Το Hubble παρατηρεί γαλαξιακό αέριο που κάνει μια απόδραση, Ένας πλάγιος σπειροειδής γαλαξίας λάμπει σε αυτήν την  εικόνα του διαστημικού τηλεσκοπίου Hubble της NASA/ESA  . Βρίσκεται περίπου 60 εκατομμύρια έτη φωτός μακριά στον αστερισμό της Παρθένου (η Κόρη), ο NGC 4388 είναι κάτοικος του σμήνους γαλαξιών της Παρθένου. Αυτό το τεράστιο σμήνος γαλαξιών περιέχει περισσότερα από χίλια μέλη και είναι το πλησιέστερο μεγάλο σμήνος γαλαξιών στον Γαλαξία μας.Ο NGC 4388 φαίνεται να έχει ακραία κλίση σε σχέση με την οπτική μας γωνία, δίνοντάς μας μια σχεδόν ευθεία προοπτική του γαλαξία. Αυτή η προοπτική αποκαλύπτει ένα περίεργο χαρακτηριστικό που δεν ήταν ορατό σε μια  προηγούμενη εικόνα του Hubble αυτού του γαλαξία  που δημοσιεύτηκε το 2016: ένα ρεύμα αερίου από τον πυρήνα του γαλαξία, που φαίνεται εδώ να εκτοξεύεται από τον δίσκο του γαλαξία προς την κάτω δεξιά γωνία της εικόνας. Αλλά από πού προήλθε αυτή η εκροή και γιατί λάμπει;Η απάντηση πιθανότατα βρίσκεται στις τεράστιες εκτάσεις του διαστήματος που χωρίζουν τους γαλαξίες του σμήνους της Παρθένου. Αν και ο χώρος μεταξύ των γαλαξιών φαίνεται άδειος, αυτός ο χώρος καταλαμβάνεται από θερμές τούφες αερίου που ονομάζονται ενδοσμήνος. Καθώς το NGC 4388 κινείται μέσα στο σμήνος της Παρθένου, βυθίζεται μέσα στο ενδοσμήνος. Η πίεση από το θερμό ενδοσμήνος αέριο απομακρύνει αέριο από το εσωτερικό του δίσκου του NGC 4388, αναγκάζοντάς το να ακολουθεί καθώς το NGC 4388 κινείται.Η πηγή της ιονίζουσας ενέργειας που προκαλεί τη λάμψη αυτού του νέφους αερίου είναι πιο αβέβαιη. Οι ερευνητές υποψιάζονται ότι μέρος της ενέργειας προέρχεται από το κέντρο του γαλαξία, όπου μια υπερμεγέθης μαύρη τρύπα περιστρέφει αέριο γύρω της σε έναν υπέρθερμο δίσκο. Η φλεγόμενη ακτινοβολία από αυτόν τον δίσκο μπορεί να ιονίζει το αέριο που βρίσκεται πιο κοντά στον γαλαξία, ενώ τα κρουστικά κύματα μπορεί να είναι υπεύθυνα για τον ιονισμό νηματίων αερίου πιο μακριά.Αυτή η εικόνα ενσωματώνει νέα δεδομένα, συμπεριλαμβανομένων αρκετών πρόσθετων μηκών κύματος φωτός, που φέρνουν στο προσκήνιο το νέφος ιονισμένου αερίου. Η εικόνα περιέχει δεδομένα από διάφορα προγράμματα παρατήρησης που στοχεύουν στη φωταγώγηση γαλαξιών με ενεργές μαύρες τρύπες στα κέντρα τους. https://www.nasa.gov/image-article/hubble-glimpses-galactic-gas-making-a-getaway/ Αυτή η εικόνα από το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble της NASA/ESA απεικονίζει τον γαλαξία NGC 4388, μέλος του σμήνους γαλαξιών της Παρθένου.

Αστρονόμοι βλέπουν για πρώτη φορά μια μαύρη τρύπα να στροβιλίζει τον χωροχρόνο. Η νέα γενιά τηλεσκοπίων και καινούργιες μέθοδοι παρατήρησης αποκαλύπτουν τον εξωτικό, μυστηριώδη κόσμο των μελανών οπων. Αστρονόμοι παρατήρησαν για πρώτη φορά τον  χωροχρόνο να ταλαντεύεται κοντά σε μια περιστρεφόμενη μαύρη τρύπα. Η ανακάλυψη, που αποκαλύφθηκε κατά την καταστροφή ενός άστρου, επιβεβαιώνει μια βασική πρόβλεψη της Θεωρίας της Σχετικότητας του Αϊνστάιν.Το Σύμπαν προσέφερε μια σπάνια επιστημονική επιτυχία σε ερευνητές που αναζητούσαν ένα από τα πιο δύσκολα φαινόμενα προς παρατήρηση στο κοσμικό περιβάλλον.Σε έρευνα που δημοσιεύθηκε στην επιθεώρηση «Science Advances» η ερευνητική ομάδα αναφέρει την πρώτη άμεση ανίχνευση μιας στροβιλώδους παραμόρφωσης του χωροχρόνου που προκαλείται από μια ταχέως περιστρεφόμενη μαύρη τρύπα.Το φαινόμενο ονομάζεται μετάπτωση Lense Thirring, γνωστή και ως κλονισμός άξονα περιστροφής. Περιγράφει τον τρόπο με τον οποίο μια περιστρεφόμενη μαύρη τρύπα στρεβλώνει τον χωροχρόνο γύρω της, παρασύροντας την κοντινή ύλη και προκαλώντας αργές ταλαντώσεις στις τροχιές άστρων και αερίων.Η ερευνητική ομάδα καθοδηγήθηκε από τα Εθνικά Αστεροσκοπεία της Κινεζικής Ακαδημίας Επιστημών, με τη στήριξη του Πανεπιστημίου του Κάρντιφ. Οι επιστήμονες επικεντρώθηκαν σε ένα αντικείμενο γνωστό ως AT2020afhd, ένα γεγονός παλιρροϊκής διαταραχής, στο οποίο ένα άστρο καταστράφηκε αφού πλησίασε υπερβολικά μια υπερμεγέθη μαύρη τρύπα.Καθώς το άστρο διαλυόταν τα υπολείμματά του σχημάτισαν έναν ταχέως περιστρεφόμενο δίσκο γύρω από τη μαύρη τρύπα. Ταυτόχρονα, ισχυροί πίδακες ύλης εκτοξεύτηκαν προς τα έξω με ταχύτητες κοντά στην ταχύτητα του φωτός.Μελετώντας επαναλαμβανόμενα μοτίβα σε ακτίνες Χ και ραδιοσήματα από το γεγονός αυτό, οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι τόσο ο δίσκος όσο και οι πίδακες ταλαντεύονταν μαζί. Αυτή η συγχρονισμένη κίνηση επαναλαμβανόταν κάθε 20 ημέρες, προσφέροντας ένα σαφές αποτύπωμα της στρέβλωσης του χωροχρόνου.Η ιδέα πίσω από αυτό το φαινόμενο προτάθηκε αρχικά από τον Αϊνστάιν το 1913 και περιγράφηκε μαθηματικά από τους επιστήμονες Λενς και Θίρινγκ  το 1918. Οι νέες παρατηρήσεις επιβεβαιώνουν μια θεμελιώδη πρόβλεψη της γενικής σχετικότητας και προσφέρουν στους ερευνητές έναν νέο τρόπο να μελετήσουν την περιστροφή των μαύρων τρυπών, τον τρόπο με τον οποίο η ύλη πέφτει σε αυτές και πώς εκτοξεύονται οι πίδακες.Ο Δρ. Κόζιμο Ινσέρα, αναπληρωτής καθηγητής στη Σχολή Φυσικής και Αστρονομίας του Πανεπιστημίου του Κάρντιφ και ένας από τους συγγραφείς της μελέτης δήλωσε ότι η έρευνα προσφέρει τα πιο πειστικά μέχρι σήμερα στοιχεία για την μετάπτωση Lense Thirring, δηλαδή μια μαύρη τρύπα που παρασύρει τον χωροχρόνο μαζί της όπως μια σβούρα παρασύρει το νερό δημιουργώντας έναν στρόβιλο.Τόνισε ότι πρόκειται για ένα πραγματικό δώρο για τους φυσικούς καθώς επιβεβαιώνονται προβλέψεις που έγιναν πριν από περισσότερο από έναν αιώνα. Παράλληλα, οι παρατηρήσεις αποκαλύπτουν περισσότερα για τη φύση των γεγονότων παλιρροϊκής διαταραχής, όταν ένα άστρο διαμελίζεται από τις τεράστιες βαρυτικές δυνάμεις μιας μαύρης τρύπας. Το σήμα Σε αντίθεση με προηγούμενα παρόμοια γεγονότα που εμφάνιζαν σταθερά ραδιοσήματα, το σήμα του AT2020afhd παρουσίασε βραχυπρόθεσμες μεταβολές, οι οποίες δεν μπορούσαν να αποδοθούν απλώς στην εκπομπή ενέργειας της μαύρης τρύπας και του περιβάλλοντός της. Αυτό ενίσχυσε την επιβεβαίωση του φαινομένου έλξης του πλαισίου και προσφέρει στους επιστήμονες μια νέα μέθοδο διερεύνησης των μαύρων τρυπών.Για την ανίχνευση του σήματος η ομάδα ανέλυσε παρατηρήσεις ακτίνων Χ από το διαστημικό παρατηρητήριο Neil Gehrels Swift και ραδιοδεδομένα από το Karl G. Jansky Very Large Array. Μελέτησαν επίσης τη σύσταση και τη συμπεριφορά της περιβάλλουσας ύλης μέσω ηλεκτρομαγνητικής φασματοσκοπίας γεγονός που τους επέτρεψε να επιβεβαιώσουν τη φυσική διεργασία που βρίσκεται στη βάση του φαινομένου.Σύμφωνα με τον Δρ. Ινσέρα αποδεικνύοντας ότι μια μαύρη τρύπα μπορεί να παρασύρει τον χωροχρόνο και να δημιουργεί αυτό το φαινόμενο, οι επιστήμονες αρχίζουν να κατανοούν βαθύτερα τον μηχανισμό του. Όπως ένα φορτισμένο αντικείμενο δημιουργεί μαγνητικό πεδίο όταν περιστρέφεται έτσι και ένα τεράστιο περιστρεφόμενο αντικείμενο, όπως μια μαύρη τρύπα, δημιουργεί ένα βαρυτομαγνητικό πεδίο που επηρεάζει την κίνηση άστρων και άλλων κοσμικών σωμάτων.Όπως λέει ο Ινσέρα είναι μια υπενθύμιση ότι έχουμε τη δυνατότητα να ανακαλύπτουμε όλο και πιο εντυπωσιακά αντικείμενα στο Σύμπαν σε όλες τις μορφές και εκφάνσεις που έχει δημιουργήσει η φύση. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2054293/astronomoi-vlepoyn-gia-proti-fora-mia-mayri-trypa-na-strovilizei-ton-chorochrono/

Terence Τao: Γιατί οι μαθηματικοί πρέπει μαθαίνουν φυσική. Μπορεί η Τεχνητή Νοημοσύνη να μας βοηθήσει να λύσουμε τα πιο δύσκολα προβλήματα στα Μαθηματικά; Κάθε φορά που πληκτρολογείς έναν κωδικό πρόσβασης, αγοράζεις κάτι στο διαδίκτυο ή στέλνεις ένα κρυπτογραφημένο μήνυμα, βασίζεσαι σε μια υπόθεση για τους πρώτους αριθμούς: ότι δεν κρύβουν κάποια προβλέψιμη κανονικότητα. Η σύγχρονη κρυπτογραφία εξαρτάται από τους πρώτους αριθμούς που συμπεριφέρονται «αρκετά τυχαία», ωστόσο πολλά θεμελιώδη ερωτήματα σχετικά με τους πρώτους παραμένουν αναπόδεικτα.Στο βίντεο που ακολουθεί, ο Dr Brian Keating συνομιλεί με τον μαθηματικό Terence Tao που έχει βραβευθεί με το μετάλλιο Fields. Συζητούν τι μπορούν να αποδείξουν οι μαθηματικοί, τι υποψιάζονται και τι θα μπορούσε να αλλάξει αν εμφανιζόταν μια απρόσμενη δομή στους πρώτους αριθμούς. Αναλύουν την ψευδοτυχαιότητα και γιατί έχει σημασία στην κρυπτογράφηση, την εικασία των δίδυμων πρώτων, καθώς και το πώς η κβαντική υπολογιστική αναδιαμορφώνει τα όρια του εφικτού στον υπολογισμό και την ασφάλεια. Ασχολούνται επίσης με την Τεχνητή Νοημοσύνη και τα μαθηματικά: γιατί τα μεγάλα γλωσσικά μοντέλα μπορεί να ακούγονται πειστικά ακόμη και όταν είναι αναξιόπιστα, πώς η ΤΝ μπορεί να βοηθήσει στη δημιουργία ιδεών και στην εύρεση της βιβλιογραφίας, και γιατί οι βοηθοί επαλήθευσης και απόδειξης θα έχουν σημασία για την πραγματική μαθηματική πρόοδο. Ο Tao εξηγεί τεχνικές απόδειξης όπως η εις άτοπον απαγωγή, το γιατί οι μιγαδικοί αριθμοί και η τετραγωνική ρίζα του μείον ένα είναι τόσο σημαντικά και το πώς η γεωμετρία πολλών διαστάσεων ξεπερνά την διαίσθησή μας. Δίνει ένα πραγματικό παράδειγμα για το πώς οι μαθηματικές ανακαλύψεις μεταφράζονται σε τεχνολογία: την συμπιεσμένη δειγματοληψία (compressed sensing), η οποία έχει επιτρέψει πολύ ταχύτερες σαρώσεις μαγνητικής τομογραφίας, ανακατασκευάζοντας εικόνες από πολύ λιγότερα δεδομένα. Μεταξύ άλλων στο 00:59:47 ο Terry Τao εξηγεί γιατί «πρέπει οι μαθηματικοί να μαθαίνουν φυσική»:   00:00:00 Passwords, primes, and why randomness protects your digital life 00:00:58 Coffee, Erdős, and the inside jokes 00:01:28 Tao meets Paul Erdős at age 10 00:02:21 Erdős number and the Erdős–Bacon number 00:03:19 Erdős, amphetamines, and productivity lore 00:04:07 Tao explains the Erdős discrepancy problem 00:06:31 Why discrepancy must diverge 00:06:44 Randomness, human bias, and cheating detection 00:07:06 Benford’s law and why fake data looks too uniform 00:08:14 Induction pitfalls, minimal surfaces, and dimension surprises 00:10:26 Mathematical induction as dominoes 00:11:36 High-dimensional geometry and why balls stop filling space 00:13:45 Proof styles and why contradiction is powerful 00:14:38 Proof by contradiction explained with a playground example 00:16:42 Why square roots and i show up everywhere in physics 00:18:03 Why complex numbers are the “natural” 2D upgrade 00:21:01 Transcendentals and why 1 stopped being prime 00:23:05 Twin primes and what we still can’t prove 00:25:03 Pseudorandomness, determinism, and cryptography assumptions 00:27:00 Quantum computers: powerful and restricted 00:29:12 Complexity theory: truth vs computability 00:31:11 AI in math: strengths, hallucinations, and verification 00:35:04 Neural nets finding hidden correlations in math 00:38:00 Why LLM mechanics are simple but performance prediction is hard 00:41:07 Is math a language or something more? 00:43:21 Is math invented or discovered? Tao’s answer 00:44:18 Teaching in the AI era: verification and critique 00:47:12 Can AI police itself? Reliability through verification workflows 00:48:54 Tao’s current focus: modernizing mathematics and funding 00:50:20 Fame, ego, and why proofs keep you honest 00:52:04 Do mathematicians peak at 30? Wisdom vs speed 00:54:18 Should mathematicians learn physics? Intuition across fields 00:57:11 Galileo’s mathematical compass and computation before calculators 00:59:47 Currency exchange as a gauge theory metaphor 01:03:01 String theory: elegance, flexibility, and evidence 01:04:33 Gödel vs physics: models you can prove vs worlds you test 01:06:47 Compressed sensing: math breakthrough to faster MRIs 01:09:25 Why basic math research pays off in engineering 01:11:09 Outro O Paul Erdős, αριστερά, και ο Terence Tao σε ηλικία 10 ετών συζητούν μαθηματικά προβλήματα το 1985.