fotodektis

Συγχαρητήρια Νίκο για ακόμη μια φορά για τη συμβολή σου στην επιστημονική αστρονομία!! 🙂 Εύχομαι το παράδειγμά σου και κάποιων άλλων ερασιτεχνών που έχετε θέσει υψηλούς στόχους,να βρει μιμητές από τους νέους που ξεκινούν την ερασιτεχνική αστρονομία!

Όσο αφορά τη φορητότητα παίζει ρόλο βέβαια το βάρος και το μήκος του σωλήνα και της βάσης,όμως μέχρι 12" νευτώνια συνήθως είναι φορητά από τους περισσότερους χρήστες,εκτός αν έχουν κάποια σημαντικά προβλήματα μυοσκελετικά κυρίως. Έτσι τα 8",10" νευτώνια με εστιακό μήκος 1200 mm χωράνε στο πίσω κάθισμα τυπικών οικογενειακών αυτοκινήτων,ενώ το βάρος σωλήνα και της βάσης είναι διαχειρίσιμα και από 60+ χρόνων χρήστες με μέτρια φυσική κατάσταση. Φιλικά-Κώστας 🙂

Η διάμετρος αντικειμενικού φακού/πρωτεύοντος κατόπτρου,παίζει καθοριστικό ρόλο μαζί με την οπτική του ποιότητα φυσικά,στην φωτοσυλλεκτικότητα και στην διακριτική ικανότητα του τηλεσκοπίου. Έτσι όσο αυξάνει η διάμετρος και βελτιώνεται και η οπτική ποιότητα,αυξάνει η ικανότητα θέασης πιο αμυδρών αντικειμένων,αλλά και με περισσότερες λεπτομέρειες. Η οπτική ποιότητα,ο μεγαλύτερος εστιακός λόγος,οι καλύτερες ατμοσφαιρικές συνθήκες (διαύγεια και seeing),η σταθερότητα του τηλεσκοπίου,παίζουν καθοριστικό ρόλο στην οξύτητα της εικόνας. Τα διοπτρικά τηλεσκόπια πλεονεκτούν έναντι των άλλων τύπων,στο ότι δεν έχουν το δευτερεύον κάτοπτρο,άρα δεν παρουσιάζουν κεντρική παρεμπόδιση,οπότε δεν μειώνουν τη φωτεινότητα και το κοντράστ,και το σημαντικότερο δεν παρουσιάζονται τα φαινόμενα περίθλασης γύρω από το δευτερεύον κάτοπτρο που μειώνουν την οξύτητα της εικόνας. Ανάλογο πλεονέκτημα έχουν και τα νευτώνια και καταδιοπτρικά μεγαλύτερου εστιακού λόγου f έναντι των μικρότερου f,λόγω μικρότερης διαμέτρου δευτερεύοντος κατόπτρου,και άρα μικρότερης κεντρικής παρεμπόδισης και φαινομένων περίθλασης. Έτσι το 150/1200 θα αποδώσει καλύτερη ποιότητα εικόνας σε σχέση με ένα 150/750,για ίδια ποιότητα οπτικών,λόγω μεγαλύτερου εστιακού λόγου.Θα δώσει όμως και αισθητά μικρότερο οπτικό πεδίο. Όμως τα αχρωματικά διοπτρικά τηλεσκόπια έχουν το σημαντικό μειονέκτημα του χρωματικού σφάλματος,που μειώνεται όσο αυξάνει η ποιότητα του αντικειμενικού φακού και ο εστιακός λόγος f (=εστιακό μήκος/διάμετρος). Φυσικά έχουν και σημαντικά μεγαλύτερο κόστος για δεδομένη διάμετρο,ιδιαίτερα όσα είναι αποχρωματικά και έχουν ανώτερης ποιότητας κρύσταλλα (ED,APO). Επίσης ο μεγαλύτερος εστιακός λόγος μειώνει και το σφάλμα κόμης,σφαιρική εκτροπή και αλλά οπτικά σφάλματα που μειώνουν τη οξύτητα της εικόνας. Με μεγαλύτερο εστιακό λόγο όμως μειώνεται και το οπτικό πεδίο (λόγω αύξησης του εστιακού μήκους και άρα της μεγέθυνσης),πράγμα που είναι σοβαρό μειονέκτημα όχι μόνο για θέαση εκτεταμένων αντικειμένων,αλλά και για εκμάθηση του ουρανού,θέαση μεγάλων αστρικών πεδίων,αναζήτηση στόχων ειδικά για κάποιον αρχάριο. Οπότε για έναν αρχάριο είναι σημαντικό το πρώτο τηλεσκόπιο να έχει σχετικά μεγάλο οπτικό πεδίο,διότι η χειροκίνητη αναζήτηση και ανεύρεση στόχων με στενό οπτικό πεδίο γίνεται δύσκολη. Ένα καλό εργαλείο για υπολογισμό οπτικών πεδίων,κόρης εξόδου (exit pupil) κλπ. είναι το παρακάτω (υπάρχει ανάλογο και στο Stellarium σε windows): https://astronomy.tools/calculators/field_of_view/ Φιλικά-Κώστας 🙂

Το ευρύ ή στενό οπτικό πεδίο δεν έχει να κάνει με το είδος του τηλεσκοπίου,δηλ,αν είναι διοπτρικό,κατοπτρικό,καταδιοπτρικό,αλλά με την εστιακή απόσταση (ή ισοδύναμα εστιακό μήκος). Έτσι όσο αυξάνει το εστιακό μήκος,για δεδομένο προσοφθάλμιο ή κάμερα,μειώνεται το οπτικό πεδίο,λόγω αύξησης της μεγέθυνσης. Ανάλογα μειώνεται και η φορητότητα,ιδιαίτερα αν αυξάνεται και η διάμετρος που θα προσθέσει βάρος. Τα καταδιοπτρικά SCT,Maksutov κλπ.έχουν εκ σχεδιάσεως μεγαλύτερο εστιακό μήκος,αλλά μικρότερο φυσικό μήκος από τα αντίστοιχα κατοπτρικά και διοπτρικά ίσου εστιακού μήκους. Έχουν μεν ανάλογα και με τον τύπο και την ποιότητα,μεγαλύτερο βάρος από ίσης διαμέτρου κατοπτρικά,αλλά λόγω σημαντικά μικρότερου μήκους,εμφανίζουν μικρότερες ροπές (=βάρος x μήκος). Οι ροπές είναι καθοριστικός παράγοντας για την ισορροπία και ομαλή λειτουργία του τηλεσκοπίου πάνω σε μια στήριξη! Αν δεν αντιμετωπιστούν,το τηλεσκόπιο θα παρουσιάζει μικροταλαντώσεις,που θα θολώσουν την εικόνα στην παρατήρηση και ακόμα χειρότερα στην φωτογράφιση. Δεν είναι λοιπόν μόνο το βάρος που καθορίζει την συμβατότητα μιας στήριξης με ένα σωλήνα τηλεσκοπίου,αλλά και το φυσικό μήκος του. Και τα δύο μαζί,βάρος και φυσικό μήκος,καθορίζουν τις ροπές που θα εμφανιστούν και άρα και τις πιθανές ταλαντώσεις που θα προκληθούν. Για παράδειγμα ένα πολύ καλό νευτώνιο όπως το SW Dob 10" (254/1200) πάνω σε μια βάση EQ-6,δεν είναι κατάλληλο για αστροφωτογραφία αξιώσεων,όπου ζητάμε καθαρά είδωλα...Έχω δει και 12" σε τέτοια βάση με κακής ποιότητα αποτελέσματα λόγω μη αντιμετωπισίμων ροπών...Το βάρος του σωλήνα μπορεί να το σηκώνει μια στήριξη,αλλά δεν αντιμετωπίζει απαραίτητα και τις ροπές αν ο σωλήνας έχει φυσικό μήκος μεγαλύτερο από όσο "πρέπει". Ένα 10" με μικρότερο εστιακό μήκος,όπως το 254/1000 ή 254/800 (με διορθωτή κόμης και τα δύο εννοείται) μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε μια EQ-6 και μόνο για ΜΙΚΡΟΥΣ χρόνους έκθεσης. Ένα τέτοιο νευτώνιο,όπως το 254/1200 ή και μεγαλύτερα,χρειάζεται μια στιβαρότερη στήριξη,όπως είναι η EQ-8 ή κάποια ανάλογη,η οποία όμως είναι πολύ ακριβή και δεν συμφέρει. Αντίθετα ένα ίσης περίπου διαμέτρου SCT 9.25" ή 11",μπορεί να χρησιμοποιηθεί για φωτογραφία σε EQ-6,λόγω σημαντικά μικρότερου φυσικού μήκους και άρα ροπών,έστω και αν το βάρος του είναι λίγο μεγαλύτερο από το νευτώνιο. Ο παράγοντας ροπή (βάρος Χ φυσικό μήκος) είναι πολύ σημαντικός τόσο για παρατήρηση,αλλά ιδιαίτερα για φωτογράφιση. Επίσης όσο αυξάνει το εστιακό μήκος/εστιακή απόσταση,λόγω αύξησης της μεγέθυνσης και άρα μείωσης της φωτεινότητας του ειδώλου,απαιτούνται και μεγαλύτεροι χρόνοι έκθεσης,πράγμα που μπορεί να είναι απαγορευτικό για αμυδρότερα αντικείμενα. Σε αυτήν την περίπτωση θα προτιμήθουν τηλεσκόπια με μικρότερο εστιακό μήκος,ανάλογα και με τη διάμετρό τους. Έχουμε λοιπόν τους παράγοντες φυσικό μήκος+βάρος,εστιακή απόσταση-μεγέθυνση-οπτικό πεδίο,που θα καθορίσουν φορητότητα, συμβατότητα με στηρίξεις,οπτικό πεδίο. Φιλικά-Κώστας 🙂

Όσο αφορά τη φωτορύπανση,πάει από το κακό στο χειρότερο γενικά. Δυστυχώς οι λάμπες που ακτινοβολούσαν κιτρινο-πορτοκαλί φως,είτε ήταν οι παλιές πυρακτώσεως,είτε ηλεκτρονικές ή οι πιο σύγχρονες led,αντικαθίστανται από led που εκπέμπουν λευκό φως. Έτσι δεν δουλεύουν πλέον και τα φίλτρα μείωσης των αποτελεσμάτων της φωτορύπανσης,τα οποία είχαν αισθητό αποτέλεσμα σε φωτορύπανση "θερμών",δηλ.κοκκινο-πορτοκαλο-κίτρινων αποχρώσεων. Αν έχεις τέτοιες αποχρώσεις φωτορύπανσης στον ουρανό,μπορείς να χρησιμοποιήσεις φίλτρα,όπως το Baader Moon & Skyglow (Neodymium): https://planitario.gr/gr/moon-skyglow-o31-8mm-1-1-4.html το οποίο κάνει πολύ καλή δουλειά και στον πλανήτη Άρη,μειώνοντας την υπερβολική φωτεινότητα και αυξάνοντας θεαματικά το κοντράστ,αναδεικνύοντας λεπτομέρειες της επιφάνειάς του στην κατάλληλη μεγέθυνση,εφ'όσον στο επιτρέπουν οι ατμοσφαιρικές συνθήκες να πετύχεις. Φιλικά-Κώστας 🙂

Βασίλη το θέμα της ευθυγράμμισης του ερευνητή είναι πολύ απλό. Βρίσκεις έναν ευδιάκριτο σταθερό επίγειο στόχο,όσο γίνεται πιο μακρινό,τουλάχιστον 1km μακριά απο το τηλεσκόπιο. 1)Βάζεις αρχικά ένα φακό της πιο μεγάλης εστιακής που έχεις,ώστε έχοντας τη μικρότερη μεγέθυνση και μεγάλο οπτικό πεδίο,να βρεις εύκολα τον επίγειο ακίνητο στόχο. Βάζεις στο κέντρο του οπτικού πεδίου τον στόχο και ασφαλίζεις το τηλεσκόπιο,ώστε να μένει σταθερό εκεί. 2)Βάζεις στη συνέχεια έναν μικρότερης εστιακής φακό,ώστε να αυξήσεις τη μεγέθυνση και να μειώσεις το οπτικό πεδίο. Βάζεις πάλι τον στόχο σου στο κέντρο του οπτικού πεδίου.Έτσι έχεις επιτύχει μεγαλύτερη ακρίβεια της θέσης του στόχου στο μικρότερο πλέον οπτικό πεδίο του τηλεσκοπίου. 3)Βάζεις το φακό με τη μικρότερη εστιακή που έχεις,οπότε έχεις τη μεγαλύτερη μεγέθυνση (στην ανάγκη βάζεις και barlow αν έχεις),και επαναλαμβάνεις τη διαδικασία,εστιάζοντας πάντα ώστε να έχεις καθαρό είδωλο. Εννοείται ότι η μεγέθυνση που παίρνεις και οι ατμοσφαιρικές συνθήκες που επικρατούν στην περιοχή,πρέπει να βοηθούν ώστε να έχεις ένα σχετικά καθαρό είδωλο του ακίνητου στόχου. =>Ο στόχος πρέπει να είναι ακριβώς στο κέντρο του οπτικού πεδίου του τηλεσκοπίου! =>Σταθεροποιείς-"κλειδώνεις" τη θέση του τηλεσκοπίου,ελέγχοντας ώστε ο στόχος να είναι πάντα στο κέντρο του οπτικού πεδίου του τηλεσκοπίου! 4)Με απολύτως ακίνητο το τηλεσκόπιο,μετακινείς τον ερευνητή με τις βίδες του,ώστε ο επίγειος στόχος να βρίσκεται ακριβώς στο κέντρο του οπτικού πεδίου του ερευνητή. 5)Ελέγχεις πάλι αν ο στόχος σου είναι ακριβώς στο κέντρο του οπτικού πεδίου του τηλεσκοπίου και ταυτόχρονα στο κέντρο του οπτικού πεδίου του ερευνητή! Αν ο στόχος είναι ταυτόχρονα κεντραρισμένος σε τηλεσκόπιο και ερευνητή,τότε ο ερευνητής σου είναι ευθυγραμμισμένος με το τηλεσκόπιο. Αν όχι,επαναλαμβάνεις τα τελευταία βήματα της διαδικασίας. =>6)Ένας επιπλέον έλεγχος ευθυγράμμισης θα πρέπει να γίνει με στόχο αυτή τη φορά τον Πολικό Αστέρα,που μένει πρακτικά ακίνητος για μεγάλο χρονικό διάστημα της νύχτας στον ουρανό. Κάνεις την ίδια διαδικασία έχοντας τώρα την εμπειρία από την ευθυγράμμιση στον επίγειο στόχο. =>Το πλεονέκτημα του Πολικού Αστέρα είναι ότι βρίσκεται πολύ μακρύτερα,πρακτικά στο άπειρο από τους επίγειους στόχους και έτσι θα έχεις πιο ακριβή ευθυγράμμιση ερευνητή-τηλεσκοπίου. Μια-δυο φορές να κάνεις τη διαδικασία,μετά είναι πολύ εύκολη πλέον. Φιλικά-Κώστας 🙂

Για τον έλεγχο της ευθυγράμμισης μπορείς να διαβάσεις στα links που έχουν παρατεθεί πιο πάνω,αλλά και σε πολλά άλλα. Λογικά τα καινούργια τηλεσκόπια έρχονται σωστά ευθυγραμμισμένα από το εργοστάσιο.Το ταξίδι αν είναι μεγάλο και δεν προσέχθηκαν κατά τη μεταφορά,λόγω δονήσεων-τρανταγμάτων κλπ.,μπορεί να απευθυγραμμιστούν. Ένα προσεκτικός έλεγχος θα το ξεκαθαρίσει αυτό. Γενικά μην πειράζεις βίδες στο τηλεσκόπιο μέχρι να μάθεις καλά τη διαδικασία της ευθυγράμμισης και των ελέγχων! Ο πιο πιθανός λόγος που βλέπεις θολά είδωλα,είναι η κακή ποιότητα της ατμόσφαιρας δηλ.η κακή Διαύγεια και το Seeing. Είτε το πρώτο είτε το δεύτερο ή και τα δύο μαζί μπορεί να φταίνε. Επίσης η θέση του αντικειμένου αν είναι χαμηλά σε ύψος.Πρέπει να είναι όσο γίνεται πιο ψηλά από τον ορίζοντα. Επίσης η ώρα που παρατηρείς.Χρειάζεται να περάσει αρκετός χρόνος από τη δύση μέχρι να ψυχθεί σωστά η ατμόσφαιρα,ώστε να μειωθούν τα θερμικά ρεύματα και να βελτιωθεί το seeing. Ανάλογα και με τις καιρικές συνθήκες (κυρίως ανέμους και θερμοκρασία),η παρατήρηση θα αποδώσει καλύτερα μετά τις 22:30-23:00. Όσο περνάει η ώρα συνήθως μειώνονται τα θερμικά ρεύματα. Ιδανικά 1-4 το πρωΐ είναι καλύτερα,εκτός αν υπάρχει εισβολή θερμών αερίων μαζών από το νότο κλπ. Δες κάποια πρακτικά για την ατμόσφαιρα εδώ: Θέλει μελέτη ο ουρανός και "κυνήγι" των κατάλληλων συνθηκών,ώστε να δεις καθαρά είδωλα,δεν είναι εύκολο και συχνό αυτό. Φιλικά-Κώστας 🙂

Όταν είμαστε σε δημόσιο χώρο,επειδή μπορούν να συμβούν πολλά,πρέπει να είναι ενήμερες οι αρχές. Σε ένα πεζοδρόμιο που βρίσκεται κοντά σε δρόμο όπου κυκλοφορούν αυτοκίνητα,μηχανάκια,κλπ.υπάρχει ο κίνδυνος ατυχήματος.Μπορεί να παρεισφρήσουν "περίεργοι" με σκοπό να προκαλέσουν προβλήματα,πχ.να κάνουν πλάκα,να γίνεται ψιλοβαβούρα από τους παρευρισκόμενους και να ενοχληθούν οι γείτονες,καθότι είναι ώρες κοινής ησυχίας κλπ. Τώρα σε ένα χωριό όπου τα πράγματα είναι πιο ήσυχα,εξαρτάται από το είδος των κατοίκων...δεν είναι παντού πολιτισμένοι και με κατανόηση. Και μόνο η θέα κάποιων "περίεργων" που κοιτάνε μέσα από κάποιον σωλήνα,μπορεί να κινήσει το ενδιαφέρον των περιοίκων,που δεν είναι πάντα καλοπροαίρετοι... Επίσης τύποι που κοιτάνε από τηλεσκόπιο,ιδιαίτερα από ταράτσες-μπαλκόνια μπορεί να θεωρηθούν αδιάκριτοι θεατές γυναικών στα διαμερίσματα κλπ.κλπ. Για να αποφεύγονται παρεξηγήσεις και δυσάρεστες καταστάσεις,πρέπει να ενημερώνεται το αστυνομικό τμήμα της περιοχής,και να παίρνουν οδηγίες όσοι θέλουν να βγουν έξω από το σπίτι-αυλή. Μπορεί να είναι αρκετή μια απλή ενημέρωση και όχι γραπτή άδεια,ανάλογα και με το χώρο της συγκέντρωσης. Φιλικά-Κώστας 🙂

Φίλε Χρήστο καλησπέρα! Σε κάθε δημόσια εκδήλωση πρέπει να ζητείται η άδεια του δήμου,αλλά να ενημερώνεται και η αστυνομία για λόγους ασφαλείας! Φιλικά-Κώστας 🙂

Τα SkySafari 6/7 Pro δίνουν για τον κομήτη φωτεινότητα mag=+5, (σε γεωγραφικό πλάτος 35-Ηράκλειο-Κρήτης),στις 20:00 στις 15/10/2024,όπου ο κομήτης μόλις ξεπροβάλλει στον ορίζοντα (ύψος σχεδόν 0ο). Όσο περνάει ο χρόνος τόσο μειώνεται η φωτεινότητα,ανεβαίνει μεν σε ύψος αλλά και πάλι είναι αρκετά χαμηλά... Έτσι προβλέπεται για ώρα 20:00 (πολύ νωρίς για αξιοπρεπή παρατήρηση): 15/10/2024=>mag=+5 (ύψος 0ο στο Ηράκλειο-Κρήτης) 20/10/2024=>mag=+5.7 25/10/2024=>mag=+6.7 31/10/2024=>mag=+7.6 (και βρίσκεται σε ύψος μόλις 22ο). Αν αλλάξει κάτι στην φωτεινότητα βλέπουμε.Το ύψος και η ώρα πάντως είναι ακατάλληλες δυστυχώς. Αν έχεις υπολογιστή σε περιβάλλον windows κατέβασε στην πλήρη μορφή τους-είναι δωρεάν και σε ελληνικό μενού-τα Stellarium,Hallo Nothern Sky (HNSky),Cartes du Ciel. Τα δύο τελευταία προγράμματα δίνουν ακριβέστατες θέσεις των κομητών,αστεροειδών και γενικά των μετακινούμενων αντικειμένων σε σχέση με τα άστρα του υποβάθρου,όπως έχουν και ακριβέστατους αστρικούς χάρτες! Αξίζει να τα έχεις και να ενημερώνεις συχνά τα Minor Body Orbit data. Φιλικά-Κώστας 🙂

Φίλε Βασίλη στα 12 χρόνια που παρατηρώ κομήτες,τις περισσότερες φορές οι αισιόδοξες προβλέψεις για "μεγάλες" φωτεινότητες δυστυχώς διαψεύστηκαν... Δεν είναι εύκολο να μετρηθεί με ακρίβεια η φωτεινότητα ενός κομήτη,ακόμα πιο δύσκολο έως αδύνατο είναι να προβλεφθεί μακροπρόθεσμα η ακριβής φωτεινότητά του! Έτσι και αλλιώς ο εν λόγω κομήτης αναμένεται να γίνει "φωτεινός" (mag~+5-6) τον Οκτώβριο,αλλά και πάλι θα βρίσκεται πολύ χαμηλά και θα δύει νωρίς για τα γεωγραφικά πλάτη της Ελλάδας. Οπότε και να επαληθευτούν οι προβλέψεις για την φωτεινότητα,η χαμηλή θέση του και το μικρό χρονικό διάστημα,λίγο μετά τη δύση όπου επικρατούν συνήθως κακές συνθήκες seeing,δεν θα κάνουν εύκολο στόχο τον κομήτη για παρατήρηση με ευκρίνεια. Οι αστροφωτογράφοι ίσως να πιάσουν καθαρό είδωλο,τους βοηθάει όχι μόνο η συλλογή περισσότερης πληροφορίας,αλλά και η επεξεργασία της εικόνας. Για εμάς τους παρατηρητές είναι πιο δύσκολη η κατάσταση,καλύτερα να μην καλλιεργούμε προσδοκίες. Το χαμηλό ύψος της θέσης ενός ουράνιου σώματος,αλλά και η έντονη ατμοσφαιρική διαταραχή που υπάρχει μέχρι τις 22:00-23:00 συνήθως,κάνουν τέτοιους στόχους προβληματικούς. Είσαι πολύ νέος ακόμα,εύχομαι να έχεις πολλά χρόνια παρατήρησης και θα δεις πολλούς κομήτες συναρπαστικούς! Φιλικά-Κώστας 🙂

Όπως είπε και ο Γιώργος (Nashga) παραπάνω,η ποιότητα του νυχτερινού ουρανού επηρεάζεται-εκτός από την φωτορύπανση-και από την ποιότητα της ατμόσφαιρας την νύχτα της παρατήρησης,δηλ.απο την Διαύγεια/Διαφάνεια/Transparency και από το seeing. Η διαύγεια παίζει πιο καθοριστικό ρόλο,αλλά και το κακό seeing μπορεί να μειώσει τη φωτεινότητα των αντικειμένων ακόμα και κατά (+0.5) έως (+1)mag. Επίσης επηρεάζεται η παρατήρηση (όχι φυσικά η φωτογραφία) και από το αν παρατηρείς όρθιος ή καθισμένος και με πόση προσοχή παρατηρείς.Καθισμένος και παρατηρώντας προσεκτικά,μπορείς να κερδίσεις ακόμα και 1mag! Ένας πρακτικός τρόπος εκτίμησης του νυχτερινού ουρανού,εύκολος και πολύ ακριβέστερος από τον δείκτη Bortle,είναι να εκτιμήσεις σε mag,ποιο είναι το αμυδρότερο άστρο που μπορείς να δεις στην κατεύθυνση που θέλεις να παρατηρήσεις,δια γυμνού οφθαλμού,για τις συγκεκριμένες συνθήκες διαύγειας και seeing που επικρατούν τη συγκεκριμένη χρονική στιγμή,στο κομμάτι του ουρανού που κοιτάς. Θα σε βοηθήσει σε αυτό ένα αξιόπιστο αστρονομικό πρόγραμμα,στο οποίο μπορείς να δεις τα mag των άστρων στην περιοχή που κοιτάς. Φιλικά-Κώστας 🙂

Καλορίζικο το τηλεσκόπιό σου και καλή αρχή! Επειδή το τηλεσκόπιό σου είναι μικρού εστιακού λόγου f=750/150=5,η ευθυγράμμιση πρέπει να είναι όσο γίνεται πιο ακριβής,αλλιώς θα έχεις οπτικά σφάλματα,πχ.σφάλμα κόμης και όχι μόνο στα άκρα. Γενικότερα θα υπάρχει μείωση της οξύτητας σε όλο το οπτικό πεδίο. -Ακριβής και πιο γρήγορη ευθυγράμμιση θα γίνει με αξιόπιστο laser σε συνδυασμό με barlow 2x (barlowed collimation). -Επίσης για καλύτερη ευθυγράμμιση του δευτερεύοντος (σε επαρκές φωτιζόμενο περιβάλλον),συνιστάται το concenter-καλύτερα 2" για μεγαλύτερη φωτεινότητα: https://planitario.gr/gr/omokentriko-prosofthalmio-euthugrammisis-gia-neutoneia-tileskopia-2-intson.html Το τηλεσκόπιο θα πρέπει να έχει σωστά ευθυγραμμισμένο τον εστιαστή,αλλά και την "αράχνη" πάνω στην οποία στηρίζεται το δευτερεύον κάτοπτρο.Συνήθως αυτή η διαδικασία αφορά τον έλεγχο και τη διόρθωση της ευθυγράμμισης αυτών των δύο τμημάτων,μετά την αφαίρεση του εστιαστή (αν γίνει για κάποιο λόγο) και την αφαίρεση και το πλύσιμο των κατόπτρων,που θα γίνει συνήθως μετά από κάποιο μεγάλο χρονικό διάστημα,ανάλογα και με το πόση βρωμιά και σκόνη θα έχει συσσωρευτεί. -Μην πειράξεις καθόλου τις βίδες αράχνης και εστιαστή,λογικά έρχονται σωστά ευθυγραμμισμένα από το εργοστάσιο!Αυτό θα πρέπει να γίνει αργότερα και μόνον αν υπάρχει λόγος! -Ένα καλό άρθρο για ευθυγράμμιση είναι αυτό: https://www.astro-baby.com/astrobaby/help/collimation-guide-newtonian-reflector/ -Ένα κατατοπιστικό βίντεο και κάποιες συζητήσεις παρακάτω για την ευθυγράμμιση,μπορείς να βρεις εδώ: Φυσικά υπάρχουν πάρα πολλά άρθρα και βίντεο,αρκεί να ψάξεις. Φιλικά-Κώστας 🙂

Σε περίπτωση επιλογής ισημερινής στήριξης,πρέπει να τονιστεί ότι δεν είναι μόνο το βάρος του σωλήνα που πρέπει να σηκώνει,αλλά να αντιμετωπίζει και τις ροπές που προκαλούνται από το (βάροςΧμήκος) του σωλήνα του τηλεσκοπίου. Οπότε όσο μεγαλύτερο είναι το μήκος του σωλήνα,για το ίδιο βάρος περίπου,τόσο πιο μεγάλη είναι η ροπή,οπότε τόσο πιο προσεκτική πρέπει να γίνει η ισορρόπηση ("ζύγισμα") του σωλήνα πάνω στη στήριξη. Έτσι η απλή στήριξη EQ-5 είναι οριακή για τον σωλήνα του 8" που έχει εστιακό μήκος 1200mm. Αν είχε μικρότερο εστιακό μήκος (οπότε και φυσικό μήκος) δηλ.1000mm ή ακόμα καλύτερα 800mm,θα ήταν κατάλληλη για αστροφωτογραφία και παρατήρηση σε μεγάλες μεγεθύνσεις.Εννοείται ότι θα χρειάζονταν και διορθωτής κόμης για την μικρότερη εστιακή απόσταση άρα και εστιακό λόγο. Για το λόγο αυτό το 8" (200/1200) χρειάζεται μια πιο στιβαρή στήριξη που είναι η HQ-5 και ακόμα καλύτερα η ΑΖ-EQ5 που κάνει και για παρατήρηση και για φωτογράφιση: https://planitario.gr/gr/stirixi-azeq5-me-pylona.html Ακόμα πιο στιβαρή,ικανή να σηκώσει βαρύτερους σωλήνες είναι η AZ-EQ6,που θα σηκώσει και μεγαλύτερα μελλοντικά τηλεσκόπια: https://planitario.gr/gr/stirixi-azeq6gt.html Αν λοιπόν αποφασίσεις να ασχοληθείς με αστροφωτογραφία αξιώσεων (και βαθέως ουρανού),αλλά και για παρατήρηση με άνεση και ακρίβεια,επέλεξε μια ΑΖ-EQ-6,να την έχεις για πολλά χρόνια,και να μπορείς να βάλεις πάνω της πληθώρα σωλήνων καταλληλότερων από τον 200/1200 που έχεις. Να τονίσω τέλος ότι οι μεγάλες μεγεθύνσεις δεν είναι καθόλου εύκολη υπόθεση,απαιτούν: -(1) την καλή ποιότητα των οπτικών, -(2) κυρίως άριστη διαύγεια και seeing της ατμόσφαιρας, -(3) ο στόχος να είναι όσο το δυνατόν ψηλότερα στον ουρανό, -(4) ο στόχος να έχει επάρκεια φωτεινότητας και κοντράστ (οπότε μόνο Σελήνη,Δίας,Άρης,Κρόνος), -(5) ο σωλήνας να βρίσκεται πάνω σε μια όσο γίνεται πιο σταθερή και στιβαρή στήριξη,που δεν θα κάνει ταλαντώσεις,τριξίματα κλπ. -(6) δεν πρέπει θα εκτίθενται στήριξη+σωλήνας σε αέρα που θα κουνάει όλο το σύστημα έστω και αδιόρατα... Μην καλλιεργείς λοιπόν προσδοκίες για μεγάλες μεγεθύνσεις-είναι έτσι και αλλιώς σπάνιες-εκτός αν συντρέχουν ταυτόχρονα όλοι οι παραπάνω παράγοντες! Η παρατήρηση με ένα απλό dob που έχει αξιόπιστη βάση (βγαίνουν και ελαττωματικές σε κάποιες παρτίδες),έχει μεν τη δυσκολία της χειροκίνητης διόρθωσης γωνίας και ύψους συνεχώς,αλλά μπορεί να αποδειχθεί πιο αποδοτική σε μεγάλες μεγεθύνσεις,από μια ακριβότερη αλλά όχι και τόσο σταθερή και στιβαρή στήριξη... Εννοείται ότι όταν κάνουμε χειροκίνητη οδήγηση του dob,με την εξάσκηση μαντεύουμε την νέα θέση του στόχου και με την είσοδό του στο οπτικό πεδίο,αφήνουμε το τηλεσκόπιο ΧΩΡΙΣ να το αγγίζουμε,διότι έτσι θα μεταδώσουμε δονήσεις στον σωλήνα! Φυσικά όλη αυτή η διαδικασία απαιτεί αρκετή υπομονή και επιμονή,που δεν είναι η ίδια από άνθρωπο σε άνθρωπο.Άλλοι δεν έχουν πρόβλημα και άλλοι εκνευρίζονται... Αν πιάνουν τα χέρια σου (θα χρειαστείς και γνώσεις ηλεκτρονικών),αξίζει να αναβαθμίσεις την dob με ιδιοκατασκευή,θα σου κοστίσει πολύ φθηνότερα! Εύχομαι να επιλέξεις την βέλτιστη για σένα λύση! Φιλικά-Κώστας 🙂

Να προσθέσω ότι υπάρχει και η επιλογή της ισημερινής πλατφόρμας,όπου μπορούν να τοποθετηθούν διαφορετικά dob. Απαραίτητο είναι να υπάρχει συμβατότητα με το γεωγραφικό πλάτος της περιοχής παρατήρησης,και φυσικά να σηκώνει το συνολικό βάρος του dob. Κάθε 1 ώρα περίπου η πλατφόρμα χρειάζεται επανατοποθέτηση (ευθυγράμμιση βορράς-νότος),για να λειτουργήσει σωστά. https://planitario.gr/gr/ts-optics-eq-dobsonian-telescop2-drive-platform-for-40-n-s.html Η παρακάτω έχει μεγαλύτερο εύρος συμβατών γεωγραφικών πλατών (30ο-60ο) και ακρίβεια ρύθμισης γεωγραφικού πλάτους (2ο),αλλά σηκώνει και αρκετά μεγαλύτερο βάρος έως 80 kgr: https://planitario.gr/gr/geoptik-equatorial-platform-for-dobsonian-telescopes-variable-polar-height.html Μια ισημερινή πλατφόρμα μπορεί να γίνει και ίδιοκατασκευή με πολύ μικρότερο κόστος,όπως και η αναβάθμιση της απλής dob σε auto-tracking/go-to,όπως έχω δείξει σε προηγούμενο post. Φιλικά-Κώστας 🙂

Μιχάλη καλησπέρα! Αν έχεις τον κατάλληλο εξοπλισμό,γνώσεις και ικανότητες,μπορείς να αναβαθμίσεις την απλή dob βάση σε auto-tracking ή και go-to με πολύ λιγότερα χρήματα από αγορά έτοιμης: Ψάξε το θέμα,αξίζει! Φιλικά-Κώστας 🙂

Καλησπέρα Ιωάννη! Τον εστιαστή πρέπει να τον ελέγξεις εσύ,διότι ενδεχόμενο πρόβλημα δεν εμφανίζεται σε όλες τις παρτίδες. Δεν μπορούν να σου πουν άλλοι που δεν έχουν ελέγξει τον εστιαστή σου,αν υπάρχει πρόβλημα. Για να ελέγξεις τον τυχόν τζόγο,κούνησε τον εστιαστή (βάζοντας το προσοφθάλμιο των 25mm),απαλά μπρος-πίσω,δεξιά-αριστερά. Αν διαπιστώσεις έστω και πολύ μικρή κίνηση σε αυτές τις κατευθύνσεις,τότε υπάρχει πρόβλημα τζόγου. Αυτό σημαίνει ότι τα οπτικά του προσοφθάλμιου,ιδιαίτερα αν είναι ογκώδες και βαρύ,δεν θα ευθυγραμμίζονται με τα κάτοπτρα,και θα έχεις απώλεια οξύτητας και σφάλμα κόμης... Έχεις παρατηρήσει έστω και λίγη κόμη στα είδωλα των άστρων στην κεντρική περιοχή του οπτικού πεδίου? Η κόμη (μοιάζουν τα άστρα να έχουν "ουρίτσες") μπορεί να οφείλεται και σε μη σωστή ευθυγράμμιση των κατόπτρων,εκτός του τζόγου στον εστιαστή. Αν υπάρχει τζόγος μπορεί να διορθωθεί με τοποθέτηση κατάλληλου πάχους teflon ή σωλήνα φτιαγμένου σε 3D printer,ώστε να καλυφθεί το κενό που υπάρχει μεταξύ του σωλήνα του εστιαστή μέσα στον οποίο τοποθετείται ο προσοφθάλμιος και τον σταθερό σωλήνα του εστιαστή μέσα στον οποίο κινείται το όλο σύνολο. Είναι σημαντικό να κάνεις αυτόν τον έλεγχο,πριν προχωρήσεις σε αγορά ποιοτικού προσοφθάλμιου,ειδικά αν είναι ευρυγώνιος και κάπως βαρύς. Επίσης δεν ξέρω αν έχεις καλύψει το κενό του σωλήνα με κάποιο φωτοχιτώνιο,για προστασία από την σκόνη,την περίσσεια υγρασία,αλλά και τον παρείσακτο φωτισμό. Φιλικά-Κώστας 🙂

Φίλε Ιωάννη καλώς ήλθες στο Astrovox!🙂 Ποιό είναι το μέγιστο ποσό που μπορείς να διαθέσεις; Αν το τηλεσκόπιό σου είναι αυτό: https://planitario.gr/gr/dobsonian-truss-150mm-heritage.html τότε έχει helical εστιαστή που ίσως έχει προβλήματα με την ποιότητα κατασκευής του.Ίσως να έχει τζόγο,όπως είχαν λίγο παλαιότεροι τέτοιοι εστιαστές.Το θέμα είναι αν μπορεί να σηκώσει απροβλημάτιστα κάποιο σχετικά βαρύ ευρυγώνιο προσοφθάλμιο. Για αντικείμενα βαθέως ουρανού (DSO) η προτεινόμενη εστιακή του κατάλληλου προσοφθάλμιου είναι περίπου το διπλάσιο του εστιακού λόγου f.Στο δικό σου τηλεσκόπιο είναι:f=750/150=5. Οπότε το προτεινόμενο προσοφθάλμιο θα πρέπει να είναι περίπου 10-11mm,κατά προτίμηση ευρυγώνιο για να μπορείς να δεις εκτεταμένα αντικείμενα (όπως το Νεφέλωμα του Ωρίωνα,ανοιχτά αστρικά σμήνη κλπ). Ένα εξαιρετικής ποιότητας είναι το παρακάτω: https://www.skyandweather.gr/Αρχική/485-explore-scientific-82-11mm-125.html Για παρατήρηση πλανητών και Σελήνης θα παίξει ρόλο στην αξιοποιήσιμη μεγέθυνση η ποιότητα της ατμόσφαιρας που έχεις στην περιοχή σου,δηλ.το πόσο καθαρή (διαύγεια) και σταθερή-απαλλαγμένη από θερμικά ρεύματα (seeing) είναι. Μπορούσες να δεις καθαρά είδωλα με τον 10mm που έχεις σε πλανήτες; Φιλικά-Κώστας 🙂

Βρήκα και ένα post από μέλος (Loukas123) που είχε και τα δύο κιάλια,δηλ.Bresser 20x80 και Celestron Skymaster 15x70: => "Loukas123 Μέλη 115 Δημοσιεύτηκε Οκτώβριος 1, 2017 [ mantheos77 said: Γειά σε όλους λοιπόν ασχολούμε αρκετό καιρό με την αστρονομία έχω ένα τηλεσκόπιο 70/700 το οποίο κάνει την δουλεία του μια χαρά και είμαι πολύ ευχαριστημένος! Σκοπεύω να αγοράσω ένα ένα ζευγάρι κιάλια+τρίποδο κυρίως για αστρονομία είμαι ανάμεσα στα: Celestron Skywatcher 15x70 και στα :Bresser Special-Astro 20x80 Porro.Αν πάω στα Bresser+τρίποδο η τιμή είναι πολύ υψηλότερη αλλά δεν υπάρχει θέμα. Η κύρια ερώτηση μου είναι αν τα Bresser αξίζουν το επιπλέον βάρος τους και το λίγο μεγαλύτερο μέγεθος τους σε σχέση με τα celestron? Τέλος αξίζουν τα παραπάνω χρήματα των Bresser? Ευχαριστώ!] Εχω και τα 2 κυαλια. Η διαφορά -στην πράξη - στη φωτεινοτητα είναι πολύ μικρή. Τα 20χ80 είναι ΠΟΛΥ βαριά και θέλουν υποχρεωτικά τρίποδα, Τα 15χ70 μπορείς για λίγο εάν έχεις δυνατά χέρια να τα κρατήσεις σχεικά σταθερα. Έχουν επίσης ευρύτερο πεδίο παρατήρησης. Το κακό είναι ότι το συγκεκριμένο μοντέλο βγήκε προβληματικό με πολλά κομμάτια να έχουν πρόβλημα ευθυγράμμισης (collimation). Το δικό μου που το αγόρασα από το ebay για 50 ευρώ ήταν προβληματικό αλλά το επιδιόρθωσα με βάση τις πληροφορίες που συνέλλεξα από διάφορα fora του εξωτερικού και από το youtube. Εάν αγοράσεις από Ελλάδα πρέπει πριν να τα δοκιμάσεις. Νομίζω οτι τελικά το 15χ70 είναι περισσότερο χρηστικό (καλύτερο) απο το 20χ80. Επίσης θα σε συμβούλευα να προμηθευτείς ένα ζευγάρι καλής ποιότητας 7χ50 κυάλια με τα οποία -θα με θυμηθείς- θα κάνεις τελικά και τις περισσότερες παρατηρήσεις σου." -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Κάποιες διαπιστώσεις μετά από αρκετό διάβασμα σε reviews,posts και δική μου εμπειρία: ->Προβλήματα ευθυγράμμισης παρουσιάζονται και στα δύο κιάλια,χρωματικό σφάλμα,προοδευτική μείωση της οξύτητας από τον κέντρο προς τα άκρα,κλπ. ->Αν γύριζα τον χρόνο πίσω στο 2011 που πήρα το 10" τηλεσκόπιο και μετά τα 15Χ70 για αναζήτηση στόχων,θα έπαιρνα για κιάλια αντί των 15Χ70,τα φθηνότερα-και με μεγαλύτερο οπτικό πεδίο και σταθερότητα-Opticron 11x70 ή τα αρκετά πιο ακριβά Helios 10.5x70. ->Τελικά μετά από 7 χρόνια εμπειρίας στην παρατήρηση,αποδείχθηκε (το 2018) σαφώς καλύτερη λύση για αναζήτηση στόχων και θέαση μεγάλων αστρικών πεδίων,όπως και για αρχική αξιολόγηση του seeing,η αγορά του διοπτρικού μου SW 102/500+AZ-3 με φακό 2" Baader Aspherical Hyperion 31mm,72o.Καλύτερα θα ήταν αν μπορούσα τότε να πάρω τον Explore Scientific 30mm,82o. Και όχι τα μεγάλα κιάλια,ανεξαρτήτως ποιότητας και μεγέθους... ->Τα 15Χ70+μονόποδο βγαίνουν μόνο όταν θέλω να δω κάτι στα γρήγορα,είτε επειδή δεν υπάρχει χρόνος για πιο σοβαρή παρατήρηση,είτε επειδή βαριέμαι... Όλα αυτά σου τα λέω Μάρκο για προβληματισμό.Για να κάνεις αγορά με προοπτική πολλών χρόνων. ->Ίσως το Bresser 90/500 με τη βάση του να είναι η βέλτιστη-value for money-φορητή λύση για σένα,που θα το κρατήσεις και στο μέλλον μόνο του ή και σε συνδυασμό με μεγαλύτερο τηλεσκόπιο. ->Αν επιμείνεις στα κιάλια,κοίταξε και την επιλογή 11x70,στην οικονομική κατηγορία,όπως σου έγραψα σε προηγούμενο post.Θα έχεις μεγαλύτερο οπτικό πεδίο, μεγαλύτερη φωτεινότητα και αρκετά μεγαλύτερη σταθερότητα από τα 15Χ70 και ακόμα περισσότερη απο τα 20Χ80. Φιλικά-Κώστας 🙂

Εδώ μια πρόσφατη συζήτηση για κιάλια και μονόποδο: Ιδιαίτερα εδώ υπάρχει μια αναφορά σε κιάλια 11x70: Βρήκα μεγάλα κιάλια μεγέθυνσης 10-11Χ σε διαμέτρους 60-70mm στην οικονομική κατηγορία: -> Στα 11x70: https://www.firstlightoptics.com/opticron-binoculars/opticron-oregon-observation-70mm-binoculars.html Εδώ ένα review που φαίνεται αξιόπιστο: https://www.skyatnightmagazine.com/reviews/binoculars/opticron-oregon-observation-11x70-binoculars Θυμάμαι για μια περίοδο πριν 7-8 χρόνια το F.L.O τα είχε προσφορά στις £49 ή £59.Μπορεί να είναι και καλύτερα από τα Skymaster 15x70,που δεν έχουν σταθερή οπτική και μηχανική ποιότητα από παρτίδα σε παρτίδα,όπως έχουμε διαπιστώσει πολλοί χρήστες τους. Αν μπορεί κάποιος να τα φέρει από Αγγλία χωρίς δασμούς από τελωνείο,φαίνεται καλός συμβιβασμός για παρατήρηση της ζώνης του Γαλαξία και DSO γενικά από σχετικά σκοτεινό ουρανό. Το πραγματικό exit pupil σε τέτοιας κατηγορίας κιάλια είναι μικρότερο από το θεωρητικό,οπότε εδώ θα είναι περίπου 6mm. https://www.astroshop.eu/instruments/ts-optics-binoculars-11x70/p,69166 https://www.teleskop-express.de/en/binoculars-spotting-scopes-microscopes-range-finders-31/binoculars-for-astronomy-24/ts-optics-11x70-le-porro-prism-binoculars-perfect-for-twilight-and-night-2005 Και αυτά από Γερμανία,που δεν τα γνωρίζω: https://www.doerr-outdoor.de/en-us/optics/binoculars/porro-prism-binoculars/jumbo-binoculars-11x70-black-533450 -> Στα 10x60: https://www.teleskop-express.de/en/binoculars-spotting-scopes-microscopes-range-finders-31/binoculars-for-astronomy-24/ts-optics-10x60-porro-binoculars-for-low-light-conditions-and-astronomy-1409 https://www.astroshop.eu/instruments/ts-optics-10x60-giant-binoculars/p,4588 Φιλικά-Κώστας 🙂 "Δεν γνωρίζεις τίποτα,μέχρι να εξασκηθείς σε αυτό" Richard P.Feynman "Πάσα επιστήμη χωριζομένη αρετής,πανουργία,ού σοφία φαίνεται" Πλάτων Αλήθεια <=> Αγάπη[Ταπεινότητα[Δικαιοσύνη]]