υποστήριξη από την γαλλική διαστημική υπηρεσία CNES (Centre National d'Etudes Spatiales). Η παρακολούθηση και ο έλεγχος των διαστημοπλοίων, καθώς και η επεξεργασία όλων των επιστημονικών δεδομένων του υψομέτρου, πραγματοποιείται από την EUMETSAT για λογαριασμό του προγράμματος Copernicus της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με την υποστήριξη όλων των συνεργαζόμενων φορέων.Ένα τμήμα του Caltech στην Πασαντίνα, το Εργαστήριο Αεριοπροώθησης της NASA, συνεισέφερε τρία επιστημονικά όργανα για κάθε δορυφόρο Sentinel-6: το Advanced Microwave Radiometer , το Παγκόσμιο Δορυφορικό Σύστημα Πλοήγησης - Ραδιοαπόκρυψη και τη Συστοιχία Ανακλαστήρων Λέιζερ . Η NASA συνεισέφερε επίσης υπηρεσίες εκτόξευσης, επίγεια συστήματα που υποστηρίζουν τη λειτουργία των επιστημονικών οργάνων της NASA, τους επεξεργαστές επιστημονικών δεδομένων για δύο από αυτά τα όργανα και υποστήριξη για τα μέλη των ΗΠΑ της διεθνούς Ομάδας Επιστήμης Τοπογραφίας Επιφάνειας Ωκεανού.

Για να μάθετε περισσότερα σχετικά με τον Sentinel-6 Michael Freilich, επισκεφθείτε τη διεύθυνση:

https://www.nasa.gov/sentinel-6

[Δροσος Γεωργιος]

Η NASA εντόπισε στον Ειρηνικό τον προπομπό του φετινού Σούπερ Ελ Νίνιο.

Οι ειδικοί ανησυχούν ότι το επικείμενο Ελ Νίνιο μπορεί να οδηγήσει σε κλιματικό χάος.

Ένα κύμα θερμού νερού πλάτους εκατοντάδων χιλιομέτρων έχει εμφανιστεί στον Ειρηνικό Ωκεανό σύμφωνα με τη NASA. Χρησιμοποιώντας δορυφορικά δεδομένα η διαστημική υπηρεσία εντόπισε τη θερμή αυτή μάζα νερού ανοιχτά των ακτών της Νότιας Αμερικής. Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι αυτό αποτελεί ανησυχητική ένδειξη πως μια πολύ ισχυρή εκδοχή του φαινομένου που γνωρίζουμε ως Ελ Νίνιο ενδέχεται να αναπτυχθεί αργότερα μέσα στη χρονιά.«Κύματα υψηλότερου και θερμότερου νερού κινούνται προς τα ανατολικά στον Ειρηνικό Ωκεανό λίγους μήνες πριν από την εμφάνιση ενός Ελ Νίνιο. Αρκετά τέτοια κύματα έχουν ήδη καταγραφεί στα δορυφορικά δεδομένα του 2026», αναφέρει η NASA. Ο κύκλος του Ελ Νίνιο αποτελεί φυσικό φαινόμενο που συμβαίνει εδώ και εκατοντάδες χιλιάδες χρόνια. Ωστόσο, οι σημερινές ενδείξεις δείχνουν ότι το φετινό φαινόμενο θα μπορούσε να είναι ένα από τα ισχυρότερα που έχουν καταγραφεί ποτέ.Οι επιστήμονες προβλέπουν ακραία ζέστη σχεδόν σε ολόκληρο τον πλανήτη με τη μέση παγκόσμια θερμοκρασία να μπορεί να αυξηθεί έως και κατά 3 βαθμούς Κελσίου μέσα στο καλοκαίρι. Παράλληλα ένα Σούπερ Ελ Νίνιο αναμένεται να προκαλέσει σημαντικές ανατροπές στα πρότυπα βροχοπτώσεων παγκοσμίως.

Τα θερμά κύματα

Τα νέα δεδομένα προέρχονται από τον δορυφόρο Sentinel-6 Michael Freilich που εκτοξεύτηκε το 2020 από τη NASA. Ο δορυφόρος αυτός μετρά και χαρτογραφεί το ύψος της επιφάνειας των ωκεανών κάθε δέκα ημέρες, με ακρίβεια κλασμάτων της ίντσας. Στην περίπτωση του Ελ Νίνιο παρακολουθεί τα λεγόμενα «θερμά κύματα Kelvin».«Η παρακολούθηση του Ελ Νίνιο από τη NASA χρησιμοποιεί δορυφόρους μέτρησης της στάθμης της θάλασσας, όπως ο Sentinel-6 Michael Freilich, για να εντοπίζει τα τεράστια κύματα Kelvin καθώς διασχίζουν τον Ειρηνικό, να καταγράφει τις μεταβολές στη θερμοδυναμική των ωκεανών της Γης, να βελτιώνει τις προβλέψεις ακραίων καιρικών φαινομένων και να βοηθά τις κοινότητες να προετοιμαστούν για πιθανούς παράκτιους κινδύνους» δήλωσε η επιστήμονας Νάντια Σίφερ, στέλεχος της NASA στην Ουάσιγκτον.Τα κύματα Kelvin σχηματίζονται συνήθως έπειτα από σύντομες περιόδους κατά τις οποίες οι άνεμοι στον δυτικό τροπικό Ειρηνικό αλλάζουν κατεύθυνση. Σε συνδυασμό με τη γενικότερη εξασθένηση των ανατολικών ανέμων κατά μήκος του ισημερινού, το νερό στον δυτικό τροπικό Ειρηνικό θερμαίνεται και η στάθμη της θάλασσας αυξάνεται. Το κύμα που δημιουργείται κινείται ανατολικά για αρκετές εβδομάδες και τελικά φτάνει στις ακτές της Νότιας Αμερικής, θερμαίνοντας τα νερά και αυξάνοντας τη στάθμη τους.Ένα φαινόμενο Ελ Νίνιο αναπτύσσεται όταν εμφανίζονται διαδοχικά κύματα Kelvin επί αρκετούς μήνες, με αποτέλεσμα τη συσσώρευση θερμού νερού στα παράλια της Κολομβίας, του Ισημερινού και του Περού. Στα τέλη Ιανουαρίου σχηματίστηκε ένα μικρό κύμα Kelvin κοντά στη Μικρονησία το οποίο διαλύθηκε λίγες εβδομάδες αργότερα. Στις αρχές Μαρτίου εμφανίστηκε ένα νέο κύμα το οποίο συνέχισε να κινείται ανατολικά.

Η στάθμη και οι προβλέψεις

Μέχρι τα μέσα Μαΐου η στάθμη της θάλασσας κοντά στο Περού ήταν περισσότερο από 15 εκατοστά υψηλότερη από το φυσιολογικό. Ο Τζος Γουίλις ερευνητής της στάθμης της θάλασσας στο Εργαστήριο Αεριώθησης της NASA (το περίφημο JPL) δήλωσε: «Αν και το φετινό γεγονός ξεκίνησε λίγο αργότερα σε σχέση με τα μεγάλα Ελ Νίνιο του 2015 και του 1997, αρχίζει πλέον να τα πλησιάζει. Θα δούμε πόσο μεγάλο θα γίνει».Όταν το Ελ Νίνο εγκατασταθεί πλήρως ο Παγκόσμιος Μετεωρολογικός Οργανισμός προβλέπει θερμοκρασίες υψηλότερες από το κανονικό σχεδόν σε όλες τις περιοχές του πλανήτη. Τα ισχυρότερα κύματα ζέστης αναμένονται στη νότια και δυτική Βόρεια Αμερική, στην Κεντρική Αμερική, στην Καραϊβική, στην Ευρώπη, στη Βόρεια Αφρική και σε μεγάλο μέρος της Ασίας.Στο βόρειο τμήμα της Ασίας αναμένονται επίσης υψηλότερες θερμοκρασίες, αν και οι προβλέψεις εκεί είναι λιγότερο βέβαιες. Στο Νότιο Ημισφαίριο, θερμότερες από τις φυσιολογικές συνθήκες αναμένονται σε πολλές περιοχές. Η βόρεια Νότια Αμερική εκτιμάται ότι θα παρουσιάσει τη μεγαλύτερη άνοδο θερμοκρασίας, ενώ η νότια Αφρική αναμένεται να βιώσει εκτεταμένη ζέστη.Στην Αυστραλία υψηλότερες θερμοκρασίες προβλέπονται κυρίως κατά μήκος των δυτικών, νότιων και ανατολικών ακτών, χωρίς σαφή τάση στα βόρεια τμήματα της χώρας. Οι τροπικές περιοχές του πλανήτη αναμένεται επίσης να είναι θερμότερες από το κανονικό, ιδιαίτερα η Ισημερινή Αφρική και τμήματα της Νοτιοανατολικής Ασίας και της θαλάσσιας περιοχής της Ινδονησίας.

https://www.naftemporiki.gr/green/climate/2120612/i-nasa-entopise-ston-eiriniko-ton-propompo-toy-fetinoy-soyper-el-ninio/

[Δροσος Γεωργιος]

ΙΑΤΑ: Απίθανο να επιτευχθεί ο στόχος μηδενικών εκπομπών ως το 2050.

Ρεαλιστικό σχέδιο για τις εκπομπές ρύπων ζητά η αεροπορική βιομηχανία.

Η αεροπορική βιομηχανία δεν θα πετύχει τον στόχο για μηδενικές εκπομπές έως το 2050.

Ο συλλογικός στόχος για την εξάλειψη των καθαρών εκπομπών άνθρακα ανακοινώθηκε από τις παγκόσμιες αεροπορικές εταιρείες μόλις πριν από πέντε χρόνια, το 2021, με παρόμοιες δεσμεύσεις να έχουν αναληφθεί από ηγέτες της αεροπορικής βιομηχανίας και κυβερνήσεις, συμπεριλαμβανομένου του Ηνωμένου Βασιλείου, το 2020.Ωστόσο, ο Γουίλι Γουόλς, γενικός διευθυντής της Iata, της Διεθνούς Ένωσης Αερομεταφορών, δήλωσε ότι «η ελπίδα εξασθενεί γρήγορα» και ότι θα πρέπει να καθοριστεί ένα νέο «ρεαλιστικό χρονοδιάγραμμα»Ο Γουόλς – ο οποίος ήταν διευθύνων σύμβουλος της IAG, ιδιοκτήτριας της British Airways, μέχρι τον Σεπτέμβριο 2020 – δήλωσε ότι οι προμηθευτές καυσίμων, οι κυβερνήσεις και οι κατασκευαστές αεροσκαφών ήταν σε μεγάλο βαθμό υπεύθυνοι για την πιθανή αποτυχία επίτευξης του στόχου.Περισσότερο από το μισό της προγραμματισμένης μείωσης των εκπομπών εξαρτιόταν από την ανάπτυξη βιώσιμων καυσίμων αεροπορίας (SAF), ενώ μεγάλο μέρος των υπολοίπων εξαρτιόταν από ένα παγκόσμιο πρόγραμμα εμπορίας εκπομπών, το Corsia, το οποίο συστάθηκε υπό την αιγίδα του ΟΗΕ και του φορέα αεροπορίας του, ICAO.Σε ομιλία του προς τους συνέδρους στην ετήσια σύνοδο κορυφής της IAT στο Ρίο ντε Τζανέιρο, ο Γουόλς δήλωσε: «Ο στόχος είναι το 65% ή 500 εκατομμύρια τόνοι έως το 2050. Το χάσμα είναι μεγάλο και δεν κλείνει αρκετά γρήγορα».Είπε ότι οι κυβερνήσεις είχαν στοχεύσει σε μείωση των εκπομπών κατά 5% έως το 2030. Ωστόσο, προειδοποίησε: «Για να είμαι ειλικρινής, δεν υπάρχει τρόπος να επιτευχθεί αυτό το αποτέλεσμα». Πρόσθεσε: «Υπάρχει ακόμα ελπίδα για το 2050 – αλλά αυτή εξασθενεί γρήγορα… Χρειαζόμαστε επείγοντα διάλογο για να καθορίσουμε ένα ρεαλιστικό χρονοδιάγραμμα δεδομένης της τρέχουσας κατάστασης».

https://www.naftemporiki.gr/green/climate/2120972/iata-apithano-na-epiteychthei-o-stochos-midenikon-ekpompon-os-to-2050/

[Δροσος Γεωργιος]

H κλιματική αλλαγή στην Αρκτική προκαλεί πλέον διαταραχές στη τροφική αλυσίδα.

Ο Αρκτικός Ωκεανός πέρασε ένα κρίσιμο σημείο καμπής και βιώνει μη αναστρέψιμα φαινόμενα.

Έχει διαπιστωθεί ότι η Αρκτική είναι το μεγαλύτερο θύμα της κλιματικής αλλαγής και νέα μελέτη αναφέρει ότι προκαλούνται πλέον σοβαρές αναταράξεις στην τροφική αλυσίδα της περιοχής με πιθανές σοβαρές συνέπειες για την εμπορική αλιεία και την ικανότητα του Αρκτικού Ωκεανού να απορροφά διοξείδιο του άνθρακα.Οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι η εκτεταμένη τήξη των θαλάσσιων πάγων στην Αρκτική οδηγεί σε σημαντική μείωση των νιτρικών αλάτων, ενός βασικού θρεπτικού συστατικού που αποτελεί τη βάση του θαλάσσιου τροφικού πλέγματος και στηρίζει σημαντικές περιφερειακές αλιευτικές δραστηριότητες.Καθώς οι πάγοι υποχωρούν περισσότερο φως φτάνει στην επιφάνεια της θάλασσας ενισχύοντας την ανάπτυξη του φυτοπλαγκτού, μικροσκοπικών οργανισμών που μοιάζουν με φυτά. Όταν το φυτοπλαγκτόν πεθαίνει τα κύτταρά του βυθίζονται στον πυθμένα όπου αποσυντίθενται από βακτήρια που καταναλώνουν νιτρικά άλατα και οξυγόνο.Η νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε στην επιθεώρηση «Communications Earth & Environment» έδειξε ότι τα βακτήρια αυτά καταναλώνουν πλέον περισσότερα νιτρικά από όσα μπορεί να αντέξει το αρκτικό οικοσύστημα.Το φαινόμενο αυτό γνωστό ως «απονιτροποίηση» θεωρείται μη αναστρέψιμο υπό τις σημερινές κλιματικές συνθήκες, επειδή έχει ξεπεραστεί ένα όριο όπου η αυξημένη ηλιακή ακτινοβολία υπερενισχύει την παραγωγικότητα του φυτοπλαγκτού σύμφωνα με τη Μάρτα Σάντος-Γκαρσία, υποψήφια διδάκτορα θαλάσσιας βιογεωχημείας της Αρκτικής στο Πανεπιστήμιο του Εδιμβούργου και πρώτη συγγραφέα της μελέτης.Όπως εξήγησε ακόμη και αν οι θαλάσσιοι πάγοι αυξάνονταν προσωρινά το σύστημα θρεπτικών συστατικών της Αρκτικής ανταποκρίνεται σε πολύ μεγαλύτερες χρονικές κλίμακες. Μια βραχυπρόθεσμη αύξηση των πάγων δεν θα ήταν αρκετή για να αντιστρέψει γρήγορα τη μείωση των αποθεμάτων νιτρικών, τα οποία μπορεί να χρειαστούν πολύ περισσότερο χρόνο για να ανακάμψουν.Η πτώση των επιπέδων νιτρικών ενδέχεται τελικά να επηρεάσει αρνητικά και το ίδιο το φυτοπλαγκτόν καθώς οι οργανισμοί αυτοί χρειάζονται τα νιτρικά για τη φωτοσύνθεση. Ως αποτέλεσμα, η μετάβαση σε ένα περιβάλλον φτωχό σε νιτρικά μπορεί να επιταχύνει την κλιματική αλλαγή, επειδή τα νιτρικά παίζουν κρίσιμο ρόλο στη λεγόμενη «βιολογική αντλία» των ωκεανών. Μέσω αυτής της διαδικασίας, το διοξείδιο του άνθρακα απορροφάται από την ατμόσφαιρα μέσω της φωτοσύνθεσης και αποθηκεύεται στα βαθύτερα στρώματα του ωκεανού όταν πεθαίνουν το φυτοπλαγκτόν και οι οργανισμοί που τρέφονται με αυτό. Με περιορισμένη διαθεσιμότητα νιτρικών, ο μηχανισμός αυτός δεν μπορεί να λειτουργήσει αποτελεσματικά.

Τα ευρήματα

Για να κατανοήσουν τις αλλαγές στο αρκτικό οικοσύστημα, οι ερευνητές ανέλυσαν δεδομένα δύο δεκαετιών από το Στενό Φραμ, το πέρασμα ανάμεσα στη Γροιλανδία και το αρχιπέλαγος Σβάλμπαρντ της Νορβηγίας που αποτελεί τη βασική δίοδο μέσω της οποίας τα αρκτικά ύδατα εισέρχονται στον Ατλαντικό Ωκεανό.Οι ερευνητές διαπίστωσαν απότομη πτώση των επιπέδων νιτρικών μετά το 2009 γεγονός που συνέπεσε με τη δραματική μείωση των θαλάσσιων πάγων και με τη σταδιακή επικράτηση μικρότερων ειδών φυτοπλαγκτού τα οποία μπορούν να επιβιώσουν σε περιβάλλοντα με περιορισμένα θρεπτικά συστατικά.Η μετατόπιση προς μικρότερα είδη έχει ήδη παρατηρηθεί σε ορισμένες περιοχές της Αρκτικής αλλά μέχρι σήμερα δεν είχε συνδεθεί με την απώλεια νιτρικών. Αυτό είναι σημαντικό, επειδή τα μικρότερα είδη φυτοπλαγκτού είναι λιγότερο αποτελεσματικά στη μεταφορά ενέργειας προς τα ανώτερα επίπεδα της τροφικής αλυσίδας. Έτσι μεγαλύτερο μέρος της ενέργειας ανακυκλώνεται μέσα στις μικροβιακές κοινότητες αντί να μεταφέρεται σε ζωοπλαγκτόν, ψάρια, θαλασσοπούλια και θαλάσσια θηλαστικά.Το φυτοπλαγκτόν βρίσκεται στη βάση της θαλάσσιας τροφικής αλυσίδας επομένως οι επιπτώσεις της εξάντλησης των νιτρικών αναμένεται να διαδοθούν σε ολόκληρο το αρκτικό οικοσύστημα, επηρεάζοντας ακόμη και τα ανώτερα είδη. Αυτό θα μπορούσε επίσης να έχει συνέπειες για τις αλιευτικές δραστηριότητες σε περιοχές που εξαρτώνται από τα θρεπτικά συστατικά που εξάγει η Αρκτική προς τον Βόρειο Ατλαντικό.Για πολλά χρόνια, οι επιστήμονες θεωρούσαν ότι η απώλεια των θαλάσσιων πάγων θα οδηγούσε σε αύξηση του φυτοπλαγκτού επειδή περισσότερο φως θα έφτανε στην επιφάνεια του νερού. Ωστόσο η αύξηση του φυτοπλαγκτού μετά το 2009 εξάντλησε σε τέτοιο βαθμό τα νιτρικά αποθέματα ώστε πλέον αυτά αποτελούν τον βασικό περιοριστικό παράγοντα για τη μελλοντική ανάπτυξή του.Ενώ στο παρελθόν η παραγωγικότητα του φυτοπλαγκτού εξαρτιόταν κυρίως από την ποσότητα του διαθέσιμου φωτός, σήμερα καθορίζεται κυρίως από τα επίπεδα των νιτρικών. Για τον λόγο αυτό, τα νιτρικά πρέπει πλέον να θεωρούνται βασικός παράγοντας για την πρόβλεψη των μελλοντικών αλλαγών στην Αρκτική.Η κατανόηση αυτών των αλλαγών είναι σημαντική όχι μόνο για τις κοινότητες και τα οικοσυστήματα της Αρκτικής, αλλά και για τη βελτίωση των προβλέψεων σχετικά με τη μελλοντική εξέλιξη της κλιματικής αλλαγής.

https://www.naftemporiki.gr/green/climate/2121538/h-klimatiki-allagi-stin-arktiki-prokalei-pleon-diataraches-sti-trofiki-alysida/