fotodektis

Δεν χρειάζονται φακοί κορυφαίας ποιότητας για να αποδώσει το τηλεσκόπιο! Πολλοί φακοί έχουν πλέον επαρκή οπτική ποιότητα για αξιοπρεπή παρατήρηση. Αν νιώθεις πάντως πολύ στριμωγμένος με το κόστος, μπορείς να ψάξεις και στα μεταχειρισμένα. Καλό είναι να δεις από κοντά και προσεκτικά τα τηλεσκόπια και να νιώσεις άμεσα τις διαφορές στο θέμα της φορητότητας. Η 2η επιλογή που έχεις είναι το επίσης πολύ καλό SW dob 8" (200/1200) ή το 200/1000 στα μεταχειρισμένα σε ισημερινή βάση, που θα είναι σαφώς πιο φορητό σαν σύστημα.

Πρόδρομε δεν υπάρχει τέτοιο θέμα με το SW 254/1200. Η κόμη είναι μικρή και περιορισμένη στα άκρα. Γίνεται αισθητή μόνο στις μικρές μεγεθύνσεις. Τα άστρα στο μεγαλύτερο μέρος του πεδίου είναι σημειακά! Απλώς χρειάζεται πιο προσεκτική και με ακρίβεια ευθυγράμμιση από ό,τι σε τηλεσκόπιο μεγαλύτερου εστιακού λόγου.

Το σφάλμα κόμης στο 254/1200 είναι μικρό και περιορίζεται στα άκρα του πεδίου στις μικρές μεγεθύνσεις. Δεν ενοχλεί αν γίνει σωστή και προσεκτική ευθυγράμμιση των κατόπτρων. Να τονιστεί ότι στην παρατήρηση η προσοχή μας επικεντρώνεται στην κεντρική περιοχή του πεδίου. Ο εγκέφαλος δίνει διαφορετική βαρύτητα στο κέντρο από ό,τι στα άκρα. Στην αστροφωτογραφία όμως τα οπτικά ελαττώματα είναι περισσότερο εμφανή και δείχνουν περισσότερο ενοχλητικά. Ο σωλήνας δεν αργεί να "κρυώσει" ανάλογα βέβαια και με τις θερμοκρασιακές διαφορές,μεταξύ του χώρου αποθήκευσης και του περιβάλλοντος παρατήρησης. Είναι εύχρηστο,όμως αυτό είναι υποκειμενικό. Το βάρος και ο όγκος είναι διαχειρίσιμα χωρίς κανένα πρόβλημα,για ανθρώπους με κανονική σωματοδομή. Αν υπάρχουν προβλήματα μυοσκελετικά,ανάλογα αυτά θα θέσουν όρια στο βάρος και στον όγκο που είναι διαχειρίσιμα. Οπότε πρέπει να γίνει έλεγχος σε κάποιο κατάστημα ή αστρονομικό σύλλογο ή δραστηριότητα ερασιτεχνών,σε περίπτωση που υπάρχει κάποιο πρόβλημα ή ανεπάρκεια.

Το "μεγάλη φωτοσυλλεκτικότητα" είναι πάντα σχετικό. Και ανώτερο του καλού είναι το καλύτερο... Σε σύγκριση των 8" vs 10" έχουμε: Η διαφορά μεταξύ ενός SW 254/1200 και ενός SW 200/1200 είναι αρκετά αισθητή-ειδικά στον βαθύ ουρανό (DSO). 1) Φωτοσυλλεκτικότητα (light gathering): Η φωτοσυλλεκτικότητα εξαρτάται από το εμβαδόν του κατόπτρου: Το 254mm μαζεύει περίπου: => 61% περισσότερο φως από το 200mm. Αυτό μεταφράζεται πρακτικά σε: -πιο φωτεινούς γαλαξίες, -πιο «γεμάτα» νεφελώματα -περισσότερες λεπτομέρειες σε σφαιρωτά σμήνη. -καλύτερη απόδοση σε υψηλές μεγεθύνσεις. -μεγαλύτερη ωφέλιμη μεγέθυνση (500x vs 400x). => Προσοχή: η max μεγέθυνση αφορά ΜΟΝΟ τα φωτεινά και με σημαντικό κοντράστ αντικείμενα,δηλαδή Σελήνη,Δία,Κρόνο,Άρη και όχι κομήτες,άλλους πλανήτες και DSO,όπου εκεί η max μεγέθυνση είναι αρκετά μικρότερη. Και φυσικά η κατάσταση της ατμόσφαιρας (διαύγεια και seeing) παίζει τον κύριο ρόλο! => Το όριο παρατηρήσιμου μεγέθους αστέρων βελτιώνεται στο 254/1200 περίπου κατά 0.5 mag. Δηλαδή βλέπεις περίπου μισό magnitude πιο αμυδρά άστρα. 2) Διακριτική ικανότητα (resolution) Η θεωρητική διακριτική ικανότητα είναι περίπου: 200mm → Dawes limit ≈ 0.58" 254mm → Dawes limit ≈ 0.46" Πρακτικά το 254mm έχει περίπου 20–25% καλύτερη θεωρητική ανάλυση. Στην πράξη όμως η ατμοσφαιρική διαταραχή (seeing) συνήθως περιορίζει την πραγματική ανάλυση,άρα η διαφορά φαίνεται κυρίως: -σε πλανήτες όταν το seeing είναι καλό -σε διπλά αστέρια -σε πολύ λεπτές λεπτομέρειες στη Σελήνη. 3) Τι θα δεις στην πράξη: Σε deep sky: Εδώ το 10" (254mm) είναι σαφώς ανώτερο. Παραδείγματα: -Οι γαλαξίες δείχνουν πιο «στέρεοι» και όχι απλές θαμπές κηλίδες. -Σφαιρωτά σμήνη αρχίζουν να «σπάνε» σε περισσότερα αστέρια. -Νεφελώματα δέχονται καλύτερα φίλτρα OIII/UHC. -Μπορείς να δουλεύεις πιο άνετα στα 200–300x. -Η διαφορά φαίνεται πολύ περισσότερο κάτω από σκοτεινό ουρανό. Σε πλανήτες: Το 254/1200: -δίνει πιο φωτεινή εικόνα σε υψηλή μεγέθυνση -κρατά καλύτερο contrast στα 250–350x -δείχνει πιο λεπτές ζώνες στον Δία -πιο καθαρό Cassini division στον Κρόνο. Και γενικά υπό καλές ατμοσφαιρικές συνθήκες το 254/1200 δείχνει περισσότερες λεπτομέρειες. Αλλά αν το seeing είναι μέτριο,ή το τηλεσκόπιο δεν έχει θερμικά ισορροπήσει (κρυώσει) ή η ευθυγράμμιση (collimation) δεν είναι σωστή,τότε το 200mm μπορεί να φαίνεται σχεδόν ίδιο. 4) Το «κόστος» της διαφοράς Το 254/1200: είναι λίγο πιο βαρύ,πιο ογκώδες, λίγο πιο δύσκολο στη μεταφορά,θέλει καλύτερα προσοφθάλμια λόγω μικρότερου εστιακού λόγου f/4.7 και έχει λίγο περισσότερη κόμη στα άκρα του πεδίου που φαίνεται στις μικρές μεγεθύνσεις,αλλά αν η ευθυγράμμιση γίνει σωστά,ΔΕΝ ενοχλεί καθόλου ακόμη και τελειομανείς τύπους σαν εμένα...🙂 => είναι πιο απαιτητικό στο collimation των κατόπτρων. Το 200/1200: -θεωρείται από πολλούς το «sweet spot»,είναι λίγο πιο εύκολο και ξεκούραστο στη μεταφορά. -συγχωρεί περισσότερο σε χαμηλότερη ποιότητα προσοφθάλμιων και collimation. Συνοπτικά: Αν ο βασικός στόχος είναι: -Η φορητότητα: υπερτερεί λίγο το 200/1200. -Η μέγιστη οπτική απόδοση: υπερτερεί το 254/1200. Η διαφορά του 61% στο φως είναι πραγματική και ορατή. Απλώς συνοδεύεται από κάποια αύξηση σε όγκο και απαιτήσεις.

Αγαπητέ μ1κυ μου αρέσει που κάνεις εύστοχες ερωτήσεις,προσπαθώντας να σχηματίσεις μια όσο γίνεται πληρέστερη εικόνα για το τηλεσκόπιο στο οποίο θα επενδύσεις ένα σημαντικό ποσό και θέλεις την μέγιστη δυνατή απόδοση της επένδυσης! Επίσης εκτιμώ ιδιαίτερα ότι θέλεις να αντλήσεις την περισσότερη δυνατή οπτική πληροφορία,τόσο στο ηλιακό σύστημα,όσο και στα αντικείμενα βαθέως ουρανού (DSO) που κατά κανόνα είναι πολύ αμυδρότερα! Έτσι αντιμετώπισα και εγώ από την αρχή την παρατηρησιακή αστρονομία και όχι να περάσω απλώς ευχάριστα την ώρα μου με ένα χόμπυ. Για τα χρήματα που μπορούσα τότε να διαθέσω,επέλεξα το SW Dob 10" (254/1200) που ανταποκρίθηκε άψογα στις προσδοκίες μου,αν και τότε πρίν 15 χρόνια,ήθελα να πάρω ακόμη μεγαλύτερη διάμετρο,για περισσότερη φωτοσυλλεκτικότητα και διακριτική ικανότητα. Όμως το κόστος και το βάρος της βάσης έθεσαν τα όριά τους και αποδείχθηκε στην πορεία του χρόνου ότι το 14" Dob πού παρουσιάστηκε σαν ευκαιρία στα μεταχειρισμένα 2 χρόνια μετά την αγορά του 10" και δεν ευοδώθηκε τελικά η αγορά του,θα έπρεπε τώρα στα 61 χρόνια μου να πουληθεί, λόγω βάρους και δυσχρηστίας... Το 10" συνεχίζει να είναι εύχρηστο, είναι τηλεσκόπιο για μια ζωή,που δεν μετανιώνεις για την αγορά του!

Αυτή τη στιγμή δεν μπορώ να διαθέσω χρόνο να σου απαντήσω.Για να καταλάβεις κάποια βασικά,θα πρέπει να διαθέσεις χρόνο και διάθεση να διαβάσεις αρκετά, όπως κάναμε όλοι μας, όντας αρχάριοι στην αρχή. Έχεις αυτή τη διάθεση να ασχοληθείς πιο σοβαρά; Αλλιώς θα είσαι πάντα σαν ένας μαθητής που προσπαθεί με την ελάχιστη προσπάθεια να κατανοήσει τα μαθήματα μόνο από την παράδοση... Φαίνεσαι πάντως να σου αρέσει η ακρίβεια,η λεπτομέρεια και το βάθος των πραγμάτων,ή κάνω λάθος;

Για το αν χωράει ή όχι ήδη σου απάντησα πιο πάνω. Για τα καταδιοπτρικά και γενικά τους κλειστούς σωλήνες,όντως αργούν περισσότερο να "κρυώσουν" δηλαδή να εξισορροπηθεί η εξωτερική με την εσωτερική θερμοκρασία,ώστε να μειωθούν τα θερμικά ρεύματα μέσα στον σωλήνα και άρα οι στρεβλώσεις των ειδώλων που θα πάρεις απο το τηλεσκόπιο. Υπάρχουν και συστήματα ψύξης (π.χ ανεμιστήρες) που επιταχύνουν την ψύξη, όμως μαζί με το πολύ αυξημένο κόστος ενός καταδιοπτρικού για την ίδια διάμετρο,δεν σε συμφέρει.Είναι πολύ πιο πάνω απο το χρηματικό ποσό που διαθέτεις. Μην ξεχνάς οτι σιγά σιγά θα πρέπει να αγοράζεις και ποσοφθάλμιους μετά την αγορά του τηλεσκοπίου. Να σου επαναλάβω οτι υπάρχει και η αγορά των μεταχειρισμένων.

Ένας σωλήνας με εστιακή 1200mm,όπως το SW Dob 10" (254/1200),έχει φυσικό μήκος κάτι λιγότερο απο 1.20m. => Μέσα στην κούτα του έχει μήκος συνολικά 1250mm,δηλαδή 1.25m. Στα χαρακτηριστικά του δες τις διαστάσεις του χαρτοκιβωτίου 2 (το 1 αφορά την dob βάση): Καθ.Βάρος (γρ.) 27000 Οπτικός Σχεδιασμός Κατοπτρικό Newtonian (Νευτώνιο) Διάμετρος (mm)=254 Εστιακή Απόσταση - F (mm)=1200 Εστιακός Λόγος (f/)=4,7 Στήριξη Αλταζιμουθιακή Ερευνητής 9x50 Μέγιστη Ωφέλιμη Μεγέθυνση (x)=500 Προσοφθάλμιο Super 25mm & Super 10mm, Ø31.8mm Χαρτοκιβώτιο 1: 660 x 100 x 770 mm ( 16 Kg ) Χαρτοκιβώτιο 2: 1250 x 460 x 500 mm ( 18 Kg ) Οπότε μπορείτε με τον πατέρα σου να μετρήσετε το μήκος που χωράει το πόρτ μπαγκάζ,ώστε να χωρέσει ολόκληρη την κούτα,για να μεταφέρεται το τηλεσκόπιο με ασφάλεια. Η κούτα χωράει και στο πίσω κάθισμα τυπικού οικογενειακού μικρομεσαίου αυτοκινήτου 1400 κυβικών.Το έχω μεταφέρει σε μετακόμιση έτσι. Ανάλογα ισχύουν περίπου και για νευτώνια με εστιακή 1200mm.

Για να σε βοηθήσω πάλι να ξεκαθαρίσεις τα γραφόμενα,επαναλαμβάνω ένα δικό μου post: Δημοσιεύτηκε Απρίλιος 9 (επεξεργάστηκε) On 3/3/2026 at 6:09 ΜΜ, μ1κυ said: Με βάση αυτά που έγραψες,οτι θέλεις παρατήρηση ηλιακού συστήματος αλλά και βαθέως διαστήματος (DSO) και με τη μέγιστη δυνατή απόδοση για τα χρήματα που διαθέτεις,θα επανέλθω στην πρότασή μου για τη βέλτιστη σχέση διαμέτρου- οπτικής ποιότητας-επαρκούς φορητότητας-τιμής: => SW Dob 10" (254/1200) ή το αντίστοιχο της GSO. Προς το παρόν δεν έχει αυξηθεί η τιμή του: https://telescopium.gr/product/sky-watcher-dobson-telescope-n-254-1200-pyrex-skyliner-classic-10/ Το συγκεκριμένο τηλεσκόπιο έχει εξαιρετικό value for money,το έχουμε πολλοί στην κατοχή μας και θεωρώ οτι ήταν η πλέον εύστοχη αγορά αστρονομικού υλικού που έκανα. Εδώ και 15 χρόνια που το χρησιμοποιώ έχω μείνει πολύ ευχαριστημένος! Εξακολουθεί να είναι φορητό,παρά τα 61 μου χρόνια και με προβλήματα στη μέση μου... Αν είχα πάρει μικρότερης διαμέτρου θα το είχα μετανιώσει λόγω ανεπάρκειας,αν είχα πάρει μεγαλύτερης διαμέτρου θα είχα μετανιώσει επίσης λόγω φορητότητας. Εκτός αν έπαιρνα ultra truss,όπως ανέφερα παραπάνω.

Αυτό μπορεί να μετρηθεί.Καταδιοπτρικό στα χρήματα που διαθέτεις,όχι. Ζήτησες μέγιστη δυνατή απόδοση για το τηλεσκόπιο,για τα χρήματα που διαθέτεις,σου τα έχω γράψει αναλυτικά σε προηγούμενα post.Ξαναδιάβασέ τα προσεκτικά για να ξεκαθαρίσεις ποιά αγορά σου δίνει τις περισσότερες δυνατότητες!

Τί ακριβώς σε ανησυχεί; Έχω γράψει για την μεταφορά.Ακόμα και αν δεν μπορεί να μπει ο σωλήνας στο πίσω κάθισμα,μπορεί να μπει στο πόρτ-μπαγκάζ του αυτοκινήτου μόνο μέσα στην αρχική του κούτα με τα φελιζόλ κλπ. Αν προστατευθεί απο τους κραδασμούς,δεν υπάρχει πρόβλημα.

Ναι το SW 102/500 το ανέφερα σαν συμπληρωματικό (αλλά και για κύρια χρήση) ευρέως πεδίου. Η ισημερινή EQ-2 που συνοδεύει κάποια 102/500 δεν είναι τόσο αξιόπιστη,όμως αντίθετα η ΑΖ-3 που επίσης συνοδεύει το τηλεσκόπιο είναι εξαιρετικά στιβαρή και αξιόπιστη!Το μόνο σημείο που μπορεί να δυσκολέψει λίγο, είναι η ρύθμιση καθ' ύψος με κλειδί της κεντρικής βίδας σε κάποιες γωνίες.Αυτό μπορεί να λυθεί με κατάλληλη προσθήκη μοχλού που θα δέχεται αντίβαρα μπροστά. Έχω το 102/500+ΑΖ-3 και είμαι πολύ ευχαριστημένος. Πιο εύχρηστη αλλά και πιο ακριβή είναι μια ΑΖ τύπου Vixen Porta II.

Όπως είπε και ο Πρόδρομος παραπάνω,ένα επιπλέον τηλεσκόπιο ευρέως οπτικού πεδίου με μικρή εστιακή απόσταση κάτω απο 500mm,όπως το SW 102/500 (που δέχεται και προσοφθάλμια 2") σε ΑΖ στήριξη,θα φανεί πολύ χρήσιμο! Για έλεγχο της ποιότητας του ουρανού (seeing) πριν βγεί το κύριο τηλεσκόπιο,για χειροκίνητη αναζήτηση και εύρεση στόχων και θέαση μεγάλων αστρικών πεδίων,που έχουν εξαιρετική ομορφιά! Σε νύχτες κακού seeing όπου οι μεγεθύνσεις περιορίζονται σε μικρές έως ελάχιστες,ένα τέτοιο μικρό τηλεσκόπιο θα φανεί πιο λειτουργικό. Και δεν θα χρειαστεί η αγορά μεγάλων αστρονομικών κιαλιών.