Δροσος Γεωργιος

Ανακαλύφθηκαν μοναδικά κοσμικά δαχτυλίδια που εντυπωσιάζουν τους επιστήμονες. Πρόκειται για δομές που ίσως κρύβουν στοιχεία για την ύπαρξη γαλαξιών και μαύρων τρυπών. Με τη βοήθεια της κοινότητας των αποκαλούμενων πολιτών-επιστημόνων αστρονόμοι εντόπισαν τον πιο ισχυρό «περίεργο ραδιοκύκλο» (Odd Radio Circle – ORC) που έχει παρατηρηθεί μέχρι σήμερα. Η ανακάλυψη αυτή θα μπορούσε να βοηθήσει τους ερευνητές να κατανοήσουν καλύτερα πώς σχηματίζονται αυτά τα ασυνήθιστα κοσμικά αντικείμενα καθώς και οι γαλαξίες που περικλείουν.«Οι ORC είναι από τις πιο παράξενες και όμορφες κοσμικές δομές που έχουμε δει ποτέ και ενδέχεται να κρύβουν ζωτικά στοιχεία για το πώς οι γαλαξίες και οι μαύρες τρύπες συν-εξελίσσονται», δήλωσε ο Ανάντα Χότα ιδρυτής του RAD@home Astronomy Collaboratory και συν-συγγραφέας της νέας μελέτης που περιγράφει τα ευρήματα.Οι ORC περιγράφηκαν για πρώτη φορά το 2019 από μια ομάδα που χρησιμοποίησε τη συστοιχία τηελσκοπίων Australian Square Kilometer Array Pathfinder. Ουσιαστικά πρόκειται για γιγάντιους, αμυδρούς δακτυλίους πλάσματος που φαίνεται να περιβάλλουν ορισμένους γαλαξίες και να εκπέμπουν ραδιοκύματα. Μέχρι σήμερα έχουν εντοπιστεί μόλις περίπου δώδεκα τέτοια τεράστια αντικείμενα τα περισσότερα από τα οποία είναι 10 έως 20 φορές μεγαλύτερα από το γαλαξία μας. Οι ερευνητές όμως πιστεύουν ότι ο νεοανακαλυφθείς ORC ίσως προσφέρει σημαντικά στοιχεία για τον τρόπο σχηματισμού αυτών των κοσμικών γιγάντων.Αυτός ο ORC είναι μοναδικός για δύο λόγους. Πρώτον, αποτελείται όχι από έναν αλλά από δύο δακτυλίους, αλληλοσυνδεόμενους σαν διάγραμμα Venn κάτι που έχει παρατηρηθεί μόλις μία ακόμη φορά. Δεύτερον είναι ο πιο μακρινός και ισχυρός ORC που έχει εντοπιστεί μέχρι σήμερα. Οι ερευνητές περιέγραψαν τα ευρήματα σε μια μελέτη που δημοσιεύθηκε στην επιθεώρηση «Monthly Notices of the Royal Astronomical Society».Οι νέοι δακτύλιοι εντοπίστηκαν αρχικά από πολίτες–επιστήμονες που συμμετείχαν στο RAD@home Astronomy Collaboratory, μια διεθνή ερευνητική πλατφόρμα πολιτών με έδρα την Ινδία. Η ύπαρξή τους επιβεβαιώθηκε αργότερα από ομάδα αστρονόμων που χρησιμοποίησε το Low-Frequency Array (LOFAR) — ένα δίκτυο ραδιοτηλεσκοπίων στην Ευρώπη — και το αντικείμενο ονομάστηκε RAD J131346.9+500320.«Το γεγονός ότι οι πολίτες–επιστήμονες τους ανακάλυψαν υπογραμμίζει τη συνεχιζόμενη σημασία της ανθρώπινης ικανότητας αναγνώρισης προτύπων, ακόμη και στην εποχή της μηχανικής μάθησης» δήλωσε ο Πράτικ Νταμπχάντεμπ αστρονόμος στο Εθνικό Κέντρο Πυρηνικής έρευνας της Πολωνίας και συν-συγγραφέας της νέας μελέτης.Προηγούμενες έρευνες είχαν υποθέσει ότι οι ORC μπορεί να σχηματίζονται όταν υπερμεγέθεις μαύρες τρύπες συγκρούονται, στέλνοντας κοσμικά κύματα κρούσης στο διάστημα. Ωστόσο, οι δίδυμοι δακτύλιοι του RAD J131346.9+500320 φαίνεται να περιβάλλουν ένα ρεύμα αερίου που μοιάζει με πίδακα. Με βάση αυτή τη δομή ο Νταμπχάντε και η ομάδα του προτείνουν ότι ενδέχεται να έχει σχηματιστεί από «υπερ-ανέμους» που ρέουν από τους σπειροειδείς γαλαξίες που περιέχει. Αυτό το σενάριο μπορεί να ισχύει και για άλλους ORC — αν και απαιτείται περισσότερη έρευνα για να επιβεβαιωθεί. Εκτός από το RAD J131346.9+500320, η μελέτη περιγράφει και δύο ακόμη αντικείμενα που εντοπίστηκαν σε συνεργασία με το RAD@home Astronomy Collaboratory: — ένα γαλαξία με διάμετρο 3 εκατομμύρια έτη φωτός, ο οποίος περιβάλλεται από έναν ραδιοφωνικό δακτύλιο, και — ένα άλλο γαλαξία που διαθέτει δακτύλιο γύρω από έναν από τους τεράστιους πίδακές του. Η μελλοντική έρευνα με το LOFAR και άλλα τηλεσκόπια, όπως το Παρατηρητήριο Vera C. Rubin στη Χιλή, ενδέχεται να βοηθήσει τους επιστήμονες να αποκαλύψουν περισσότερα για τη φύση και τον σχηματισμό αυτών των εντυπωσιακών δομών. Καλλιτεχνική απεικόνιση των δύο κοσμικών δακτυλίων https://www.naftemporiki.gr/techscience/2020950/anakalyfthikan-monadika-kosmika-dachtylidia-poy-entyposiazoyn-toys-epistimones/

Είναι αυτή η πρώτη φωτογραφία της σκοτεινής ύλης του Σύμπαντος; Ερευνητές υποστηρίζουν ότι κατέγραψαν οπτικά το μυστηριώδες δομικό κοσμικό υλικό. Παρά το γεγονός ότι αποτελεί περισσότερο από το ένα τέταρτο του Σύμπαντος, η σκοτεινή ύλη έχει παραμείνει πεισματικά αόρατη στα τηλεσκόπια των επιστημόνων για δεκαετίες. Όμως διεθνής ερευνητική ομάδα πιστεύει ότι εντόπισε τα ίχνη της.Αν και αυτή η … άπιαστη ύλη δεν εκπέμπει καμία δική της ενέργεια η κρατούσα θεωρία αναφέρει πώς όταν τα σωματίδια της συγκρούονται παράγουν εκλάμψεις ακτινοβολίας γάμμα. Για αυτόν τον λόγο οι επιστήμονες θεωρούν ότι η μυστηριώδης λάμψη ακτίνων γάμμα που προέρχεται από το εσωτερικό του δικού μας γαλαξία θα μπορούσε να αποκαλύψει πού κρύβεται η σκοτεινή ύλη.Αν έχουν δίκιο αυτό θα μπορούσε να αποτελέσει την πρώτη απτή απόδειξη ότι η σκοτεινή ύλη πράγματι υπάρχει. «Η σκοτεινή ύλη κυριαρχεί στο σύμπαν και συγκρατεί τους γαλαξίες. Είναι εξαιρετικά σημαντική και σκεφτόμαστε συνεχώς τρόπους για να την ανιχνεύσουμε. Οι ακτίνες γάμμα και ειδικά το περίσσιο φως που παρατηρούμε στο κέντρο του γαλαξία μας θα μπορούσαν να είναι το πρώτο μας στοιχείο» λέει ο καθηγητής Τζόσεφ Σιλκ συν–συγγραφέας της μελέτης. Η εικόνα Η σκοτεινή ύλη είναι ένας αόρατος τύπος σωματιδίου που αποτελεί μεγάλο μέρος της επιπλέον μάζας που «λείπει» από τους περισσότερους γαλαξίες. Αν και οι επιστήμονες μπορούν να δουν τα βαρυτικά αποτελέσματα που προκαλεί αυτή η κρυμμένη μάζα, η σκοτεινή ύλη δεν εκπέμπει ενέργεια που να μπορεί να ανιχνευθεί από τα τηλεσκόπια.Από το 2008 ο δορυφόρος Fermi της NASA κατασκευάζει σταδιακά μια εικόνα του γαλαξία μας μέσω ακτίνων γάμμα. Όταν οι επιστήμονες παρατήρησαν αυτήν την εικόνα, διέκριναν κάτι εξαιρετικά ασυνήθιστο: το κέντρο του γαλαξία μας φαινόταν να είναι γεμάτο με μια διάχυτη λάμψη ακτίνων γάμμα η οποία δεν προερχόταν από κάποια συγκεκριμένη πηγή.Για να εξηγήσουν αυτό το φαινόμενο, οι επιστήμονες πρότειναν δύο ανταγωνιστικές θεωρίες. Είτε η λάμψη προέρχεται από τους περιστρεφόμενους πυρήνες ετοιμοθάνατων άστρων είτε από συγκρουόμενη σκοτεινή ύλη. Ωστόσο το να διαπιστωθεί ποια από τις δύο εξηγήσεις είναι η σωστή αποδείχθηκε εξαιρετικά δύσκολο. Η σκοτεινή ύλη Η σκοτεινή ύλη υπερτερεί σε μάζα της ορατής ύλης περίπου έξι προς ένα αποτελώντας περίπου το 27% του Σύμπαντος. Σε αντίθεση με την κανονική ύλη, δεν αλληλεπιδρά με την ηλεκτρομαγνητική δύναμη και έτσι δεν απορροφά, δεν ανακλά και δεν εκπέμπει φως κάτι που την καθιστά εξαιρετικά δύσκολο να εντοπιστεί. Οι ερευνητές έχουν καταφέρει να συμπεράνουν την ύπαρξή της μόνο από τα βαρυτικά αποτελέσματα που φαίνεται να ασκεί στην ορατή ύλη. Η ανακάλυψη Στη νέα τους μελέτη που δημοσιεύτηκε στην επιθεώρηση «Physical Review Letters» οι ερευνητές χρησιμοποίησαν υπερυπολογιστές για να δημιουργήσουν έναν χάρτη της σκοτεινής ύλης μέσα στο γαλαξία μας. Αυτό που διαφοροποίησε την προσέγγισή τους ήταν ότι συνυπολόγισαν τον τρόπο με τον οποίο σχηματίστηκε ο γαλαξίας μας.«Ο γαλαξίας μας σχηματίστηκε από ένα τεράστιο νέφος σκοτεινής ύλης. Η κανονική ύλη ψύχθηκε και έπεσε προς τα κεντρικά τμήματα, παρασύροντας μαζί της και μέρος της σκοτεινής ύλης» εξηγεί ο Σιλκ. Με το πέρασμα δισεκατομμυρίων ετών, η σκοτεινή ύλη από αυτά τα συστήματα συσσωρεύτηκε στον πυκνό γαλαξιακό πυρήνα, αυξάνοντας τον αριθμό των συγκρούσεων.Όταν οι ερευνητές συνέκριναν τις προσομοιώσεις τους με πραγματικές εικόνες του γαλαξία από το Fermi διαπίστωσαν ότι τα αποτελέσματα ταίριαζαν. Αν και αυτό δεν αποτελεί ακόμη αδιάσειστη απόδειξη της ύπαρξης σκοτεινής ύλης ενισχύει την ελκυστική πιθανότητα ότι η λάμψη ακτίνων γάμμα όντως προέρχεται από αυτήν.«Το βασικό μας νέο εύρημα είναι ότι η σκοτεινή ύλη ταιριάζει με τα δεδομένα ακτίνων γάμμα τουλάχιστον εξίσου καλά με την εναλλακτική υπόθεση των νετρονικών άστρων» «Έχουμε αυξήσει τις πιθανότητες ότι η σκοτεινή ύλη έχει ανιχνευθεί έμμεσα» λέει ο Σιλκ. Παραμένει, ωστόσο, πιθανό η λάμψη ακτίνων γάμμα να παράγεται από περιστρεφόμενα άστρα νετρονίων.Ο καθηγητής Silk αναφέρει ότι η «μεγάλη του ελπίδα» είναι πως το παρατηρητήριο Cerenkov Telescope Array, το οποίο πρόκειται να κατασκευαστεί στη Χιλή, θα μπορέσει να επιλύσει οριστικά τη διαμάχη. Το Cerenkov Telescope Array θα είναι το ισχυρότερο τηλεσκόπιο ακτίνων γάμμα στον κόσμο και θα διαθέτει την ευαισθησία να ανιχνεύει τις ελάχιστες διαφορές ανάμεσα στις ακτίνες γάμμα που παράγονται από τη σκοτεινή ύλη και στην ακτινοβολία που προέρχεται από περιστρεφόμενα άστρα νετρονίων.Εναλλακτικά, το τηλεσκόπιο θα μπορούσε να σαρώσει κοντινούς νάνους γαλαξίες, οι οποίοι θεωρείται ότι αποτελούνται κυρίως από σκοτεινή ύλη. «Η ανίχνευση του ίδιου σήματος που εντόπισε το Fermi στο κέντρο του γαλαξία θα επιβεβαίωνε την υπόθεση της σκοτεινής ύλης» λέει ο Σιλκ. Η εικόνα της έκλαμψης ακτίνων γάμμα που η ερευνητική ομάδα εκτιμά ότι είναι προϊόν της σκοτεινής ύλης. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2021209/einai-ayti-i-proti-fotografia-tis-skoteinis-ylis-toy-sympantos/

Ανακαλύφθηκαν πανάρχαιοι δεινόσαυροι που φωτίζουν την εμφάνιση και εξέλιξη τους στη Γη. Πρόκειται για άγνωστα είδη που ζούσαν πριν από περίπου 230 εκατ. έτη. Δύο εντυπωσιακές ανακαλύψεις άγνωστων ειδών δεινοσαύρων έγιναν στην Αργεντινή που θεωρείται ένας από τους παλαιοντολογικούς παραδείσους του πλανήτη αφού ζούσαν εκεί δεκάδες είδη δεινοσαύρων ορισμένοι εκ των οποίων ήταν οι μεγαλύτεροι σε μέγεθος που γνωρίζουμε και τώρα εντοπίζονται δύο από τους αρχαιότερους επιβεβαιώνοντας έτσι τον κεντρικό ρόλο που έπαιζε η Αργεντινή στο παγκόσμιο οικοσύστημα την επίμαχη γεωλογική περίοδο στη Γη.Η πρώτη ανακάλυψη έγινε στην οροσειρά των Άνδεων όπου εντοπίστηκε ένας σχεδόν πλήρης σκελετός ενός νέου είδους δεινοσαύρου που έζησε πριν από περίπου 230 εκατομμύρια χρόνια ενώ ανάλογης ηλικίας είναι και ο δεύτερος δεινόσαυρος που ανακαλύφθηκε.Οι παλαιοντολόγοι με τα διαθέσιμα στοιχεία έχουν οριοθετήσει την εμφάνιση των δεινοσαύρων στη Γη πριν από περίπου 230 εκατ. έτη άρα τα δύο είδη είναι από τα πρώτα που γνωρίζουμε και η μελέτη τους θα ρίξει φως στην ύπαρξη και εξέλιξη των δεινοσαύρων που έγιναν γρήγορα κυρίαρχοι της Γης για περίπου 170 εκατ. έτη και η βασιλεία του έληξε όταν πριν από 66 εκατ. έτη έπεσε στον πλανήτη ένας τεράστιος αστεροειδής προκαλώντας παγκόσμια καταστροφή που οδήγησε σε εξαφάνιση του 80% της ζωής.Ο σκελετός που βρέθηκε σε υψόμετρο τριών χιλιάδων μέτρων διέθετε μακρύ λαιμό και έλαβε την ονομασία «Huayracursor jaguensis». Εντοπίστηκε από ομάδα παλαιοντολόγων του Conicet, του δημόσιου ερευνητικού ινστιτούτου της Αργεντινής και η ανακάλυψη δημοσιεύτηκε στην επιθεώρηση «Nature».Το είδος αυτό έζησε στο τέλος της Τριασικής, γεωλογικής περιόδου κατά την οποία εμφανίστηκαν οι πρώτοι δεινόσαυροι και οι πρόγονοι των θηλαστικών, διευκρίνισαν οι ερευνητές στην ανακοίνωσή τους. «Υπολογίζουμε ότι ο Huayracursor πρέπει να είναι μεταξύ 230 και 225 εκατομμυρίων ετών, γεγονός που τον καθιστά έναν από τους παλαιότερους δεινόσαυρους στον κόσμο», εξήγησε ο Αγκουστίν Μαρτινέλι ένας από τους ερευνητές.Αν το είδος αυτό που ανακαλύφθηκε ανήκει σε σειρά φυτοφάγων δεινοσαύρων που περιλαμβάνει τους γιγάντιους δεινόσαυρους με τον μακρύ λαιμό, οι ερευνητές διευκρινίζουν ότι ένας ενήλικας θα πρέπει να είχε ύψος περίπου δύο μέτρα και βάρος περίπου 18 κιλά. Ο σκελετός που βρέθηκε αποτελείται από τμήμα του κρανίου, πλήρη σπονδυλική στήλη ως την ουρά και σχεδόν ολόκληρα μπροστινά και πίσω άκρα. Οι συντάκτες του άρθρου εκτιμούν ότι το απολίθωμα αυτό θα γίνει σημείο αναφοράς για τη μελέτη της εξέλιξης των δεινοσαύρων χάρη στο γεγονός ότι είναι σχεδόν ολόκληρο. Ο θηρευτής Ο δεύτερος δεινόσαυρος που εντοπίστηκε στην Αργεντινή ζούσε πριν από 231 έως 226 εκατομμύρια χρόνια, είχε μήκος περίπου 1,2 μέτρα και βάρος γύρω στα 8-9 κιλά. Έλαβε την ονομασία «Anteavis crurilongus» και ήταν ένα πρώιμο είδος θηρόποδων, που ανήκε εκτός της ομάδας Neotheropoda, αλλά παρουσίαζε εξελιγμένα χαρακτηριστικά τα οποία μέχρι πρότινος θεωρούνταν αποκλειστικά αυτής της ομάδας. Στα θηρόποδα ανήκαν πολλοί σαρκοφάγοι δεινόσαυροι συμπεριλαμβανομένου του Τυραννόσαυρου ρεξ.«Είναι ένας από τους αρχαιότερους και πιο πρωτόγονους δεινόσαυρους που έχουν ανακαλυφθεί μέχρι σήμερα. Η πρώιμη διαφοροποίηση των δεινοσαύρων προκάλεσε μια μεγάλη οικολογική αλλαγή στα χερσαία οικοσυστήματα, που κορυφώθηκε με τις συναθροίσεις τετράποδων όπου οι δεινόσαυροι κυριαρχούσαν σε αφθονία στα τέλη της Τριαδικής περιόδου, πριν από 201 εκατομμύρια χρόνια. Επομένως η μελέτη της αρχικής διαφοροποίησης των δεινοσαύρων είναι κρίσιμη για να κατανοήσουμε την εγκαθίδρυση των μεσοζωικών οικοσυστημάτων. Ωστόσο η έλλειψη συνεχών στρωματογραφικών δεδομένων από τις λίγες γεωλογικές ενότητες που διατηρούν τους αρχαιότερους γνωστούς δεινόσαυρους (233–227 εκατ. χρόνια πριν) περιορίζει την κατανόησή μας αυτής της αρχικής εξελικτικής φάσης» δήλωσε ο Δρ. Ρικάρντο Μαρτίνες από το Εθνικό Πανεπιστήμιο του Σαν Χουάν και οι συνεργάτες του που δημοσιεύουν την ανακάλυψη στην επιθεώρηση «Nature Ecology & Evolution». Καλλιτεχνική απεικόνιση του αρχαίου θηρόποδου δεινοσαύρου που ανακαλύφθηκε στην Αργεντινή. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2020852/anakalyfthikan-panarchaioi-deinosayroi-poy-fotizoyn-tin-emfanisi-kai-exelixi-toys-sti-gi/

Η έκτη αίσθηση υπάρχει και είναι ζωτική για την ανθρώπινη υγεία λένε ερευνητές. Έλαβαν χρηματοδότηση Εθνικά Ινστιτούτα Υγείας των ΗΠΑ για να την μελετήσουν. Είναι ένα ερώτημα που φαίνεται να πρέπει να έχει μια απλή απάντηση: πόσες αισθήσεις έχει ο άνθρωπος; Μεγαλώνοντας, οι περισσότεροι από εμάς μάθαμε ότι υπάρχουν πέντε βασικές αισθήσεις – η όραση, η όσφρηση, η ακοή, η γεύση και η αφή. Ωστόσο, μπορεί να ήρθε η ώρα να ξαναγραφτούν τα σχολικά βιβλία. Επιστήμονες από το Ινστιτούτο Scripps Research υποστηρίζουν ότι το ανθρώπινο σώμα διαθέτει μια «κρυφή έκτη αίσθηση» που ονομάζεται εσωτερική αίσθηση (interoception).Η interoception είναι μια «υπομελετημένη διαδικασία», μέσω της οποίας το νευρικό σύστημα λαμβάνει και ερμηνεύει συνεχώς φυσιολογικά σήματα του σώματος, ώστε να διατηρείται η ομαλή λειτουργία των ζωτικών οργάνων. Βοηθά τον εγκέφαλο να καταλαβαίνει πότε πρέπει να αναπνεύσει, πότε πέφτει η αρτηριακή πίεση ή πότε το σώμα πολεμά μια λοίμωξη, σύμφωνα με τους ερευνητές.Η ερευνητική ομάδα έλαβε επιχορήγηση 14,2 εκατομμυρίων δολαρίων από τα Εθνικά Ινστιτούτα Υγείας των ΗΠΑ (NIH), για να ερευνήσει πλήρως αυτή τη μυστηριώδη αίσθηση. «Η εσωτερική αίσθηση είναι θεμελιώδης για σχεδόν κάθε πτυχή της υγείας, αλλά παραμένει μια σε μεγάλο βαθμό ανεξερεύνητη περιοχή της νευροεπιστήμης», δήλωσε ο καθηγητής Ξιν Τζιν, ο οποίος θα ηγηθεί μέρους της μελέτης. Τι είναι η έκτη αίσθηση Η interoception προτάθηκε για πρώτη φορά στις αρχές του 20ού αιώνα από τον Βρετανό νευροεπιστήμονα Τσαρλς Σέρινγκτον αλλά αγνοήθηκε από την επιστημονική κοινότητα μέχρι περίπου πριν από δέκα χρόνια. Οι πέντε κλασικές αισθήσεις – όραση, όσφρηση, ακοή, γεύση και αφή – είναι εξωτερικές και βασίζονται σε ειδικά αισθητήρια όργανα (π.χ. τα μάτια για την όραση, η μύτη για την όσφρηση).Αντίθετα η interoception λειτουργεί μέσω ενός δικτύου νευρικών οδών που βρίσκονται βαθιά μέσα στο σώμα. Για αυτό οι ερευνητές την αποκαλούν «την κρυφή έκτη αίσθηση». Ενώ είναι ζωτικής σημασίας για την αντίληψη του πώς νιώθουμε κάθε στιγμή, παραμένει σχετικά ανεξερεύνητη. «Τα σήματα από τα εσωτερικά όργανα εξαπλώνονται ευρέως, συχνά αλληλεπικαλύπτονται και είναι δύσκολο να απομονωθούν και να μετρηθούν» εξηγούν οι ερευνητές. Πώς λειτουργεί Η interoception μας βοηθά να αισθανόμαστε και να ερμηνεύουμε τα εσωτερικά σήματα που ρυθμίζουν τις ζωτικές λειτουργίες του σώματος, όπως: * η πείνα και η δίψα * η θερμοκρασία του σώματος, * ο καρδιακός ρυθμός. Προβλήματα σε αυτήν τη λειτουργία έχουν συνδεθεί με πλήθος παθήσεων: αυτοάνοσα νοσήματα χρόνιο πόνο υπέρταση καθώς και ψυχικές διαταραχές όπως κατάθλιψη, άγχος και διατροφικές διαταραχές οι νευρώνες που μεταφέρουν αυτά τα μηνύματα διαπερνούν ιστούς από την καρδιά και τους πνεύμονες μέχρι το στομάχι και τα νεφρά, χωρίς σαφή ανατομικά όρια Ο στόχος των ερευνητών Με τη νέα χρηματοδότηση, η ομάδα του Scripps Research σκοπεύει να χαρτογραφήσει το πώς συνδέονται οι αισθητικοί νευρώνες με τα εσωτερικά όργανα (όπως η καρδιά και το γαστρεντερικό σύστημα), δημιουργώντας τον πρώτο “Άτλαντα” του εσωτερικού αισθητικού συστήματος. Πέρα από τη βιολογική γνώση, η αποκωδικοποίηση της interoception θα μπορούσε να οδηγήσει σε νέες θεραπείες για πλήθος ασθενειών και ψυχικών διαταραχών.«Με τη δημιουργία του πρώτου άτλαντα αυτού του συστήματος, στοχεύουμε να θέσουμε τα θεμέλια για να κατανοήσουμε καλύτερα πώς ο εγκέφαλος κρατά το σώμα σε ισορροπία, πώς αυτή η ισορροπία μπορεί να διαταραχθεί στην ασθένεια και πώς θα μπορούσαμε να την αποκαταστήσουμε», δήλωσε ο καθηγητής Τζιν. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2020711/i-ekti-aisthisi-yparchei-kai-einai-zotiki-gia-tin-anthropini-ygeia-lene-ereynites/

Roscosmos Από σήμερα: ένας διαστημικός περίπατος ή δραστηριότητα εκτός οχήματος (EVA) 16 Οκτωβρίου στις 7:50 μ.μ. ώρα Μόσχας Οι κοσμοναύτες Sergei Ryzhikov και Alexei Zubritsky θα βγουν από τον σταθμό και θα εγκαταστήσουν εξοπλισμό για το επιστημονικό πείραμα Ekran-M ▶️ Ο μεγαλύτερος διαστημικός περίπατος από Ρώσους κοσμοναύτες εκτός του ISS διήρκεσε 8 ώρες και 12 λεπτά ▶️ Ο κάτοχος του παγκόσμιου ρεκόρ για τους περισσότερους διαστημικούς περιπάτους είναι ο Anatoly Solovyov, με τον 16ο διαστημικό του περίπατο https://vk.com/roscosmos?z=photo-30315369_457372915%2F39971956007275040f https://vk.com/roscosmos?w=wall-30315369_594227

Στα πρόθυρα της εξαφάνισης το πιο… viral λουλούδι στον κόσμο. Πρόκειται για μια οικογένεια ορχιδέας που είναι εξαιρετικά δημοφιλής στους χρήστες του Internet. Μοιάζουν με μικροσκοπικές μαϊμούδες που κοιτάζουν μέσα από την ομίχλη. Γνωστά στους επιστήμονες ως Dracula, οι αποκαλούμενες «ορχιδέες με πρόσωπο πιθήκου» έχουν γίνει διαδικτυακές διασημότητες. Εκατομμύρια άνθρωποι έχουν μοιραστεί φωτογραφίες τους, θαυμάζοντας λουλούδια που φαίνεται να χαμογελούν, κατσουφιάζουν ή είναι θλιμμένα. Πίσω όμως από αυτή τη viral γοητεία κρύβεται μια πολύ διαφορετική πραγματικότητα: οι περισσότερες από αυτές τις ορχιδέες βρίσκονται στα πρόθυρα της εξαφάνισης.Μια νέα παγκόσμια έρευνα αποκάλυψε την κατάσταση διατήρησης όλων των γνωστών ειδών Dracula. Τα ευρήματα είναι δυσοίωνα: σχεδόν επτά στα δέκα είδη από τα 133 που μελετήθηκαν απειλούνται με εξαφάνιση. Πολλά υπάρχουν μόνο σε μικροσκοπικά τμήματα δασών, κάποια σε μία ή δύο γνωστές τοποθεσίες, ενώ ορισμένα γνωρίζουμε μόνο από φυτά που καλλιεργούνται σε θερμοκήπια και οι άγριοι πληθυσμοί τους ίσως έχουν ήδη χαθεί.Αυτές οι ορχιδέες αναπτύσσονται κυρίως στα νεφοδάση των Άνδεων σε Κολομβία και Ισημερινό, οικοσυστήματα με τεράστιο πλούτο βιοποικιλότητας, αλλά και από τα πιο απειλούμενα στον πλανήτη. Η επιβίωσή τους εξαρτάται από δροσερές, υγρές συνθήκες σε μεσαία και υψηλά υψόμετρα, όπου η ομίχλη περιβάλλει συνεχώς τα δέντρα. Παράνομη συλλογή και «ορχιδέο-μανία» Δυστυχώς, οι ίδιες αυτές πλαγιές αποψιλώνονται ταχύτατα για κτηνοτροφία, καλλιέργειες (όπως αβοκάντο), οδοποιία και εξορύξεις — δραστηριότητες που απειλούν άμεσα πολλά είδη Dracula, όπως το Dracula terborchii. Καθώς τα δάση συρρικνώνονται και κατακερματίζονται, οι ορχιδέες χάνουν τα μικροκλίματα (τις ιδιαίτερες συνθήκες θερμοκρασίας, φωτός και υγρασίας) που χρειάζονται για να επιβιώσουν.Ένας άλλος κίνδυνος προέρχεται από τη γοητεία που ασκούν στους ανθρώπους. Οι ορχιδέες είναι πολύτιμες εδώ και αιώνες. Το ευρωπαϊκό εμπόριο άρχισε τον 19ο αιώνα, όταν η «ορχιδεομανία» κατέκλυσε τους πλούσιους συλλέκτες, προκαλώντας μαζική συλλογή άγριων φυτών στις τροπικές περιοχές.Σήμερα το ενδιαφέρον αυτό αναζωπυρώνεται μέσω του Διαδικτύου. Αν και πολλοί καλλιεργητές εμπορεύονται φυτά από υπεύθυνες καλλιέργειες, άλλοι εξακολουθούν να αναζητούν άγρια δείγματα, και τα είδη Dracula δεν αποτελούν εξαίρεση. Για ένα φυτό που μπορεί να έχει μόνο μερικές δεκάδες άτομα στη φύση, μια μόνο αποστολή συλλογής μπορεί να είναι καταστροφική. Από τη δημοτικότητα στην προστασία Σε βορειοδυτικές περιοχές του Ισημερινού η Reserva Drácula προστατεύει μία από τις πλουσιότερες συγκεντρώσεις αυτών των ορχιδέων στον κόσμο, τουλάχιστον δέκα είδη Dracula πέντε από τα οποία δεν υπάρχουν πουθενά αλλού στη Γη. Όμως οι απειλές πλησιάζουν: αποψίλωση, παράνομη εξόρυξη και η παρουσία ένοπλων ομάδων απειλούν το προσωπικό του καταφυγίου και τις τοπικές κοινότητες.Οι περιβαλλοντολόγοι του οργανισμού Fundación EcoMinga, που διαχειρίζεται την περιοχή, περιγράφουν την κατάσταση ως «επείγουσα». Προτείνουν ενίσχυση της τοπικής παρακολούθησης στήριξη βιώσιμης γεωργίας και ανάπτυξη οικοτουρισμού ώστε να προκύπτει εισόδημα από την προστασία και όχι από την καταστροφή του δάσους. Ένα λουλούδι γεμάτο μυστήριο Από κοντά, οι ορχιδέες αυτές κόβουν την ανάσα. Το όνομα Dracula δεν προέρχεται από τους βρικόλακες, αλλά από τη λατινική λέξη για τον «μικρό δράκο» αναφορά στα μακριά, κυνόμορφα σέπαλά τους, τα πέταλα που προστατεύουν το αναπτυσσόμενο άνθος.Οι παράξενες μορφές τους κατέπληξαν τους βοτανολόγους του 19ου αιώνα, που αρχικά νόμιζαν ότι πρόκειται για φάρσα. Καθώς όμως ανακαλύπτονταν περισσότερα είδη, πολλοί παρατήρησαν ότι μοιάζουν με μικροσκοπικούς πιθήκους εξ ου και το προσωνύμιο «ορχιδέες με πρόσωπο πιθήκου». Τις αποκαλούν τα πάντα του κόσμου των ορχιδεών: χαρισματικές, αναγνωρίσιμες, αλλά και βαθιά απειλούμενες όπως οι σπάνιες ασιατικές αρκούδες. Η νέα αξιολόγηση Μέχρι πρόσφατα, μόνο λίγα είδη Dracula είχαν επίσημα αξιολογηθεί για την κατάσταση διατήρησής τους. Τώρα, μια διεθνής ομάδα βοτανολόγων από Κολομβία και Ισημερινό, σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης και την Διεθνή Ένωση για τη Διατήρηση της Φύσης (IUCN) , κάλυψε αυτό το κενό. Χρησιμοποιώντας δείγματα από φυτολόγια, δεδομένα πεδίου και τοπική γνώση, χαρτογράφησαν πού απαντάται κάθε είδος και πόσο δάσος απομένει. Τα αποτελέσματα επιβεβαιώνουν τους φόβους: τα είδη Dracula βρίσκονται σε σοβαρό κίνδυνο.Παρά το δυσοίωνο τοπίο, υπάρχουν λόγοι αισιοδοξίας. Η Reserva Drácula και άλλες προστατευόμενες περιοχές λειτουργούν ως καταφύγια όχι μόνο για τις ορχιδέες, αλλά και για βατράχους, πιθήκους και αμέτρητα άλλα είδη. Τοπικοί οργανισμοί συνεργάζονται με τις κοινότητες για να προωθήσουν βιώσιμη γεωργία, να αναπτύξουν οικοτουρισμό και να ανταμείψουν την προστασία της φύσης μέσω προγραμμάτων πληρωμών για υπηρεσίες οικοσυστήματος. Από τα social media στη δράση Υπάρχει επίσης η ευκαιρία να μετατραπεί η δημοτικότητα σε προστασία. Η ίδια διαδικτυακή φήμη που αυξάνει τη ζήτηση μπορεί να χρηματοδοτήσει τη διατήρησή τους. Αν οι viral αναρτήσεις με τα «χαμογελαστά λουλούδια» συνοδεύονταν από πληροφορίες για την προέλευσή τους και τον κίνδυνο που διατρέχουν, θα μπορούσαν να αλλάξουν τη στάση του κοινού απέναντι στη συλλογή άγριων φυτών.Όπως το πάντα έγινε σύμβολο της προστασίας της άγριας ζωής, έτσι και οι ορχιδέες με πρόσωπο μαϊμούς θα μπορούσαν να γίνουν σύμβολα προστασίας της φυτικής ζωής — μια υπενθύμιση ότι η βιοποικιλότητα δεν αφορά μόνο τα ζώα. Το αν οι μελλοντικές γενιές θα βλέπουν αυτά τα πρόσωπα στα δάση ή μόνο στις οθόνες τους, θα εξαρτηθεί από το πώς θα δράσουμε τώρα. Οι ορχιδέες με πρόσωπο πιθήκου κινδυνεύουν με εξαφάνιση. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2020656/sta-prothyra-tis-exafanisis-to-pio-viral-loyloydi-sto-kosmo/

Επιστήμονας της NASA υποστηρίζει ότι οι εξωγήινοι μας έψαχναν αλλά δεν μας βρήκαν και σταμάτησαν την αναζήτηση επειδή βαρέθηκαν. Μια νέα ανατρεπτική μελέτη για τη νοήμων ζωή στο Σύμπαν. Ένα από τα ερωτήματα που τίθενται για το αν υπάρχουν και άλλοι εξελιγμένοι πολιτισμοί στο Σύμπαν είναι γιατί δεδομένης της ύπαρξης εκατοντάδων δισεκατομμυρίων πλανητών στον γαλαξία μας και αμέτρητων στον υπόλοιπο Κόσμο δεν έχουμε δει κανένα πειστικό σημάδι νοήμονος ζωής πέρα από τη Γη.Ο Δρ. Ρόμπιν Κόρμπετ, ανώτερος ερευνητής στο Πανεπιστήμιο του Μέριλαντ στη Βαλτιμόρη, ο οποίος εργάζεται στο Κέντρο Διαστημικών Πτήσεων Goddard της NASA παρουσιάζει σε μελέτη του μια ενδιαφέρουσα πιθανότητα: αν υπάρχουν εξωγήινοι ίσως η τεχνολογία τους να είναι μόνο ελαφρώς ανώτερη από τη δική μας και αφού εξερεύνησαν για λίγο τη δική τους διαστημική τους γειτονιά και δεν βρήκαν κάτι απλώς βαρέθηκαν και σταμάτησαν να ασχολούνται καθιστώντας έτσι δύσκολο τον εντοπισμό τους πλέον από εμάς.Το σενάριο αυτό στηρίζεται στην αρχή της «ριζικής κοινοτοπίας» (radical mundanity), η οποία απορρίπτει την ιδέα εξωγήινων που κινούνται αστραπιαία στο Σύμπαν έχοντας κατακτήσει φυσικούς νόμους πέρα από τη δική μας κατανόηση. Αντίθετα προτείνει ένα γαλαξία που φιλοξενεί έναν περιορισμένο αριθμό πολιτισμών με τεχνολογία όχι πολύ πιο εντυπωσιακή από τη δική μας.«Η ιδέα είναι ότι είναι πιο εξελιγμένοι αλλά όχι πολύ πιο εξελιγμένοι. Είναι σαν να έχεις ένα iPhone 42 αντί για ένα iPhone 17. Αυτό φαίνεται πιο πιθανό, πιο φυσικό, γιατί δεν προτείνει κάτι εξωπραγματικό» λέει ο Κόρμπετ που ανέπτυξε αυτή τη θεωρία εξετάζοντας τις εξηγήσεις των ερευνητών για την αποκαλούμενη «μεγάλη σιωπή» γνωστή και ως παράδοξο του Φέρμι δηλαδή τη διαφορά ανάμεσα στην έλλειψη αποδεικτικών στοιχείων για εξωγήινους πολιτισμούς και στην πιθανότητα ύπαρξής τους σε ένα αχανές σε έκταση Σύμπαν που έχει ηλικία πολλών δισ. ετών.Οι περισσότερες θεωρίες που έχουν αναπτυχθεί για να απαντήσουν σε αυτό το παράδοξο φάνηκαν στον Κόρμπετ υπερβολικά εξωτικές: Μια θεωρία είναι ότι ίσως οι εξωγήινοι να είναι τόσο προηγμένοι που να μην μπορούμε να τους ανιχνεύσουμε. Μία άλλη αναφέρει ότι ίσως η Γη να είναι ένας κοσμικός ζωολογικός κήπος για προηγμένους εξωγήινους δηλαδή μας επισκέπτονται και μας παρατηρούν όπως εμείς τα ζώα στους ζωολογικούς κήπους αποφεύγοντας να κάνουν ορατή την παρουσία τους χωρίς να διατυπώνεται όμως εξήγηση γιατί το κάνουν αυτό. Άλλη θεωρία αναφέρει ότι ίσως η Γη να είναι το μοναδικό σπίτι νοήμων ζωής στον γαλαξία μας. Οι τεχνοϋπογραφές Η αναζήτηση για εξωγήινη νοημοσύνη (SETI) επικεντρώνεται στην ανίχνευση «τεχνοϋπογραφών», ενδείξεων προηγμένης τεχνολογίας. Ένας ανεπτυγμένος πολιτισμός θα μπορούσε να κάνει γνωστή την ύπαρξή του με ισχυρά λέιζερ-φάρους, να στείλει ρομποτικούς ανιχνευτές σε όλο το γαλαξία ή να χτίσει τεράστιες δομές στο Διάστημα για διαφόρους σκοπούς όπως το να αξιοποιήσει την ενέργεια του μητρικού του άστρου του. Ένας προηγμένος εξωγήινος πολιτισμός θα μπορούσε ακόμη να επισκεφθεί άλλους πλανήτες ή να διασκορπίσει τεχνητά αντικείμενα στο Διάστημα, όλα αυτά θα μπορούσαν να κάνουν γνωστή την ύπαρξη του. Η νέα θεωρία Η αρχή της ριζικής κοινοτοπίας, ωστόσο, λέει όχι. Εξηγεί τη μεγάλη σιωπή προτείνοντας ότι οι εξωγήινες κοινωνίες έφτασαν σε ένα τεχνολογικό «ταβάνι» το οποίο βρίσκεται λίγο πάνω από το τεχνολογικό επίπεδο που βρίσκεται σήμερα η ανθρωπότητα. «Δεν μπορούν να κάνουν διαστρικά ταξίδια, δεν διαθέτουν μηχανές βασισμένες στη σκοτεινή ενέργεια ή τη σκοτεινή ύλη ή στις μαύρες τρύπες. Δεν αξιοποιούν νέους φυσικούς νόμους», υποστηρίζει ο Κόρμπετ.Αν συμβαίνει αυτό, τότε οι εξωγήινοι πολιτισμοί θα δυσκολεύονταν να διατηρήσουν για εκατομμύρια χρόνια ισχυρά σήματα λέιζερ, δεν θα μπορούσαν να πετούν εύκολα μεταξύ πλανητών, και αφού εξερεύνησαν το γαλαξία με ρομποτικά σκάφη, ίσως απλώς κουράστηκαν με τις ίδιες πληροφορίες και τα παράτησαν.Ο κορυφαίος συγγραφέας επιστημονικής φαντασίας Άρθουρ Κλαρκ είχε πει κάποτε: «Υπάρχουν δύο πιθανότητες. Είτε είμαστε μόνοι στο Σύμπαν είτε όχι. Και οι δύο είναι εξίσου τρομακτικές». Ο Κόρμπετ υποψιάζεται ότι η αλήθεια ίσως βρίσκεται κάπου στη μέση. «Σε ένα πιο κοινότοπο και λιγότερο τρομακτικό Σύμπαν η επαφή με εξωγήινους μπορεί να μας αφήσει κάπως απογοητευμένους».Ο καθηγητής Μάικλ Γκάρετ, διευθυντής του Κέντρου Αστροφυσικής Jodrell Bank αναφέρει τη νέα θεωρία ως «μια φρέσκια οπτική» αλλά εκφράζει επιφυλάξεις. «Προβάλλει μια πολύ ανθρώπινη αίσθηση απάθειας πάνω στο υπόλοιπο Σύμπαν. Δυσκολεύομαι να πιστέψω ότι κάθε νοήμων ζωή θα ήταν τόσο ομοιόμορφα βαρετή. Οποιοδήποτε τεχνολογικό όριο μπορεί να βρίσκεται πολύ πάνω από το δικό μας επίπεδο».Σε δική του μελέτη που θα δημοσιευθεί στην επιθεώρηση «Acta Astronautica» ο Γκάρετ υποστηρίζει μια διαφορετική θεωρία. «Τείνω σε μια πιο τολμηρή εξήγηση του παραδόξου του Φέρμι: ότι άλλοι, μετα-βιολογικοί πολιτισμοί εξελίσσονται τόσο γρήγορα που ξεφεύγουν από την ικανότητά μας να τους αντιληφθούμε. Ελπίζω να έχω δίκιο αλλά μπορεί να κάνω και λάθος. Η φύση πάντα μας επιφυλάσσει κάποια έκπληξη στη γωνία»Ο καθηγητής Μάικλ Μπόλαντερ, ειδικός στην πολιτική και το δίκαιο του SETI στο Πανεπιστήμιο του Ντάραμ, δήλωσε ότι ενδείξεις μπορεί ήδη να έχουν φτάσει σε εμάς με τη μορφή ανεξήγητων εναέριων φαινομένων (UAPs). «Αν έστω ένα μικρό ποσοστό από αυτά τα αντικείμενα αποδεικνυόταν ότι δεν είναι ανθρώπινης κατασκευής — και οι δυνατότητες που επιδεικνύουν σε πολλές περιπτώσεις υποδηλώνουν τεχνολογία πολύ πιο προηγμένη από τη γνωστή ανθρώπινη τότε το ερώτημα του Φέρμι, “Πού είναι όλοι;”, θα μπορούσε να απαντηθεί εμπειρικά», είπε. Η επαφή μαζί τους μάλλον δεν θα μας εντυπωσίαζε όσο την Jodie Foster (ως Ellie Arroway) στην εξαιρετική ταινία «Contact»: https://www.naftemporiki.gr/techscience/2020686/epistimonas-tis-nasa-ypostirizei-oti-oi-exogiinoi-mas-epsachnan-alla-den-mas-vrikan-kai-stamatisan-tin-anazitisi-epeidi-varethikan/

Ο ξένος «… Αυτό που θα διαβάσει ο αναγνώστης στον Ξένο είναι η ιστορία ενός ανθρώπου που, δίχως τίποτα το ηρωικό στη συμπεριφορά του, δέχεται να πεθάνει για την αλήθεια. Ένιωσα εξάλλου την ανάγκη να πω, κι ας μοιάζει παράδοξο, πως προσπάθησα ν’ αποδώσω με τον ήρωά μου το μόνο Χριστό που μας αξίζει. Είναι φανερό λοιπόν, μετά τις εξηγήσεις μου, ότι το είπα χωρίς πρόθεση βλασφημίας, απλώς και μόνο με την κάπως ειρωνική τρυφερότητα που δικαιούται να νιώθει ένας καλλιτέχνης για τα πρόσωπα που δημιουργεί». ΑΛΜΠΕΡ ΚΑΜΥ, 1954 «Εξαιτίας του ήλιου …» Με τον Ξένο, το πρώτο μυθιστόρημα του Αλμπέρ Καμύ, έχουμε το μανιφέστο ολόκληρου του έργου του. Όλα όσα θα αναπτύξει στο μέλλον διεξοδικότερα εμπεριέχονται σ’ αυτό το κείμενό του: ο θάνατος, το παράλογο, η δικαιοσύνη, η εξέγερση, η απομόνωση, ο ήλιος, η μητέρα, ο χαμένος πατέρας…Η γραφή του εγκαταλείπει τις μυθιστορηματικές συμβάσεις. Ο Μερσώ, όνομα ποικιλίας κρασιού της Βουργουνδίας που ο συγγραφέας πρωτοδοκίμασε σ’ ένα γεύμα, παραπέμπει στη γενικότητα του ανθρώπου, «κλουβί γεμάτο ζέστη και αίμα», σύμφωνα με μεταγενέστερη έκφραση του Καμύ. Ο Μερσώ κρύβει μέσα του ένα πραγματικό αγρίμι που εκφράζεται με την απουσία αντίδρασης στις κοινές συγκινήσεις. Είναι ένας ξένος για τον εαυτό του ή για τον κόσμο όλο;Κινείται βιώνοντας την αντίφαση πόθου και συνείδησης. Ένας υπαλληλίσκος που, αφήνοντας πίσω του τα όνειρα και τις φιλοδοξίες της νιότης του, πιστεύει ότι ο πόθος δεν κλείνει μέσα του καμιά υπόσχεση ευτυχίας. Αντίθετα, μόνο πόνο γεννά. Ενότητα υπάρχει μόνο στο Σύμπαν· ο άνθρωπος είναι καταδικασμένος να βιώνει το διχασμό. Κι ο θάνατος δεν είναι παρά η οικουμενική απόδειξη αυτής της αλήθειας.Σε αντίθεση με τον άνθρωπο, η γη εγγράφεται στο ενιαίο γίγνεσθαι. Στο Καλοκαίρι, ο Καμύ ονειρεύεται να ταυτιστεί με τις πέτρες«να γίνει ένα με τούτο το καυτό κι όλο απάθεια Σύμπαν που πετά το γάντι στην ιστορία και στις αναταραχές της».Ο Μερσώ έχει τρωθεί ανεπανόρθωτα. Αρνείται την ανθρώπινη υπόστασή του κι επιδιώκει την ένωσή του με τη φύση. Η αδιαφορία είναι η μοναδική δική του απάντηση στην ανυπαρξία μέλλοντος. Όμως φαίνεται εξίσου αδύνατο να φτάσει κανείς στο Μηδέν όσο και ν’ αγγίξει το Απόλυτο.Ο Μερσώ διατηρεί μια αισθησιακή έλξη για το Σύμπαν, ένα ενδιαφέρον για τη λεπτομέρεια, με αποκορύφωμα τη μαγεία που ασκεί πάνω του ο ήλιος — ο ήλιος με το άπληστο, πύρινο φως του που καταβροχθίζει τα πάντα και εξωθεί τον ήρωα του Καμύ στη δολοφονία του Άραβα. «Είπα στα γρήγορα, μπερδεύοντας λιγάκι τα λόγια μου κι έχοντας πλήρη συναίσθηση του γελοίου, πως το έκανα εξαιτίας του ήλιου».Υπάρχει μέσα στον Ξένο η επιστροφή στη γη, στη μήτρα της ζωής. Η ταύτιση γης και μητέρας γίνεται εμφανής στον ενταφιασμό της μητέρας κι αργότερα στο θάνατο του Μερσώ, που θα σμίξει έτσι με τη μητέρα και τη γη.Εάν η ζωή είναι καταδίκη, τότε οι άνθρωποι ή δεν έχουν σκοπό ή, μοιραία, ο σκοπός τους είναι αυτή η ίδια η καταδίκη. Βλέπουμε λοιπόν ήδη μέσα από τον Ξένο ν’ αναδύεται ο μύθος του Σισύφου, που άλλωστε ο Καμύ πραγματευόταν την ίδια εκείνη χρονική περίοδο. Υπάρχει παράλληλα κι ο Οιδίποδας: η δίκη για την αλήθεια, η κατάσταση της αθωότητας και της ενοχής, η δημόσια καταδίκη και η αποδοχή της.Η αδιαφορία που θα δείξει ο Μερσώ για το θάνατο της μητέρας του, καθώς και η αρχή του ερωτικού δεσμού του με τη Μαρί την επομένη κιόλας της κηδείας, τον αναγκάζουν να αποδεχτεί μοιραία την καταδίκη του και το θάνατο. Δεν είναι αποκαλυπτικό το γεγονός ότι ο Καμύ αναφέρεται στον Μερσώ (στον πρόλογο της αμερικανικής έκδοσης του Ξένου) αποκαλώντας τον «το μόνο Χριστό που μας αξίζει» και ότι δίνει στην ερωμένη του ήρωά του το όνομα της Μητέρας του Θεού;Η ηθική αναισθησία για το φόνο του Άραβα, που υπογραμμίζει την απάθεια του Μερσώ μπροστά στο θάνατο των άλλων, υφαίνει τις προϋποθέσεις μιας δημόσιας αυτοκτονίας μέσω μιας δίκης και της απόφασης που ακολουθεί.Σίσυφος, Οιδίποδας, Χριστός, «αθώος όπως ο πρίγκιπας Μύσκιν… ένας «Ηλίθιος» επίσης», όπως θα τον χαρακτηρίσει ο Σαρτρ. Ο Μερσώ εντούτοις δεν είναι παρά «ένας άνθρωπος φαινομενικά δίχως συνείδηση», θα πει ο Καμύ σε μια συνέντευξη Τύπου. Θα αποδεχτεί όμως τον εαυτό του κι έτσι τελικά αποκτά συνείδηση.Ο Μερσώ, πρόσωπο ενός Χριστού δίχως Θεό, με το βλέμμα στραμμένο στη γη, με το πύρινο στιλέτο του ήλιου καρφωμένο πάνω του· ένας Χριστός χωρίς διδασκαλία. Η εικόνα του Χριστού στον Μερσώ διαχέεται όσο περισσότερο την αναλύουμε. Ο ήρωας του Καμύ είναι ένας άνθρωπος μοναχικός, χωρίς προοπτική. Ένας σιωπηλός άνθρωπος που αποστρέφεται τα διανοητικά ταξίδια και τείνει να ενωθεί με τη φύση.Προνομιούχο θέση κατέχει στον Ξένο και η κατάσταση του ύπνου, ο συνδετικός κρίκος της γης με τη σιωπή, μια κατάσταση αρχέγονης λήθης και αθωότητας.Στο γράμμα του προς τον Φρανσίς Πονζ (1943), ένα χρόνο μετά την έκδοση του Ξένου, ο Καμύ παραδέχεται ότι «ένα από τα απώτατα όρια της παράλογης σκέψης είναι η αδιαφορία και η ολοκληρωτική παραίτηση, όμοια μ’ εκείνη της πέτρας».Μέσα σε τούτη την εξέγερση που, παρά τα εμπόδια, σιγοκαίει σε βαθιά μικρή φλόγα, δεν πρέπει ν’ αγνοήσουμε την ιδιαίτερη σημασία που αποκτούν τα βλέμματα, οι μυρωδιές, ο «διαμελισμός» του χρόνου.Πέρα από το παράλογο, ο Μερσώ κι ο Καμύ, ήρωες μιας ιστορίας σε πρώτο πρόσωπο, αρχικά «σκοτώνουν την ώρα τους» πριν δεχτούν απλά «να αισθανθούν την παρουσία» στο τελείωμα της ζωής, στο βράδυ της μέρας, στη «μελαγχολική ανακωχή».Μέσα, τρόποι και προθέσεις, μυθιστόρημα και μυθιστοριογράφος συγχέονται. Το μη συγκεκριμένο του μυθιστορήματος επιστρατεύεται για να πλήξει το «αφηρημένο της διανόησης». Ο συγγραφέας αποφεύγει ν’ ασχοληθεί με το ψυχολογικό πορτρέτο των προσώπων. Δεν τον απασχολεί ιδιαίτερα η δομή της διήγησης ούτε η αναζήτηση ύφους. Παραθέτει απλώς τα γεγονότα ή τις χρονικές εναλλαγές, καταργώντας τις μεταξύ τους συνδέσεις. Ο Ξένος αφήνει να αναφανεί, κάτω από τη μονοτονία της δυστυχίας, μια υπομονή δίχως μέλλον.Πρέπει να πιστέψουμε τον Καμύ όταν γράφει στους Γάμους ότι «εκτός από τον ήλιο, τα φιλιά και τ’ άγρια αρώματα, όλα μου φαίνονται επιπόλαια». Θα μπορούσε να πει «τραγικά». Όμως δεν το λέει, για να επιτρέψει τελικά στην «ελπίδα» και ίσως ακόμα και στην «ευτυχία» να παραμείνουν σε τούτον τον κόσμο. Απόσπασμα από τον πρόλογο της ελληνικής μετάφρασης του μυθιστορήματος του Αλμπέρ Καμύ «Ο ξένος» , των Νίκη Καρακίτσου-Ντούζε και Μαρία Κασαμπάλογλου-Ρομπλέν – Εκδόσεις Καστανιώτη (1η έκδοση 1998) – η εικόνα από το εξώφυλλο του media.groupe.gallimard.fr

Roscosmos Για πρώτη φορά στην ιστορία, Ρώσοι κοσμοναύτες έφεραν το διάστημα πιο κοντά στους τυφλούς και τους ανθρώπους με προβλήματα όρασης.Στις 15 Οκτωβρίου, Παγκόσμια Ημέρα Λευκού Μπαστουνιού, οι Sergei Ryzhikov, Alexey Zubritsky και Oleg Platonov διεξήγαγαν ένα μοναδικό πείραμα—παρείχαν ηχητικές περιγραφές από τον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό (ISS). Η ηχητική περιγραφή είναι μια τεχνική που καθιστά τις οπτικές πληροφορίες προσβάσιμες σε τυφλούς.Πρόκειται για μια μέθοδο περιγραφής του τι συμβαίνει, αντικαθιστώντας τις οπτικές εικόνες με λέξεις. Οι κοσμοναύτες υποβλήθηκαν σε ειδική εκπαίδευση σε δεξιότητες ηχητικής περιγραφής για να μεταφέρουν τις εντυπώσεις τους όσο το δυνατόν ακριβέστερα και συνοπτικά. Περιέγραψαν τις οροσειρές, τις ερήμους και την ατμόσφαιρα του πλανήτη, λαμβάνοντας υπόψη την υψηλή ταχύτητα του ISS των 8 χλμ./δευτ. Μια σειρά βίντεο με ηχητικές περιγραφές της εκτόξευσης πυραύλου από το Μπαϊκονούρ και της μονάδας του ISS έχει προγραμματιστεί να κυκλοφορήσει μέχρι το τέλος του 2025. Το έργο υλοποιήθηκε από την Roscosmos σε συνεργασία με το πρόγραμμα "Special View" του Ιδρύματος Τέχνης, Επιστήμης και Αθλητισμού. https://vk.com/roscosmos?z=video-30315369_456244540%2Fe6e8d717370fb3a7f3%2Fpl_wall_-30315369 https://vk.com/roscosmos?w=wall-30315369_594201

Διευρύνεται ανησυχητικά το αδύναμο σημείο του μαγνητικού πεδίου της Γης. Απειλούνται σε πρώτη φάση οι δορυφόροι που περνούν πάνω από αυτή την περιοχή. Ένα αδύναμο σημείο του μαγνητικού πεδίου της Γης πάνω από τον Νότιο Ατλαντικό Ωκεανό έχει διευρυνθεί σημαντικά από το 2014 σύμφωνα με δορυφορικά δεδομένα. Η περιοχή αυτή, γνωστή ως «Ανωμαλία του Νοτίου Ατλαντικού» (South Atlantic Anomaly) έχει μεγαλώσει κατά έκταση σχεδόν όσο η μισή ηπειρωτική Ευρώπη ενώ έχει αναπτύξει έναν νέο λοβό προς την κατεύθυνση της Αφρικής όπου το πεδίο εξασθενεί πιο γρήγορα.Η ανωμαλία αυτή η οποία συνδέεται με μυστηριώδεις διακυμάνσεις κοντά στον εξωτερικό πυρήνα της Γης μπορεί να απειλήσει δορυφόρους που διέρχονται από την περιοχή σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύθηκε στην επιθεώρηση «Physics of the Earth and Planetary Interiors».«Η Ανωμαλία του Νοτίου Ατλαντικού δεν είναι ένα ενιαίο τμήμα. Μεταβάλλεται διαφορετικά προς την πλευρά της Αφρικής απ’ ό,τι κοντά στη Νότια Αμερική. Κάτι ιδιαίτερο συμβαίνει σε αυτή την περιοχή που προκαλεί το πεδίο να εξασθενεί πιο έντονα» λέει ο Κρις Φίνλει καθηγητής γεωμαγνητισμού στο Τεχνικό Πανεπιστημίου της Δανίας, επικεφαλής της μελέτης. Το πρόβλημα Οι ερευνητές ανίχνευσαν για πρώτη φορά την Ανωμαλία του Νοτίου Ατλαντικού τον 19ο αιώνα. Μέσα στα όριά της το μαγνητικό πεδίο που εκπέμπεται από το εσωτερικό της Γης βυθίζεται σε υψόμετρο περίπου 200 χιλιομέτρων από την επιφάνεια πολύ χαμηλότερα από το μέσο ύψος των 650 χιλιομέτρων του μαγνητικού πεδίου αλλού στον πλανήτη.Αυτό απειλεί τους δορυφόρους και άλλα διαστημικά σκάφη. Το μαγνητικό πεδίο της Γης προστατεύει τον πλανήτη και τα αντικείμενα σε χαμηλή τροχιά από φορτισμένα σωματίδια του Ήλιου, καθώς και από ακτίνες Χ και υπεριώδη ακτινοβολία.Όταν όμως οι δορυφόροι περνούν πάνω από την Ανωμαλία του Νοτίου Ατλαντικού εκτίθενται σε υψηλότερα επίπεδα ακτινοβολίας κάτι που μπορεί να προκαλέσει δυσλειτουργίες βλάβες ή ακόμα και προσωρινές διακοπές λειτουργίας σύμφωνα με τη μελέτη. Η εξάπλωση Ο Φίνλεϊ και οι συνεργάτες του πιστεύουν ότι η Ανωμαλία μεγαλώνει και εξαπλώνεται ανατολικά λόγω παράξενων ροών στα όρια ανάμεσα στον μανδύα και τον εξωτερικό πυρήνα της Γης, τα στρώματα που βρίσκονται ανάμεσα στον φλοιό και τον εσωτερικό πυρήνα. Το μαγνητικό πεδίο της Γης παράγεται κυρίως από τον εξωτερικό πυρήνα έναν ωκεανό από λιωμένο σίδηρο που στροβιλίζεται περίπου 3,000 χιλιόμετρα κάτω από την επιφάνεια.Αυτό το υγρό «δυναμό» παράγει ηλεκτρικά ρεύματα τα οποία δημιουργούν μαγνητικά πεδία που εξαπλώνονται προς τον μανδύα και την ατμόσφαιρα σχηματίζοντας δύο τεράστιους δακτυλίους που ενώνονται στους πόλους. Οι επιστήμονες είχαν ήδη διαπιστώσει ότι σε ορισμένες περιοχές κάτω από την Ανωμαλία του Νοτίου Ατλαντικού, το μαγνητικό πεδίο που παράγεται από τον εξωτερικό πυρήνα επιστρέφει προς τα μέσα αντί να κατευθύνεται προς τα έξω.«Αυτά τα μοτίβα, γνωστά ως αντίστροφες μαγνητικές ροές μπορούν να μετακινούνται και να επεκτείνονται, γεγονός που εξηγεί την εξάπλωση της ανωμαλίας τα τελευταία 11 χρόνια. Βλέπουμε μία από αυτές τις περιοχές να κινείται δυτικά προς την Αφρική, κάτι που συμβάλλει στην περαιτέρω εξασθένηση του μαγνητικού πεδίου στην περιοχή» εξηγεί ο Φίνλεϊ. Η ανακάλυψη Οι επιστήμονες εντόπισαν αυτές τις ασυνήθιστες μεταβολές στα δεδομένα της αποστολής Swarm του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος η οποία χρησιμοποιεί τρεις πανομοιότυπους δορυφόρους για να μετρήσει τα μαγνητικά σήματα που προέρχονται από το εσωτερικό της Γης και τους ωκεανούς.Τα δεδομένα αποκάλυψαν επίσης αλλαγές στη μαγνητική δυναμική πάνω από τον Καναδά και τη Σιβηρία, όπου η ένταση του μαγνητικού πεδίου έχει αυξηθεί πέρα από τον μέσο όρο από τότε που ξεκίνησε η αποστολή το 2013.Από το 2014, το μαγνητικό πεδίο πάνω από τον Καναδά έχει εξασθενήσει ελαφρά, ενώ πάνω από τη Σιβηρία έχει ενισχυθεί, σύμφωνα με τη νέα μελέτη. Η «ισχυρή περιοχή» πάνω από τον Καναδά μειώθηκε κατά έκταση σχεδόν όσο η Ινδία, ενώ η αντίστοιχη πάνω από τη Σιβηρία μεγάλωσε κατά έκταση όσο η Γροιλανδία. Οι ερευνητές αποδίδουν αυτές τις μεταβολές στη μετατόπιση του βόρειου μαγνητικού πόλου προς τη Σιβηρία τα τελευταία χρόνια ωστόσο απαιτείται περαιτέρω παρακολούθηση για να διαπιστωθεί πώς εξελίσσονται αυτές οι δυναμικές.«Είναι πραγματικά εντυπωσιακό να βλέπουμε τη μεγάλη εικόνα της δυναμικής Γης μας. «Οι δορυφόροι είναι σε άριστη κατάσταση και παρέχουν εξαιρετικά δεδομένα, οπότε ελπίζουμε να μπορέσουμε να επεκτείνουμε αυτή την αποστολή πέρα από το 2030» δήλωσε η Άνια Στρόμε, υπεύθυνη της αποστολής Swarm. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2020088/dieyrynetai-anisychitika-to-adynamo-simeio-toy-magnitikoy-pedioy-tis-gis/

Οι δορυφόροι Starlink του Έλον Μασκ απειλούν το στρώμα του όζοντος. Μια νέα πιθανή παρενέργεια της συνεχώς αυξανόμενης δορυφορικής δραστηριότητας. Οι δορυφόροι του τηλεπικοινωνιακού δορυφορικού σμήνους Starlink της Space X, της διαστημικής εταιρείας του Ελον Μασκ, κατηγορούνται από την αστρονομική κοινότητα ότι μπλοκάρει την παρατήρηση του Διαστήματος με επίγεια τηλεσκόπια. Διακεκριμένος αστροφυσικός υποστηρίζει ότι οι δορυφόροι του σμήνους απειλούν με καταστροφικές ζημιές τη στρατόσφαιρα της Γης.Το Starlink αριθμεί αυτή τη στιγμή περίπου 8,5 χιλιάδες δορυφόρους και το πλάνο είναι ο αριθμός τους να φτάσει τις 40 χιλιάδες. Ο Τζόναθαν ΜακΝτάουελ που εργάστηκε 37 χρόνια στο Κέντρο Αστροφυσικής Harvard–Smithsonian εξέφρασε φόβους σχετικά με τους δορυφόρους Starlink που επαναεισέρχονται στην ατμόσφαιρα με ρυθμό ενός ή δύο την ημέρα καθώς και για τον κίνδυνο που αναπτύσσεται όσο ο αριθμός τους αυξάνεται συνεχώς ενώ παράλληλα και άλλες εταιρείες δημιουργούν παρόμοιους δορυφορικούς στόλους.Αν η στρατόσφαιρα και ειδικά το στρώμα του όζοντος υποστεί ζημιά, τότε περισσότερη υπεριώδης ακτινοβολία θα φτάνει στην επιφάνεια της Γης οδηγώντας σε αύξηση των κρουσμάτων καρκίνου του δέρματος, καταρράκτη και βλαβών στα μάτια των ανθρώπων.Ο ΜακΝτάουελ αναφέρει ότι πάνω από 25,000 κομμάτια διαστημικών συντριμμιών περιφέρονται σήμερα γύρω από τον πλανήτη. Αυτά τα συντρίμμια, γνωστά και ως «διαστημικά σκουπίδια», αποτελούνται από νεκρούς δορυφόρους, καμένα τμήματα πυραύλων ή θραύσματα από συγκρούσεις.Η Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Αεροπορίας των ΗΠΑ (FAA) είχε προειδοποιήσει ήδη από το 2023 ότι οι δορυφόροι του Μασκ ενδέχεται να τραυματίσουν ή να σκοτώσουν ανθρώπους έως το 2035. Μία έκθεση της FAA προέβλεπε ότι περίπου 28,000 επικίνδυνα θραύσματα από δορυφόρους που επιστρέφουν στην ατμόσφαιρα θα μπορούσαν να επιβιώσουν κατά την επανείσοδο τα επόμενα χρόνια. Ο Μασκ χαρακτήρισε την ανάλυση «παράλογη, αδικαιολόγητη και ανακριβή», σε επιστολή του προς τη FAA και το Κογκρέσο. Ο τότε επικεφαλής μηχανικός της SpaceX Ντέιβιντ Γκολντστέιν αποκάλεσε την έκθεση «βαθιά εσφαλμένη».«Για να είμαστε σαφείς, οι δορυφόροι της SpaceX έχουν σχεδιαστεί ώστε να καταστρέφονται πλήρως κατά την είσοδό τους στην ατμόσφαιρα στο τέλος της ζωής τους και αυτό πράγματι συμβαίνει», ανέφερε η επιστολή. Ωστόσο τον Φεβρουάριο η SpaceX παραδέχτηκε ότι δεν διαλύονται όλοι οι δορυφόροι της πλήρως κατά την επανείσοδο καθώς η εταιρεία άρχισε να αντικαθιστά παλαιότερους δορυφόρους που είχαν σχεδιαστεί να λειτουργούν για πέντε χρόνια.«Αν και αυτή η προληπτική προσέγγιση έχει το τίμημά της, την απώλεια δορυφόρων που λειτουργούν ακόμα, πιστεύουμε ότι είναι το σωστό για να διατηρηθεί το Διάστημα ασφαλές και βιώσιμο. Η SpaceX ενθαρρύνει όλους τους ιδιοκτήτες και φορείς δορυφόρων να πραγματοποιούν ασφαλή αποσυμφόρηση πριν οι δορυφόροι τους γίνουν μη ελεγχόμενοι» ανέφερε η εταιρεία.Καθώς ο αριθμός των δορυφόρων αναμένεται να εκτοξευθεί στα ύψη, ο ΜακΝτάουελ εξήγησε ότι, με τον μέσο χρόνο ζωής των δορυφόρων σε χαμηλή τροχιά να είναι 5–7 χρόνια, οι επανεισόδοι θα μπορούσαν να φτάσουν τις πέντε ανά ημέρα μέσα στα επόμενα χρόνια.«Με όλους τους αστερισμούς σε πλήρη ανάπτυξη, αναμένουμε περίπου 30,000 δορυφόρους σε χαμηλή τροχιά και ίσως άλλους 20,000 στα 1,000 χλμ. κυρίως κινεζικούς. Για τους δορυφόρους χαμηλής τροχιάς, αυτό σημαίνει έναν κύκλο αντικατάστασης κάθε πέντε χρόνια, κάτι που μεταφράζεται σε πέντε επανεισόδους ημερησίως» λέει ο ΜακΝτάουελ. Το σύνδρομο Αλλά οι υπολογισμοί του συνοδεύονται από μια σοβαρή προειδοποίηση: με τόσο μεγάλο αριθμό αντικειμένων, η Γη μπορεί να πέσει θύμα του «Συνδρόμου Κέσλερ». Το Σύνδρομο Κέσλερ είναι ένα θεωρητικό σενάριο στο οποίο όταν πολλά αντικείμενα κινούνται σε χαμηλή τροχιά συγκρούονται μεταξύ τους προκαλώντας αλυσιδωτές αντιδράσεις και δημιουργώντας τεράστιες ποσότητες διαστημικών συντριμμιών.Ο ΜακΝτάουελ προειδοποίησε ότι, αν ακόμη και το 1% των δορυφόρων Starlink (δηλαδή περίπου 300 δορυφόροι) παύσει να λειτουργεί κανονικά τότε η χαμηλή τροχιά της Γης θα μπορούσε να περάσει το όριο του Κέσλερ. «Αν συμβεί αυτό, θα μπορούσαμε να δούμε μια αλυσιδωτή αντίδραση συγκρούσεων, με κάθε πρόσκρουση να δημιουργεί περισσότερα θραύσματα», εξήγησε.Η περιοχή του διαστήματος μεταξύ 600 και 1.000 χιλιομέτρων ύψους είναι η πιο επικίνδυνη γεμάτη με παλιά τμήματα σοβιετικών πυραύλων και άλλα υπολείμματα. «Όσο περισσότερα προσθέτουμε εκεί, τόσο αυξάνεται η πιθανότητα να συμβεί το σύνδρομο Κέσλερ», προειδοποίησε ο αστροφυσικός.Παρότι πολλοί νέοι δορυφόροι στοχεύουν σε χαμηλότερες τροχιές, όπως το Starlink, ο ΜακΝτάουελ σημείωσε ότι οι κινεζικοί δορυφόροι φτάνουν πάνω από τα 1,000 χιλιόμετρα. «Αν κάτι πάει στραβά πάνω από τα 1,000 χλμ., τότε μάλλον την έχουμε πατήσει, γιατί σε εκείνο το ύψος η ατμόσφαιρα δεν μπορεί να τους τραβήξει κάτω για αιώνες και δεν έχω δει καμία απόδειξη ότι η Κίνα έχει σχέδιο αποχώρησης αυτών των δορυφόρων» αναφέρει ο ΜακΝτάουελ. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2020117/oi-doryforoi-starlink-toy-elon-mask-apeiloyn-to-stroma-toy-ozontos/

Το ChatGPT θα είναι σύντομα διαθέσιμο και με «ερωτική λειτουργία. Η νέα λειτουργία του chatbot της AI, πιθανότατα θα ενεργοποιηθεί τον Δεκέμβριο Το ChatGPT θα μπορεί σύντομα να προσφέρει στους ενήλικες χρήστες και «ερωτική λειτουργία», όπως δήλωσε ο επικεφαλής της OpenAI, Σαμ Άλτμαν, χωρίς να αναφέρει πάντως περισσότερες λεπτομέρειες.Η νέα λειτουργία του chatbot της AI, πιθανότατα θα ενεργοποιηθεί τον Δεκέμβριο. Οι χρήστες θα πρέπει να επαληθεύσουν την ηλικία τους και η λειτουργία θα είναι διαθέσιμη μόνο κατόπιν αιτήματος, τόνισε ο Αλτμαν σε ανάρτησή του στο X.Ο τεχνολογικός αντίπαλος του Αλτμαν, Ελον Μασκ προσφέρει σεξουαλικό περιεχόμενο, στο chatbot του, Grok εδώ και αρκετό καιρό, συμπεριλαμβανομένου ενός κινούμενου avatar. Ερωτικά chatbots είναι επίσης διαθέσιμα από μικρότερους παρόχους.Το OpenAI περιλαμβάνει πάντως το λογισμικό Sora, το οποίο μπορεί να δημιουργήσει βίντεο από προδιαγραφές κειμένου.Το ChatGPT πυροδότησε την τρέχουσα διαφημιστική εκστρατεία AI πριν από περίπου τρία χρόνια και θεωρείται το πιο δημοφιλές chatbot με περίπου 800 εκατομμύρια χρήστες την εβδομάδα. Ωστόσο, εξακολουθούν να υπάρχουν ερωτηματικά γύρω από το επιχειρηματικό μοντέλο για την τεχνητή νοημοσύνη.Η OpenAI αλλά και το Facebook της Meta, βρίσκονται στη διαδικασία επένδυσης εκατοντάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων σε κέντρα δεδομένων- αλλά δεν είναι σίγουρο ότι αυτό θα αποδώσει. Ως εκ τούτου, οι πάροχοι αναζητούν τρόπους για να κερδίσουν χρήματα με τις λειτουργίες AI.Η OpenAI θα δώσει επίσης στους χρήστες τη δυνατότητα να επηρεάσουν πιο έντονα τον χαρακτήρα του chatbot. Τις επόμενες εβδομάδες, η εταιρεία θα κυκλοφορήσει μια έκδοση του ChatGPT που θα επιτρέπει στους χρήστες να προσδιορίζουν καλύτερα τον τόνο και την προσωπικότητα της τεχνητής νοημοσύνης. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2020170/to-chatgpt-tha-einai-syntoma-diathesimo-kai-me-erotiki-leitoyrgia/

Πλανήτης που μοιάζει με τη Γη κρύβεται μέσα στο ηλιακό μας σύστημα λένε αστρονόμοι (βίντεο) Νέα θεωρία για ύπαρξη άγνωστων πλανητών στη διαστημική μας γειτονιά. Ανεξήγητα κοσμικά δεδομένα σε μια απομακρυσμένη περιοχή του ηλιακού μας συστήματος οδήγησαν πριν από μια δεκαετία αστρονόμους στην εκτίμηση ότι υπεύθυνος είναι ένας άγνωστος μη ορατός στα τηλεσκόπια πλανήτης. Η αναζήτηση του δεν έχει φέρει αποτελέσματα και μια νέα μελέτη υποδεικνύει τώρα την ύπαρξη ενός ακόμη άγνωστου πλανήτη στο ηλιακό μας σύστημα που έχει χαρακτηριστικά παρόμοια με αυτά της Γης.Το 2016 οι αστρονόμοι του Ινστιτούτου Τεχνολογία της Καλιφόρνια (Caltech) Μάικ Μπράουν και Κονσταντίν Μπατίγκιν υποστήριξαν ότι οι παράξενες τροχιές περίπου δώδεκα μεγάλων αντικειμένων πέρα από τον Ποσειδώνα οφείλονται στην βαρυτική έλξη ενός αόρατου τεράστιου διαστημικού σώματος που δεν μπορεί να είναι κάτι άλλο από έναν πλανήτη.Παρά τις πολλές προσπάθειες που έχουν γίνει τα τελευταία χρόνια αυτός ο υποθετικός πλανήτης γνωστός και ως Πλανήτης Χ δεν έχει ακόμη εντοπιστεί αλλά πιστεύεται ότι βρίσκεται στη ζώνη Κάιπερ, έναν τεράστιο δίσκο από αστεροειδείς, κομήτες και νάνους πλανήτες (όπως ο Πλούτωνας) που περιφέρονται γύρω από τον Ήλιο στις εσχατιές του ηλιακού μας συστήματος για αυτό και όλα αυτά τα διαστημικά σώματα είναι παγωμένα.Σε μελέτη που δημοσιεύθηκε στην επιθεώρηση «Monthly Notices of the Royal Astronomical Society» μια ομάδα ερευνητών ισχυρίζεται ότι ανακάλυψε ενδείξεις ύπαρξης ενός νέου υποψήφιου πλανήτη του ηλιακού μας συστήματος τον οποίο ονόμασαν Πλανήτη Υ (Planet Y). Αυτός ο κόσμος εκτιμάται ότι έχει παρόμοιο μέγεθος με τη Γη και βρίσκεται και αυτός στη ζώνη Κάιπερ. Οι ερευνητές αναφέρουν μάλιστα ότι η πιθανή ύπαρξή του Πλανήτη Υ δεν αναιρεί την υπόθεση του Πλανήτη Χ και μπορεί να συνυπάρχουν.Η ομάδα κατέληξε στο συμπέρασμα αυτό αναλύοντας τις τροχιές 50 αντικειμένων της Ζώνης του Κάιπερ (KBOs) και διαπιστώνοντας ότι είναι κεκλιμένες κατά περίπου 15 μοίρες σε σχέση με το επίπεδο των υπόλοιπων πλανητών. Η μόνη λογική εξήγηση για αυτή την κλίση υποστηρίζουν είναι η ύπαρξη ενός αόρατου ακόμη σε εμάς πλανήτη.«Προσπαθήσαμε να βρούμε άλλες εξηγήσεις για την κλίση, πέρα από την ύπαρξη πλανήτη, αλλά τελικά διαπιστώσαμε ότι χρειάζεται πράγματι να υπάρχει ένας εκεί πλανήτης. Η έρευνα αυτή δεν είναι η ανακάλυψη ενός πλανήτη» αλλά σίγουρα η ανακάλυψη ενός αινίγματος, για το οποίο ένας πλανήτης αποτελεί την πιο πιθανή λύση» δήλωσε στο CNN ο Αμίρ Σιράζ αστροφυσικός στο Πανεπιστήμιο Πρίνστον, επικεφαλής της ερευνητικής ομάδας. Τα χαρακτηριστικά Σύμφωνα με τους υπολογισμούς τους, ο Πλανήτης Υ είναι πιθανό να είναι βραχώδης, με μάζα ανάμεσα σε εκείνη του Ερμή και της Γης, δηλαδή πολύ μικρότερη από αυτή που αποδίδεται στον Πλανήτη Χ, ο οποίος θεωρείται αέριος γίγαντας έως και 10 φορές πιο βαρύς από τη Γη.Οι ερευνητές υποστηρίζουν επίσης ότι ο Πλανήτης Υ βρίσκεται 100–200 φορές μακρύτερα από τον Ήλιο απ’ ό,τι η Γη — όχι πολύ πέρα από την τροχιά του Ποσειδώνα (που βρίσκεται 30 φορές πιο μακριά από τη Γη) και πολύ πιο κοντά από τον Πλανήτη Χ, ο οποίος υπολογίζεται σε 400 φορές την απόσταση Ήλιου–Γης. Σε αυτές τις αποστάσεις, και οι δύο πλανήτες αντανακλούν ελάχιστο φως κάτι που τους καθιστά εξαιρετικά δύσκολο να εντοπιστούν.Αν υπάρχει, ο Πλανήτης Υ θα έχει και αυτός κλίση έως 10 μοίρες σε σχέση με το επίπεδο των άλλων πλανητών γεγονός που δυσκολεύει ακόμα περισσότερο τον εντοπισμό του. Ωστόσο η επιστημονική κοινότητα στέκεται επιφυλακτικά ακόμη σε αυτά τα συμπεράσματα.Η αστρονόμος Σαμάνθα Λόουλερ από το Πανεπιστήμιο της Ρετζίνα στον Καναδά αναφέρει ότι τα ευρήματα «δεν είναι οριστικά», λόγω του μικρού δείγματος αντικειμένων που χρησιμοποιήθηκε. Ο Πάτρικ Λικάουκα αστρονόμος του Πανεπιστημίου Kindai στην Ιαπωνία λέει ότι ο Πλανήτης Υ είναι «πιθανός», αλλά απαιτούνται περισσότερες παρατηρήσεις. Για να αποδειχθεί η ύπαρξη του Πλανήτη Υ ή του Πλανήτη Χ οι ερευνητές πρέπει είτε να σταθούν τυχεροί και να τον παρατηρήσουν άμεσα είτε να εντοπίσουν πολύ περισσότερα αντικείμενα της Ζώνης του Κάιπερ που να ταιριάζουν στα αποδεκτά από την επιστημονική κοινότητα πλανητικά μοντέλα.Αυτό ίσως συμβεί σύντομα χάρη στο νέο Αστεροσκοπείο Vera C. Rubin στη Χιλή το οποίο άρχισε να σαρώνει τον ουρανό με την μεγαλύτερη ψηφιακή κάμερα στον κόσμο. Πολλοί επιστήμονες πιστεύουν ότι αυτό το τηλεσκόπιο θα εντοπίσει χιλιάδες νέα αντικείμενα της Ζώνης του Κάιπερ μέσα στα επόμενα χρόνια παρέχοντας τα δεδομένα που χρειάζονται για να επιβεβαιωθούν ή να απορριφθούν αυτές οι θεωρίες.«Πιστεύω ότι μέσα στα πρώτα δύο με τρία χρόνια της αποστολής θα έχουμε οριστική απάντηση. Αν ο Πλανήτης Υ βρίσκεται στο πεδίο παρατήρησης του τηλεσκοπίου, θα μπορέσει να τον εντοπίσει απευθείας» λέειε ο Σιράζ. Αν όμως δεν βρεθεί τίποτα στο ίδιο χρονικό διάστημα, και οι δύο θεωρίες ίσως καταρριφθούν οριστικά. Προς το παρόν το μόνο βέβαιο είναι ότι έχουμε ακόμα πολλά να μάθουμε για το τι υπάρχει και τι συμβαίνει στη διαστημική μας γειτονιά. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2020054/planitis-poy-moiazei-me-ti-gi-kryvetai-mesa-sto-iliako-mas-systima-lene-astronomoi-vinteo/

Μπαταρία υδρογόνου υπόσχεται επανάσταση στην ηλεκτροκίνηση. Η τεχνολογία μπορεί να ωθήσει την «πράσινη» ενεργειακή μετάβαση. Τα μελλοντικά ηλεκτρικά αυτοκίνητα ίσως μπορέσουν να εγκαταλείψουν τις μπαταρίες λιθίου-ιόντων χάρη σε μια νέα επαναστατική ανακάλυψη στην αποθήκευση ενέργειας υδρογόνου σε πολύ χαμηλότερες θερμοκρασίες από ό,τι ήταν μέχρι σήμερα εφικτό.Ερευνητές από το Ινστιτούτο Επιστημών του Τόκιο δημιούργησαν μια μπαταρία υδρογόνου που χρησιμοποιεί υδρίδιο μαγνησίου ως άνοδο και αέριο υδρογόνο ως κάθοδο, καθώς και έναν στερεό ηλεκτρολύτη με κρυσταλλική δομή. Σε μελέτη που δημοσιεύθηκε στην επιθεώρηση «Science» οι ερευνητές αναφέρουν ότι αυτή η μπαταρία μπορεί να λειτουργήσει στους 90 βαθμούς Κελσίου αντί για τους 300–400 βαθμούς Κελσίου που απαιτούν οι τρέχουσες μέθοδοι αποθήκευσης υδρογόνου σε στερεά μορφή.«Αυτές οι ιδιότητες της μπαταρίας αποθήκευσης υδρογόνου δεν ήταν προηγουμένως εφικτές μέσω των συμβατικών θερμικών μεθόδων ή των υγρών ηλεκτρολυτών, προσφέροντας ένα θεμέλιο για αποδοτικά συστήματα αποθήκευσης υδρογόνου κατάλληλα για χρήση ως ενεργειακοί φορείς» δήλωσε ο καθηγητής Τακάσι Χιρόσε από το Ινστιτούτο Χημικής Έρευνας του Πανεπιστημίου του Κιότο, επικεφαλής της μελέτης.Οι μπαταρίες υδρογόνου στερεάς κατάστασης υπάρχουν ήδη όπως και οι κυψέλες καυσίμου υδρογόνου ωστόσο οι πρώτες απαιτούν πολύ υψηλές θερμοκρασίες λειτουργίας ενώ οι δεύτερες έχουν χαμηλότερη απόδοση και δυσκολίες αποθήκευσης υδρογόνου υπό υψηλή πίεση. Με τη νέα αυτή μπαταρία, οι επιστήμονες πέτυχαν πλήρη θεωρητική χωρητικότητα του ανόδου MgH₂ και υψηλή ιοντική αγωγιμότητα σε θερμοκρασία δωματίου. Στερεό θεμέλιο Ο πυρήνας της νέας μπαταρίας βρίσκεται στον στερεό ηλεκτρολύτη της. Αποτελούμενος από υδρίδια βαρίου, ασβεστίου και νατρίου, έχει κρυσταλλική δομή που προσφέρει υψηλή ηλεκτροχημική σταθερότητα και υψηλή αγωγιμότητα ιόντων υδρογόνου σε σχετικά χαμηλές θερμοκρασίες. Η μπαταρία λειτουργεί παρόμοια με μια μπαταρία λιθίου-ιόντων, με τη διαφορά ότι αντί για θετικά ιόντα, κινούνται αρνητικά ιόντα υδριδίου (H⁻) μέσα από τον ηλεκτρολύτη.Κατά την εκφόρτιση, το αέριο υδρογόνο στην κάθοδο αντιδρά χημικά για να παραχθούν ιόντα υδριδίου που μετακινούνται προς την άνοδο μαγνησίου, σχηματίζοντας MgH₂ και απελευθερώνοντας ηλεκτρόνια που ρέουν στο εξωτερικό κύκλωμα — παράγοντας έτσι ρεύμα. Κατά την φόρτιση, η διαδικασία αντιστρέφεται: τα ιόντα υδριδίου κινούνται προς την κάθοδο, επανασχηματίζοντας αέριο υδρογόνο, ενώ η άνοδος αναγεννάται.Με αυτόν τον σχεδιασμό, το αέριο υδρογόνο μπορεί να αποθηκεύεται και να απελευθερώνεται κατ’ απαίτηση σε ένα στερεό κύτταρο, με χωρητικότητα 2.030 mAh ανά γραμμάριο. Συγκριτικά οι μπαταρίες λιθίου-ιόντων έχουν χωρητικότητα περίπου 150–200 mAh/g, ενώ οι καλύτερες μπαταρίες κινητών τηλεφώνων φτάνουν τα 5.000 mAh για ολόκληρη τη μονάδα.Αν και η θερμοκρασία λειτουργίας είναι κοντά στο σημείο βρασμού του νερού γεγονός που την καθιστά μη κατάλληλη ακόμα για συσκευές καθημερινής χρήσης όπως κινητά ή φορητούς υπολογιστές, η ανακάλυψη αυτή ανοίγει τον δρόμο για πιο αποδοτική και απλή αποθήκευση υδρογόνου.Αυτό με τη σειρά του θα μπορούσε να επιτρέψει στα ηλεκτρικά οχήματα να χρησιμοποιούν μπαταρίες υδρογόνου αντί για λιθίου-ιόντων οι οποίες είναι βαριές και χάνουν σταδιακά την απόδοσή τους. Η αποθήκευση υδρογόνου χωρίς ανάγκη υψηλής πίεσης, ακραίας ψύξης ή υψηλών θερμοκρασιών θα μπορούσε να διευρύνει τη χρήση του υδρογόνου ως πράσινης πηγής ενέργειας με χαμηλότερο αποτύπωμα άνθρακα σε σχέση με τα ορυκτά καύσιμα και τα υπάρχοντα συστήματα.Το υδρογόνο θεωρείται εδώ και χρόνια ως καύσιμο του μέλλοντος, αλλά η παραγωγή, αποθήκευση και αξιοποίησή του παραμένουν περιορισμένες. Αν αυτή η τεχνολογία αναπτυχθεί σε βιομηχανική κλίμακα θα μπορούσε να ωθήσει σημαντικά την ενεργειακή μετάβαση προς μια καθαρότερη εποχή. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2020052/mpataria-ydrogonoy-yposchetai-epanastasi-stin-ilektrokinisi/

Πλησιάζει η «μέρα μηδέν» με ακραίες ξηρασίες και λειψυδρία στη Γη. Προβλέπονται ακραίες ελλείψεις νερού σε πολλές περιοχές του πλανήτη την επόμενη δεκαετία Σχεδόν τα τρία τέταρτα των περιοχών του κόσμου που είναι ευάλωτες στη ξηρασία θα κινδυνεύουν να αντιμετωπίσουν ακραίες ελλείψεις νερού, γνωστές ως «μέρα μηδέν ξηρασιών» (day zero droughts), μέχρι το 2100, εάν δεν μειωθούν οι εκπομπές ρύπων και το ένα τρίτο αυτών των περιοχών θα μπορούσε να πληγεί πριν από το 2030 σύμφωνα με νέα μελέτη. Οι περιοχές που βρίσκονται υπό απειλή περιλαμβάνουν πόλεις στις Ηνωμένες Πολιτείες, τη Μεσόγειο και τη νότια Αφρική.«Κάποια στιγμή, το νερό μπορεί απλώς να τελειώσει. Είσαι στο σπίτι, ανοίγεις τη βρύση στην κουζίνα ή στο μπάνιο και δεν βγαίνει νερό» δήλωσε ο Κρίστιαν Φράνκζε κλιματολόγος και επικεφαλής ερευνητής στο Ινστιτούτο Βασικής Επιστήμης – Κέντρο Κλιματικής Φυσικής του Εθνικού Πανεπιστημίου Pusan στη Νότια Κορέα.Η έννοια της «μέρας μηδέν ξηρασιών» όταν δηλαδή η τοπική ζήτηση νερού από ανθρώπους, βιομηχανίες και γεωργία ξεπερνά την παροχή που εξασφαλίζουν οι βροχοπτώσεις και τα φράγματα έγινε γνωστή μετά το 2018. Τότε μια παρατεταμένη ξηρασία είχε μειώσει επικίνδυνα τα επίπεδα νερού στα φράγματα γύρω από το Κέιπ Τάουν της Νότιας Αφρικής φτάνοντας τα σχεδόν σε κρίσιμο σημείο. Αν είχε ξεπεραστεί αυτό το όριο, θα έπρεπε να διακοπεί η παροχή νερού για περίπου 4 εκατομμύρια κατοίκους.Ευτυχώς, τα αυστηρά μέτρα περιορισμού της κατανάλωσης λειτούργησαν και λίγους μήνες αργότερα έντονες βροχοπτώσεις βοήθησαν τα φράγματα να ανακάμψουν. Αυτό δεν ήταν μεμονωμένο περιστατικό. Στις 19 Ιουνίου 2019 η πόλη Τσεννάι στην Ινδία που έχει 11 εκατομμύρια κατοίκους κήρυξε επίσημα «μηδενική ημέρα» καθώς και τα τέσσερα μεγάλα φράγματα της πόλης είχαν στερέψει. Οι κάτοικοι αναγκάζονταν να περιμένουν με τις ώρες για να πάρουν λίγο νερό που μεταφερόταν με φορτηγά από άλλες περιοχές. Τα ευρήματα Είναι ήδη γνωστό ότι η κλιματική αλλαγή θα κάνει πολλές περιοχές πιο ξηρές μειώνοντας τις βροχοπτώσεις, τη ροή ποταμών και τα αποθέματα σε φράγματα. Για να προσδιορίσουν πότε και πού θα εμφανιστούν οι πιο σοβαρές ελλείψεις νερού, ο Φράνζκε και η ομάδα του χρησιμοποίησαν κλιματικά μοντέλα που συνυπολογίζουν τόσο τη βροχόπτωση όσο και την ανθρώπινη κατανάλωση νερού.«Τα ευρήματα συμφωνούν με τη φυσική που διέπει μια πιο θερμή και πιο “διψασμένη” ατμόσφαιρα, η οποία αποστραγγίζει ταχύτερα το γλυκό νερό από τις ηπείρους, και επιβεβαιώνουν γνωστές περιοχές υψηλού κινδύνου για αυξανόμενη ένταση ξηρασιών, οι οποίες εξαρτώνται επίσης από τις μεταβαλλόμενες ατμοσφαιρικές ροές και τα μοτίβα των ανέμων. Η έρευνα παρουσιάζει μια εικόνα μιας πολύπλευρης επίθεσης στους υδάτινους πόρους, που ήδη εξελίσσεται και πλήττει ιδιαίτερα τους αστικούς πληθυσμούς» αναφέρει ο Ρίτσαρντ Άλαν κλιματολόγος στο βρετανικό Πανεπιστήμιο του Reading ο οποίος δεν συμμετείχε στη μελέτη.Ο Φράνζκε και οι συνάδελφοί του προειδοποιούν επίσης ότι το χρονικό διάστημα ανάμεσα σε διαδοχικά φαινόμενα “μέρας μηδενικών ξηρασιών” θα μπορούσε να μειωθεί στο μέλλον ιδιαίτερα στη Μεσόγειο, την Ασία, τη νότια Αφρική και την Αυστραλία — καθιστώντας πιο δύσκολη την αποκατάσταση των περιοχών που πλήττονται.Αυτό όπως λέει ο Φράνζκε θα μπορούσε να καταστήσει αδύνατη τη μακροχρόνια διαβίωση των ανθρώπων στις περιοχές που θα υποστούν τα πιο σοβαρά πλήγματα. Το κύριο αίτιο πίσω από την αύξηση των φαινομένων αυτών αν δηλαδή πρόκειται περισσότερο για την κλιματική αλλαγή ή για την υπερκατανάλωση νερού διαφέρει από περιοχή σε περιοχή.«Εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την τοποθεσία» είπε ο Φράνζκε. Ωστόσο το να γνωρίζουμε ποιες περιοχές κινδυνεύουν περισσότερο, μπορεί να βοηθήσει στην ανάπτυξη τοπικών και ολοκληρωμένων στρατηγικών διαχείρισης υδάτων, εξήγησε ο Φράνζκε. Εξίσου σημαντικό είναι να εργαστούμε σε μεγαλύτερη κλίμακα, υιοθετώντας πολιτικές που θα επιταχύνουν τη μετάβαση από τα ορυκτά καύσιμα προς τις καθαρές μορφές ενέργειας, ώστε να περιοριστεί η κλιματική αλλαγή.«Μόνο εάν προσαρμοστούμε στις όλο και πιο έντονες και παρατεταμένες ξηρασίες, αλλά και εάν μειώσουμε γρήγορα τα αέρια του θερμοκηπίου, μπορούμε να περιορίσουμε τις αυξανόμενες επιπτώσεις των ακραίων ξηρασιών σε έναν πλανήτη που θερμαίνεται» κατέληξε ο Άλαν. https://www.naftemporiki.gr/green/climate/2019699/plisiazei-i-mera-miden-xirasion-sti-gi/

Τα μαθηματικά πίσω από το διαδικτυακό πόκερ. Οι άνθρωποι δημιουργούν μια μοναδική διάταξη στην τράπουλα όταν την ανακατεύουν, κάτι που δεν μπορούν να κάνουν εξίσου καλά οι υπολογιστές Αν έχετε ανακατέψει ποτέ μια τράπουλα, είναι σχεδόν σίγουρο πως έχετε δημιουργήσει μια μοναδική διάταξη των φύλλων της τράπουλας. Δηλαδή, είστε πιθανώς το μόνο άτομο (από τότε που ανακαλύφθηκε η τράπουλα) που έχει τακτοποιήσει ποτέ τα φύλλα με αυτήν ακριβώς τη σειρά. Αν και αυτός ο ισχυρισμός ακούγεται απίστευτος, είναι ένα εξαιρετικό παράδειγμα του πόσο συχνά εμφανίζονται οι μεγάλοι αριθμοί σε καθημερινές καταστάσεις. Μάλιστα, μερικές φορές μπορεί να προκαλέσουν αναπάντεχες συνέπειες, όπως ανακάλυψαν με οδυνηρό τρόπο οι δημιουργοί ενός διαδικτυακού παιχνιδιού πόκερ στα τέλη της δεκαετίας του 1990.Τα μαθηματικά του ανακατέματος των φύλλων μιας τράπουλας είναι αρκετά εύκολο να εξηγηθούν. Μια τράπουλα 52 φύλλων μπορεί να διαταχθεί με 52×51×50× … ×2×1= 52! διαφορετικούς τρόπους. Αν κάνετε τον πολλαπλασιασμό και στρογγυλοποιήσετε την απάντηση, θα πάρετε έναν αριθμό που ακολουθείται από 67 μηδενικά (8,07×1067). Συγκριτικά, ο αριθμός των ατόμων που συνιστούν την μάζα της Γης είναι περίπου 10εις την 50, ενώ το σύμπαν περιέχει περίπου 10εις την80 άτομα.Υπάρχουν λοιπόν πολλοί, πολλοί διαφορετικοί τρόποι για να αναδιάταξετε 52 τραπουλόχαρτα. Αλλά για να μάθουμε πόσο πιθανό είναι κάποιος άλλος άνθρωπος στη Γη να δημιουργήσει τυχαία την ίδια ακολουθία φύλλων ανακατεύοντας μια τράπουλα, δεν αρκεί απλώς να υπολογίσουμε το κλάσμα 1/(52!). Αυτός ο αριθμός δείχνει απλώς πόσο πιθανό είναι να ανακατέψετε την τράπουλα σε μια συγκεκριμένη διάταξη φύλλων. Υπάρχει ένα κρίσιμο ερώτημα που πρέπει να λάβετε υπόψιν: Πόσο πιθανό θα ήταν για δύο ή περισσότερους ανθρώπους στη Γη να ανακατέψουν τυχαία μια τράπουλα με τον ίδιο τρόπο; Η εξαιρετική σπανιότητα μιας τυχαίας επανάληψης Αυτή η ερώτηση θυμίζει το παράδοξο των γενεθλίων. Λειτουργεί σύμφωνα με την ίδια αρχή: Είναι μάλλον απίθανο ένας μαθητής σε μια τάξη να έχει γενέθλια σε μια δεδομένη ημερομηνία – σε μια ομάδα 30 ατόμων, η πιθανότητα γιαυτό είναι 1 − (364 / 365)30 ≈ 7,9%. Ωστόσο, η πιθανότητα δύο μαθητές να γεννηθούν την ίδια ημέρα είναι μεγαλύτερη από 70%. Ο λόγος για αυτή την φαινομενική απόκλιση είναι ότι οι άνθρωποι συνήθως υποτιμούν τον αριθμό των πιθανών ζευγών μαθητών. Από 30 μαθητές, μπορούν να σχηματιστούν 435 ζευγάρια. Τότε η πιθανότητα κάθε ζεύγους μαθητών να γεννήθηκε διαφορετική ημέρα δεν φαίνεται τόσο υψηλή.Αν θέλετε να μάθετε πόσο πιθανό είναι να ανακατέψετε τυχαία μια τράπουλα με τον ίδιο τρόπο όπως θα το έκανε οποιοσδήποτε άλλος άνθρωπος στη Γη, υπάρχουν διάφοροι τρόποι για να το κάνετε. Ό ένας είναι να υπολογίσετε πρώτα την πιθανότητα του αντίθετου γεγονότος και στη συνέχεια να αφαιρέσετε το αποτέλεσμα από το 1. Αυτό σημαίνει ότι πρώτα εξετάζετε πόσο πιθανό είναι όλοι οι άνθρωποι στον κόσμο να δημιουργήσουν μια εντελώς νέα διάταξη κατά την ανάμειξη: το πρώτο άτομο έχει πιθανότητα 1, το δεύτερο πιθανότητα (52! – 1)/52!, το τρίτο (52! – 2)/52!, κ.ο.κ. Στη συνέχεια, αφαιρέστε αυτό το αποτέλεσμα από το 1. Αν υπάρχουν οκτώ δισεκατομμύρια άνθρωποι στον κόσμο, η πιθανότητα πολλά άτομα να δημιουργήσουν το ίδιο ανακάτεμα καρτών μπορεί να υπολογιστεί ως εξής.Το πρόβλημα είναι ότι η αριθμομηχανή (ή μάλλον, το διαδικτυακό πρόγραμμα Wolfram|Alpha) αποτυγχάνει όταν προσπαθεί να υπολογίσει αυτόν τον τύπο. Έτσι, μια πολύ πρόχειρη εκτίμηση αυτής της πιθανότητας είναι:Αυτό σημαίνει ότι η πιθανότητα δύο ή περισσότεροι άνθρωποι στον κόσμο να δημιουργήσουν την ίδια διάταξη σε μια τράπουλα είναι μικρότερη από 0,0000…08% – ένας αριθμός με 46 μηδενικά πριν από το πρώτο μη μηδενικό δεκαδικό ψηφίο!Με αυτό το παράδειγμα, φαίνεται ξεκάθαρα ότι είναι εξαιρετικά απίθανο οι άνθρωποι σε όλο τον κόσμο να δημιουργήσουν τυχαία την ίδια διάταξη φύλλων σε τράπουλα ανακατεύοντάς την. Αλλά το πιο πιθανό είναι να έχετε ανακατέψει τράπουλα πολλές φορές στη ζωή σας – όχι μόνο μία φορά. Πώς αλλάζει το αποτέλεσμα αν υποθέσουμε ότι κάθε άτομο ανακατεύει περίπου 100 τράπουλες στη ζωή του; Αντικαθιστώντας τα οκτώ δισεκατομμύρια στην προηγούμενη εκτίμηση με 800 δισεκατομμύρια, διαπιστώνουμε ότι η πιθανότητα σε αυτήν την περίπτωση είναι μικρότερη από 4×10−44. Με άλλα λόγια, οι πιθανότητες δεν αλλάζουν πολύ. Ακόμα κι αν κάθε άτομο στον κόσμο ανακατέψει μια τράπουλα 100 φορές, είναι σχεδόν απίθανο η ίδια διάταξη φύλλων να εμφανιστεί δύο φορές.Επιπλέον, αν λάβουμε υπόψιν κάθε άτομο που ζει ή έχει ζήσει ποτέ στη Γη – σύμφωνα με ορισμένες εκτιμήσεις, περίπου 117 δισεκατομμύρια άνθρωποι – καθένας από τους οποίους έχει ανακατέψει μια τράπουλα περίπου 100 φορές (κάτι που είναι απίθανο, δεδομένου ότι η τράπουλα εμφανίστηκε γύρω στα 1000 μ.Χ.), τότε η πιθανότητα η ίδια διάταξη να δημιουργήθηκε πολλές φορές είναι μικρότερη από 1,7×10−42.Επομένως, είναι πραγματικά εξαιρετικά απίθανο δύο άνθρωποι σε ολόκληρη την ιστορία της ανθρωπότητας να έχουν ανακατέψει ποτέ μια τράπουλα με τον ίδιο τρόπο (υποθέτοντας ότι ανακάτεψαν τις κάρτες με τυχαία). Αυτό δείχνει πόσο μεγάλος αριθμός είναι το 52! και πόσες τεράστιες δυνατότητες υπάρχουν για την διάταξη 52 φύλλων.Πώς θα μπορούσες να κερδίσεις στο online πόκερ όταν πρωτοεμφανίστηκε στο διαδίκτυοΗ απεραντοσύνη του 52! έχει θέσει ορισμένα σημαντικά πρακτικά προβλήματα για τους προγραμματιστές online παιχνιδιών. Το διαδικτυακό πόκερ μπορεί να περιλαμβάνει μεγάλα χρηματικά ποσά, επομένως είναι κρίσιμο αυτό το παιχνίδι να είναι όσο το δυνατόν πιο ασφαλές και δίκαιο. Οποιαδήποτε ελαττώματα ή κενά θα μπορούσαν να τα εκμεταλλευτούν οι παίκτες ή να χρησιμοποιηθούν από το καζίνο εναντίον των παικτών.Τα ψηφιακά φύλλα της τράπουλας θα πρέπει να ανακατεύονται καλά και να μοιράζονται τυχαία, όπως ακριβώς γίνεται με τις πραγματικές. Σε έναν ιδανικό κόσμο, ένας αλγόριθμος θα επέλεγε τυχαία μια διάταξη από τις πιθανές τράπουλες 52!. Αλλά κανένας υπολογιστής δεν έχει αρκετή μνήμη για να υπολογίσει όλες αυτές τις πιθανότητες και δεν υπάρχει ακόμη μια τέλεια γεννήτρια τυχαίων αριθμών. Επομένως, οι προγραμματιστές βασίζονται σε αλγόριθμους που προσομοιώνουν με γενικό τρόπο το ανακάτεμα φύλλων.Στα τέλη της δεκαετίας του 1990, η πλατφόρμα ανάπτυξης ASF Software παρείχε σε αρκετούς παρόχους online πόκερ, όπως το Planet Poker, αλγόριθμους για το ανακάτεμα των φύλλων της ψηφιακής τράπουλας. Η πλατφόρμα δημοσίευσε ακόμη και τον αλγόριθμο στον ιστότοπό της ως απόδειξη ότι το παιχνίδι ήταν αξιόπιστα προγραμματισμένο. Αυτή η ανάρτηση τράβηξε την προσοχή μιας εταιρείας πληροφορικής, της Reliable Software Technologies. «Μόλις είδαμε τον αλγόριθμο, αρχίσαμε να υποψιαζόμαστε ότι μπορεί να υπήρχε κάποιο πρόβλημα. Μια μικρή έρευνα απέδειξε ότι αυτή η διαίσθηση ήταν σωστή», έγραψαν σε έναν ιστότοπο ανάπτυξης λογισμικού (How We Learned to Cheat at Online Poker: A Study in Software Security)Ο αλγόριθμος ξεκινούσε με μια τακτοποιημένη τράπουλα και στη συνέχεια αντάλλασε δύο φύλλα κάθε φορά σε διάφορα βήματα. Για να το κάνει αυτό, το πρόγραμμα χρησιμοποιούσε μια γεννήτρια τυχαίων αριθμών συνδεδεμένη με την ώρα συστήματος του υπολογιστή. Υπάρχουν όμως αρκετοί περιορισμοί σε αυτήν τη μέθοδο. Πρώτον, ο μηχανισμός εναλλαγής εφαρμόστηκε έτσι ώστε ορισμένες διατάξεις φύλλων να ευνοούνται και να είναι πιο πιθανό να εμφανιστούν από άλλες. Δεύτερον, το σύστημα συνδέει την παραγωγή αριθμών με τον αριθμό των δευτερολέπτων που έχουν περάσει από τα μεσάνυχτα, μηδενίζοντας μία φορά κάθε μέρα, γεγονός που περιορίζει περαιτέρω τις πιθανές τυχαίες τιμές. Η ομάδα Reliable Software Technologies ανακάλυψε ότι μόνο περίπου 86 εκατομμύρια διατάξεις μπορούσαν να δημιουργηθούν με αυτόν τον τρόπο.Οι προγραμματιστές στη συνέχεια συνειδητοποίησαν ότι επειδή το σύστημα είναι συνδεδεμένο με ένα ρολόι για να τυχαιοποιεί τα ανακατέματα, η διάταξη των φύλλων θα μπορούσε να περιοριστεί περαιτέρω λαμβάνοντας υπόψη αυτό το χρονόμετρο. Ο συγχρονισμός του δικού τους προγράμματος με το ρολόι συστήματος μείωσε τις δυνατότητες σε μόλις 200.000 πιθανές διατάξεις τράπουλας που θα μπορούσε να δημιουργήσει ο αλγόριθμος. «Μετά από αυτήν την κίνηση, το σύστημα ήταν δικό μας, αφού η αναζήτηση σε αυτό το μικρό σύνολο ανακατεμάτων είναι ασήμαντη και μπορεί να γίνει με έναν υπολογιστή σε πραγματικό χρόνο», έγραψαν. Θυμηθείτε ότι αυτό συνέβη τη δεκαετία του 1990, όταν οι δυνατότητες των υπολογιστών ήταν πολύ μικρότερες σε σχέση με σήμερα.Οι υπάλληλοι της Reliable Software Technologies ανέφεραν αυτές τις αδυναμίες στους προγραμματιστές του αλγορίθμου, οι οποίοι τον αναθεώρησαν αμέσως. Σήμερα, πολλές ιστοσελίδες online πόκερ χρησιμοποιούν τον αλγόριθμο Fisher-Yates,. Είναι εύκολος στην εφαρμογή του και προσφέρει ικανοποιητικά αποτελέσματα.Βεβαίως, και οι νέοι αλγόριθμοι εμφανίζουν αδυναμίες – οι γεννήτριες τυχαίων αριθμών απλά δεν είναι ακόμα επαρκώς αξιόπιστες για να κάνουν αυτό που μπορούν να κάνουν οι άνθρωποι με μια πραγματική τράπουλα. Αλλά ακόμα και ο πιο επιδέξιος άνθρωπος-ντίλερ δεν μπορεί να πετυχαίνει το τέλειο ανακάτεμα κάθε φορά. Οι Einstein, Hawking και Newton παίζουν πόκερ με τον Data, σε μια σκηνή από το Star Trek διαβάστε περισσότερες λεπτομέρειες: «How the Math of Shuffling Cards Almost Brought Down an Online Poker Empire» –https://www.scientificamerican.com/article/how-the-math-of-shuffling-cards-almost-brought-down-an-online-poker-empire/

Roscosmos Διαστημικός περίπατος: Ποιες εργασίες θα εκτελέσουν οι κοσμοναύτες κατά τη διάρκεια της EVA-64; Η εξωπλανητική δραστηριότητα απέχει μόλις λίγες μέρες! Ο κοσμοναύτης Alexei Zubritsky επέδειξε τον εξοπλισμό Ekran-M, ο οποίος θα εγκατασταθεί στην επιφάνεια του σταθμού. Η EVA-64 θα πραγματοποιηθεί στις 16 Οκτωβρίου. Ο εξοπλισμός Ekran-M έχει σχεδιαστεί για ένα επιστημονικό πείραμα σχετικά με την ανάπτυξη ημιαγωγών κρυστάλλων (ημιαγωγών) στο διάστημα. Ο εξοπλισμός παραδόθηκε στον ISS από το διαστημόπλοιο μεταφοράς φορτίου Progress MS-32. ▪️Γιατί το πείραμα Ekran-M πρέπει να διεξαχθεί σε τροχιά ▪️Τα πάντα για τη διαστημική στολή εξωόχηματων δραστηριοτήτων ▪️Προετοιμασία κοσμοναυτών για διαστημικούς περιπάτους https://vk.com/roscosmos?z=video-30315369_456244533%2Fpl_wall_-30315369 https://vk.com/roscosmos?w=wall-30315369_594162 Πετυχημένο το κύκνειο άσμα του Starship αφού έρχεται ο βελτιωμένος διάδοχος του που υπόσχεται να μας πάει στον Άρη (βίντεο) Έρχεται νέο αναβαθμισμένο μοντέλο του πυραυλικού συστήματος της SpaceX. Την ενδέκατη εκτόξευση του τεράστιου πυραύλου Super Heavy και του διαστημοπλοίου Starship πραγματοποίησε η SpaceX. Ενώ οι εννέα πρώτες εκτοξεύσεις αντιμετώπισαν μεγαλύτερα ή μικρότερα προβλήματα τόσο η προηγούμενη όσο και η τελευταία στέφθηκαν σύμφωνα με τη διαστημική υπηρεσία του Ελον Μασκ με απόλυτη επιτυχία ενώ έγινε γνωστό ότι στην επόμενη θα χρησιμοποιηθεί ένα νέο αναβαθμισμένο μοντέλο του επαναστατικού πυραυλικού συστήματος χωρίς να έχουν γίνει ακόμη γνωστά κάποια στοιχεία για αυτό. Ο πύραυλος Super Heavy είναι ο μεγαλύτερος που έχει κατασκευαστεί μέχρι σήμερα και υπόσχεται επανάσταση στη διαστημική βιομηχανία αφού θα μπορεί να μεταφέρει μεγαλύτερα φορτία από αυτά που μεταφέρουν οι σημερινοί πύραυλοι και σε μεγαλύτερες αποστάσεις από αυτές που το κάνουν οι σημερινοί πύραυλοι με σχετικά χαμηλό κόστος αφού είναι επαναχρησιμοποιούμενος.Το σκάφος Starship σχεδιάζεται να μεταφέρει φορτία αλλά και 100 επιβάτες στο Διάστημα με τον Μασκ να υποστηρίζει ότι με αυτό το σκάφος θα δημιουργήσει μια μεγάλη ανθρώπινη αποικία στον Άρη τα επόμενα 25 χρόνια. Τόσο ο πύραυλος όσο και το σκάφος προορίζονται και για επανδρωμένες αποστολές στη Σελήνη. Στιγμιότυπο από την ενδέκατη εκτόξευση του Super Heavy. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2019551/petychimeno-to-kykneio-asma-toy-starship-afoy-erchetai-o-veltiomenos-diadochos-toy-poy-yposchetai-na-mas-paei-ston-ari-vinteo/

Νέα στοιχεία για τον ωκεανό που υπήρχε κάποτε στον Άρη. Βρισκόταν στο βόρειο ημισφαίριο του πλανήτη και η ύπαρξη του ενισχύει το σενάριο ύπαρξης ζωής εκεί. Στοιχεία που είναι κρυμμένα σε βράχους του Άρη υποδηλώνουν ότι ο Κόκκινος Πλανήτης μπορεί κάποτε να διέθετε ένα μεγάλο ωκεανό κάτι που έχει υποδειχθεί και από προηγούμενα ευρήματα ενισχύοντας έτσι περαιτέρω τις πιθανότητες να είχαν αναπτυχθεί κάποτε στον πλανήτη συνθήκες φιλικές στην παρουσία της ζωής.Η επιστημονική κοινότητα συμφωνεί ευρέως ότι ο Κόκκινος πλανήτης φιλοξενούσε κάποτε ποτάμια και λίμνες στις περιοχές μεγάλων κρατήρων. Έχει υποδειχθεί και η ύπαρξη ενός ωκεανού χωρίς ωστόσο να έχουν αναδειχθεί στοιχεία που να πιστοποιούν σε μεγάλο τουλάχιστον ποσοστό την παρουσία αυτού του ωκεανού.Μια μελέτη του Πανεπιστημίου του Αρκάνσας στις ΗΠΑ παρουσιάζει νέες ισχυρές γεωλογικές ενδείξεις ότι ένας ωκεανός κάποτε κάλυπτε το βόρειο ημισφαίριο του Άρη.«Δεν γνωρίζουμε καμία μορφή ζωής στη Γη ούτε οπουδήποτε στο Σύμπαν που να μην χρειάζεται υγρό νερό. Άρα όσο περισσότερο νερό υπήρχε στον Άρη, τόσο μεγαλύτερη θα μπορούσε να είναι και η πιθανότητα ύπαρξης ζωής» αναφέρει ο Κόρι Χιουζ υποψήφιος διδάκτορας γεωεπιστημών και κύριος συγγραφέας της μελέτης που δημοσιεύτηκε στην επιθεώρηση «Geophysical Research Letters» Η σύγκριση Η ερευνητική ομάδα συνέκρινε βράχους που σχηματίστηκαν από ποτάμια στη Γη με εκείνους που έχουν παρατηρηθεί στον Άρη. Στην ανάλυσή τους συμπεριέλαβαν ψαμμίτη από έναν αρχαίο ποταμό που κυλούσε σε μια περιοχή του βορειοδυτικού Αρκάνσας πριν από περίπου 300 εκατομμύρια χρόνια.Ο Χιουζ είχε ήδη αφιερώσει χρόνια στη μελέτη του Άρη πριν αποφασίσει να συνεργαστεί με τον Τζον Σο ειδικό στα δέλτα ποταμών της Γης στο Πανεπιστήμιο του Αρκάνσας. Πίστευε ότι μελετώντας τα γήινα ποτάμια θα μπορούσε να κατανοήσει καλύτερα την επιφανειακή γεωλογία και την ιστορία του Άρη.Φανταστείτε έναν φυσικό ποταμό χωρίς τεχνητά αναχώματα. Το ρεύμα του μετακινείται συνεχώς, σχηματίζοντας «καμπύλες» και «έλικες» στο τοπίο. Τα ποτάμια μεταφέρουν ιζήματα (λάσπη, άργιλο και βράχους) που σταδιακά αναδιαμορφώνουν το περιβάλλον.Όταν το ποτάμι πλησιάζει τη θάλασσα, το ρεύμα του επιβραδύνεται, με αποτέλεσμα τα ιζήματα να κατακάθονται και να σχηματίζουν δέλτα. Η περιοχή όπου το ποτάμι αρχίζει να επιβραδύνεται και να στενεύει ονομάζεται πίσω ζώνη ρεύματος. Στο παράδειγμα του ποταμού Μισισιπή αυτή η ζώνη ξεκινά περίπου 370 χιλιόμετρα από τις εκβολές του.Ο Χιούζ εντόπισε παρόμοια γεωλογικά χαρακτηριστικά σε δορυφορικές εικόνες του Άρη υποδηλώνοντας ότι αρχαία ποτάμια σχημάτιζαν δέλτα με μεγάλες πίσω ζώνες ρεύματος ένδειξη ότι εκβάλλονταν σε ωκεανό. «Πρόκειται για μια διεργασία μεγάλης κλίμακας, γι’ αυτό μπορούμε να τη δούμε ακόμα και από το Διάστημα. Αυτά είναι πολύ ώριμα δέλτα, μια ισχυρή ένδειξη ότι υπήρχε αρχαίος ωκεανός ή τουλάχιστον μια μεγάλη θάλασσα» λέει ο Χιούζ. H «αντίστροφη τοπογραφία» Πώς γνωρίζουν οι επιστήμονες τη μορφή ενός ποταμού που στέρεψε πριν από δισεκατομμύρια χρόνια; Καθώς ένα ποτάμι ρέει τα πιο βαριά ιζήματα κατακάθονται στον πυθμένα. Όταν το ποτάμι ξεραθεί αυτά τα ιζήματα θάβονται και με τον χρόνο μετατρέπονται σε ψαμμίτη. Στη Γη οι τεκτονικές πλάκες μπορούν να ωθήσουν αυτούς τους βράχους προς την επιφάνεια.Η διάβρωση τότε απομακρύνει τα μαλακότερα υλικά αφήνοντας υψώματα εκεί όπου κάποτε κυλούσε το ποτάμι μια διαδικασία που λέγεται αντιστροφή τοπογραφίας. Ο Άρης όμως δεν έχει τεκτονικές πλάκες οπότε οι ανεστραμμένες ράχες του πιθανότατα σχηματίστηκαν καθώς η άμμος γύρω από τον ψαμμίτη διαβρώθηκε.Όταν ο Χιουζ έφτασε στο πανεπιστήμιο ο Σο τον κάλεσε να επισκεφθεί τον ψαμμίτη Wedington, έναν σχηματισμό βράχου στο βορειοδυτικό Αρκάνσας. Ανακάλυψαν ότι οι απότομοι βράχοι της περιοχής ήταν μέρος ενός παλιού ποταμού δέλτα που είχε αντιστραφεί τοπογραφικά ο μοναδικός γνωστός τέτοιος σχηματισμός στη Γη.«Ήρθα εδώ για να μελετήσω κάτι που τελικά βρισκόταν κυριολεκτικά στην αυλή του πανεπιστημίου. Δεν υπάρχει καλύτερη λέξη για να το περιγράψει κανείς από τη “σύμπτωση”» εξηγεί ο Χιούζ. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2019578/nea-stoicheia-gia-ton-okeano-poy-ypirche-kapote-ston-ari/

Roscosmos Soyuz-5: Δοκιμή Πυρός Πρώτου Σταδίου Σήμερα, το Κέντρο Επιστημονικών Δοκιμών της Πυραυλικής και Διαστημικής Βιομηχανίας πραγματοποίησε μια δοκιμή πυρός εδάφους του πρώτου σταδίου του πυραύλου Soyuz-5. Κύρια σημεία της δοκιμής — χρησιμοποιήθηκε ο κινητήρας RD-171MV με 800 τόνους ώσης — εξαρτήματα: κηροζίνη και υγρό οξυγόνο — διάρκεια: 160 δευτερόλεπτα Δοκιμάστηκε η αλληλεπίδραση των ενσωματωμένων συστημάτων. Το στάδιο είναι επίσης το πρώτο στάδιο ενός πολλά υποσχόμενου πυραύλου υπερβαρείας κατηγορίας. Οι σημερινές δοκιμές ανοίγουν το δρόμο για την εκτόξευση του Soyuz-5 από το Κοσμοδρόμιο του Μπαϊκονούρ αργότερα φέτος. Αύριο θα δημοσιεύσουμε ένα βίντεο της δοκιμής. Θα είναι ισχυρό! https://vk.com/roscosmos?w=wall-30315369_593988

Πώς το Λαύριο απαλλάχθηκε από το αρσενικό. Το παραδειγματικό έργο βιομηχανικής απορρύπανσης ολοκληρώθηκε στο Τεχνολογικό και Πολιτιστικό Πάρκο από τους επιγόνους του Κωνσταντίνου Κονοφάγου - Η Λαυρεωτική διασώζεται από το χημικό κατάλοιπο της μεταλλευτικής επεξεργασίας που ασφαλίστηκε σε ειδικό «καταφύγιο».Καθώς το αυτοκίνητο κατεβαίνει τον σκαμμένο στον βράχο «σαλιγκαρωτό» δρόμο, η απόκοσμη ατμόσφαιρα δίνει την αίσθηση ότι βρίσκεται κανείς σε σκηνικό ταινίας επιστημονικής φαντασίας. Ή ίσως, πολεμικής ταινίας αφού ο τελικός προορισμός – ένα ευρύ πλάτωμα 40 μέτρα κάτω από την επιφάνεια του εδάφους – θα μπορούσε κάλλιστα να λειτουργήσει ως καταφύγιο. Κατά μία έννοια, ο χώρος αυτός, ο οποίος βρίσκεται στο Τεχνολογικό και Πολιτιστικό Πάρκου Λαυρίου (ΤΠΠΛ), είναι καταφύγιο. Μόνο που δεν προορίζεται για ανθρώπους, αλλά για περισσότερους από 2 τόνους αρσενικού, το οποίο φυλάσσεται σε μπλε και κίτρινα βαρέλια ερμητικά κλειστά και κλειδωμένα πίσω από μεταλλικούς φράχτες που φτάνουν μέχρι την οροφή.Πού βρέθηκε όμως τόσο αρσενικό – το άχρωμο και άοσμο χημικό που σκότωσε τη Μαντάμ Μποβαρί αλλά και διάφορα άλλα υπαρκτά και μυθιστορηματικά πρόσωπα – και πώς έφτασε στο προσφάτως δημιουργημένο «καταφύγιό» του; Αρχαία ιστορία Αν για να απαντηθούν τα παραπάνω ερωτήματα έπρεπε να πιάσει κανείς την ιστορία από την αρχή, θα έπρεπε να πάει δυόμισι χιλιάδες χρόνια πριν, τότε που τα ορυχεία του Λαυρίου συνέβαλαν στην ευημερία των Αθηναίων και εν πολλοίς χρηματοδότησαν τον Χρυσό Αιώνα του Περικλή. Αυτά τα ορυχεία «ανέστησε» κατά τον 19ο αιώνα ο ιταλός μεταλλειολόγος Ιωάννης Βαπτιστής Σερπιέρι (Jean Batist Serpieri, 1832-1897) ιδρύοντας τη Γαλλική Εταιρεία Μεταλλείων Λαυρίου (ΓΕΜΛ) με έδρα το Παρίσι.Η επαναλειτουργία των ορυχείων και η προσέλκυση εργατών σε αυτά οδήγησε στην ανάπτυξη της πόλης του Λαυρίου στα πέριξ του βιομηχανικού συγκροτήματος που δημιουργήθηκε για την επεξεργασία των μεταλλευμάτων. Η εταιρεία λειτούργησε για πάνω από έναν αιώνα παράγοντας μόλυβδο και προϊόντα μολύβδου και έληξε οριστικά τις δραστηριότητές της το 1982.Μετά από μακροχρόνιες διαβουλεύσεις, το βιομηχανικό συγκρότημα, το οποίο εκτείνεται σε περισσότερα από 200 στρέμματα, πέρασε στο Ελληνικό Δημόσιο και για την ακρίβεια στο υπουργείο Πολιτισμού, το οποίο ανέθεσε την αποκατάσταση και επαναλειτουργία του ως «Τεχνολογικού και Πολιτιστικού Πάρκου Λαυρίου, ΤΠΠΛ» στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο (ΕΜΠ) στα μέσα της δεκαετίας του 1990.Οπως πιθανότατα έχουν διαπιστώσει ιδίοις όμμασι οι χιλιάδες επισκέπτες του Πάρκου, η απόφαση υπήρξε σοφή! «Το ΕΜΠ διέθετε και διαθέτει την απαραίτητη τεχνογνωσία και το επιστημονικό και τεχνικό προσωπικό που μπορεί να επιβλέψει το έργο της συντήρησης και αποκατάστασης του χώρου, έργο το οποίο συνεχίζεται μέχρι σήμερα» μας είπε ο πρύτανης του ΕΜΠ κ. Ιωάννης Χατζηγεωργίου. Πρωτοποριακό έργο Το πλέον πρόσφατα αποκατεστημένο κτίριο του Πάρκου, ονομάζεται κτίριο Κονοφάγου και μαζί με το υπόγειο «καταφύγιο» του αρσενικού συνιστά προσφορά ανυπολόγιστης αξίας στη Λαυρεωτική. Βλέπετε, το αρσενικό βρισκόταν στο κτίριο Κονοφάγου για δεκαετίες, κάτι που συνιστούσε τεράστιο περιβαλλοντικό κίνδυνο με απρόβλεπτες συνέπειες.Ολα άρχισαν στα τέλη της δεκαετίας του 1940, όταν ο αρχιμηχανικός της ΓΕΜΛ, καθηγητής και μετέπειτα πρύτανης του ΕΜΠ Κωνσταντίνος Κονοφάγος (1912-1989) παρατήρησε ότι οι εργάτες αρρώσταιναν και πέθαιναν με μεγαλύτερη συχνότητα και σε νεαρότερη από το αναμενόμενο ηλικία.Απέδωσε το γεγονός στις εισπνοές των καπναερίων της επεξεργασίας των μεταλλευμάτων και «σχεδίασε ένα κτίριο φίλτρο για την κατακράτηση των επικίνδυνων ρύπων» μας είπε ο κ. Δημήτρης Καλιαμπάκος, καθηγητής του ΕΜΠ και αντιπρόεδρος του ΤΠΠΛ, εξηγώντας ότι «επρόκειτο για ένα πολύ πρωτοποριακό έργο με ιδιαιτέρως ευφυή σύλληψη: τα καπναέρια διοχετεύονταν μέσα από ειδικά σχεδιασμένες σήραγγες στο κτίριο όπου εξαναγκάζονταν να περνούν διά μέσου πάνινων φίλτρων τα οποία συγκρατούσαν τους επικίνδυνους ρύπους. Αυτό το κτίριο ειδικού σκοπού έσωσε κυριολεκτικά τους κατοίκους του Λαυρίου και αποτέλεσε ένα από τα πρώτα έργα περιβαλλοντικής προστασίας στην Ελλάδα». Ωρολογιακή βόμβα Ενας από τους κύριους ρύπους που συγκρατούνταν στο κτίριο-φίλτρο ήταν το αρσενικό, η ποσότητα του οποίου έβαινε συνεχώς αυξανόμενη κατά τη διάρκεια της λειτουργίας της εταιρείας. Ετσι, όταν οι εγκαταστάσεις πέρασαν στο ΕΜΠ, η επιστημονική ομάδα που ασχολήθηκε με την καταγραφή και αποκατάσταση του συγκροτήματος διαπίστωσε ότι το κτίριο-φίλτρο, το οποίο εν τω μεταξύ είχε ονομαστεί «κτίριο Κονοφάγου» ως ένδειξη ευγνωμοσύνης στον επιστήμονα που είχε προστατεύσει τις ζωές εκατοντάδων ανθρώπων, ήταν μια ωρολογιακή βόμβα!«Αφενός η στατικότητα του κτιρίου ήταν ανεπαρκής και αφετέρου η ποσότητα του συγκεντρωμένου αρσενικού ήταν τεράστια» μας είπε ο κ. Καλιαμπάκος, διευκρινίζοντας ότι «σύμφωνα με την οδηγία Σεβέζο (Sevezo) της ΕΕ η οποία αφορά εγκαταστάσεις που διαχειρίζονται επικίνδυνα βιομηχανικά απόβλητα και η οποία πήρε το όνομά της από την ιταλική πόλη Σεβέζο όπου το 1976 υπήρξε ένα τεράστιο ατύχημα με διάχυση διοξινών, ποσότητα αρσενικού μεγαλύτερη των 100 κιλών ισοδυναμεί με ένα Σεβέζο και πρέπει να τυγχάνει ειδικής διαχείρισης».Με άλλα λόγια, στο κτίριο Κονοφάγου υπήρχαν ποσότητες αρσενικού ικανές να προκαλέσουν ένα ατύχημα πολλαπλάσιο εκείνου του Σεβέζο και το κτίριο κινδύνευε να καταρρεύσει! Επιπροσθέτως, όπως μας είπε ο πρύτανης κ. Χατζηγεωργίου, «το κτίριο, όπως και όλο το συγκρότημα, είχε χαρακτηριστεί μνημείο σύγχρονης πολιτιστικής κληρονομιάς, πράγμα που σήμαινε ότι η αποκατάστασή του θα έπρεπε να πληροί συγκεκριμένες προϋποθέσεις». Η σταδιακή επίλυση του γρίφου Αυτός ο δυσεπίλυτος γρίφος έπρεπε να λυθεί και παρά το γεγονός ότι ήδη από το 2008 αναγνωρίστηκε ο κίνδυνος που ελλόχευε και αποφασίστηκε ότι έπρεπε να ληφθούν μέτρα, απαιτήθηκαν 17 χρόνια μέχρι την ολοκλήρωση του έργου. Φυσικά, το πρώτο βήμα που έγινε ήταν να στερεοποιηθεί το κτίριο ώστε να αποσοβηθεί ο άμεσος κίνδυνος κατάρρευσής του.Περιττό δε να πούμε ότι κάθε παρέμβαση ήταν αποτέλεσμα πρότερης εμπεριστατωμένης επιστημονικής πραγματογνωμοσύνης. «Επιλέχθηκε η στατική υποστήριξη του κτιρίου να γίνει μέσω ενός μεταλλικού εξωσκελετού, ο οποίος στη συνέχεια επενδύθηκε με πλαστικό» περιέγραψε ο καθηγητής κ. Ευάγγελος Σαπουτζάκης, πρώην αντιπρύτανης Υποδομών του ΕΜΠ.Με αυτόν τον τρόπο αφενός ενισχύθηκε η στατικότητα, αφετέρου επετεύχθη η στεγανοποίηση του κτιρίου, συνθήκες απαραίτητες για να αρχίσει το έργο της απορρύπανσης, δηλαδή της ασφαλούς μεταφοράς του αρσενικού από το κτίριο Κονοφάγου στον ειδικά διαμορφωμένο για τον σκοπό αυτόν υπόγειο χώρο.Το έργο ανέλαβε εξειδικευμένη σε αυτόν τον τομέα εταιρεία και όπως εξήγησε ο εκτελεστικός διευθυντής της κ. Σίμος Γεωργιάδης «εκτός από την άρτια εκτέλεση του έργου αυτού καθαυτού, υπήρξε κύριο μέλημά μας η ασφάλεια των εργαζομένων και η προστασία του περιβάλλοντος. Για τον σκοπό αυτόν ακολουθήθηκαν τα πρωτόκολλα που προβλέπονται από το ΕΛΙΝΥΑΕ (Ελληνικό Ινστιτούτο Υγείας και Ασφάλειας στην Εργασία). Οι εργαζόμενοι εξετάστηκαν ιατρικά στην αρχή του έργου και εξετάζονταν σε εβδομαδιαία βάση καθ’ όλη τη διάρκεια των εργασιών. Ομοίως πραγματοποιούσαμε συχνές μετρήσεις των υδάτων και του αέρα».Με ιδιαίτερη χαρά και υπερηφάνεια ο κ. Γεωργιάδης μάς μετέφερε ότι ούτε οι εργαζόμενοι στον χώρο – οι οποίοι βεβαίως φορούσαν εκείνες τις στολές που παραπέμπουν σε αστροναύτες – ούτε το περιβάλλον κινδύνευσαν από τις εργασίες απορρύπανσης. Και βεβαίως κανείς δεν κινδυνεύει πια καθώς το κτίριο Κονοφάγου παραδόθηκε καθαρό και το αρσενικό θα παραμείνει στο «καταφύγιό» του (ασφαλές και ακίνδυνο) για όσο χρειαστεί: ίσως για εκατοντάδες χρόνια, ίσως και λιγότερα μέχρι η επιστήμη να βρει τρόπους να το αξιοποιήσει ή να το εξουδετερώσει. Παράδοση πρωτοπορίας και προσφοράς Συνολικά το έργο της απορρύπανσης υπήρξε ιδιαίτερα πρωτοποριακό καθώς χρειάστηκε να υιοθετηθούν καινοτομίες που αναπτύχθηκαν ειδικά για αυτόν τον σκοπό. «Η απορρύπανση του κτιρίου χαρακτηρίζεται από πρωτοτυπία, εφευρετικότητα και καινοτομία όσον αφορά τη σύλληψη, την εκτέλεση και τη μεθοδολογία. Το έργο αποτέλεσε πρωτοπόρο εγχείρημα τεχνικής παρέμβασης, μοναδικό ίσως για τα παγκόσμια δεδομένα» μας είπε ο κ. Χατζηγεωργίου. Πράγματι, το έργο θεωρείται σήμερα παράδειγμα προς μίμηση, όπως πιστοποιείται από το γεγονός της επίσκεψης ειδικού κλιμακίου της ΕΕ με σκοπό την «αντιγραφή» του σε άλλες περιπτώσεις.Το σημαντικό αυτό έργο περιβαλλοντικής προστασίας φαίνεται πως είναι συνυφασμένο με το «DNA» του Πολυτεχνείου. «Για όλα τα μέλη της μεγάλης κοινότητας του ΕΜΠ έχει ιδιαίτερη σημασία η επιστήμη και η τεχνολογία να τίθενται στην υπηρεσία των πιο άμεσων κοινωνικών προβλημάτων» μας είπε ο κ. Καλιαμπάκος, ενώ ο κ. Χατζηγεωργίου σημείωσε ότι «για την ολοκλήρωση του έργου εργάστηκαν δεκάδες άνθρωποι, καθηγητές, επιστήμονες και ερευνητές και φυσικά στελέχη της Τεχνικής Υπηρεσίας του Ιδρύματος ακολουθώντας μια μακρά παράδοση του ΕΜΠ. Οι δάσκαλοί μας, μας ενέπνευσαν τα ιδανικά της ανιδιοτελούς παροχής υπηρεσίας με κοινωνικό αντίκτυπο. Αυτή είναι η παράδοση και η κληρονομιά μας, την οποία όλοι εμείς οι άνθρωποι του Πολυτεχνείου υπηρετούμε με συνέπεια».Πράγματι, το κτίριο-φίλτρο δημιουργήθηκε από τον Κωνσταντίνο Κονοφάγο (ο οποίος ήταν επίσης ο πρύτανης που δεν επέτρεψε την είσοδο των τανκς στο Πολυτεχνείο) για να προστατευθεί η υγεία των εργατών και των κατοίκων του Λαυρίου. Τον ίδιο ακριβώς σκοπό υπηρέτησαν και οι σημερινοί επίγονοί του στο ΕΜΠ απορρυπαίνοντας και παραδίδοντας καθαρό το κτίριο Κονοφάγου. Ο Κωνσταντίνος Κονοφάγος και τα κατοχικά συσσίτια Ο τάφος του Κωνσταντίνου Κονοφάγου, καθηγητή και πρύτανη του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου αλλά και υπουργού της πρώτης μεταπολιτευτικής κυβέρνησης, δεν βρίσκεται στον Α΄ Νεκροταφείο, όπως θα ήταν ίσως αναμενόμενο. Κατόπιν δικής του επιθυμίας ο Κονοφάγος ενταφιάστηκε στο κοιμητήριο του Αγίου Γεωργίου στο Θορικό του Λαυρίου, ο δε τάφος του κατασκευάστηκε από σωρούς χοντρής σκουριάς προερχόμενους από την καμινεία του εργοστασίου της Γαλλικής Εταιρείας Μεταλλείων Λαυρίου (ΓΕΜΛ) της δεκαετίας του 1940. Στο ίδιο κοιμητήριο είχε ενταφιαστεί (το 1942) και ο πρώτος εργάτης που πέθανε από πείνα στις εγκαταστάσεις της ΓΕΜΛ.Τα παραπάνω βρίθουν συμβολισμών καθώς δείχνουν ότι ο Κωνσταντίνος Κονοφάγος ήθελε να ταφεί εκεί όπου ωρίμασε ως επιστήμονας και ως άνθρωπος.Αλλά, ας πάρουμε την ιστορία από την αρχή. Ο χειμώνας του μεγάλου λιμού (1941-1942) έπληξε ιδιαιτέρως το Λαύριο, η οικονομία του οποίου στηριζόταν στη ΓΕΜΛ και ως εκ τούτου δεν διέθετε γεωργική παραγωγή. Η κατάσταση είχε δυσκολέψει ήδη από τον Μάιο του 1941, όταν η εταιρεία τέθηκε υπό γερμανική κατοχή και στους εργάτες δόθηκε η «επιλογή» είτε να παραμείνουν στην εταιρεία με μισθούς πείνας είτε να μεταφερθούν σε στρατόπεδα συγκέντρωσης. Η ομάδα των έντεκα και η μαύρη αγορά! Αρχιμηχανικός της εταιρείας ήταν ο Κωνσταντίνος Κονοφάγος και γενικός διευθυντής ο βελγικής καταγωγής μεταλλειολόγος Μορίς Μπρεμέρ (Maurice Bremmer). «Ο Κονοφάγος, λίγο πριν την άφιξη των κατακτητών – και ειδικότερα ενός ιταλικού αποσπάσματος καραμπινιέρων – πείθει τον Μπρεμέρ (ο οποίος, όπως αποκαλύφθηκε αργότερα, ήταν μέλος της Γαλλικής Αντίστασης και ως εκ τούτου πείστηκε αμέσως!) να αποκρύψουν το γεγονός ότι κάποια από τα απορρίμματα της μεταλλευτικής παραγωγής μολύβδου περιείχαν ασήμι» μας είπε ο κ. Δημήτρης Καλιαμπάκος, καθηγητής του ΕΜΠ και αντιπρόεδρος του Τεχνολογικού και Πολιτιστικού Πάρκου Λαυρίου, προσθέτοντας: «Οταν λοιπόν ενέσκηψε ο λιμός, ο Κονοφάγος αντιλαμβάνεται ότι ο μόνος τρόπος να σωθεί ο πληθυσμός του Λαυρίου ήταν το να παραχθεί ασήμι από αυτά τα δήθεν απορρίμματα».Βεβαίως, από τη σκέψη ως την πράξη υπάρχει μια απόσταση, πολύ περισσότερο δε όταν όλα πρέπει να γίνουν με άκρα μυστικότητα και παρά τις τεράστιες ελλείψεις. «Του έλειπαν οι εγκαταστάσεις, του έλειπαν τα αναλώσιμα και του έλειπε η πρώτη ύλη. Ηταν όμως εξαιρετικός επιστήμονας. Ετσι, μετά από προσπάθειες 4,5 μηνών επινοεί μια μέθοδο η οποία ήταν αφενός αποδοτική και αφετέρου φιλική προς το περιβάλλον καθώς δεν απαιτούσε υψηλές θερμοκρασίες, ούτε πολλά και εξεζητημένα αντιδραστήρια» εξήγησε ο κ. Καλιαμπάκος και συνέχισε: «Συγκροτείται λοιπόν η περίφημη ομάδα των έντεκα, μεταξύ των οποίων ο Κονοφάγος, ο Μπρεμέρ αλλά και δύο εργάτες της καμινείας των οποίων τα ονόματα δεν σώζονται, και αρχίζουν να παράγουν ασήμι κάτω από τη μύτη των κατακτητών. Εννοείται ότι εργάζονται μόνο τις νύχτες!».Φυσικά οι κίνδυνοι δεν σταματούσαν με την παραγωγή. Με άκρα μυστικότητα το ασήμι (σε μορφή πλακιδίων) μεταφέρεται από τον Μπρεμέρ στην ελβετική πρεσβεία, στους χώρους της οποίας φιλοξενούνταν ο Ερυθρός Σταυρός. Το ασήμι πωλούνταν σε μαυραγορίτη της εποχής και τα χρήματα παραδίδονταν στον Ερυθρό Σταυρό ώστε να εξασφαλισθούν τα συσσίτια τα οποία έσωσαν αρχικά τα παιδιά του Λαυρίου και στη συνέχεια τους ενηλίκους.Η μέθοδος Κονοφάγου, η οποία για την παραγωγή ασημιού χρησιμοποιεί λιγνίτη, σόδα και θαλασσινό αλάτι, υιοθετήθηκε ευρέως μετά τον πόλεμο και αξιοποιείται μέχρι σήμερα! Είναι δε αξιοσημείωτο το γεγονός ότι καθώς η ΓΕΜΛ δε παρήγε στο Λαύριο ασήμι (έστελνε ένα αργυρούχο κράμα για περαιτέρω επεξεργασία στη Γαλλία), το παραγόμενο στα κρυφά ασήμι από την ομάδα των έντεκα ήταν το πρώτο που παρήχθη στο Λαύριο μετά από δύο και πλέον χιλιετίες! Και αυτό θα πρέπει σίγουρα να ευχαρίστησε τον Κονοφάγο, ο οποίος ήταν «ο άνθρωπος που ξανάφερε στο προσκήνιο το αρχαίο Λαύριο» μας είπε ο κ. Καλιαμπάκος, εξηγώντας ότι το βιβλίο του Κονοφάγου «Αρχαίο Λαύριο» «ανέδειξε τη σύνδεση της αρχαίας δραστηριότητας που έκανε την αρχαία Αθήνα οικονομικά ισχυρή με τη σύγχρονη μεταλλευτική δραστηριότητα, η οποία συνέβαλε στην 1η και 2η βιομηχανική επανάσταση στην Ελλάδα». https://www.tovima.gr/2025/10/12/science/pos-to-layrio-apallaxthike-apo-to-arseniko/

«ΔΑΙΔΑΛΟΣ»: Η Ελλάδα περνά στην εποχή των υπερυπολογιστών. Η «κόκκινη γραμμή» του ΝΟΚ, στον αέρα ο υπερυπολογιστής Δαίδαλος Με δυνατότητα επεξεργασίας δεδομένων που μέχρι χθες φάνταζαν ασύλληπτα για τα ελληνικά δεδομένα, ο ΔΑΙΔΑΛΟΣ ανοίγει τον δρόμο σε επαναστατικές εφαρμογές που αγγίζουν κάθε πτυχή της επιστήμης, της οικονομίας και της κοινωνίας.Το όνομα «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» δεν επιλέχθηκε τυχαία για τον νέο ελληνικό υπερυπολογιστή, που εγκαινιάστηκε πρόσφατα. Ο μυθικός αρχιτέκτονας και εφευρέτης συμβολίζει την ευφυΐα, την εφευρετικότητα, αλλά και την τόλμη που απαιτούνται σήμερα για την είσοδο μιας χώρας στον παγκόσμιο χάρτη της υψηλής τεχνολογίας.Η δημιουργία του ΔΑΙΔΑΛΟΥ αποτελεί μια σπουδαία τομή για την Ελλάδα, καθώς σηματοδοτεί τη μετάβασή της από την ψηφιακή ουρά στην τεχνολογική πρωτοπορία. Με δυνατότητα επεξεργασίας δεδομένων που μέχρι χθες φάνταζαν ασύλληπτα για τα ελληνικά δεδομένα, ο ΔΑΙΔΑΛΟΣ ανοίγει τον δρόμο σε επαναστατικές εφαρμογές που αγγίζουν κάθε πτυχή της επιστήμης, της οικονομίας και της κοινωνίας.Ο υπερυπολογιστής, που στεγάζεται σε υπερσύγχρονες εγκαταστάσεις και αποτελεί αποτέλεσμα συνεργασίας ελληνικών πανεπιστημίων, ερευνητικών φορέων και διεθνών εταίρων, είναι ένας επιταχυντής γνώσης που θα μεταμορφώσει άμεσα τις δυνατότητες έρευνας και καινοτομίας της χώρας. Από την ιατρική και την πρόγνωση φυσικών καταστροφών μέχρι τη ναυτιλία και την τεχνητή νοημοσύνη, οι δυνατότητες που ανοίγονται είναι πρακτικά απεριόριστες.Κομβικός υπήρξε ο ρόλος της Ειδικής Γραμματείας Μακροπρόθεσμου Σχεδιασμού, η οποία συντονίζει την Επιτροπή για την Τεχνητή Νοημοσύνη στην Ελλάδα. Η συμβολή της στον σχεδιασμό και την υλοποίηση του ΔΑΙΔΑΛΟΥ ενισχύει τη στρατηγική θέση της χώρας στον διεθνή ανταγωνισμό, αποδεικνύοντας ότι η οργανωμένη προσέγγιση και ο μακροπρόθεσμος σχεδιασμός αποτελούν κλειδιά επιτυχίας.Πέρα από τις προφανείς τεχνολογικές δυνατότητες, ο ΔΑΙΔΑΛΟΣ έρχεται ως μια δυναμική απάντηση στο brain drain. Είναι ένα μήνυμα προς τους νέους επιστήμονες, που πλέον έχουν ένα πολύτιμο εργαλείο για να εξελίξουν και να αξιοποιήσουν τις ιδέες τους εντός συνόρων. Αντίστοιχα, καθιστά τη χώρα έναν υπολογίσιμο παίκτη στην ευρωπαϊκή ψηφιακή ατζέντα, προσφέροντας πολύτιμο κεφάλαιο στον ευρωπαϊκό σχεδιασμό υπερυπολογιστικής δύναμης.Ασφαλώς, η πρόκληση τώρα βρίσκεται στην αποτελεσματική αξιοποίηση του ΔΑΙΔΑΛΟΥ. Το στοίχημα δεν είναι απλά τεχνολογικό, είναι βαθιά θεσμικό και κοινωνικό. Η Ελλάδα πρέπει να δείξει την απαραίτητη ωριμότητα και διορατικότητα, ώστε να εντάξει αυτό το επίτευγμα στο στρατηγικό της σχέδιο, αποφεύγοντας λάθη του παρελθόντος, όπου μεγάλες τεχνολογικές υποδομές παρέμεναν ανεκμετάλλευτες ή υποχρησιμοποιούνταν.Η παρουσία του ΔΑΙΔΑΛΟΥ αποτελεί, λοιπόν, όχι απλά ένα τεχνολογικό γεγονός, αλλά έναν καταλύτη, που μπορεί και πρέπει να μεταβάλει τη νοοτροπία της χώρας μας προς το καλύτερο. Μια Ελλάδα με αυτοπεποίθηση που βλέπει μακριά, που καινοτομεί και που μπορεί να δώσει λύσεις σε σύνθετα προβλήματα, όχι μόνο για τον εαυτό της, αλλά και για ολόκληρη την ανθρωπότητα.Ο ΔΑΙΔΑΛΟΣ είναι εδώ, η Ελλάδα μόλις ξεκίνησε να πετάει ψηλά. Ας μην εγκλωβιστούμε στον λαβύρινθο των αμφιβολιών και των μικρών προσδοκιών. Ας βρούμε, όπως ο μυθικός του εμπνευστής, την έξοδο προς την καινοτομία και την πρόοδο. Ο «Δαίδαλος» θα είναι 150 φορές ισχυρότερος από τον υπάρχοντα ελληνικό υπερυπολογιστή ARIS, με ισχύ 89 PetaFlops, κατατάσσοντάς τον ανάμεσα στα 20 κορυφαία συστήματα παγκοσμίως! Το έργο, με συνολικό προϋπολογισμό 59 εκατ. ευρώ, χρηματοδοτείται από το Ταμείο Ανάκαμψης και τον ευρωπαϊκό οργανισμό EuroHPC JU. *Ο Γιαννης Μαστρογεωργίου είναι Ειδικός Γραμματέας Μακροπρόθεσμου Σχεδιασμού, Συντονιστής Επιτροπής Τεχνητής Νοημοσύνης https://www.tovima.gr/2025/03/25/to-vima-intelligence/daidalos-i-ellada-perna-stin-epoxi-ton-yperypologiston/

Στο Λαύριο ο Φάρος της Ελλάδας στην ΑΙ Ενα από τα πρώτα δεκατρία «εργοστάσια» ΤΝ στην Ευρώπη ετοιμάζεται στο Τεχνολογικό Πολιτιστικό Πάρκο και στο κτίριο του πρώην Ηλεκτρικού Σταθμού που διαχειρίζεται το ΕΜΠ, βάζοντας τη χώρα στους «παίκτες» των νέων τεχνολογιών.Χτίζοντας τον «Φάρο» της Τεχνητής Νοημοσύνης (ΤΝ), η «μικρή» Ελλάδα επιχειρεί να κάνει ένα παγκόσμιο τεχνολογικό άλμα, καθοδηγώντας με ασφάλεια πολίτες, πανεπιστήμια, ερευνητές και επιχειρήσεις μέσα στο «δαιδαλώδες» και απαιτητικό τοπίο της ψηφιακής τεχνολογίας.Με συνολική επένδυση κοντά στα 100 εκατ. ευρώ (από εθνικούς και ευρωπαϊκούς πόρους), η χώρα αποκτά υποδομές διεθνούς εμβέλειας που αναμένεται σύντομα να την καταστήσουν πρωτοπόρο στην ψηφιακή εποχή, δημιουργώντας νέες ευκαιρίες για την καινοτομία και την επιχειρηματικότητα.Η Ελλάδα συγκαταλέγεται ήδη στην πρώτη ταχύτητα των χωρών της Ευρώπης που έχουν δρομολογήσει την κατασκευή εργοστασίου ΤΝ, ενώ ταυτόχρονα αποκτά έναν καινούργιο πανίσχυρο εθνικό υπερυπολογιστή που θα είναι 150 φορές ισχυρότερος από τον υφιστάμενο, έχοντας τη δυνατότητα να εκτελεί έως και ογδόντα εννέα τετράκις εκατομμύρια πράξεις κινητής υποδιαστολής ανά δευτερόλεπτο (89 Pflops)!Το εργοστάσιο ΤΝ «Pharos» και ο υπερυπολογιστής «Δαίδαλος» θα εγκατασταθούν μαζί στην «πολύτιμη» λαυρεωτική γη, στο μέρος χάρη στο οποίο η χώρα πέτυχε κάποτε τη μετάβασή της στη δεύτερη βιομηχανική επανάσταση και που ο Αισχύλος, παλαιότερα, επαινούσε για την «ασημένια φλέβα» που έρεε στα σπλάχνα του (εννοώντας τον ορυκτό του πλούτο).Συγκεκριμένα, στο Τεχνολογικό Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρίου και στο ιστορικό κτίριο του πρώην Ηλεκτρικού Σταθμού που διαχειρίζεται το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο, ετοιμάζονται ήδη οι νέες εγκαταστάσεις που θα πρωταγωνιστήσουν και στην τέταρτη βιομηχανική επανάσταση της χώρας – εκείνης των υπολογιστικών συστημάτων και της ΤΝ. Το άδειο σήμερα κτίριο βιομηχανικής κληρονομιάς πρόκειται να αναδιαμορφωθεί εκ βάθρων, με υδρόψυκτα συστήματα κλιματισμού και υπερσύγχρονους σταθμούς τροφοδοσίας.Το σχέδιο για το εργοστάσιο «Pharos» και τον υπερυπολογιστή «Δαίδαλο» έχει ολοκληρωθεί, οι συμβάσεις υλοποίησης έχουν υπογραφεί, η χρηματοδότηση έχει εξασφαλιστεί και μόλις δόθηκε το σήμα για την έναρξη των έργων, εξάπτοντας τη φαντασία για τις δυνατότητες που πρόκειται να ξεκλειδώσουν τόσο στην εγχώρια αγορά όσο και στην κοινωνία. Δυνατότητες, οι οποίες αφορούν τομείς όπως είναι η κλιματική αλλαγή, οι ιατρικές εξετάσεις, η γλώσσα, οι δικαστικές αποφάσεις και οι φυσικοί πόροι. Ο «Pharos» Ειδικότερα, ο «Pharos» είναι ένα από τα πρώτα 13 «εργοστάσια» ΤΝ στην Ευρώπη και αποτελεί μια πρωτοβουλία στρατηγικής σημασίας, καθώς ενισχύει την ανταγωνιστικότητα, την ανάπτυξη αξιόπιστων εφαρμογών ΤΝ και την προώθηση της καινοτομίας, με γνώμονα τη βιωσιμότητα. Συγκαταλέγεται στα «εργοστάσια» ΤΝ που προωθεί στρατηγικά η Ευρωπαϊκή Ενωση, στο πλαίσιο τόνωσης της καινοτομίας, αλλά και μείωσης της εξάρτησης από τους κολοσσούς της Αμερικής και της Κίνας.Το ελληνικό «εργοστάσιο» ΤΝ, που υλοποιείται παράλληλα με αντίστοιχα projects σε Αγγλία, Βουλγαρία, Γαλλία, Γερμανία, Πολωνία και αλλού, θα παρέχει υπολογιστική ισχύ, προηγμένα εργαλεία ΤΝ, δεδομένα μεγάλου όγκου και εξειδικευμένο ανθρώπινο δυναμικό σε ακαδημαϊκά ιδρύματα, ερευνητικά κέντρα, δημόσιους φορείς και μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Με τον τρόπο αυτόν, θα αναπτυχθούν εφαρμογές ΤΝ κυρίως στους τομείς της Υγείας, της Ελληνικής Γλώσσας και Πολιτισμού, καθώς και στο πεδίο της Βιώσιμης Ανάπτυξης.Θα λειτουργεί όπως ένα εργοστάσιο, μόνο που δεν θα εργάζονται άνθρωποι, αλλά αμέτρητα υπολογιστικά συστήματα επεξεργασίας και αποθήκευσης για την παραγωγή νέων μοντέλων ΤΝ και ειδικών παραγωγικών μοντέλων (Generative AI). Με απλά λόγια, θα παρέχει τη δυνατότητα παραγωγής λύσεων βασισμένων στην ΤΝ για κάθε πιθανό τομέα, ανάλογα με τις ανάγκες για τις οποίες θα αξιοποιείται κάθε φορά. Σημειωτέον, πρόσβαση στα κέντρα των υπερυπολογιστών του θα έχουν πανεπιστημιακά ιδρύματα, μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, βιομηχανίες και άλλοι οικονομικοί παράγοντες. Ο «Δαίδαλος» Την ίδια στιγμή, ο νέος εθνικός υπερυπολογιστής «Δαίδαλος» θα λειτουργήσει ως η υπολογιστική πλατφόρμα του AI Factory «Pharos». Η αρχιτεκτονική του θα είναι αντίστοιχη των μεγαλύτερων ευρωπαϊκών συστημάτων. Ο «Δαίδαλος» θα είναι 150 φορές ισχυρότερος από τον υπάρχοντα ελληνικό υπερυπολογιστή ARIS, με ισχύ 89 PetaFlops, κατατάσσοντάς τον ανάμεσα στα 20 κορυφαία συστήματα παγκοσμίως! Το έργο, με συνολικό προϋπολογισμό 59 εκατ. ευρώ, χρηματοδοτείται από το Ταμείο Ανάκαμψης και τον ευρωπαϊκό οργανισμό EuroHPC JU.Η κατασκευή του υπολογιστή ανατέθηκε στη Hewlett Packard Enterprise (HPE) και η διαμόρφωση του χώρου στη MainSys. Η HPE έχει ένα μεγάλο μερίδιο παγκοσμίως στους υπερυπολογιστές μια και έχει εξαγοράσει την Cray, με τον «Δαίδαλο» να βασίζει τις ΑΙ δυνατότητές του στους επεξεργαστές nVidia GB200 Blackwell. Ετοιμο σε 36 μήνες Το έργο είναι συνολικού προϋπολογισμού 30 εκατ. ευρώ, που υλοποιείται στο πλαίσιο του προγράμματος Horizon Europe και χρηματοδοτείται κατά 50% από την Κοινή Επιχείρηση EuroHPC (EuroHPC Joint Undertaking) και κατά 50% από εθνικούς πόρους. Η υλοποίησή του ξεκινά μόλις τώρα και θα διαρκέσει συνολικά 36 μήνες. https://www.tovima.gr/print/finance/sto-layrio-o-faros-tis-elladas-stin-ai/

Η Γη «ξεπέρασε το πρώτο κλιματικό σημείο καμπής» με θύματα τα κοράλλια. Η κατάρρευση των κοραλλιογενών υφάλων θεωρείται πλέον μη αναστρέψιμη. Η Γη έχει εισέλθει σε μια ζοφερή νέα κλιματική πραγματικότητα. Ο πλανήτης έχει επισήμως ξεπεράσει το πρώτο του κλιματικό σημείο καμπής. Η ασταμάτητη αύξηση της θερμότητας στους ωκεανούς έχει πλέον ωθήσει τα κοράλλια παγκοσμίως πέρα από τα όριά τους προκαλώντας πρωτοφανή μαζικό αφανισμό των υφάλων και απειλώντας τα μέσα διαβίωσης σχεδόν ενός δισεκατομμυρίου ανθρώπων σύμφωνα με την Έκθεση για τα Παγκόσμια Σημεία Καμπής 2025.Ακόμη και στο πιο αισιόδοξο σενάριο μελλοντικής υπερθέρμανσης όπου η παγκόσμια αύξηση της θερμοκρασίας δεν ξεπερνά τους 1,5 βαθμούς Κελσίου πάνω από τα προβιομηχανικά επίπεδα όλοι οι ύφαλοι θερμών υδάτων είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα περάσουν το σημείο χωρίς επιστροφή. Αυτό το καθιστά «μία από τις πιο επείγουσες οικολογικές απώλειες που αντιμετωπίζει η ανθρωπότητα» σύμφωνα με την έκθεση.«Από το 2023, έχουμε παρακολουθήσει πάνω από έναν χρόνο θερμοκρασιών που υπερβαίνουν τους 1,5 βαθμούς Κελσίου πάνω από τον προβιομηχανικό μέσο όρο. Η υπέρβαση του ορίου των 1,5 βαθμών Κελσίου φαίνεται πλέον σχεδόν αναπόφευκτη και μπορεί να συμβεί γύρω στο 2030. Αυτό βάζει τον κόσμο σε μια επικίνδυνη ζώνη αυξανόμενων κινδύνων και διαδοχικών σημείων καμπής» ανέφερε σε συνέντευξη Τύπου ο Στιβ Σμιθ γεωγράφος στο Πανεπιστήμιο του Έξετερ.Τα σημεία καμπής είναι ουσιαστικά σημεία μη επιστροφής, που ωθούν τη Γη σε ένα νέο κλιματικό καθεστώς, το οποίο με τη σειρά του προκαλεί αλυσιδωτές επιπτώσεις. Ανάλογα με το πόσο θα αυξηθεί η θερμοκρασία τις επόμενες δεκαετίες, ο κόσμος θα μπορούσε να δει: * εκτεταμένη κατάρρευση του Αμαζονίου * λιώσιμο των παγοκαλυμμάτων της Γροιλανδίας και της Δυτικής Ανταρκτικής * κατάρρευση του Ατλαντικού Ρεύματος Κυκλοφορίας (AMOC), ενός ζωτικού θαλάσσιου ρεύματος που ρυθμίζει το κλίμα του πλανήτη «Φαινόμενο ντόμινο» Η παγκόσμια υπερθέρμανση έχει ήδη ξεπεράσει τα όρια ανθεκτικότητας των κοραλλιογενών υφάλων, σύμφωνα με τους επιστήμονες. Με βάση τις τρέχουσες πολιτικές, η θερμοκρασία αναμένεται να φτάσει περίπου στους 3° βαθμούς Κελσίου μέσα στις επόμενες δεκαετίες, πυροδοτώντας την κατάρρευση του παγοκαλύμματος της Δυτικής Ανταρκτικής την υποχώρηση των ορεινών παγετώνων και την αποσταθεροποίηση των ωκεάνιων ρευμάτων της Γροιλανδίας.Η τύχη του Αμαζονίου εξαρτάται τόσο από την αύξηση της θερμοκρασίας όσο και από τα ποσοστά αποψίλωσης ενώ η μελλοντική κυκλοφορία του Ατλαντικού παραμένει αβέβαιη.Έχουν περάσει δέκα χρόνια από τη Συμφωνία του Παρισιού όπου σχεδόν όλα τα κράτη του κόσμου δεσμεύτηκαν να μειώσουν τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου ώστε να περιορίσουν την αύξηση της θερμοκρασίας κάτω από τους 2 βαθμούς Κελσίου μέχρι το 2100 ιδανικά κάτω από τους 1,5 βαθμούς Κελσίου.Ωστόσο, όπως επισημαίνει η Τάνια Στιλ διευθύνουσα σύμβουλος του World Wildlife Fund UK. «Βλέπουμε μια οπισθοδρόμηση των δεσμεύσεων για το κλίμα και το περιβάλλον, τόσο από κυβερνήσεις όσο και από επιχειρήσεις».Η έκθεση είναι η δεύτερη συνολική αξιολόγηση των σημείων καμπής, που δημοσιεύεται από διεθνή κοινοπραξία άνω των 200 επιστημόνων από 25 και πλέον ιδρύματα. Η ημερομηνία δημοσίευσης δεν είναι τυχαία: στις 13 Οκτωβρίου, υπουργοί από όλο τον κόσμο συγκεντρώνονται στο Μπελέμ της Βραζιλίας για διαπραγματεύσεις ενόψει της Διάσκεψης του ΟΗΕ για το Κλίμα (COP30).Το 2024 καταγράφηκαν περίπου 150 ακραία καιρικά φαινόμενα χωρίς προηγούμενο, συμπεριλαμβανομένης της χειρότερης ξηρασίας στον Αμαζόνιο. Το γεγονός ότι η διάσκεψη διεξάγεται κοντά στην «καρδιά» του τροπικού δάσους είναι μια ευκαιρία να τονιστεί το επικείμενο σημείο καμπής. Η αποψίλωση μόλις 22% του Αμαζονίου αρκεί για να μειώσει το όριο θερμοκρασίας του σημείου καμπής στους 1,5 βαθμούς Κελσίου ενώ σήμερα η αποψίλωση έχει φτάσει ήδη το 17%. Μια αχτίδα ελπίδας Υπάρχει, ωστόσο, και μια θετική εξέλιξη, σύμφωνα με τον Σμιθ: «Έχουμε ξεπεράσει τουλάχιστον ένα σημαντικό θετικό σημείο καμπής στο ενεργειακό σύστημα».Οι θετικές μεταβάσεις αυτές πυροδοτούν αλυσιδωτές βελτιώσεις, όπως η ταχεία διάδοση των καθαρών τεχνολογιών, των ηλεκτρικών οχημάτων και των φωτοβολταϊκών. Ταυτόχρονα, το κόστος των μπαταριών μειώνεται σημαντικά, ενισχύοντας αυτή τη δυναμική. Ωστόσο, το ζήτημα δεν είναι πια μόνο η μείωση των εκπομπών ή η αφαίρεση άνθρακα από την ατμόσφαιρα, επισημαίνει η Μαντζάνα Μιλκορέιτ, πολιτική επιστήμονας στο Πανεπιστήμιο του Όσλο.«Χρειαζόμαστε μια ριζική αλλαγή παραδείγματος στο πώς οι κυβερνήσεις προσεγγίζουν την κλιματική κρίση», τονίζει. Οι σημερινές πολιτικές και διεθνείς συμφωνίες, συμπεριλαμβανομένης της Συμφωνίας του Παρισιού, σχεδιάστηκαν για σταδιακές, γραμμικές αλλαγές, όχι για αιφνίδιες, αλυσιδωτές κρίσεις σε πολλαπλά επίπεδα ταυτόχρονα. Η έκθεση προτείνει άμεσες ενέργειες: * Μείωση εκπομπών μεθανίου και μαύρου άνθρακα, * Ενίσχυση των προσπαθειών αφαίρεσης άνθρακα από την ατμόσφαιρα, * Βιώσιμες αλυσίδες εφοδιασμού και πολιτικές προσαρμογής για να αντιμετωπιστούν πολλαπλές κλιματικές επιπτώσεις ταυτόχρονα. «Το μήνυμά μας είναι σαφές. Αυτό που έχουμε τώρα δεν είναι αρκετό. Το έργο είναι δύσκολο, αλλά δεν μπορούμε να αποστρέψουμε το βλέμμα μας» λέει η Μιλκορέιτ. Η ίδια ελπίζει ότι η έκθεση θα κινητοποιήσει τους πολίτες να συμμετάσχουν ενεργά είτε με συνειδητές επιλογές κατανάλωσης, είτε με τη διάδοση του μηνύματος ότι ο χρόνος για δράση είναι τώρα. «Ακόμη και το να έχει κάποιος το θάρρος να μείνει αντιμέτωπος με αυτή την πραγματικότητα είναι μια μορφή δράσης» καταλήγει. https://www.naftemporiki.gr/green/climate/2019016/i-gi-xeperase-to-proto-klimatiko-simeio-kampis-me-thymata-ta-korallia/

Περίπου 50 χιλιάδες είδη του ζωικού βασιλείου σε άμεσο κίνδυνο εξαφάνισης σύμφωνα με τη νέα κόκκινη λίστα. Σημαντική αύξηση του αριθμού των ειδών, ειδικά των πτηνών, που αντιμετωπίζουν πρόβλημα επιβίωσης εξαιτίας της ανθρώπινης δραστηριότητας. Από το ντόντο έως την τίγρη της Τασμανίας πολλά επιβλητικά πλάσματα έχουν εξαφανιστεί με την πάροδο των χρόνων. Τώρα η Διεθνής Ένωση για τη Διατήρηση της Φύσης (IUCN) προειδοποιεί ότι 48, 646 είδη ζώων ενδέχεται να ακολουθήσουν την ίδια πορεία. Η νέα έκθεση προειδοποιεί επίσης ότι η πλειονότητα (61%) των ειδών πτηνών παγκοσμίως βρίσκεται σε παρακμή μια τεράστια αύξηση σε σχέση με το 44% που βρισκόταν σε κίνδυνο το 2016.Ωστόσο υπάρχουν και ορισμένα φωτεινά σημεία στην νέα έκθεση. Ο πληθυσμός της πράσινης θαλάσσιας χελώνας έχει αυξηθεί κατά περίπου 28%, χάρη σε δεκαετίες δράσεων προστασίας. Η δρ. Γκρέθελ Αγκιλάρ γενική διευθύντρια της IUCN, δήλωσε:«Η σημερινή ενημέρωση της Κόκκινης Λίστας, που παρουσιάστηκε στο συνέδριο της IUCN στο Άμπου Ντάμπι, ρίχνει φως τόσο στις επείγουσες προκλήσεις όσο και στις τεράστιες δυνατότητες που έχουμε μπροστά μας.Ενώ είδη όπως οι αρκτικές φώκιες και πολλά πτηνά αντιμετωπίζουν αυξανόμενες απειλές, η ανάκαμψη της πράσινης χελώνας μας υπενθυμίζει ότι η διατήρηση της φύσης λειτουργεί, όταν ενεργούμε με αποφασιστικότητα και ενότητα».Η φετινή Κόκκινη Λίστα περιλαμβάνει 172,620 είδη, από τα οποία 48,646 απειλούνται με εξαφάνιση. Οι αρκτικές φώκιες αντιμετωπίζουν πολλαπλές πιέσεις, όπως η ναυσιπλοΐα, ο θόρυβος, η εξόρυξη πετρελαίου και ορυκτών, το κυνήγι κ.α.Ωστόσο, η μεγαλύτερη απειλή προέρχεται από την κλιματική αλλαγή, σύμφωνα με τη δρ. Κιτ Κόβακς, συμπρόεδρο της Ομάδας Ειδικών για τα Πτερυγιόποδα της IUCN.«Κάθε χρόνο στο Σβάλμπαρντ η υποχώρηση των πάγων αποκαλύπτει πόσο ευάλωτες έχουν γίνει οι αρκτικές φώκιες, δυσκολεύοντάς τες να αναπαραχθούν, να ξεκουραστούν και να τραφούν. Η κατάστασή τους είναι μια σαφής υπενθύμιση ότι η κλιματική αλλαγή δεν είναι ένα μακρινό πρόβλημα συμβαίνει ήδη και έχει συνέπειες εδώ και τώρα. Η προστασία των αρκτικών φώκιων σημαίνει προστασία της εύθραυστης ισορροπίας της Αρκτικής, που είναι ζωτικής σημασίας για όλους μας».Η ενημέρωση της Κόκκινης Λίστας αποκάλυψε επίσης ότι το 61% όλων των ειδών πτηνών έχει μειούμενους πληθυσμούς, με τα είδη που ζουν στη Μαδαγασκάρη, τη Δυτική Αφρική και την Κεντρική Αμερική να διατρέχουν τον μεγαλύτερο κίνδυνο κυρίως λόγω της απώλειας ενδιαιτημάτων από την αγροτική επέκταση και την υλοτομία.Ο δρ. Ίαν Μπάρφιλντ συντονιστής της Παγκόσμιας Επιστημονικής Ομάδας για τα Πτηνά της BirdLife International δήλωσε: «Το γεγονός ότι τρία στα πέντε είδη πτηνών στον κόσμο έχουν φθίνουσες πληθυσμιακές τάσεις δείχνει πόσο βαθιά είναι η κρίση της βιοποικιλότητας και πόσο επείγει οι κυβερνήσεις να τηρήσουν τις δεσμεύσεις τους».Αντίθετα, η πράσινη θαλάσσια χελώνα έχει βελτιώσει το καθεστώς της, περνώντας από την κατάσταση «Υπό Κίνδυνο» στην κατάσταση «Μη Απειλούμενο». Από τη δεκαετία του 1970, οι πληθυσμοί της έχουν αυξηθεί κατά περίπου 28%, χάρη σε παγκόσμιες δράσεις προστασίας των φωλιών και των θηλυκών χελωνών.Ο Ρόντερικ Μαστ συμπρόεδρος της Ομάδας Ειδικών Θαλάσσιων Χελωνών της IUCN, σχολίασε: «Η συνεχιζόμενη παγκόσμια ανάκαμψη της πράσινης χελώνας είναι ένα ισχυρό παράδειγμα του τι μπορεί να επιτευχθεί με συντονισμένη παγκόσμια προσπάθεια διατήρησης ακόμη και για μακρόβια θαλάσσια είδη». Δυστυχώς, η νέα ενημέρωση της Κόκκινης Λίστας καταγράφει επίσης έξι είδη που μετακινήθηκαν από την κατηγορία των απειλούμενων σε αυτή των εξαφανισμένων. https://www.naftemporiki.gr/green/wildlife/2019011/peripoy-50-chiliades-eidi-toy-zoikoy-vasileioy-se-ameso-kindyno-exafanisis-symfona-me-ti-nea-kokkini-lista/

To James Webb ίσως εντόπισε τα τρομερά σε μέγεθος και δυνατότητες «σκοτεινά άστρα» (βίντεο) Πρόκειται για πανάρχαια άστρα που τροφοδοτούνται από σκοτεινή ύλη. Το δεύτερο πιο απομακρυσμένο αντικείμενο που έχει εντοπίσει ποτέ το διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb ίσως είναι ένα «σκοτεινό άστρο» (dark star), ένα διαστημικό σώμα που τροφοδοτείται από σκοτεινή ύλη αντί για πυρηνική σύντηξη. Αναλύοντας τα μήκη κύματος του φωτός που κατέγραψε το James Webb οι ερευνητές εντόπισαν τέσσερις πιθανούς υποψηφίους σκοτεινών άστρων με το ένα από αυτά να παρουσιάζει ένα ξεκάθαρο «ίχνος» απορρόφησης ηλίου σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύτηκε στην επιθεώρηση «PNAS».Η ιδέα των dark stars προτάθηκε για πρώτη φορά το 2007. Πιστεύεται ότι πρόκειται για μερικά από τα πρώτα άστρα, γνωστά ως Population III stars, που σχηματίστηκαν μετά τη Μεγάλη Έκρηξη, το μυστηριώδες φαινόμενο από το οποίο προέκυψε το Σύμπαν.Σύμφωνα με τη θεωρία τα σκοτεινά άστρα δημιουργούνται όταν υδρογόνο και ήλιο που καταρρέουν και κανονικά θα σχημάτιζαν μια μαύρη τρύπα αναμιγνύονται με σκοτεινή ύλη. Αυτά τα άστρα θεωρείται ότι είναι εξαιρετικά ογκώδη και φωτεινά, φτάνοντας έως και ένα εκατομμύριο φορές τη μάζα του Ήλιου και λάμποντας ένα δισεκατομμύριο φορές πιο έντονα.«Δεν είναι ούτε σκοτεινά ούτε φτιαγμένα από σκοτεινή ύλη. Το όνομα τους (dark star) είναι παραπλανητικό. Δεν αποτελούνται εξ ολοκλήρου από σκοτεινή ύλη, ούτε είναι πραγματικά σκοτεινά» λέει η Κάθριν Φρις καθηγήτρια Φυσικής στο Πανεπιστήμιο του Τέξας στο Ώστιν και συν-συγγραφέας της μελέτης που πρώτη πρότεινε την υπόθεση των σκοτεινών άστρων. Η Φρις εξήγησε ότι η ανακάλυψη τέτοιων άστρων θα μπορούσε να εξηγήσει μερικά από τα πιο παράξενα αντικείμενα που έχει εντοπίσει το James Webb στο πρώιμο Σύμπαν όπως τις γιγαντιαίους υπερμεγέθεις μαύρες τρύπες που σχηματίστηκαν απίστευτα γρήγορα.Επιπλέον η ύπαρξή τους θα προσέφερε πολύτιμες πληροφορίες για τη φύση της σκοτεινής ύλης. «Δεν είναι απλώς ένας νέος τύπος άστρου — είναι ένα εργαλείο διερεύνησης της σκοτεινής ύλης. Γι’ αυτό αυτά τα ευρήματα είναι τόσο ενθαρρυντικά για εμάς» σημειώνει η Φρις. Πώς τα εντόπισαν Για να εντοπίσει τους πιθανούς υποψήφιους, η ομάδα ανέλυσε δεδομένα από το πρόγραμμα JWST Advanced Deep Extragalactic Survey (JADES). Επικεντρώθηκαν στα δεδομένα του Near InfraRed Spectrograph (NIRSpec), ενός οργάνου που μετρά τα επιμέρους μήκη κύματος του φωτός που εκπέμπουν ουράνια σώματα, επιτρέποντας στους επιστήμονες να υπολογίσουν τη θερμοκρασία, τη μάζα και τη χημική τους σύνθεση.Η ανακάλυψη αυτή μπορεί να σηματοδοτεί την πρώτη άμεση ένδειξη ύπαρξης σκοτεινών άστρων ανοίγοντας ένα νέο παράθυρο στην κατανόηση του πρώιμου Σύμπαντος και της σκοτεινής ύλης που το διαπερνά. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2018738/to-james-webb-isos-entopise-ta-tromera-se-megethos-kai-dynatotites-skoteina-astra-vinteo/