Δροσος Γεωργιος

Οι αράχνες ήταν κάποτε κάτοικοι των ωκεανών. Νέα μελέτη αποκαλύπτει την υδάτινη καταγωγή των αραχνών. Μια νέα μελέτη ερευνητικής ομάδας του Πανεπιστημίου της Αριζόνα αναφέρει ότι οι αράχνες ενδέχεται να προήλθαν από τον ωκεανό πριν αποφασίσουν να φύγουν από εκεί και να προσαρμοστούν στη ζωή της ξηράς.Οι ερευνητές ανέλυσαν ένα εξαιρετικά καλά διατηρημένο απολίθωμα του Mollisonia symmetrica, ενός εξαφανισμένου είδους της Καμβρίου περιόδου που μέχρι πρότινος θεωρούνταν πρόγονος των πεταλόποδων καβουριών. Ωστόσο τα νέα ευρήματα δείχνουν ότι η νευρική του δομή μοιάζει περισσότερο με αυτή των σύγχρονων αραχνιδίων, της τάξης ζώων στην οποία ανήκουν οι αράχνες και οι σκορπιοί.Το πρόσθιο τμήμα του σώματος του Mollisonia, γνωστό ως πρόσωμα, διαθέτει ακτινωτά τοποθετημένα συσσωματώματα νεύρων που ελέγχουν πέντε ζεύγη άκρων. Επιπλέον ο μη τμηματοποιημένος εγκέφαλός του στέλνει κοντά νεύρα σε ένα ζεύγος «δαγκάνων» που μοιάζουν με τους κυνόδοντες των σημερινών αραχνών.Το χαρακτηριστικό που διαφοροποιεί αποφασιστικά το Mollisonia ως πρώιμο αραχνίδιο είναι η μοναδική οργάνωση του εγκεφάλου του, η οποία είναι αντεστραμμένη σε σχέση με τα αρθρόποδα όπως οι καρκινοειδείς και τα έντομα. Αντί για πρόσθια-οπίσθια διάταξη, ο εγκέφαλος έχει οπίσθιο-πρόσθιο προσανατολισμό, όπως στις σύγχρονες αράχνες, γεγονός που ενδέχεται να προσφέρει νευρικές «παρακάμψεις» για αποτελεσματικότερο έλεγχο της κίνησης.Αυτό αμφισβητεί την κυρίαρχη θεωρία ότι τα αραχνίδια διαφοροποιήθηκαν αποκλειστικά αφού οι πρόγονοί τους εγκατέλειψαν το νερό. Τα ευρήματα υποστηρίζουν ότι τα πρώτα αραχνίδια μπορεί να εξελίχθηκαν ενώ ζούσαν ακόμα στη θάλασσα.Καθώς προσαρμόζονταν στη ζωή στη στεριά, είδη παρόμοια με το Mollisonia πιθανώς έτρωγαν πρώιμα έντομα και μυριόποδα και ενδεχομένως επηρέασαν την εξέλιξη των εντόμων, συμπεριλαμβανομένων των φτερών τους ως μέσο άμυνας. Η εξελικτική γραμμή του Mollisonia ενδέχεται να οδήγησε στα σύγχρονα αραχνίδια, όπως οι αράχνες, οι σκορπιοί, οι σολιφουγοί (sun spiders) και οι ουροπηγοί (vinegaroons, whip scorpions). https://www.naftemporiki.gr/techscience/1986103/oi-arachnes-itan-kapote-katoikoi-ton-okeanon/

Το James Webb αποκαλύπτει γεωλογικό χάος στο δορυφόρο του Δία που ίσως υπάρχει ζωή. Τα γεωλογικά φαινόμενα της Ευρώπης παρατήρησε το James Webb. Εντυπωσιακά ευρήματα για τις χημικές και γεωλογικές διεργασίες στο εσωτερικό της Ευρώπης. Η Ευρώπη, ο παγωμένος δορυφόρος του Δία, αποτέλεσε τον πρώτο εξωγήινο κόσμο που υποδείχθηκε η παρουσία υπόγειου ωκεανού θέτοντας υποψηφιότητα για παρουσία της ζωής εκεί. Νέες παρατηρήσεις με το διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb αποκαλύπτουν την «κρυφή χημεία» του εσωτερικού της με τους ειδικούς να κάνουν λόγο για ένα γεωλογικό… χάος.Για δεκαετίες, οι επιστήμονες θεωρούσαν ότι η παγωμένη επιφάνεια της Ευρώπης ήταν ένα αμετάβλητο, ήσυχο κέλυφος. Όμως, οι νέες παρατηρήσεις αποκαλύπτουν ότι πρόκειται για έναν δυναμικό κόσμο, που απέχει πολύ από το να είναι «παγωμένος στον χρόνο».«Πιστεύουμε ότι η επιφάνεια είναι αρκετά πορώδης και αρκετά ζεστή σε ορισμένες περιοχές, ώστε να επιτρέπει στον πάγο να ανακρυσταλλώνεται γρήγορα» λέει ο Ρίτσαρντ Καρτράιτ, ειδικός στη φασματοσκοπία στο αμερικανικό Πανεπιστήμιο Τζονς Χόπκινς Johns Hopkins University, κύριος συγγραφέας της μελέτης που δημοσιεύεται στην επιθεώρηση «The Planetary Science Journal»Ακόμα πιο εντυπωσιακό είναι το τι αποκαλύπτει αυτή η επιφανειακή δραστηριότητα για τον υπόγειο ωκεανό της Ευρώπης. Η παρουσία γεωλογικής δραστηριότητας και η συνεχής κυκλοφορία υλικών μεταξύ επιφάνειας και υπεδάφους καθιστούν τις λεγόμενες «χαοτικές περιοχές» (chaos terrains) όπου τεράστια κομμάτια πάγου φαίνεται να έχουν σπάσει, μετακινηθεί και ξαναπαγώσει προς το εσωτερικό της Ευρώπης. Παρατηρήσεις και πειράματα Η μελέτη επικεντρώθηκε σε δύο περιοχές στο νότιο ημισφαίριο της Ευρώπης: Tara Regio και Powys Regio. Η Tara Regio ξεχωρίζει ως μία από τις πιο ενδιαφέρουσες περιοχές του φεγγαριού. Οι παρατηρήσεις του James Webb εντόπισαν κρυσταλλικό πάγο τόσο στην επιφάνεια όσο και βαθύτερα αμφισβητώντας προηγούμενες υποθέσεις σχετικά με την κατανομή του πάγου στην Ευρώπη.Μετρώντας τα φασματικά χαρακτηριστικά αυτών των «χαοτικών» περιοχών, οι επιστήμονες απέκτησαν πολύτιμες πληροφορίες για τη χημεία της Ευρώπης, καθώς και για τη δυνητική της κατοικησιμότητα.«Τα δεδομένα μας δείχνουν ξεκάθαρα ενδείξεις ότι όσα βλέπουμε προέρχονται από το εσωτερικό — ίσως από έναν υπόγειο ωκεανό που βρίσκεται περίπου 30 χιλιόμετρα κάτω από το παχύ παγοκάλυμμα της Ευρώπης» αναφέρει ο Ουτζουάλ Ραούτ, ερευνητής στο Southwest Research Institute, εκ των επικεφαλής της ερευνητικής ομάδας.Ο Ραούτ και η ομάδα του διεξήγαγαν εργαστηριακά πειράματα για να μελετήσουν πώς παγώνει το νερό στην Ευρώπη, όπου η επιφάνεια βομβαρδίζεται συνεχώς από φορτισμένα σωματίδια από το Διάστημα. Σε αντίθεση με τη Γη, όπου ο πάγος σχηματίζει εξάγωνη κρυσταλλική δομή, η έντονη ακτινοβολία στην Ευρώπη διαταράσσει τη δομή του πάγου, οδηγώντας σε μια άμορφη, μη κρυσταλλική μορφή πάγου γνωστή ως άμορφος πάγος.Τα πειράματα έπαιξαν κρίσιμο ρόλο στην κατανόηση του πώς αλλάζει ο πάγος με τον χρόνο. Μελετώντας αυτές τις μετατροπές μεταξύ διαφορετικών καταστάσεων, οι επιστήμονες μπορούν να μάθουν περισσότερα για τη δυναμική της επιφάνειας. Σε συνδυασμό με τα νέα δεδομένα του JWST, αυτά τα ευρήματα ενισχύουν τις αποδείξεις ότι ένας τεράστιος, υγρός ωκεανός βρίσκεται κρυμμένος κάτω από την παγωμένη επιφάνεια της Ευρώπης.«Στην ίδια περιοχή βλέπουμε και άλλα ασυνήθιστα στοιχεία, όπως τις καλύτερες ενδείξεις για χλωριούχο νάτριο (αλάτι) που πιθανότατα προέρχεται από τον υπόγειο ωκεανό της Ευρώπης. Επίσης εντοπίζουμε ισχυρές ενδείξεις για διοξείδιο του άνθρακα (CO₂) και υπεροξείδιο του υδρογόνου (H₂O₂). Η χημεία σε αυτή την περιοχή είναι πραγματικά παράξενη και συναρπαστική» αναφέρει ο Καρτράιτ.Αυτές οι περιοχές, με τις ρηγματωμένες επιφάνειες, ενδέχεται να αποτελούν σημεία όπου γεωλογική δραστηριότητα ωθεί υλικό από τα έγκατα προς την επιφάνεια της Ευρώπης. https://www.naftemporiki.gr/techscience/1985668/to-james-webb-apokalyptei-geologiko-chaos-ston-doryforo-toy-dia-poy-isos-yparchei-zoi/

Η Γη μεταμορφώθηκε κάποτε σε… παγάκι και μάλλον βρήκαμε τον ένοχο. Εντοπίστηκαν τα γεωλογικά ίχνη της μετατροπής του πλανήτη μας σε ένα απόλυτα παγωμένο κόσμο Τα τελευταία χρόνια σειρά μελετών έχει υποδείξει την εμφάνιση μιας κρυογονικής περιόδου στη Γη που πάγωσε κυριολεκτικά ολόκληρο τον πλανήτη. Μια νέα μελέτη προσφέρει μια εξήγηση για αυτή την δραματική για τον πλανήτη μας περίοδο της ύπαρξης της.Η Γη έχει ηλικία περίπου 4,5 δισ. ετών και σε αυτή την μακρά περίοδο της ζωής της βιώνει συνεχείς μεταβολές των γεωατμοσφαρικών της συνθηκών. Η στεριά μετακινείται και μετασχηματίζεται ανά μερικές δεκάδες ή εκατοντάδες εκατ. έτη ενώ συνεχείς είναι και οι κλιματικές μεταβολές. Από τη στιγμή που έκανε την εμφάνιση της η ζωή στη Γη αποδείχθηκε «πολύ σκληρή για να πεθάνει» αφού κατάφερε να επιβιώσει και να προσαρμοστεί σε κάθε περιβάλλον που δημιουργήθηκε στον πλανήτη όσο αντίξοο και μη φιλικό στη ζωή μπορεί να ήταν.Η Γη βίωσε περιόδους πολύ έντονης ηφαιστειακής δραστηριότητας, αυξημένων θερμοκρασιών αλλά και εποχές παγετώνων και σε κάθε περίπτωση η ζωή κατάφερνε κάθε φορά να βρει τρόπους να επιζήσει και όταν οι συνθήκες άλλαζαν και γίνονταν πιο φιλικές σε αυτή προκαλούνταν κάθε φορά μια έκρηξη εμφάνισης νέων ειδών με νέα οικοσυστήματα να κάνουν την εμφάνιση τους σε θάλασσα και στεριά.Πριν από περίπου 720 εκατ. έτη έκανε την εμφάνιση της στη Γη η αποκαλούμενη από τους επιστήμονες «Κρυογονική Περίοδος» κατά την οποία ο πλανήτης πάγωσε σε ποσοστό σχεδόν 100%. Η Γη μετατράπηκε σε μια «χιονόμπαλα» όπως την έχουν χαρακτηρίσει οι ειδικοί. Είναι ενδεικτικό ότι εκείνη την περίοδο οι περιοχές του ισημερινού της Γης είχαν θερμοκρασίες μείον 20 βαθμών Κελσίου.Με δημοσίευση της στην επιθεώρηση «Journal of Geophysical Research: Planets» ερευνητική ομάδα αποτελούμενη από επιστήμονες των Πανεπιστημίων Χάρβαρντ και Μπέρκλι περιγράφει τις γεωλογικές διεργασίες που έκαναν τη Γη ένα πλανητικό παγάκι. Η ψυχρή συγκυρία Οι ερευνητές υποδεικνύουν ηφαιστειακές εκρήξεις που συνέβησαν περίπου πριν από 720 εκατομμύρια χρόνια και έχουν λάβει την ονομασία εκρήξεις Franklin. Οι εκρήξεις αυτές απελευθέρωσαν τεράστιες ποσότητες φρέσκου ηφαιστειακού πετρώματος, σε μια έκταση που καλύπτει από τη σημερινή Αλάσκα, μέσω του βόρειου Καναδά έως και τη Γροιλανδία.Αντίστοιχης κλίμακας ηφαιστειακές εκρήξεις έχουν συμβεί και σε άλλες περιόδους της ιστορίας της Γης, αλλά αυτή η συγκεκριμένη συνέπεσε με μια ήδη ψυχρή κλιματική περίοδο. Σε συνδυασμό με την απουσία φυτών (δεν είχαν εξελιχθεί ακόμη), οι εκρήξεις αυτές άφησαν εκτεθειμένο ένα τεράστιο στρώμα φρέσκου πετρώματος σε έντονη χημική αποσάθρωση (καιρική διάβρωση).Οι χημικές αντιδράσεις που σχετίζονται με τη διάβρωση αφαιρούν διοξείδιο του άνθρακα από την ατμόσφαιρα. Σύμφωνα με κλιματικά μοντέλα, η ταχεία διάβρωση σε τόσο μεγάλη επιφάνεια θα μπορούσε να είχε μειώσει δραστικά τα επίπεδα διοξειδίου του άνθρακα οδηγώντας τον πλανήτη σε μια κατάσταση χιονόμπαλας, μια περίοδο κατά την οποία σχεδόν ολόκληρη η Γη καλύπτεται από πάγο.Τα ευρήματα της μελέτης δείχνουν επίσης ότι παρόμοιες ηφαιστειακές εκρήξεις σε άλλες χρονικές περιόδους δεν κατάφεραν να προκαλέσουν παρόμοιες συνθήκες, είτε επειδή το υπόβαθρο του κλίματος ήταν θερμότερο, είτε επειδή η βλάστηση που υπήρχε τότε επιβράδυνε τον ρυθμό διάβρωσης του πετρώματος. Η Γη ήταν κάποτε μια χιονόμπαλα. https://www.naftemporiki.gr/techscience/1985622/i-gi-metamorfothike-kapote-se-pagaki-kai-mallon-vrikame-ton-enocho/

Οι άνθρωποι ενδέχεται να διαθέτουν ανεκμετάλλευτες «υπερδυνάμεις» από γονίδια που σχετίζονται με τη χειμερία νάρκη. Απρόσμενη ανακάλυψη που ίσως ανοίξει νέους δρόμους αρχικά στην αντιμετώπιση κάποιων ασθενειών. Επιστήμονες εντόπισαν γονίδια που σχετίζονται με τη χειμερία νάρκη στα θηλαστικά και τα οποία υπάρχουν και στους ανθρώπους. Οι ερευνητές αναφέρουν στη μελέτη τους ότι αυτά τα γονίδια μπορούν να αξιοποιηθούν για ιατρικές θεραπείες, όπως η αντιμετώπιση του διαβήτη τύπου 2 ή η νευροπροστασία μετά από εγκεφαλικά επεισόδια. «Η χειμερία νάρκη προσφέρει μια σειρά από βιολογικά σημαντικές υπερδυνάμεις» λέει ο Κρίστοφερ Γκρεγκ καθηγητής γενετικής από το Πανεπιστήμιο της Γιούτα. Για παράδειγμα, οι σκίουροι μπορούν να αναπτύξουν αναστρέψιμη αντίσταση στην ινσουλίνη, που τους βοηθά να παίρνουν γρήγορα βάρος πριν μπουν σε χειμερία νάρκη, αλλά η αντίσταση αυτή μειώνεται όσο προχωρά η νάρκη. Η καλύτερη κατανόηση αυτού του διακόπτη θα μπορούσε σύμφωνα με τον Γκρεγκ να φανεί χρήσιμη στην αντιμετώπιση της αντίστασης στην ινσουλίνη που χαρακτηρίζει τον διαβήτη τύπου 2.Τα ζώα που πέφτουν σε χειμερία νάρκη προστατεύουν επίσης το νευρικό τους σύστημα από τη ζημιά που θα μπορούσαν να προκαλέσουν απότομες αλλαγές στη ροή αίματος. «Όταν ξυπνούν από τη νάρκη, ο εγκέφαλός τους επαναιματώνεται, κάτι που συνήθως θα προκαλούσε μεγάλη ζημιά, όπως εγκεφαλικό επεισόδιο, αλλά αυτά έχουν αναπτύξει τρόπους για να αποτρέπουν αυτήν τη ζημιά» εξηγεί ο Γκρεγκ που με τους συνεργάτες του πιστεύουν ότι η ενεργοποίηση των σχετικών γονιδίων στους ανθρώπους θα μπορούσε να αποφέρει παρόμοια οφέλη. Οι μοχλοί Σε δύο μελέτες που δημοσιεύτηκαν στις 31 Ιουλίου στο περιοδικό Science, η ερευνητική ομάδα εντόπισε βασικούς «μοχλούς» που ελέγχουν γονίδια που σχετίζονται με τη χειμερία νάρκη, και έδειξαν πώς διαφέρουν ανάμεσα σε ζώα που πέφτουν σε χειμερία νάρκη και σε εκείνα που δεν το κάνουν. Στη συνέχεια, πραγματοποίησαν εργαστηριακά πειράματα σε ποντίκια, στα οποία διέγραψαν αυτούς τους μοχλούς.Παρόλο που τα ποντίκια δεν πέφτουν σε χειμερία νάρκη, μπορούν να εισέλθουν σε μια κατάσταση που ονομάζεται torpor — μια ληθαργική κατάσταση με μειωμένο μεταβολισμό, κίνηση και θερμοκρασία σώματος, που διαρκεί λιγότερο από μια μέρα, μετά από νηστεία τουλάχιστον έξι ωρών. Αυτό τα καθιστά κατάλληλο γενετικό μοντέλο για τη μελέτη των εν λόγω φαινομένων.Χρησιμοποιώντας την τεχνική γονιδιακής επεξεργασίας CRISPR, οι επιστήμονες απενεργοποίησαν πέντε συντηρημένα μη κωδικοποιητικά στοιχεία (CREs) — περιοχές DNA που ρυθμίζουν γονίδια, χωρίς να κωδικοποιούν οι ίδιες για πρωτεΐνες.Τα συγκεκριμένα CREs βρίσκονται κοντά σε μια ομάδα γονιδίων που ονομάζεται FTO locus (fat mass and obesity-related locus), η οποία υπάρχει και στους ανθρώπους. Μεταλλάξεις σε αυτή την περιοχή έχουν συνδεθεί με αυξημένο κίνδυνο παχυσαρκίας και συναφών παθήσεων. Το FTO locus είναι γνωστό ότι επηρεάζει τον μεταβολισμό, την ενεργειακή δαπάνη και τη μάζα σώματος.Απενεργοποιώντας αυτά τα CREs, οι ερευνητές μπόρεσαν να μεταβάλουν το βάρος, τον μεταβολικό ρυθμό και τη συμπεριφορά αναζήτησης τροφής των ποντικιών. Ορισμένες διαγραφές επιτάχυναν ή επιβράδυναν την αύξηση βάρους, άλλες επηρέασαν τον μεταβολικό ρυθμό ή την ταχύτητα με την οποία επανήλθε η θερμοκρασία σώματος μετά το torpor.Η ανακάλυψη αυτή είναι «πολύ ενθαρρυντική», ειδικά επειδή το FTO locus παίζει γνωστό ρόλο στην ανθρώπινη παχυσαρκία, σχολίασε η Κέλι Ντριου, ειδικός στη βιολογία της χειμερίας νάρκης στο Πανεπιστήμιο της Αλάσκας στο Fairbanks.Για παράδειγμα, η διαγραφή του στοιχείου E1 σε θηλυκά ποντίκια τα έκανε να πάρουν περισσότερο βάρος με δίαιτα υψηλή σε λιπαρά. Η διαγραφή του στοιχείου E3 άλλαξε τη συμπεριφορά αναζήτησης τροφής και στα δύο φύλα — δηλαδή τον τρόπο με τον οποίο έψαχναν για τροφή σε ένα πειραματικό περιβάλλον.«Αυτό δείχνει ότι υπάρχουν σημαντικές διαφορές στη λήψη αποφάσεων και στην αναζήτηση τροφής ανάμεσα σε ζώα που πέφτουν σε χειμερία νάρκη και σε εκείνα που δεν το κάνουν, και ότι τα στοιχεία που εντοπίσαμε μπορεί να σχετίζονται με αυτές τις διαφορές» λέει ο Γκρεγκ. Πολλά ακόμη άγνωστα Οι συγγραφείς των μελετών σημειώνουν ότι τα ευρήματά τους μπορεί να είναι σχετικά και με τους ανθρώπους, καθώς τα γονίδια αυτά δεν διαφέρουν σημαντικά μεταξύ των θηλαστικών. Η βασική διαφορά βρίσκεται στον τρόπο και το χρονισμό της ενεργοποίησης/απενεργοποίησης αυτών των γονιδίων. Ωστόσο, «δεν είναι τόσο απλό όσο να εισάγεις τις ίδιες αλλαγές στο ανθρώπινο DNA» ανέφερε η Τζοάνα Κέλει, ειδικός στη λειτουργική γονιδιωματική από το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια. Τόνισε ότι οι άνθρωποι δεν μπορούν να εισέλθουν σε torpor, γι’ αυτό και χρησιμοποιούνται τα ποντίκια ως μοντέλο.Η Κέλει πρότεινε ότι μελλοντική έρευνα θα πρέπει να συμπεριλάβει ζώα που δεν μπορούν καν να μπουν σε torpor, και να εξετάσει σε βάθος όλες τις επιπτώσεις από τη διαγραφή των CREs. Η Ντριου σημείωσε επίσης ότι το torpor στα ποντίκια προκαλείται από νηστεία, ενώ η πραγματική χειμερία νάρκη βασίζεται σε ορμονικές και εποχικές αλλαγές και στους βιολογικούς ρυθμούς. Έτσι, ενώ τα CREs και τα γονίδια που εντοπίστηκαν πιθανώς αποτελούν μέρος του “μεταβολικού εργαλείου” για την προσαρμογή στη νηστεία, δεν είναι απαραίτητα “ο βασικός διακόπτης” της χειμερίας νάρκης.«Ωστόσο, η αποκάλυψη αυτών των βασικών μηχανισμών σε ένα προσβάσιμο μοντέλο όπως το ποντίκι αποτελεί ανεκτίμητο σκαλοπάτι για την έρευνα του μέλλοντος», είπε η Ντριου. Ο Γκρεγκ υπογράμμισε ότι υπάρχουν ακόμη πολλά που δεν γνωρίζουμε όπως γιατί κάποιες επιπτώσεις ήταν διαφορετικές ανάμεσα σε αρσενικά και θηλυκά ποντίκια ή πώς θα μπορούσε να εκδηλωθεί η αλλαγή στη συμπεριφορά αναζήτησης τροφής στους ανθρώπους. Η ομάδα του σχεδιάζει επίσης να μελετήσει τι θα συμβεί αν διαγράψουν περισσότερα από ένα CREs ταυτόχρονα.Στο μέλλον, ο Γκρεγκ πιστεύει ότι θα μπορούσε να είναι εφικτό να τροποποιήσουμε τη δραστηριότητα των ανθρώπινων «γονιδίων χειμερίας νάρκης» με φάρμακα. Ο στόχος θα ήταν να απολαμβάνουμε τα οφέλη των γονιδίων αυτών όπως η νευροπροστασία χωρίς να χρειάζεται να μπούμε οι ίδιοι σε χειμερία νάρκη. Η χειμερία νάρκη μέσα σε διαστημόπλοια μπορεί να αποδειχθεί το μεγάλο όπλο του ανθρώπου για μακρινά διαστημικά ταξίδια. https://www.naftemporiki.gr/techscience/1989850/oi-anthropoi-endechetai-na-diathetoyn-anekmetalleytes-yperdynameis-apo-gonidia-poy-schetizontai-me-ti-cheimeria-narki/

Ο διασημότερος διαστημικός κρατήρας έγινε «μοντέλο» αναζήτησης εξωγήινης ζωής. Είναι αυτός που εμφανίζεται στην εμβληματική φωτογραφία Earthrise. Η φωτογραφία «Earthrise» (Ανατολή της Γης) είναι μια από τις πιο εμβληματικές φωτογραφίες που τραβήχτηκαν ποτέ και απεικονίζει τη Γη να ανατέλλει πάνω από την επιφάνεια της Σελήνης, όπως φαίνεται από το διαστημόπλοιο Απόλλων 8. Το σκάφος της αποστολής JUICE που θα εξερευνήσει το σύστημα του Δία χρησιμοποίησε τον κρατήρα ως «εργαστήριο δοκιμών» αναζήτησης εξωγήινης ζωής.Η φωτογραφία τραβήχτηκε από τον αστροναύτη Γουίλιαμ Άντερς στις 24 Δεκεμβρίου 1968 και φωτογραφία πιστώνεται ευρέως με την ώθηση του παγκόσμιου περιβαλλοντικού κινήματος, οδηγώντας στην καθιέρωση της Ημέρας της Γης το 1970.Ο κρατήρας, γνωστός πλέον ως «Anders’ Earthrise», διαμέτρου περίπου 40 χιλιομέτρων βρίσκεται στην αθέατη πλευρά της Σελήνης.Περίπου 60 χρόνια μετά, το ευρωπαϊκό διαστημόπλοιο JUICE (Jupiter Icy Moons Explorer), που προορίζεται να μελετήσει τους παγωμένους δορυφόρους του Δία, χρησιμοποίησε το πέρασμά του από τη Σελήνη για να δοκιμάσει τα επιστημονικά του όργανα, και συγκεκριμένα το ραντάρ RIME, το οποίο προορίζεται να χαρτογραφήσει το υπέδαφος των φεγγαριών του Δία.Καθώς το JUICE περνούσε από τον κρατήρα οι επιστήμονες της ESA απενεργοποίησαν όλα τα άλλα όργανα για να επιτρέψουν στο RIME να συλλέξει δεδομένα χωρίς ηλεκτρονικό «θόρυβο» για 8 λεπτά. Τα δεδομένα από το ραντάρ συγκρίθηκαν με παλαιότερες μετρήσεις της NASA και βοήθησαν στην ανακάλυψη ενός προβλήματος ηλεκτρονικού θορύβου στο ίδιο το διαστημόπλοιο, το οποίο τελικά διορθώθηκε με νέο αλγόριθμο.Η επιτυχής αυτή δοκιμή επιβεβαιώνει ότι το RIME είναι έτοιμο για την κύρια αποστολή του: τη χαρτογράφηση του υπεδάφους των δορυφόρων Ευρώπη, Γανυμήδη και Καλλιστώ, συμβάλλοντας στην αναζήτηση συνθηκών κατάλληλων για ζωή.Το JUICE συνεχίζει την πορεία του, με επόμενο σταθμό την Αφροδίτη, από την οποία θα αντλήσει βαρυτική ώθηση για να φτάσει τελικά στον Δία το 2031. Σκοπός του είναι να πραγματοποιήσει 35 διελεύσεις από τους μεγάλους δορυφόρους του Δία και να τεθεί σε τροχιά γύρω από τη Γανυμήδη από το 2034 έως το 2035. https://www.naftemporiki.gr/techscience/1989862/o-diasimoteros-exogiinos-kratiras-egine-montelo-anazitisis-exogiinis-zois/

Rocket and Space Corporation Energia Νυχτερινά σύννεφα - σύννεφα στην άκρη του διαστήματος Πρόσφατα, είχα την ευκαιρία να παρατηρήσω ένα από τα πιο συναρπαστικά ατμοσφαιρικά φαινόμενα - τα νυχτερινά σύννεφα. Δεν πρόκειται για συνηθισμένα σύννεφα που έχουμε συνηθίσει να βλέπουμε στον ουρανό. Σχηματίζονται σε υψόμετρο περίπου 80 χλμ., πρακτικά στην άκρη του διαστήματος - στη μεσόσφαιρα.Η καλύτερη στιγμή για να τα παρατηρήσετε είναι το λυκόφως, όταν ο σταθμός εγκαταλείπει τη σκιά της Γης. Στη συνέχεια, λεπτές ασημένιες ρίγες φαίνεται να αστράφτουν πάνω από τον ορίζοντα, αντανακλώντας το ηλιακό φως, αν και είναι ήδη νύχτα στη Γη.Είναι ιδιαίτερα έντονα ορατά πάνω από το βόρειο ημισφαίριο, κατάφερα να τα απαθανατίσω στην περιοχή της Καμτσάτκα και της Σιβηρίας. Ενδιαφέρον γεγονός: τα νυχτερινά σύννεφα είναι τα υψηλότερα σύννεφα που μπορούν να φανούν από τη Γη. Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι ο σχηματισμός τους απαιτεί τα μικρότερα σωματίδια (για παράδειγμα, από μετεωρίτες) και εξαιρετικά χαμηλές θερμοκρασίες - έως -120 ° C! https://vk.com/rsc_energia?w=wall-230276525_98

Αστρονόμοι βλέπουν live τη γέννηση ενός εξωπλανήτη (βίντεο) Πρόκειται για παρατηρήσεις που επιτυγχάνονται για πρώτη φορά. Μοναδικές εικόνες από το σχηματισμό ενός νέου πλανήτη μελετά ομάδα αστρονόμων γεγονός που φωτίζει και τη δημιουργία του ηλιακού μας συστήματος.Ο πλανήτης αυτός περιστρέφεται γύρω από το άστρο HD 135344B, το οποίο βρίσκεται περίπου 440 έτη φωτός μακριά από τη Γη. Οι εντυπωσιακές λήψεις δείχνουν τον πλανήτη να αρχίζει να διαμορφώνει σπείρες από σκόνη και αέριο γύρω από το μητρικό του άστρο. Οι ερευνητές εκτιμούν ότι ο πλανήτης είναι περίπου διπλάσιος σε μέγεθος από το Δία και βρίσκεται σε μεγάλη απόσταση από το άστρο του αντίστοιχη με εκείνη του Ποσειδώνα από τον Ήλιο.Οι πλανήτες σχηματίζονται από περιστρεφόμενους δίσκους θερμού υλικού που είναι γνωστοί ως πρωτοπλανητικοί δίσκοι και περιβάλλουν πολύ νεαρά άστρα. Καθώς αρχίζουν να σχηματίζονται οι πλανήτες «σαρώνουν» τις τροχιές τους δημιουργώντας περίπλοκα μοτίβα από δακτυλίους, κενά και σπείρες μέσα στη σκόνη.Αν και οι αστρονόμοι είχαν εντοπίσει τέτοια μοτίβα στο παρελθόν, αυτή είναι η πρώτη φορά που κάποιος καταγράφει αυτή την κοσμική διαδικασία εν εξελίξει. «Δεν θα δούμε ποτέ τον σχηματισμό της Γης, αλλά εδώ, γύρω από ένα νεαρό άστρο 440 έτη φωτός μακριά, ίσως βλέπουμε έναν πλανήτη να γεννιέται σε πραγματικό χρόνο» αναφέρει ο Φραντσέσκο Μάιο υποψήφιος διδάκτορας στο Πανεπιστήμιο της Φλωρεντίας, επικεφαλής της ερευνητικής ομάδας. Η ανακάλυψη Το Very Large Telescope (VLT) του Ευρωπαϊκού Νότιου Παρατηρητηρίου (ESO) είχε εντοπίσει τα σπειροειδή μοτίβα γύρω από το HD 135344B ήδη από το 2016. Όμως, τότε ο εξοπλισμός δεν ήταν αρκετά ευαίσθητος για να επιβεβαιώσει την παρουσία κάποιου πρωτοπλανήτη μέσα στον δίσκο.Στη νέα μελέτη οι ερευνητές χρησιμοποίησαν το νέο όργανο υψηλής ανάλυσης ERIS του VLT, το οποίο εντόπισε τον πιθανό πλανήτη στη βάση ενός από τους σπειροειδείς βραχίονες του δίσκου ακριβώς εκεί όπου θα αναμενόταν να βρίσκεται αν όντως προκαλεί τη διαταραχή.Το εντυπωσιακό είναι ότι οι αστρονόμοι κατάφεραν να καταγράψουν φως απευθείας από τον πλανήτη, κάτι που αποτελεί ισχυρή απόδειξη πως οι σπείρες, τα κενά και οι δακτύλιοι που βλέπουμε σε άλλους πρωτοπλανητικούς δίσκους κρύβουν πραγματικούς πρωτοπλανήτες. «Αυτό που κάνει αυτή την ανίχνευση ενδεχομένως σημείο καμπής είναι ότι, σε αντίθεση με πολλές προηγούμενες παρατηρήσεις, μπορούμε να ανιχνεύσουμε άμεσα το σήμα του πρωτοπλανήτη, ο οποίος εξακολουθεί να είναι βαθιά ενσωματωμένος στον δίσκο» λέει ο Μάιο. Αυτές οι παρατηρήσεις είναι πολύτιμες και για την κατανόηση του τρόπου σχηματισμού του δικού μας ηλιακού συστήματος πριν από περισσότερα από τέσσερα δισεκατομμύρια χρόνια. Στην εικόνα ο κεντρικός μαύρος κύκλος αντιστοιχεί σε έναν κορωνογράφο, μια συσκευή που μπλοκάρει το φως του άστρου για να αποκαλύψει αμυδρές λεπτομέρειες γύρω του. Ο λευκός κύκλος υποδεικνύει τη θέση του νέου εξωπλανήτη. https://www.naftemporiki.gr/techscience/1984598/astronomoi-vlepoyn-live-ti-gennisi-enos-exoplaniti-vinteo/

Χρυσά μετάλλια στη Διεθνή Μαθηματική Ολυμπιάδα κέρδισαν μοντέλα AI της Google και της OpenAI Μία ακόμη απόδειξη της αλματώδους προόδου της τεχνητής νοημοσύνης. Η Alphabet (μητρική εταιρεία της Google) και η OpenAI (ChatGPT) ανακοίνωσαν ότι μοντέλα τους τεχνητής νοημοσύνης κέρδισαν χρυσά μετάλλια στη Διεθνή Μαθηματική Ολυμπιάδα γεγονός που σηματοδοτεί μια σημαντική πρόοδο στις ικανότητες των συστημάτων ΑΙ στα μαθηματικά και γενικότερα στην προσπάθεια για τη δημιουργία συστημάτων που μπορούν να ανταγωνιστούν την ανθρώπινη νοημοσύνη.Πρόκειται για την πρώτη φορά που συστήματα τεχνητής νοημοσύνης ξεπέρασαν το όριο για χρυσό μετάλλιο στη Διεθνή Μαθηματική Ολυμπιάδα, έναν από τους δυσκολότερους διαγωνισμούς για μαθητές λυκείου παγκοσμίως. Τα μοντέλα και των δύο εταιρειών κατάφεραν να λύσουν πέντε από τα έξι προβλήματα, χρησιμοποιώντας γενικού σκοπού λογιστικά μοντέλα, τα οποία επεξεργάζονται μαθηματικές έννοιες μέσω φυσικής γλώσσας κάτι που διαφέρει από τις παραδοσιακές προσεγγίσεις που χρησιμοποιούσαν μέχρι τώρα τα συστήματα AI.Το επίτευγμα αυτό υποδηλώνει ότι η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε λιγότερο από έναν χρόνο από μαθηματικούς για την επίλυση άλυτων ερευνητικών προβλημάτων, σύμφωνα με τον καθηγητή μαθηματικών Τζουνχάιγιουκ Τζουνγκ του αμερικανικού Πανεπιστημίου Brown και ερευνητή στο τμήμα ανάπτυξης τεχνολογιών τεχνητής νοημοσύνης DeepMind της Google.«Πιστεύω ότι η στιγμή που θα μπορούμε να λύνουμε σύνθετα προβλήματα λογικής με φυσική γλώσσα, θα ανοίξει τον δρόμο για συνεργασία μεταξύ ΑΙ και μαθηματικών» δήλωσε ο Τζουνγκ στο πρακτορείο Reuters. Ο ίδιος ανέφερε ότι αυτή η δυνατότητα θα μπορούσε να επεκταθεί και σε άλλες επιστήμες, όπως η Φυσική, για να βοηθήσει στην επίλυση σύνθετων θεωρητικών ζητημάτων. Αξίζει να σημειωθεί πως ο ίδιος ο Τζουνγκ ήταν χρυσός ολυμπιονίκης στην Διεθνή Μαθηματική Ολυμπιάδα το 2003 ως μαθητής. https://www.naftemporiki.gr/techscience/1984571/chrysa-metallia-sti-diethni-mathimatiki-olympiada-kerdisan-montela-ai-tis-google-kai-tis-openai/

Η Γη θα σπάσει ρεκόρ ταχύτητας περιστροφής την Τρίτη «συρρικνώνοντας» το 24ωρο. Σήμερα θα είναι μία από τις συντομότερες ημέρες που έχουν ποτέ καταγραφεί. Η Γη θα ολοκληρώσει μια πλήρη περιστροφή σε ελαφρώς λιγότερο χρόνο από το συνηθισμένο την Τρίτη, 22 Ιουλίου, καθιστώντας την μία από τις συντομότερες ημέρες που έχουν ποτέ καταγραφεί.Η διαφορά θα είναι μόλις 1,34 χιλιοστά του δευτερολέπτου μικρότερη από τις κανονικές 24 ώρες — κάτι που δεν είναι αντιληπτό από τον άνθρωπο — αλλά αποτελεί μέρος μιας περίεργης τάσης στην περιστροφική συμπεριφορά της Γης που έχει αναδυθεί τα τελευταία χρόνια. Αν η τάση συνεχιστεί, ίσως χρειαστεί να αφαιρεθεί ένα δευτερόλεπτο από τα ατομικά ρολόγια περίπου το 2029 — κάτι που ονομάζεται αρνητικό εμβόλιμο δευτερόλεπτο (negative leap second) και δεν έχει ξανασυμβεί ποτέ.Στο παρελθόν, η διάρκεια μιας ημέρας στη Γη ήταν πολύ μικρότερη από τις 24 ώρες (ή 86.400 δευτερόλεπτα) που θεωρούμε φυσιολογικές σήμερα. Σύμφωνα με μελέτη του 2023, η διάρκεια μιας ημέρας ήταν περίπου 19 ώρες για μεγάλο μέρος της πρώιμης ιστορίας της Γης. Αυτό οφειλόταν σε μια ισορροπία μεταξύ των ατμοσφαιρικών παλιρροιών που προκαλούνται από τον Ήλιο και των ωκεάνιων παλιρροιών που προκαλούνται από τη Σελήνη.Ωστόσο, με την πάροδο του γεωλογικού χρόνου, οι ημέρες στη Γη έχουν γίνει πιο μακρές. Ο κύριος υπαίτιος είναι η παλιρροϊκή τριβή από τη Σελήνη, η οποία προκαλεί τη σταδιακή απομάκρυνσή της από τη Γη. Καθώς απομακρύνεται, η Σελήνη απορροφά ενέργεια περιστροφής της Γης, επιβραδύνοντας τη γήινη περιστροφή και επιμηκύνοντας τη διάρκεια της ημέρας.Αν συνεχιστεί η τρέχουσα επιτάχυνση της περιστροφής, μπορεί να βρεθούμε μπροστά στην πρωτοφανή ανάγκη αφαίρεσης ενός δευτερολέπτου από τα ρολόγια μας, αντί να προσθέτουμε (όπως έχει γίνει μέχρι σήμερα). Αυτό θα σήμαινε μια αρνητική διόρθωση χρόνου για συγχρονισμό με την αληθινή περιστροφή της Γης. Τα ρεκόρ Από τότε που ξεκίνησαν οι καταγραφές με την εφεύρεση του ατομικού ρολογιού το 1973 έως το 2020, η συντομότερη ημέρα που είχε ποτέ καταγραφεί ήταν 1,05 χιλιοστά του δευτερολέπτου μικρότερη από τις 24 ώρες, σύμφωνα με το Timeanddate.com. Όμως, από το 2020 και μετά, η Γη συνεχώς «σπάει» τα δικά της ρεκόρ ταχύτητας.Η συντομότερη ημέρα που έχει μετρηθεί ποτέ σημειώθηκε στις 5 Ιουλίου 2024, όταν η Γη ολοκλήρωσε την περιστροφή της 1,66 χιλιοστά του δευτερολέπτου πιο γρήγορα από το συνηθισμένο. Κοιτάζοντας προς το 2025, οι επιστήμονες προέβλεπαν ότι οι 9 Ιουλίου, 22 Ιουλίου και 5 Αυγούστου θα ήταν οι συντομότερες ημέρες του έτους. Ωστόσο, νέα δεδομένα δείχνουν ότι η 10η Ιουλίου 2025 πήρε την πρωτιά, με διάρκεια 1,36 χιλιοστά του δευτερολέπτου μικρότερη από τις κανονικές 24 ώρες.Στις 22 Ιουλίου, η Γη αναμένεται να ολοκληρώσει την περιστροφή της 1,34 χιλιοστά του δευτερολέπτου πιο γρήγορα, γεγονός που την καθιστά τη δεύτερη συντομότερη ημέρα του 2025. Στις 5 Αυγούστου, προβλέπεται ότι η ημέρα θα είναι περίπου 1,25 χιλιοστά του δευτερολέπτου συντομότερη, τοποθετώντας την στην τρίτη θέση. Αυτές οι ανεπαίσθητες διαφορές δεν γίνονται αντιληπτές από τον άνθρωπο, αλλά είναι εξαιρετικά σημαντικές για την ακριβή μέτρηση του χρόνου και τον συγχρονισμό τεχνολογικών συστημάτων όπως τα GPS, οι δορυφόροι, και τα παγκόσμια δίκτυα υπολογιστών. https://www.naftemporiki.gr/techscience/1984537/i-gi-tha-spasei-rekor-tachytitas-peristrofis-tin-triti-syrriknonontas-to-24oro/

Τι είναι το «Διαδίκτυο των Ζώων» και γιατί είναι απαραίτητο; Αντίθετα, είναι ένα τεράστιο δίκτυο που βοηθά στην παρακολούθηση των ζώων και θα έπρεπε να τα βοηθά συγκεκριμένα. Όλα βρίσκονται στα χέρια των οικολόγων, στα φτερά των πτηνών και... στην τροχιά της Γης. Για αρκετά χρόνια, ο εξοπλισμός Ikarus του πειράματος Uragan παρακολουθούσε εκατοντάδες πουλιά (και μάλιστα μερικά γοφάρια) από ύψος 400 χλμ. Το 2018, οι κοσμοναύτες Oleg Artemyev και Sergey Prokopyev τοποθέτησαν μια μονάδα κεραίας στη μονάδα Zvezda. Ο εξοπλισμός βοήθησε στη λήψη και μετάδοση δεδομένων σχετικά με την κίνηση των ζώων, κυρίως των αποδημητικών πτηνών. Αλλά πώς; Είναι απίθανο ένα γεράκι πετρίτη (όχι τρένο) να μπορεί να επαναφέρει τη γεωγραφική του θέση. Μικροσκοπικοί πομποδέκτες εγκαταστάθηκαν στα πουλιά. Το όριο βάρους ήταν αυστηρό - όχι περισσότερο από 3% της μάζας. Άλλωστε, πετούσαν προς την Αφρική ή την Αυστραλία. Ως αποτέλεσμα, ο πομπός ζύγιζε λιγότερο από 5 γραμμάρια. Ρώσοι επιστήμονες μπόρεσαν να παρακολουθήσουν τις ακριβείς διαδρομές των πτηνών. Στην πραγματικότητα, γιατί; Είχαν διάφορους στόχους: ▪ να μελετήσουν τις μεταναστευτικές οδούς και τις περιοχές διαχείμασης σπάνιων ειδών· ▪ να αναζητήσουν φορείς της γρίπης των πτηνών και άλλων ασθενειών· ▪ να ανακαλύψουν πώς η κλιματική αλλαγή και οι ανθρωπογενείς παράγοντες επηρεάζουν τη μετανάστευση και τα ενδιαιτήματα. Δείτε τι κατάφεραν να ανακαλύψουν Τις ακριβείς διαδρομές και τον χρόνο μετανάστευσης του πετρίτη, της μεγάλης τουρλίδας, της κουνάβισσας και της μπεκάτσας. Για μερικούς, είναι απλώς μια δέσμη λέξεων, αλλά όλα αυτά τα πουλιά αναφέρονται στο Κόκκινο Βιβλίο της Ρωσίας και των περιοχών της. Οι διαδρομές είναι σημαντικές για την προστασία των ειδών. Το ξεφτέρι, η μπεκάτσα, η μπεκάτσα και το τρυγόνι πιθανότατα δεν μεταφέρουν επικίνδυνα στελέχη γρίπης από τη Νοτιοανατολική Ασία στη Σιβηρία: η οξεία φάση είναι ασυμβίβαστη με τις πτήσεις τους (~800 χλμ.). Πριν πετάξει νότια, το αρκτικό γλαρόνι μεταναστεύει όλο και πιο κοντά στην άκρη του πάγου αναζητώντας τροφή. Με τι συνδέεται αυτό; Σωστά, με την υπερθέρμανση του πλανήτη. Και μπορεί να μειώσει τον πληθυσμό. Γιατί το δοκίμασαν στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό; Χρειάζεστε μια μεγάλη κεραία, υψηλή ισχύ, ρύθμιση ανάλογα με τις ανάγκες. Και χαμηλό υψόμετρο. Η μέγιστη εμβέλεια για τις ετικέτες είναι 600 μέτρα. Με δορυφόρους χαμηλής τροχιάς, όλα αυτά είναι πολύ πιο δύσκολο να γίνουν. Ίσως, αν δεν είστε αρκτικός γλαρόνας, τότε αυτή η ιστορία δεν σας ενδιαφέρει ιδιαίτερα. Ωστόσο, στο μέλλον, η τεχνολογία μπορεί να προβλέπει σεισμούς και επιδημίες, να παρακολουθεί καταρρεύσεις παγετώνων και κατολισθήσεις. Παρεμπιπτόντως, στο Νταγκεστάν, το Ινστιτούτο κατά της Πανώλης διεξήγαγε ακόμη και δοκιμές παρακολούθησης γοφηρών. Ναι, αυτών ακριβώς που μεταφέρουν την πανώλη. Τώρα σίγουρα ακούγεται επίκαιρο. https://vk.com/rsc_energia?w=wall-167742670_23131

Ιδού ο πλανήτης με το μεγαλύτερο καύσωνα στο Σύμπαν (βίντεο) Πρόκειται για ένα εξωπλανήτη με θερμοκρασία περίπου 4,5 χιλιάδων βαθμών Κελσίου. Μπορεί να βρισκόμαστε εν μέσω αλλεπάλληλων κυμάτων καύσωνα και όλοι να προσπαθούμε να προφυλαχθούμε από την υπερβολική ζέστη αλλά υπάρχουν κόσμοι έξω από τη Γη που οι θερμοκρασίες που βιώνουμε αυτές τις μέρες μοιάζουν με… βαρυχειμωνιά. Στην κορυφή της λίστας είναι ο εξωπλανήτης KELT-9b που αναπτύσσει θερμοκρασίες επιφανείας άνω των τεσσάρων χιλιάδων βαθμών Κελσίου.Εχουν ανακαλυφθεί περίπου 6,5 χιλιάδες εξωπλανήτες στο γαλαξία μας ενώ έχει υποδειχθεί η παρουσία άλλων τόσων και αναμένεται η επιβεβαίωση της ύπαρξης τους. Ο KELT-9b είναι ένας εξωπλανήτης που βρίσκεται σε απόσταση 670 ετών φωτός από τη Γη και ανήκει στην κατηγορία του «υπερ-καυτού Δία». Εντοπίστηκε από τους αστρονόμους με το τηλεσκόπιο Kilodegree Extremely Little Telescope και η ανακάλυψή του ανακοινώθηκε το 2016. Από τον Ιούνιο του 2017 είναι ο πιο καυτός γνωστός εξωπλανήτης.Το μητρικό άστρο του KELT-9b είναι 2 έως 3 φορές μεγαλύτερο και 2 έως 3 φορές πιο ογκώδες από τον Ήλιο. Η θερμοκρασία της επιφάνειάς του άστρου είναι περίπου δέκα χιλιάδες βαθμούς Κελσίου ασυνήθιστα υψηλή για άστρο που φιλοξενεί πλανητικό σύστημα. Μάλιστα σε κανένα άστρο με τύπο όπως αυτός του συγκεκριμένου άστρου (B9.5-A0) δεν έχει εντοπιστεί μέχρι σήμερα κάποιος πλανήτης.Ο KELT-9b κινείται σε κυκλική αλλά έντονα κεκλιμένη τροχιά σε εξαιρετικά μικρή απόσταση από το άστρο του ολοκληρώνοντας μια περιστροφή σε μόλις 36 ώρες. Ο KELT-9b έχει μάζα περίπου 2,8 φορές μεγαλύτερη από αυτή του Δία. Ωστόσο, καθώς η ακτίνα του είναι σχεδόν διπλάσια από αυτή του Δία, η πυκνότητά του είναι λιγότερη από τη μισή. Όπως πολλοί υπερθερμοί Δίες, ο KELT-9b είναι βαρυτικά κλειδωμένος με το άστρο του. Οι παρατηρήσεις στον εξωπλανήτη δείχνουν ότι υφίσταται ταχεία διαρροή ατμόσφαιρας του εξαιτίας της ακραίας ακτινοβολίας που δέχεται από το άστρο του. Το 2020, ο ρυθμός απώλειας ατμόσφαιρας υπολογίστηκε σε 18 έως 68 γήινες μάζες ανά δισεκατομμύριο χρόνια. https://www.naftemporiki.gr/techscience/1984136/idoy-o-planitis-me-to-megalytero-kaysona-sto-sympan-vinteo/

Δορυφόροι της NASA θα παρακολουθούν τις διαστημικές καιρικές συνθήκες για να μείνουμε ασφαλείς από τις μαγνητικές καταιγίδες. Το φαινόμενο επηρεάζει τόσο τους δορυφόρους όσο και την ατμόσφαιρα της Γης. Μια νέα αποστολή που πρόκειται να εκτοξευθεί σε χαμηλή τροχιά γύρω από τη Γη η οποία θα μελετήσει τις μαγνητικές καταιγίδες και θα ερευνήσει πώς επηρεάζουν την ατμόσφαιρα και τους δορυφόρους της ανθρωπότητας.Η αποστολή της NASA με την ονομασία TRACERS (Tandem Reconnection and Cusp Electrodynamics Reconnaissance Satellites) περιλαμβάνει ένα ζεύγος δορυφόρων που θα τεθεί σε ηλιοσύγχρονη τροχιά δηλαδή θα βρίσκονται πάντοτε στην πλευρά της Γης που «βλέπει» τον Ήλιο και θα διασχίζουν τις αποκαλούμενες πολικές χοάνες. Πρόκειται για δύο «τρύπες» στη μαγνητόσφαιρα της Γης, όπου οι μαγνητικές γραμμές βυθίζονται προς τους μαγνητικούς πόλους.Όταν ένα ρεύμα φορτισμένων σωματιδίων από τον ηλιακό άνεμο συγκρούεται με τη μαγνητόσφαιρα, μπορεί να υπερφορτώσει τις μαγνητικές γραμμές, οι οποίες σπάνε, αποσυνδέονται και στη συνέχεια επανασυνδέονται. Αυτή η διαδικασία, που ονομάζεται μαγνητική επανασύνδεση, απελευθερώνει ενέργεια που επιταχύνει τα φορτισμένα σωματίδια προς τις χοάνες και στη συνέχεια στην ατμόσφαιρα, όπου συγκρούονται με μόρια του αέρα και, αν η ηλιακή καταιγίδα είναι αρκετά ισχυρή, παράγουν σέλας. Η αποστολή Η εκτόξευση αναμένεται το νωρίτερο στα τέλη Ιουλίου, και στόχος της είναι να μελετήσει βαθύτερα τη μαγνητική επανασύνδεση και το πώς ο διαστημικός καιρός επηρεάζει τον πλανήτη μας.«Αυτό που θα μάθουμε από την αποστολή TRACERS είναι κρίσιμο για να κατανοήσουμε και τελικά να προβλέπουμε πώς η ενέργεια του Ήλιου επηρεάζει όχι μόνο τη Γη, αλλά και τα συστήματά μας στο Διάστημα και στο έδαφος, όπως το GPS, σήματα επικοινωνίας, δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας ή τους αστροναύτες μας στο Διάστημα» ανέφερε σε συνέντευξη Τύπου ο Τζο Γουεστλέικ διευθυντής του τμήματος Ηλιοφυσικής της NASA Το πρόβλημα της παρατήρησης Παραδοσιακά, το μεγάλο πρόβλημα στη μελέτη της μαγνητικής επανασύνδεσης είναι ότι οι δορυφόροι, όταν περνούν από την επίμαχη περιοχή καταγράφουν μόνο ένα στιγμιότυπο. Περίπου 90 λεπτά αργότερα, στην επόμενη τροχιά τους, καταγράφουν άλλο ένα. Μέχρι τότε, η περιοχή μπορεί να έχει αλλάξει, αλλά είναι αδύνατο να γνωρίζουμε τι προκάλεσε την αλλαγή: ήταν το φυσικό σύστημα που άλλαξε ή η επανασύνδεση που μετακινήθηκε ή ενεργοποιήθηκε ξανά;«Αυτά είναι θεμελιώδη ερωτήματα που πρέπει να κατανοήσουμε», είπε ο Ντέιβιντ Μάιλς, κύριος ερευνητής της αποστολής TRACERS από το Πανεπιστήμιο της Άϊοβα.Η αποστολή TRACERS, χρησιμοποιώντας δύο δορυφόρους σε συνδυασμό, θα παρακολουθεί τα φαινόμενα σε πραγματικό χρόνο και από διαφορετικά σημεία, ώστε να μπορούμε να κατανοήσουμε καλύτερα πότε, πού και γιατί η μαγνητική επανασύνδεση συμβαίνει, και πώς μεταφέρει ενέργεια προς τη Γη επηρεάζοντας την τεχνολογία και την καθημερινή μας ζωή. Καλλιτεχνική απεικόνιση των δορυφόρων της αποστολής TRACERS. https://www.naftemporiki.gr/techscience/1984061/doryforoi-tis-nasa-tha-parakoloythoyn-tis-diastimikes-kairikes-synthikes-gia-na-meinoyme-asfaleis-apo-tis-magnitikes-kataigides/

Το James Webb αποκαλύπτει τις «Ωραίες Κοιμωμένες» του Σύμπαντος. Πρόκειται για γαλαξίες στο πρώιμο Σύμπαν με ανεξήγητη διακοπή γέννησης νέων άστρων. Με τη βοήθεια του πανίσχυρου διαστημικού τηλεσκοπίου James Webb ομάδα αστρονόμων ανακάλυψε πάνω από δώδεκα αρχέγονους γαλαξίες που σταμάτησαν να δημιουργούν άστρα πολύ νωρίς μετά τον σχηματισμό τους μέσα στο πρώτο ένα δισεκατομμύριο χρόνια μετά τη Μεγάλη Έκρηξη, το μυστηριώδες φαινόμενο από το οποίο γεννήθηκε το Σύμπαν.Η ανακάλυψη ρίχνει φως σε μια συναρπαστική φάση στη ζωή των πρώτων γαλαξιών και μπορεί να προσφέρει περισσότερα στοιχεία για το πώς εξελίσσονται οι γαλαξίες.Υπάρχουν αρκετοί λόγοι για τους οποίους οι γαλαξίες ενδέχεται να σταματήσουν να σχηματίζουν νέα άστρα. Ένας από αυτούς είναι η παρουσία γιγάντιων μαύρων τρυπών στο κέντρο τους. Αυτά τα κοσμικά τέρατα εκπέμπουν έντονη ακτινοβολία που θερμαίνει και εξαντλεί το ψυχρό αέριο που αποτελεί το κύριο συστατικό για τη δημιουργία άστρων.Επιπλέον μεγάλοι γαλαξίες μπορούν είτε να απογυμνώσουν μικρότερους γειτονικούς τους γαλαξίες από το ψυχρό αέριό τους είτε να το θερμάνουν σταματώντας έτσι τη διαδικασία δημιουργίας άστρων. Ως αποτέλεσμα, οι γαλαξίες αυτοί ενδέχεται να παραμείνουν ανενεργοί επ’ αόριστον ή να γίνουν αυτό που οι επιστήμονες ονομάζουν «quenched» γαλαξίες δηλαδή «σβησμένοι».Ένας άλλος λόγος αδρανοποίησης είναι η ανατροφοδότηση από τα ίδια τα άστρα. Αυτό συμβαίνει όταν το αέριο στον γαλαξία θερμαίνεται και εκτοπίζεται λόγω αστρικών διεργασιών όπως εκρήξεις σουπερνόβα, ισχυροί αστρικοί άνεμοι ή η πίεση από το φως των άστρων. Ο γαλαξίας έτσι περνά μια προσωρινή περίοδο «ησυχίας».«Αυτή είναι συνήθως μια προσωρινή φάση, που διαρκεί περίπου 25 εκατομμύρια χρόνια» δήλωσε στο Live Science η Άλμπα Κοβέλο Παζ, διδακτορική φοιτήτρια στο Πανεπιστήμιο της Γενεύης και επικεφαλής της ερευνητικής ομάδας. Η ανακάλυψη Με την πάροδο των εκατομμυρίων ετών, το αέριο που είχε εκτοπιστεί μπορεί να επιστρέψει, να κρυώσει και να επιτρέψει ξανά τον σχηματισμό νέων άστρων.Ενώ τέτοιες φάσεις αδρανοποίησης παρατηρούνται συχνά σε κοντινούς γαλαξίες, μέχρι πρόσφατα οι αστρονόμοι είχαν εντοπίσει μόνο τέσσερις «σβησμένους» γαλαξίες μέσα στο πρώτο δισεκατομμύριο χρόνια του Σύμπαντος. Από αυτούς, οι τρεις είχαν μάζα μικρότερη από ένα δισεκατομμύριο ηλιακές μάζες, και ένας είχε μάζα πάνω από 10 δισεκατομμύρια ηλιακές μάζες.Οι λίγες αυτές παρατηρήσεις και οι διαφοροποιημένες ιδιότητες αυτών των γαλαξιών δεν ήταν αρκετές για να κατανοήσουν οι επιστήμονες πλήρως την εξέλιξη του πρώιμου σχηματισμού άστρων. Η νέα μελέτη ανοίγει τον δρόμο για βαθύτερη κατανόηση αυτών των διεργασιών. Χάρη στα ευαίσθητα φασματοσκοπικά δεδομένα του James Webb η ερευνητική ομάδα ανακάλυψε 14 «σβησμένους» γαλαξίες με ευρύ φάσμα μαζών στο πρώιμο Σύμπαν δείχνοντας ότι οι γαλαξίες αυτοί δεν περιορίζονται μόνο σε πολύ μικρές ή πολύ μεγάλες μάζες. Παίρνοντας μια «ανάσα» Οι επιστήμονες δεν περίμεναν να δουν σβησμένους γαλαξίες στο πρώιμο Σύμπαν. Επειδή αυτοί οι γαλαξίες είναι νεαροί, πίστευαν ότι θα έπρεπε να σχηματίζουν έντονα νέα άστρα. Σε μια μελέτη του 2024 οι ερευνητές περιέγραψαν την πρώτη ανακάλυψη ενός «σβησμένου» γαλαξία στο πρώιμο Σύμπαν.«Η πρώτη ανακάλυψη ενός ανενεργού γαλαξία στο πρώιμο σύμπαν ήταν σοκαριστική, γιατί είχε ήδη παρατηρηθεί με το Hubble, αλλά δεν μπορούσαμε να ξέρουμε ότι ήταν ανενεργός πριν από τη μελέτη των δεδομένων του James Webb» λέει η Παζ. Σε αντίθεση με το Hubble, το JWST διαθέτει το όργανο NIRSpec, το οποίο μπορεί να δει φως που έχει μετατοπιστεί προς το υπέρυθρο (λόγω της διαστολής του Σύμπαντος) και να παρέχει φασματοσκοπικά δεδομένα για την ανάλυσή του.Οι αστρονόμοι ήθελαν να κατανοήσουν γιατί μερικοί νεαροί γαλαξίες σταματούν να δημιουργούν άστρα, και αν αυτό το φαινόμενο είναι συνηθισμένο για διάφορες μάζες γαλαξιών. Μια θεωρία λέει ότι αυτοί οι γαλαξίες δημιουργούν άστρα σε αλλεπάλληλα κύματα μαζικής αστρογένεσης με ενδιάμεσες ήσυχες περιόδους. Η ερευνητική ομάδα αναζήτησε γαλαξίες που βρίσκονταν σε τέτοια «παύση».Χρησιμοποίησαν δημόσια δεδομένα από το αρχείο του James Webb και εξέτασαν το φως από περίπου 1,600 γαλαξίες, ψάχνοντας για ενδείξεις ότι δεν δημιουργούνται νέα άστρα. Εστίασαν επίσης σε «υπογραφές» μεσήλικων ή παλαιότερων άστρων.Η ομάδα ανακάλυψε 14 γαλαξίες με μάζες από 40 εκατομμύρια έως 30 δισεκατομμύρια ηλιακές μάζες οι οποίοι είχαν διακόψει τον σχηματισμό άστρων. «Βρήκαμε 14 αντικείμενα που υποστηρίζουν αυτήν τη “σπασμωδική” διαδικασία σχηματισμού άστρων, και είδαμε ότι όλοι είχαν σταματήσει τη δημιουργία άστρων 10 έως 25 εκατομμύρια χρόνια πριν τους παρατηρήσουμε» εξήγησε η Παζ.Αυτό σημαίνει ότι οι γαλαξίες αυτοί λειτουργούν με τρόπο “σταμάτα-ξεκίνα” όσον αφορά τη δημιουργία άστρων και παραμένουν ανενεργοί για τουλάχιστον 10–25 εκατομμύρια χρόνια. Η σύντομη αυτή παύση υποδηλώνει ότι πιθανή αιτία είναι η ανατροφοδότηση από άστρα, όπως εκρήξεις σουπερνόβα ή αστρικοί άνεμοι, και ότι οι γαλαξίες αυτοί ίσως ξαναρχίσουν στο μέλλον τη δημιουργία άστρων.Ωστόσο, υπάρχει ακόμα αβεβαιότητα. «Δεν μπορούμε να το επιβεβαιώσουμε με βεβαιότητα, γιατί δεν ξέρουμε πόσο θα παραμείνουν ανενεργοί. Αν παραμείνουν σε παύση για άλλα 50 εκατομμύρια χρόνια, τότε πιθανόν να ευθύνεται άλλος μηχανισμός για το ‘σβήσιμο” τους» λέει η Παζ. Αυτό το ενδεχόμενο θα μπορούσε να σημαίνει ότι οι γαλαξίες αυτοί είναι πραγματικά νεκροί. Ωστόσο, οι τωρινές τους ιδιότητες δείχνουν έναν κυκλικό μηχανισμό, με φάσεις έντονης και αδύναμης δραστηριότητας. Τι ακολουθεί; Δεδομένου ότι οι ανενεργοί γαλαξίες είναι σπάνιοι, πολλά παραμένουν άγνωστα για αυτούς. Όμως, οι επιστήμονες ελπίζουν ότι μελλοντικές παρατηρήσεις θα φωτίσουν αυτούς τους «κοιμώμενους εργοστασιακούς σχηματισμούς άστρων».Η Παζ ανέφερε ότι προσεχώς θα ξεκινήσει ένα πρόγραμμα του James Webb που ονομάζεται “Sleeping Beauties” («Ωραίες Κοιμωμένες»), το οποίο θα αφιερωθεί στην ανακάλυψη ανενεργών γαλαξιών στο πρώιμο σύμπαν. Αυτό το πρόγραμμα θα βοηθήσει να εκτιμηθεί πόσο διαρκεί η ήσυχη φάση ενός γαλαξία και να κατανοηθεί καλύτερα ο σπασμωδικός ρυθμός δημιουργίας άστρων.«Υπάρχουν ακόμα πολλά που δεν γνωρίζουμε, αλλά είμαστε ένα βήμα πιο κοντά στο να ξετυλίξουμε αυτή τη διαδικασία» αναφέρει η Παζ. https://www.naftemporiki.gr/techscience/1984057/to-james-webb-apokalyptei-tis-oraies-koimomenes-toy-sympantos/

To Hubble παρουσιάζει μια κοσμική χρονοκάψουλα. Εντυπωσιακό σφαιρωτό σμήνος σε γειτονικό γαλαξία. Η NASA έδωσε στη δημοσιότητα μια εικόνα από το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble από το NGC 1786, ένα σφαιρωτό σμήνος που βρίσκεται στο Μεγάλο Μαγγελανικό Νέφος, έναν μικρό δορυφόρο γαλαξία του δικού μας γαλαξία.Τα δεδομένα για αυτή την εικόνα προέρχονται από ένα πρόγραμμα παρατήρησης που συγκρίνει αρχαία σφαιρωτά σμήνη σε κοντινούς μικρούς γαλαξίες όπως το Μεγάλο Μαγγελανικό Νέφος, το Μικρό Μαγγελανικό Νέφος και τον νάνο σφαιροειδή γαλαξία Φορνάξ με σφαιρωτά σμήνη του γαλαξία μας. Το σφαιρωτό σμήνος NGC 1786 Σφαιρωτό σμήνος ή σφαιρωτό αστρικό σμήνος ονομάζεται στην αστρονομία μία πυκνή συγκέντρωση άστρων με σφαιρικό ή σχεδόν σφαιρικό σχήμα, που περιφέρεται γύρω από το κέντρο ενός γαλαξία ως δορυφόρος του. Έχουν εντοπιστεί περίπου 160 σφαιρωτά σμήνη στο γαλαξία μας και πιστεύεται ότι υπάρχουν μερικές δεκάδες ακόμη που περιμένουν τους αστρονόμους να τα εντοπίσουν. Κατά μέσο όρο ένα σφαιρωτό σμήνος περιέχει μερικές εκατοντάδες χιλιάδες ως περίπου ένα εκατ. άστρα. Οι σπειροειδείς γαλαξίες σαν τον δικό μας διαθέτουν συνήθως μερικές εκατοντάδες σφαιρωτά σμήνη ενώ οι ελλειπτικοί γαλαξίες μερικές χιλιάδες.Οι αστρονόμοι προσπαθούν να μελετήσουν σε βάθος αυτά τα αστρικά σμήνη ιδιαίτερα με εικόνες από το Hubble, όπως αυτή, που αποκαλύπτουν λεπτομέρειες που παλαιότερα ήταν αδύνατο να παρατηρηθούν. Επειδή είναι ιδιαίτερα σταθερά και μακρόβια, τα σφαιρωτά σμήνη λειτουργούν ως «χρονοκάψουλες» διατηρώντας άστρα από τα πρώτα στάδια της δημιουργίας ενός γαλαξία.Οι αστρονόμοι πίστευαν παλαιότερα ότι τα άστρα σε ένα σφαιρωτό σμήνος σχηματίζονταν όλα περίπου την ίδια εποχή, αλλά η μελέτη αρχαίων σφαιρωτών σμηνών στον γαλαξία μας αποκάλυψε πολλαπλούς πληθυσμούς άστρων διαφορετικών ηλικιών. Για να χρησιμοποιήσουμε τα σμήνη αυτά ως ιστορικούς δείκτες πρέπει να κατανοήσουμε πώς σχηματίζονται και από πού προέρχονται αυτά τα άστρα με τις διαφορετικές ηλικίες. Το πρόγραμμα παρατήρησης εξέτασε παλαιά σμήνη όπως το NGC 1786 σε άλλους γαλαξίες για να διαπιστωθεί αν περιέχουν κι αυτά πολλαπλούς πληθυσμούς άστρων. Αυτή η έρευνα μπορεί να μας δώσει πληροφορίες όχι μόνο για το πώς σχηματίστηκε αρχικά το Μεγάλο Μαγγελανικό Νέφος αλλά και ο δικός μας γαλαξίας. Το σφαιρωτό σμήνος NGC 1786 που λειτουργεί ως χρονοκάψουλα. https://www.naftemporiki.gr/techscience/1983733/to-hubble-paroysiazei-mia-kosmiki-chronokapsoyla/

Σκοτώθηκε σε ατύχημα με αλεξίπτωτο πλαγιάς ο κασκαντέρ που έκανε ελεύθερη πτώση από το Διάστημα. Ο Φέλιξ Μπαουμγκάρτνερ είχει γίνει διάσημος για τα εκπληκτικά του ρεκόρ σε εξαιρετικά επικίνδυνα εγχειρήματα. Ο Αυστριακός αλεξιπτωτιστής και κασκαντέρ Φέλιξ Μπαουμγκάρτνερ τον Οκτώβριο του 2012 έγινε διεθνώς γνωστός επειδή κατέρριψε ταυτόχρονα τρία παγκόσμια ρεκόρ πηδώντας από ένα αερόστατο 38 χιλιόμετρα πάνω από τη Γη στα σύνορα της Γης με το Διάστημα. Ο Μπαουμγκάρτνερ έχασε τη ζωή του σε ηλικία 56 σε ατύχημα με αλεξίπτωτο πλαγιάς στην κεντρική Ιταλία.Ο «ατρόμητος Φέλιξ« όπως ήταν το παρατσούκλι του εξαιτίας των πολλών εξαιρετικά επικίνδυνων εγχειρημάτων που πραγματοποιούσε έχασε την Πέμπτη τον έλεγχο του αλεξίπτωτου πάνω από το Πόρτο Σαντ’ Ελπίντιο στην κεντρική περιοχή Marche της Ιταλίας και έπεσε στο έδαφος κοντά στην πισίνα ενός ξενοδοχείου. Δεν έχει γίνει ακόμη νεκροψία στον άτυχο αλεξιπτωτιστή και οι πρώτες εκτιμήσεις αναφέρουν ότι πιθανώς αντιμετώπισε κάποιο πρόβλημα υγείας κατά τη διάρκεια της πτήση και είτε έχασε τις αισθήσεις του είτε το πρόβλημα αυτό δεν του επέτρεψε να διατηρήσει τον έλεγχο αλεξίπτωτου. Στην ιστορική του πτώση από την στρατόσφαιρα ο Μπαουμγκάρτνερ έσπασε το φράγμα του ήχου χωρίς να βρίσκεται στο εσωτερικό σκάφους, πέφτοντας σε ελεύθερη πτώση με ταχύτητα έως 1,342 χιλιόμετρα την ώρα. Οι άλλες δύο επιδόσεις του στο ίδιο εγχείρημα ήταν το παγκόσμιο ρεκόρ ύψους για επανδρωμένη πτήση αεροστάτου και της πτώσεως με αλεξίπτωτο από το μεγαλύτερο ύψος.Το 1999 ο Μπάουμγκάρτνερ πέτυχε το πρώτο του παγκόσμιο ρεκόρ, αυτό για την υψηλότερη πτώση με αλεξίπτωτο από κάποιο κτήριο ή άλλη σταθερή δομή (BASE jump), πέφτοντας από έναν από τους Πύργους Πετρόνας στην Κουάλα Λουμπούρ της Μαλαισίας. Τον Ιούλιο του 2003 εξασφάλισε μία ακόμη πρωτιά διασχίζοντας με πλάγια πτώση τη Μάγχη, χρησιμοποιώντας μία ειδικής κατασκευής πτέρυγα (SKYRAY) από ανθρακονήματα.Ο Μπαουμγκάρτνερ έγινε ο πρώτος άνθρωπος που έπεσε από την ολοκληρωμένη γέφυρα του Μιγιό στη Γαλλία, στις 27 Ιουνίου 2004. Στις 12 Δεκεμβρίου 2007 έγινε ο πρώτος άνθρωπος που έπεσε από το παρατηρητήριο του 91ου ορόφου του τότε υψηλότερου ολοκληρωμένου ουρανοξύστη στον κόσμο, του Ταϊπέι 101 στην Ταϊβάν. Στιγμιότυπο από την ελεύθερη πτώση του Μπαουμγκάρτνερ από την στρατόσφαιρα. https://www.naftemporiki.gr/techscience/1983232/skotothike-se-atychima-me-alexiptoto-plagias-o-kaskanter-poy-ekane-eleytheri-ptosi-apo-to-diastima/

Ανακαλύφθηκε νεογέννητος εξωπλανήτης που τον «ξεφλουδίζει» το μητρικό του άστρο (βίντεο) Εντυπωσιακό κοσμικό φαινόμενο εντόπισε διαστημικό τηλεσκόπιο. Ένας εξωπλανήτης που βρίσκεται ακόμη σε βρεφική ηλικία χάνει την ατμόσφαιρά του με ραγδαίο ρυθμό, μετατρεπόμενος από ένα γίγαντα παρόμοιο με τον Δία με πυκνή ατμόσφαιρα σε έναν μικρό, άγονο κόσμο, σύμφωνα με νέα μελέτη που βασίζεται σε δεδομένα του διαστημικού τηλεσκοπίου ακτίνων Chandra της NASA.Ο εξωπλανήτης με την ονομασία TOI 1227 b βρίσκεται σε τροχιά γύρω από έναν ερυθρό νάνο περίπου 330 έτη φωτός μακριά από τη Γη. Περιστρέφεται πολύ κοντά στο άστρο του σε απόσταση μικρότερη του 1/5 από αυτή που απέχει ο Ερμής από τον Ήλιο. Ο πλανήτης είναι μόλις 8 εκατομμυρίων ετών — σχεδόν χίλιες φορές νεότερος από τη Γη. Είναι ο δεύτερος νεότερος εξωπλανήτης που έχουμε εντοπίσει ποτέ με τη μέθοδο της διάσχισης μπροστά από το άστρο του (transit).Όμως, το άστρο του παρά το ότι είναι πιο μικρό και πιο ψυχρό από τον Ήλιο μας εκπέμπει ισχυρές ακτίνες Χ, τις οποίες ο πλανήτης δέχεται απευθείας λόγω της εγγύτητας. Το αποτέλεσμα είναι η ταχεία διάβρωση της ατμόσφαιρας του πλανήτη. Οι ερευνητές εκτιμούν ότι σε περίπου 1 δισεκατομμύριο χρόνια, ο TOI 1227 b θα έχει χάσει όλη του την ατμόσφαιρα, δηλαδή μάζα ίση με δύο φορές της Γης, καταλήγοντας σε έναν… γυμνό πλανήτη. «Είναι σχεδόν αδιανόητο να φανταστεί κανείς τι περνά αυτός ο πλανήτης. Η ατμόσφαιρά του απλώς δεν μπορεί να αντέξει τη δόση ακτινοβολίας Χ που λαμβάνει από το άστρο του» δήλωσε ο επικεφαλής της μελέτης Ατίλα Βάργκα από το Ινστιτούτο Τεχνολογίας του Ρότσεστερ (RIT). Ο πλανήτης που έτσι και αλλιώς λόγω της εγγύτητας του με το άστρο του ήταν σχεδόν βέβαιο ότι δεν θα μπορούσε να αναπτύξει συνθήκες ευνοϊκές στη ζωή τώρα πρέπει να θεωρείται δεδομένο ότι δεν θα μπορέσει ποτέ να υποστηρίξει τη ζωή.Παρότι έχει πιθανώς μάζα παρόμοια με αυτή του Ποσειδώνα, η διάμετρός του είναι τριπλάσια, πλησιάζοντας αυτή του Δία. Οι επιστήμονες υποθέτουν ότι αυτό το «φούσκωμα» οφείλεται στην έντονη ακτινοβολία, η οποία θερμαίνει και διαστέλλει την ατμόσφαιρα. Σύμφωνα με υπολογιστικά μοντέλα, ο πλανήτης χάνει μάζα ίση με ολόκληρη την ατμόσφαιρα της Γης κάθε 200 χρόνια. https://www.naftemporiki.gr/techscience/1983094/anakalyfthike-neogennitos-exoplanitis-poy-ton-xefloydizei-to-mitriko-toy-astro-vinteo/

Ανακαλύφθηκε ένας «κοσμικός μονόκερος» στο γαλαξία μας. Πρόκειται για ένα άγνωστο τύπο διαστημικού σώματος που πονοκεφαλιάζει με τις ιδιότητες του τους επιστήμονες. Χρησιμοποιώντας τα προηγμένα ραδιοτηλεσκόπια αστρονόμοι ανακάλυψαν ένα περιστρεφόμενο νεκρό άστρο τόσο σπάνιο, παράξενο και μοναδικό, που το αποκάλεσαν «κοσμικό μονόκερο». Οι μοναδικές ιδιότητες αυτού του αντικειμένου, που ονομάζεται CHIME J1634+44, αμφισβητούν την υπάρχουσα κατανόηση που έχουμε για τα περιστρεφόμενα νεκρά άστρα και τα περιβάλλοντά τους.Το CHIME J1634+44, επίσης γνωστό ως ILT J163430+445010 (J1634+44), ανήκει σε μια κατηγορία αντικειμένων που ονομάζονται άστρα Αστέρια με Περιοδικές Ραδιομεταβατικές Εκπομπές Μεγάλης Περιόδου (Long Period Radio Transients – LPTs). Οι LPTs είναι ένας νέος και μυστηριώδης τύπος ουράνιου σώματος, που εκπέμπει ραδιοκύματα με εκρήξεις που επαναλαμβάνονται σε χρονικές κλίμακες από λεπτά έως και ώρες κάτι που είναι σημαντικά πιο αργό από τις εκπομπές των κλασικών πάλσαρ που είναι τα ταχύτατα περιστρεφόμενα υπολείμματα άστρων τα οποία σαρώνουν το Σύμπαν με δέσμες ακτινοβολίας καθώς περιστρέφονται.Αλλά όσο παράξενα κι αν είναι όλα τα LPTs, το CHIME J1634+44 ξεχωρίζει ακόμα περισσότερο. Όχι μόνο είναι το λαμπρότερο LPT που έχει παρατηρηθεί ποτέ, αλλά είναι και το πιο πολωμένο. Επιπλέον, οι παλμοί της ακτινοβολίας του φαίνεται να είναι ιδιαίτερα συγχρονισμένοι και «χορογραφημένοι».Και αυτό που πραγματικά κάνει το CHIME J1634+44 μοναδικό, είναι το εξής: είναι το μόνο LPT που έχουν παρατηρήσει ποτέ οι αστρονόμοι του οποίου η περιστροφή επιταχύνεται.«Θα μπορούσατε να αποκαλέσετε το CHIME J1634+44 “μονόκερο” ακόμη και ανάμεσα σε άλλα LPTs. Οι εκρήξεις φαίνεται να επαναλαμβάνονται είτε κάθε 14 λεπτά είτε κάθε 841 δευτερόλεπτα — αλλά υπάρχει και μια δεύτερη, ξεχωριστή περίοδος των 4206 δευτερολέπτων (δηλαδή 70 λεπτών), που είναι ακριβώς πέντε φορές μεγαλύτερη. Πιστεύουμε πως και οι δύο περίοδοι είναι πραγματικές και ότι πιθανότατα πρόκειται για ένα σύστημα όπου κάτι περιστρέφεται γύρω από ένα αστέρι νετρονίων» αναφέρει ο Φενγκκιου Άνταμ Ντονγκ του Αστεροσκοπείου Green Bank, επικεφαλής της ερευνητικής ομάδας. Η ομάδα ανακάλυψε τα ασυνήθιστα χαρακτηριστικά του CHIME J1634+44 χρησιμοποιώντας: το ραδιοτηλεσκόπιο Green Bank, το Very Large Array (VLA), το καναδικό πείραμα CHIME (Canadian Hydrogen Intensity Mapping Experiment) ειδικό στο εντοπισμό ταχέων ραδιοεκρήξεων και πάλσαρ, το διαστημικό τηλεσκόπιο Swift και άλλο εξοπλισμό της NASA Το αντικείμενο ανακαλύφθηκε ταυτόχρονα και από μια άλλη ομάδα αστρονόμων του ASTRON, του Ολλανδικού Ινστιτούτου Ραδιοαστρονομίας, χρησιμοποιώντας το ραδιοτηλεσκόπιο LOFAR (Low Frequency Array).Ενώ η ομάδα του Ντόνγκ πιστεύει πως στο κέντρο του CHIME J1634+44 υπάρχει ένα αστέρι νετρονίων, η ομάδα του ASTRON με επικεφαλής την αστρονόμο Σανέ Μπλουτ το αποκαλεί J1634+44 και θεωρεί πως είναι λευκός νάνος. Ωστόσο, και οι δύο ομάδες συμφωνούν απόλυτα στο πόσο παράξενο και μοναδικό είναι αυτό το LPT. https://www.naftemporiki.gr/techscience/1983537/anakalyfthike-enas-kosmikos-monokeros-sto-galaxia-mas/

Πυκνώνει το μυστήριο για τα γιγάντια «μπαλόνια» στο κέντρο του γαλαξία μας (βίντεο) Πρόκειται για δύο φυσαλίδες που συνδέονται με τη τεράστια μαύρη τρύπα που υπάρχει εκεί. Το 2010 το διαστημικό τηλεσκόπιο Fermi είχε εντοπίσει ένα εντυπωσιακό αλλά μυστηριώδες φαινόμενο στο κέντρο του γαλαξία μας. Δύο γιγάντιες φυσαλίδες εκτείνονται σε αντίθετες πλευρές από το κέντρο του γαλαξία εκεί όπου βρίσκεται ο Τοξότης Α*, η τεράστια μαύρη τρύπα του γαλαξία μας. Νέες παρατηρήσεις στις φυσαλίδες αυτές προκαλούν νέα ερωτηματικά και πονοκεφάλους στους επιστήμονες.Αυτές οι τεράστιες δίδυμες φυσαλίδες από υπέρθερμο πλάσμα αναπτύσσονται εδώ εκατομμύρια χρόνια. Σήμερα εκτείνονται σε 50,000 έτη φωτός από άκρη σε άκρη δηλαδή έχουν το μισό μήκος του γαλαξία μας. Οι δομές αυτές αποτελούνται από σωματίδια υψηλής ενέργειας και από την πρώτη στιγμή της ανακάλυψης τους οι επιστήμονες προσπαθούν να διαπιστώσουν την προέλευση τους. Ερευνητική ομάδα χρησιμοποιώντας το ραδιοτηλεσκόπιο Green Bank στη Δυτική Βιρτζίνια των ΗΠΑ ανακάλυψε κάτι απρόσμενο σε αυτές τις φυσαλίδες. Γιγάντιες μάζες ψυχρού αερίου υδρογόνου κρύβονται μέσα σε αυτό το εξαιρετικά θερμό περιβάλλον γεγονός κάτι που θεωρείται επιστημονικά παράδοξο. Οι ψυχρές νεφώσεις υδρογόνου κατάφεραν να επιβιώνουν μέσα σε φυσαλίδες πλάσματος που είναι ακραία θερμές. Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι οι νεφώσεις αυτές είναι υπολείμματα πολύ μεγαλύτερων δομών που εκτοξεύτηκαν από το γαλαξιακό κέντρο πριν εκατομμύρια χρόνια.«Σκεφτείτε το σαν να ρίχνετε ένα παγάκι σε βραστό νερό: ένα μικρό λιώνει αμέσως, αλλά ένα μεγάλο διαρκεί περισσότερο, ακόμα κι αν διαβρώνεται σταδιακά» αναφέρει ο Ρόνγκμον Μπορντολόι φυσικός στο Πανεπιστήμιο Πολιτείας της Βόρειας Καρολίνας επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης που δημοσιεύεται στην επιθεώρηση «The Astrophysical Journal Letters» υποδηλώνει ότι η κεντρική μαύρη τρύπα του Γαλαξία μας ίσως εξερράγη με σφοδρότητα πιο πρόσφατα απ’ ό,τι νομίζαμε.Οι φυσαλίδες αυτές (γνωστές και ως Fermi Bubbles) αποτελούν σημάδια παλαιότερης δραστηριότητας του Τοξότη Α* που η μάζα του υπολογίζεται ότι είναι 4,3 εκατ. φορές μεγαλύτερη από αυτή του Ήλιου. Η παρουσία ψυχρών νεφών σε ένα τόσο καυτό περιβάλλον προκαλεί ερωτήματα για το πώς σχηματίστηκαν και πώς επιβιώνουν.Αυτές οι φυσαλίδες είναι απίστευτα καυτές, με το πλάσμα που τις αποτελεί να φτάνει θερμοκρασίες περίπου ενός εκατ. βαθμών Κελσίου. Οι επιστήμονες που μελετούν τις φυσαλίδες αυτές εκτιμούν ότι σχηματίστηκαν από μια αρχαία, βίαιη έκρηξη του Τοξότη Α*. Τότε δύο πίδακες ύλης εκτοξεύτηκαν ταυτόχρονα πάνω και κάτω από το γαλαξιακό επίπεδο, παρασύροντας και διασκορπίζοντας κοντινή ύλη στο Διάστημα.Τα ψυχρά νέφη υδρογόνου μπορεί να είναι υπολείμματα αυτής της διασκορπισμένης ύλης. Εντοπίστηκαν με το ραδιοτηλεσκόπιο Green Bank και έχουν μέγεθος από 13 έως 91 έτη φωτός, δηλαδή πολλαπλάσιο του ηλιακού μας συστήματος. «Για να έχουν επιβιώσει σε ένα τόσο εχθρικό περιβάλλον, θα πρέπει να ήταν πολύ μεγαλύτερες όταν αρχικά παγιδεύτηκαν από τις φυσαλίδες. Κανονικά, αυτές οι νεφώσεις δεν θα έπρεπε να έχουν επιβιώσει τόσο πολύ. Κι όμως υπάρχουν και αυτό λειτουργεί σαν ένα ‘ρολόι’ για εμάς: η επιβίωσή τους υποδηλώνει ότι η μαύρη τρύπα στο κέντρο του γαλαξία μας εξερράγη μόλις πριν λίγα εκατομμύρια χρόνια. Σε κοσμική κλίμακα, αυτό είναι σαν ανοιγοκλείσιμο του ματιού» λέει ο Μπορντολόι.Ο εντοπισμός των ψυχρών νεφών στις φυσαλίδες μειώνει σημαντικά την ηλικία που πιστεύαμε ότι έχουν. Υποδηλώνει ότι το γαλαξιακό μας κέντρο ήταν πιο ενεργό πρόσφατα απ’ όσο νομίζαμε. Ενισχύει τη θεωρία ότι η μαύρη τρύπα εκρήγνυται σποραδικά όταν καταρρέει μέσα της μεγάλη ποσότητα ύλης. https://www.naftemporiki.gr/techscience/1982632/pyknonei-to-mystirio-gia-ta-gigantia-mpalonia-sto-kentro-toy-galaxia-mas-vinteo/

Η Δανία ανακοίνωσε ότι προχωρά στην κατασκευή του ισχυρότερου κβαντικού υπολογιστή στον κόσμο. Νέα φάρμακα και νέα υλικά θα είναι τα πρώτα «κέρδη» από τη χρήση του συστήματος. Η Δανία ανακοίνωσε επένδυση ύψους 80 εκατομμυρίων ευρώ στο πλαίσιο της δημιουργίας του ισχυρότερου κβαντικού υπολογιστή στον κόσμο. Το φιλόδοξο αυτό εγχείρημα στοχεύει σε σημαντικές ανακαλύψεις στον τομέα της ιατρικής και της έρευνας υλικών.Ο υπολογιστής θα ξεκινήσει με 50 λογικά qubits, αριθμός που αν επιτευχθεί θα αποτελεί ρεκόρ και ταυτόχρονα ορόσημο στον τομέα των κβαντικών υπολογιστών. Ένας κβαντικός υπολογιστής 50 λογικών qubits θα μπορούσε να επιτρέψει αναλύσεις και προσομοιώσεις σε μοριακό επίπεδο, επιταχύνοντας την ανακάλυψη φαρμάκων ή την ανάπτυξη νέων υλικών.Στην κβαντική υπολογιστική, το qubit (κβαντικό bit) είναι η βασική μονάδα πληροφορίας — παρόμοια με το κλασικό bit, αλλά πολύ πιο ισχυρό χάρη στις κβαντικές ιδιότητες. Το bit μπορεί να έχει τιμή είτε 0 είτε 1. Το Qubit μπορεί να βρίσκεται σε κατάσταση 0, 1 ή και τα δύο ταυτόχρονα κάτι που ονομάζεται υπέρθεση. Τα qubits αξιοποιούν δύο βασικές κβαντικές ιδιότητες: · Υπέρθεση (Superposition): Ένα qubit μπορεί να είναι ταυτόχρονα σε περισσότερες από μία καταστάσεις (0 και 1). · Εμπλοκή (Entanglement): Δύο ή περισσότερα qubits μπορούν να συνδεθούν έτσι ώστε η κατάσταση του ενός να επηρεάζει ακαριαία το άλλο, ανεξάρτητα από την απόσταση.Αυτές οι ιδιότητες επιτρέπουν στους κβαντικούς υπολογιστές να εκτελούν πολλαπλούς υπολογισμούς ταυτόχρονα, κάνοντάς τους εξαιρετικά ισχυρούς για συγκεκριμένες εφαρμογές (όπως η ανάλυση μεγάλων αριθμών ή η προσομοίωση μορίων). Τα αποκαλούμενα «λογικά qubits» αποτελούν μια εξελιγμένη μορφή των (απλών) qubits και έχουν μηχανισμό επιδιόρθωσης λαθών με αποτέλεσμα να κάνουν επεξεργασία κβαντικών πληροφοριών στο μέγιστο επίπεδο αξιοπιστίας.Ο νέος κβαντικός υπολογιστής θα ονομαστεί Magne, εμπνευσμένος από τη σκανδιναβική μυθολογία, όπου ο Magne είναι γιος του Θορ και φημίζεται για τη τεράστια δύναμή του. Το όνομα αντανακλά τις υπερφυσικές υπολογιστικές δυνατότητες του υπολογιστή που θα απαιτούσαν εκατομμύρια χρόνια για να εκτελεστούν από συμβατικούς υπολογιστές.Το έργο χρηματοδοτείται από το Ίδρυμα Novo Nordisk Foundation ένα μη κερδοσκοπικό οργανισμό συνδεδεμένος με τη φαρμακευτική εταιρεία Novo Nordi και το κρατικά ελεγχόμενο Ταμείο Εξαγωγών και Επενδύσεων της Δανίας (EIFO). Η Microsoft συμμετέχει προσφέροντας το λογισμικό, καθώς έχει το μεγαλύτερο εργαστήριο κβαντικής τεχνολογίας στη Δανία. Η Atom Computing θα κατασκευάσει το φυσικό σύστημα του υπολογιστή.« Με 50 λογικά qubits αρχίζει να επιτυγχάνεται ‘κβαντικό πλεονέκτημα’. Με 100 λογικά qubits ξεκινά η λύση επιστημονικών προβλημάτων. Με μερικές εκατοντάδες αρχίζει η πραγματική πρόοδος στη χημεία και με 1.000 λογικά qubits λύνεις τα πάντα. Σύμφωνα με τον Τζέησον Ζάντερ αντιπρόεδρος της Microsoft. Η κατασκευή του συστήματος ξεκινά το φθινόπωρο. Ο υπολογιστής αναμένεται να είναι λειτουργικός μέχρι το τέλος του 2026. https://www.naftemporiki.gr/techscience/1983085/i-dania-anakoinose-oti-prochora-stin-kataskeyi-toy-ischyroteroy-kvantikoy-ypologisti-ston-kosmo/

Τα φυτά μιλούν στα έντομα και εκείνα ανταποκρίνονται αναλόγως. Αποκαλύφθηκε ένα άγνωστο σύστημα επικοινωνίας χλωρίδας και πανίδας. Τα τελευταία χρόνια νέες μελέτες αποκαλύπτουν άγνωστες μέχρι σήμερα εντυπωσιακές ιδιότητες και ικανότητες των φυτών σε διάφορα πεδία και επίπεδα. Ερευνητές στο Ισραήλ υποστηρίζουν ότι εντόπισαν αποδείξεις ότι τα φυτά και τα έντομα αλληλεπιδρούν μέσω του ήχου ανοίγοντας ένα νέο παράθυρο στη μελέτη της ηχητικής επικοινωνίας στη φύση.Η μελέτη που δημοσιεύεται στην επιστημονική επιθεώρηση eLife αναφέρει ότι οι θηλυκές «ψυχές των λαχανικών» εντοπίζουν τα υπερηχητικά σήματα κινδύνου που εκπέμπουν οι τοματιές όταν αφυδατώνονται και χρησιμοποιούν αυτήν την πληροφορία για να αποφασίσουν πού θα εναποθέσουν τα αυγά τους. Αυτές οι πεταλούδες συνήθως γενούν τα αυτά τους στις ντοματιές, ώστε να βρίσκουν τροφή οι κάμπιες τους αφού εκκολαφθούν.Η έρευνα διενεργήθηκε από τη Ρία Σέλτζερ και τον Γκάι Ζερ Εσέλ, στα εργαστήρια του Γιόσι Γιοβέλ και της Λίλακ Χαντάνι στη Σχολή Επιστημών Ζωής του Πανεπιστημίου του Τελ Αβίβ. «Αποκαλύψαμε την πρώτη απόδειξη ηχητικής αλληλεπίδρασης μεταξύ ενός φυτού και ενός εντόμου» ανέφεραν στην ανακοίνωσή τους.Η έρευνα βασίστηκε σε προηγούμενες μελέτες της ίδιας ομάδας που είχε διαπιστώσει ότι τα φυτά εκπέμπουν υπερήχους όταν στρεσάρονται. Η ανακάλυψη αυτή θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί στη γεωργία και τον έλεγχο των παρασίτων, προσφέροντας νέες δυνατότητες στη διαχείριση της υγείας των καλλιεργειών και των εντόμων μέσω του ήχου.Οι ήχοι που εκπέμπουν τα φυτά δεν είναι εντός του φάσματος της ανθρώπινης ακοής. Πολλά έντομα όμως, καθώς και ορισμένα θηλαστικά, όπως οι νυχτερίδες, τους ακούν. Στη μελέτη τους, οι ερευνητές παρουσίασαν στις θηλυκές πεταλούδες δύο υγιείς ντοματιές: η μία ήταν «σιωπηλή», η άλλη ήταν εφοδιασμένη με ένα ηχείο που έπαιζε ήχους που είχε εκπέμψει ένα φυτό που διψούσε για νερό. Τα έντομα προτίμησαν τη σιωπηλή ντοματιά, κάτι που υποδηλώνει ότι χρησιμοποίησαν αυτήν την πληροφορία για να βρουν τα καλύτερα σημεία για να γεννήσουν τα αυγά τους.Περαιτέρω πειράματα επιβεβαίωσαν ότι οι «ψυχές» επέλεγαν τις ντοματιές συγκεκριμένα από τον ήχο – και μόνο από ήχους που προέρχονταν από φυτά. «Εδώ, είδαμε ότι υπάρχουν ζώα ικανά να βγάλουν νόημα από αυτούς τους ήχους. Πιστεύουμε ότι αυτή είναι μόνο η αρχή. Πολλά ζώα μπορεί να ανταποκρίνονται σε διαφορετικά φυτά», είπε η Χαντάνι. https://www.naftemporiki.gr/techscience/1981995/ta-fyta-miloyn-sta-entoma-kai-ekeina-antapokrinontai-analogos/

To James Webb αποκρυπτογράφησε τα νέφη κοσμικής σκόνης που «αγκαλιάζουν» ετοιμοθάνατα άστρα. Πρόκειται για υλικό που ενσωματώνεται σε νέα άστρα και φωτίζεται αυτή η κρίσιμη κοσμική διεργασία. Λίγα 24ωρα μετά την επέτειο για την έναρξη της λειτουργίας του διαστημικού τηλεσκοπίου James Webb ομάδα αστρονόμων δημοσιεύει τα ευρήματα της μελέτης που έκανε με το πανίσχυρο τηλεσκόπιο σε νέφη σκόνης που περιβάλλουν άστρα τα οποία βρίσκονται στο τελικό στάδιο της ζωής τους. Η έρευνα αυτή μπορεί να βοηθήσει να καταλάβουμε από πού προέρχεται η τεράστια ποσότητα κοσμικής σκόνης η οποία αργότερα συμβάλλει στη δημιουργία νέων άστρων.Οι αστρονόμοι επικεντρώθηκαν σε έναν τύπο γηρασμένων άστρων που ονομάζονται άστρα Wolf-Rayet. Πρόκειται για τεράστια άστρα που έχουν καταναλώσει το υδρογόνο τους και βρίσκονται κοντά στο τέλος της ζωής τους έτοιμα να καταστραφούν σε εκρήξεις σουπερνόβα. Κατά τη διάρκεια αυτής της έκρηξης, τα στοιχεία που δημιουργήθηκαν στο εσωτερικό τους διασκορπίζονται στο Διάστημα και τελικά ενσωματώνονται σε νέα άστρα σε μια διαδικασία εμπλουτισμού με την οποία εξελίχθηκε το Σύμπαν μετά την γέννηση του πριν από περίπου 14 δισ. έτη.Αυτό κάνει τα άστρα Wolf-Rayet πολύ σημαντικά στον κύκλο ζωής και θανάτου των άστρων. «Τα άστρα Wolf-Rayet είναι στην ουσία πολύ εξελιγμένα και μαζικά άστρα που δεν περιέχουν πια καθόλου υδρογόνο. Έχουν χάσει το υδρογόνο από τα εξωτερικά τους στρώματα και καίνε ήλιο στον πυρήνα τους, κάτι που σημαίνει ότι πλησιάζουν στο τέλος της ζωής τους» εξηγεί ο Νόελ Ρίτσαρντσον καθηγητής στο αμερικανικό πανεπιστήμιο Embry Riddle Aeronautical University, επικεφαλής της μελέτης. Οι άνεμοι Καθώς αυτά τα άστρα πεθαίνουν, εκπέμπουν ισχυρούς αστρικούς ανέμους. Αν υπάρχει ένα άλλο κοντινό μεγάλο άστρο οι άνεμοι αυτοί συμπυκνώνονται και σχηματίζουν κελύφη από σκόνη άνθρακα. Μέχρι τώρα, τέτοια κελύφη είχαν παρατηρηθεί μόνο γύρω από το άστρο WR-140. Όμως η ερευνητική ομάδα μελέτησε άλλα τέσσερα συστήματα άστρων Wolf-Rayet και βρήκαν ότι και αυτά έχουν παρόμοια κελύφη σκόνης.«Όχι μόνο είδαμε ότι η σκόνη σε αυτά τα συστήματα επιβιώνει για πολύ καιρό και ταξιδεύει προς το Διάστημα αλλά ανακαλύψαμε ότι αυτό δεν είναι κάτι μοναδικό συμβαίνει και σε άλλα παρόμοια άστρα» λέει ο Ρίτσαρντσον. Η επέκταση των παρατηρήσεων σε πέντε συστήματα άστρων Wolf-Rayet αντί για μόνο ένα αποτελεί σημαντικό βήμα για την κατανόηση αυτών των γηρασμένων άστρων.«Επιβεβαιώσαμε ότι βλέπουμε το ίδιο μοτίβο από κελύφη σκόνης που είχαμε δει και γύρω από το WR-140 και σε άλλα συστήματα. Οι παρατηρήσεις αυτές δείχνουν ότι η σκόνη που παράγουν τα άστρα Wolf-Rayet μπορεί να επιβιώσει, παρά τις δύσκολες συνθήκες στο διάστημα γύρω τους» αναφέρει ο αστρονόμος Ράιαν Λάου από το NOIRLab και μέλος της ερευνητικής ομάδας. Το γεγονός ότι αυτή σκόνη που αποτελείται κατά βάση από άνθρακα μπορεί να επιβιώσει για αιώνες ίσως αλλάξει τον τρόπο που σκεφτόμαστε για τα «δομικά υλικά» των νέων άστρων.«Πού πηγαίνει αυτή η σκόνη; Θέλουμε να μάθουμε ποια ακριβώς είναι η χημική της σύσταση. Για να το κάνουμε αυτό, πρέπει να πάρουμε φάσματα, δηλαδή να αναλύσουμε τη σύνθεση των κόκκων σκόνης, τις φυσικές τους ιδιότητες, ώστε να καταλάβουμε πώς συμβάλλουν χημικά στο διαστρικό περιβάλλον» λέει ο Λάου. Εικόνα του άστρου Wolf Rayet 140 όπως την κατέγραψε το James Webb https://www.naftemporiki.gr/techscience/1981037/to-james-webb-apokryptografise-ta-nefi-kosmikis-skonis-poy-agkaliazoyn-etoimothanata-astra/

Σκοτεινή ύλη μέσα στο διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb. Παρότι υπάρχουν πολλά στοιχεία για την σκοτεινή ύλη από την αστροφυσική και την κοσμολογία, η σωματιδιακή της φύση παραμένει εντελώς άγνωστη. Τα πειράματα άμεσης ανίχνευσης παρέχουν μια σημαντική διερεύνηση των αλληλεπιδράσεων μεταξύ σκοτεινής και συνηθισμένης ύλης. Αυτά τα πειράματα συνήθως τοποθετούνται υπόγεια για να αποφευχθούν οι κοσμικές ακτίνες και είναι καλά θωρακισμένα για να ελαχιστοποιηθεί το υπόβαθρο. Έτσι δεν είναι ευαίσθητα στην σκοτεινή ύλη που έχει ασθενείς ηλεκτρομαγνητικές αλληλεπιδράσεις με τη συνηθισμένη ύλη, η οποία θα διασκορπιζόταν ή θα επιβραδυνόταν σημαντικά από την ατμόσφαιρα, τον γήινο φλοιό ή και το μαγνητικό πεδίο της Γης, πριν φτάσει στον υπόγειο ανιχνευτή. Ένα τέτοιο είδος σκοτεινής ύλης θα μπορούσε να ανιχνευθεί πολύ ευκολότερα στο διάστημα. Εκεί στόχευε μια ομάδα ερευνητών, αναζητώντας τα σημάδια σωματιδίων σκοτεινής ύλης που βρίσκονται μέσα (κυριολεκτικά) στο διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb.Από την εκτόξευσή του το 2021, το διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb έχει παρατηρήσει όχι μόνο γαλαξίες στα πέρατα του ορατού Σύμπαντος, αλλά και τον πλησιέστερο αστρικό μας γείτονα, τον Εγγύτατο του Κενταύρου. Ο Peizhi Du από το Πανεπιστήμιο Επιστήμης και Τεχνολογίας της Κίνας και οι συνεργάτες του χρησιμοποίησαν το James Webb για να αναζητήσουν αντικείμενα που βρίσκονται ακόμη πιο κοντά. Αναλύοντας φαινομενικά «κενές» εικόνες βαθμονόμησης, η ομάδα αναζήτησε σημάδια σκοτεινής ύλης μέσα στο ίδιο το τηλεσκόπιο. Μη βρίσκοντας κανένα ίχνος, οι ερευνητές έθεσαν περιορισμούς στην ύπαρξη σκοτεινής ύλης που αλληλεπιδρά έντονα με την συνηθισμένη ύλη.Ο Du και οι συνάδελφοί του εξέτασαν έναν προτεινόμενο τύπο σκοτεινής ύλης το οποίο αλληλεπιδρά με ηλεκτρικά φορτισμένα σωματίδια κανονικής ύλης. Η ισχύς αυτής της αλληλεπίδρασης είναι τάξεις μεγέθους ασθενέστερη από την ηλεκτρομαγνητική αλληλεπίδραση, αλλά εξακολουθεί να είναι αρκετά μεγάλη ώστε να εμποδίζει τη διέλευση των «σκοτεινών» σωματιδίων μέσα από την ατμόσφαιρα της Γης. Επομένως, αναμένεται ότι ένα τέτοιο είδος σωματιδίων σκοτεινής ύλης, σαν τα υποθετικά μιλιφορτισμένα σωματίδια που δεν προβλέπονται από το Καθιερωμένο Πρότυπο των στοιχειωδών σωματιδίων, θα είναι ιδιαίτερα δύσκολο να εντοπιστούν χρησιμοποιώντας επίγεια πειράματα. Αντ’ αυτού, τα διαστημικά όργανα προσφέρουν μια πολλά υποσχόμενη εναλλακτική λύση.Η ομάδα ανέλυσε εικόνες που λήφθηκαν ενώ ο φασματογράφος της εγγύς υπέρυθρης ακτινοβολίας του James Webb ήταν καλυμμένος. Με αυτόν τον τρόπο οι ερευνητές μπορούσαν να χαρακτηρίσουν τον θόρυβο του οργάνου. Ακόμα κι έτσι, αν και ο αισθητήρας προστατεύτηκε από εξωτερικά φωτόνια, τα pixel μπορούσαν ακόμα να καταγράψουν κοσμικές ακτίνες και εσωτερικά παραγόμενη ακτινοβολία. Ο Du και οι συνάδελφοί του φιλτράρισαν αυτά τα συμβάντα με την ελπίδα να βρουν ένα υπολειμματικό σήμα που προκαλείται από σωματίδια σκοτεινής ύλης. Η απουσία ενός τέτοιου σήματος αποδεικνύει ότι αυτή η μορφή σκοτεινής ύλης δεν συνεισφέρει περισσότερο από 0,4% στο σύνολο του σύμπαντος. πηγές: 1. JWST Looks Within for Dark Matter – https://physics.aps.org/articles/v18/s105 2. Direct constraints on strongly interacting dark matter from the James Webb Space Telescope – https://arxiv.org/abs/2412.13131

Το Πείραμα του Εμπεδοκλή. Πριν από 2500 χρόνια, οι περισσότεροι άνθρωποι θεωρούσαν ότι φυσώντας με το στόμα τους δημιουργούσαν τον αέρα, και νόμιζαν ότι ο άνεμος ήταν η ανάσα των θεών. Η ιδέα του αέρα ως στατικού αλλά αόρατου υλικού που γεμίζει τον χώρο, τους ήταν αδιανόητη. Το πείραμα με τον «κλέφτη νερού», του φυσικού φιλοσόφου Εμπεδοκλή, ήταν το πρώτο καταγεγραμμένο πείραμα που αποδείκνυε ότι ο αέρας υπήρχε ακόμη και απουσία ανέμου, ότι αυτός ο αέρας καταλάμβανε χώρο και μπορούσε επιπλέον να ασκήσει δύναμη από μόνος του.Οι κολοκύθες την εποχή του Εμπεδοκλή, χρησιμοποιούνταν συχνά για την μεταφορά νερού. Άνοιγες τρύπες στο κάτω μέρος και μια τρύπα στο πάνω μέρος, όπου μπορούσες να βάλεις το δάχτυλό σου. Αυτή η διάταξη, γνωστή ως κλέφτης νερού (ή κλεψύδρα), βυθιζόταν στο νερό μέχρι να γεμίσει και κλείνοντας με το δάκτυλο την πάνω τρύπα μετέφεραν το νερό όπου ήθελαν και στη συνέχεια βγάζοντας το δάχτυλο από την πάνω τρύπα, επέτρεπαν το νερό να εξέλθει.Αυτό ήταν αρκετά εντυπωσιακό. Τι συμβαίνει λοιπόν; Πρέπει να υπάρχει κάτι που πιέζει προς τα πάνω το νερό, στις τρύπες του πυθμένα, και το εμποδίζει να διαφύγει προς τα κάτω. Αλλά όταν δεν υπάρχει άνεμος, δεν φαίνεται να υπάρχει απολύτως τίποτα εκεί. Οπότε τι θα μπορούσε να είναι; Πρέπει να είναι ο αέρας που καταλαμβάνει χώρο και ασκεί δύναμη. Παρότι δεν μπορούμε να τον δούμε, ξέρουμε ότι πρέπει να είναι εκεί γιατί παρατηρούμε τις επιπτώσεις του. Έτσι απέδειξε ο Εμπεδοκλής ότι ο αέρας καταλαμβάνει χώρο, ότι μπορεί να ασκήσει μια δύναμη και ότι υπάρχει ακόμη και απουσία ανέμου.Εννοείται πως ο Εμπεδοκλής δεν γνώριζε τα πάντα, π.χ. ότι ο αέρας αποτελούνταν από μικρά συστατικά σωματίδια – μόρια – που ασκούσαν πίεση, ότι αυτή είναι ανάλογη της πυκνότητας και της θερμοκρασίας, ή τους νόμους της υδροστατικής πίεσης κλπ. Άλλωστε, στο έργο του Περί Φύσης, ο Εμπεδοκλής επιχειρεί να εξηγήσει την αναπνοή συγκρίνοντάς την με τον τρόπο λειτουργίας του «κλέφτη νερού», αλλά αποτυγχάνει.Αυτό που έκανε ο Εμπεδοκλής ήταν ότι προσπάθησε (όπως και οι άλλοι προσωκρατικοί φιλόσοφοι) να εξηγήσει τον κόσμο με το μυαλό του και την παρατήρηση. Εφάρμοσε την επιστημονική διαδικασία: πρότεινε ένα μοντέλο που σε σχέση με τα άλλα μοντέλα της εποχής του, ήταν πιο επιτυχημένο, διότι επαληθευόταν από την παρατήρηση, τις μετρήσεις και τα πειράματα. Μια σύγχρονη εκδοχή του «κλέφτη νερού». Η εικόνα είναι από το βιβλίο του Carl Sagan, «Cosmos» (σελ. 179) , στο οποίο περιγράφεται το πείραμα του Εμπεδοκλή Ο Carl Sagan εξηγεί το πείραμα του Εμπεδοκλή πηγή: https://bigthink.com/starts-with-a-bang/scientists-possibility-god/

Εκτοξεύτηκε το νέο πλήρωμα του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού κουβαλώντας μαζί του επικίνδυνα για τον άνθρωπο βακτήρια (βίντεο) Θα πραγματοποιηθούν πειράματα για την αποτελεσματική αντιμετώπιση αυτών των επικίνδυνων παθογόνων οργανισμών. Το διαστημόπλοιο Dragon της SpaceX, της διαστημικής εταιρείας του Ελον Μασκ, εκτοξεύθηκε από τη Φλόριντα με διεθνές πλήρωμα αποτελούμενο από δύο Αμερικανούς αστροναύτες , ένας Ρώσο κοσμοναύτη και έναν Ιάπωνα αστροναύτη, με προορισμό το Διεθνή Διαστημικό Σταθμό στο πλαίσιο της αποστολής Crew -11. Ανάμεσα στο φορτίο του σκάφους είναι και βλαβερά για τον άνθρωπο βακτήρια όπως αυτό της σαλμονέλας αλλά και ανθεκτικά στα αντιβιοτικά βακτήρια τα οποία θα μελετηθούν στις διαστημικές συνθήκες.Επιστήμονες στο Ιατρικό Κέντρο Sheba στο Ισραήλ, σε συνεργασία με την αμερικανική διαστημική τεχνολογική εταιρεία SpaceTango, ανέπτυξαν ένα πείραμα που θα εξετάσει πώς η μικροβαρύτητα επηρεάζει την ανάπτυξη ορισμένων βακτηριακών ειδών που προκαλούν ασθένειες στους ανθρώπους.Για να το πετύχουν, οι ερευνητές θα καλλιεργήσουν διάφορα στελέχη βακτηρίων σε συνθήκες μικροβαρύτητας, θα παγώσουν τα δείγματα στους μείον 80 βαθμούς Κελσίου και στη συνέχεια θα τα επιστρέψουν στη Γη, ώστε να δουν πώς αναπτύχθηκαν διαφορετικά από τα αντίστοιχα βακτήρια που αναπτύχθηκαν στη Γη. Τα βακτηριακά στελέχη που εξετάζονται είναι: E. coli Salmonella bongori Salmonella typhimurium Επιστήμονες έχουν ήδη μελετήσει πώς η έλλειψη βαρύτητας επηρεάζει την ανάπτυξη των βακτηρίων, και η NASA διεξάγει ήδη σχετική έρευνα. Ωστόσο, οι ερευνητές αυτής της αποστολής στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό ελπίζουν να φέρουν πίσω δεδομένα που θα βοηθήσουν στον περιορισμό της εξάπλωσης λοιμωδών ασθενειών, ή τουλάχιστον να βοηθήσουν τους ειδικούς να βρουν τρόπους να αποτρέψουν την ανάπτυξη ανθεκτικότητας των βακτηρίων στα αντιβιοτικά, ένα εξαιρετικά σοβαρό πρόβλημα δημόσιας υγείας καθώς ορισμένα βακτήρια δεν εξοντώνονται πλέον από φάρμακα που είχαν αναπτυχθεί για αυτόν τον σκοπό.«Γνωρίζουμε ότι οι διαστημικές συνθήκες επηρεάζουν τη συμπεριφορά των βακτηρίων, όπως τον τρόπο που αναπτύσσονται, εκφράζουν τα γονίδιά τους και αποκτούν χαρακτηριστικά όπως ανθεκτικότητα στα αντιβιοτικά ή αυξημένη παθογένεια. Το πείραμα αυτό θα μας επιτρέψει, για πρώτη φορά, να χαρτογραφήσουμε συστηματικά και μοριακά το πώς αλλάζει το γενετικό προφίλ διαφόρων παθογόνων βακτηρίων στο Διάστημα» δήλωσε ο Οχάντ Γκαλ-Μορ επικεφαλής του Εργαστηρίου Έρευνας Λοιμωδών Νοσημάτων στο Sheba. Ο στόχος Η υγεία των αστροναυτών και η επίδραση της μικροβαρύτητας στο ανθρώπινο σώμα είναι από τα βασικά ζητήματα που απασχολούν τη διαστημική έρευνα, καθώς εξετάζεται το ενδεχόμενο ζωής εκτός Γης. Γνωρίζουμε ήδη ότι τα ανθρώπινα γονίδια εκφράζονται διαφορετικά σε μικροβαρύτητα, και έχει διαπιστωθεί ότι αυτή η συνθήκη συνδέεται με ταχύτερη απώλεια μυϊκής μάζας στους αστροναύτες, ακόμη και με αυξημένες πιθανότητες εμφάνισης δερματικών εξανθημάτων.Εξετάζοντας ξεχωριστά τις γενετικές αλλαγές στα βακτήρια, οι επιστήμονες ελπίζουν να αποκτήσουν περισσότερες ενδείξεις για το πώς αυτά λειτουργούν μέσα στον ανθρώπινο οργανισμό είτε ως προς το πόσο γρήγορα εξαπλώνονται, είτε ως προς την ικανότητά τους να ξεπερνούν τις θεραπείες. Αυτό θα βοηθήσει τόσο στη Γη όσο και στο Διάστημα. Στιγμιότυπο από την εκτόξευση του σκάφους που μεταφέρει το νέο πλήρωμα του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού. https://www.naftemporiki.gr/techscience/1989428/ektoxeytike-to-neo-pliroma-toy-diethnoys-diastimikoy-stathmoy-koyvalontas-mazi-toy-epikindyna-gia-ton-anthropo-vaktiria-vinteo/

Νέος γύρος χρηματοδότησης για την εταιρεία που φτιάχνει φάρμακα στο Διάστημα. Οι συνθήκες μικροβαρύτητας δημιουργούν συστατικά που δεν μπορούν να παραχθούν στα γήινα εργαστήρια. Η αμερικανική νεοφυής εταιρεία Varda Space Industries ανακοίνωσε ότι εξασφάλισε 187 εκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ σε έναν γύρο συγκέντρωσης κεφαλαίων για να συνεχίσει την πρωτοποριακή της δραστηριότητα δημιουργίας νέων φαρμάκων στο Διάστημα.Λόγω της έλλειψης βαρύτητας, υλικά όπως τα ενεργά φαρμακευτικά συστατικά στα φάρμακα κρυσταλλώνονται διαφορετικά στο Διάστημα από ό,τι στη Γη δημιουργώντας νέες φαρμακευτικές συνθέσεις που διαφορετικά θα ήταν αδύνατες. Από την εκτόξευση της πρώτης αποστολής, W-1, το 2023, η Varda έχει ολοκληρώσει τρεις επιτυχημένες αποστολές δημιουργίας φαρμάκων σε διαστημικές συνθήκες με μια τέταρτη, την W-4, να βρίσκεται αυτή τη στιγμή σε τροχιά και μια πέμπτη να αναμένεται να εκτοξευθεί πριν από το τέλος του έτους αναφέρει σε ανακοίνωση της η εταιρεία.Τα τροχιακά εργαστήρια της Varda είναι τα πρώτα που επεξεργάζονται υλικά εκτός του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού και σηματοδοτούν την αρχή της εμπορικής επέκτασης σε χαμηλή τροχιά γύρω από τη Γη. Εκτός από τις βασικές του ικανότητες στις βιοεπιστήμες οι υποδομές και το σκάφος της Varda λειτουργούν ως πλατφόρμες δοκιμών υπερηχητικών συστημάτων και γενικότερα ανάπτυξη νέων τεχνολογιών. «Τα νέα μας εργαστήρια αποτελούν επένδυση στην πεποίθησή μας ότι η φαρμακευτική παραγωγή στο Διάστημα θα θέσει τα θεμέλια της τροχιακής οικονομίας. Με αυτά τα νέα εργαστήρια μπορούμε να υποστηρίξουμε την εργασία σε πιο σύνθετα μόρια και τελικά να αυξήσουμε τον ρυθμό για να επιτύχουμε τους χρόνους ολοκλήρωσης που αναμένει η φαρμακευτική βιομηχανία» δήλωσε ο Άντριαν Ραντοκέα, επικεφαλής επιστημονικός διευθυντής της Varda.«Μέσω πολλαπλών πτήσεων, η ομάδα της Varda έχει αποδείξει μια συνεχή ικανότητα τροχιακής επανεισόδου έχει προσελκύσει σοβαρή ζήτηση από το Υπουργείο Άμυνας και τώρα στρέφει αυτή τη δυναμική προς ένα εργαστήριο κρυστάλλωσης παγκόσμιας κλάσης που θα ξεκλειδώσει την παραγωγή μικροβαρύτητας για φάρμακα που αλλάζουν τη ζωή και άλλα υλικά υψηλής αξίας. Είμαστε ενθουσιασμένοι που υποστηρίζουμε τη Varda καθώς μετατρέπει αυτό το τολμηρό όραμα σε πραγματικότητα» ανέφερε ο Ράβι Τανούκου στέλεχος Natural Capital που επενδύει στη Varda και μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της εταιρείας. Εικόνα του διαστημικού εργαστηρίου παραγωγής φαρμάκων της Varda. https://www.naftemporiki.gr/techscience/1980135/neos-gyros-chrimatodotisis-gia-tin-etaireia-poy-ftiachnei-farmaka-sto-diastima/