Δροσος Γεωργιος

Ερμής: Ο πλανήτης που δεν θα έπρεπε να υπάρχει, Πολύ μικρότερος και πιο κοντά απ’ όσο θα έπρεπε στον Ήλιο, ο Ερμής προβληματίζει εδώ και δεκαετίες τους αστρονόμους, επειδή έρχεται σε αντίθεση με όσα γνωρίζουμε για τον σχηματισμό των πλανητών. Μια νέα διαστημική αποστολή που θα φτάσει το 2026 ίσως λύσει αυτό το μυστήριο.Η επιφάνεια του Ερμή είναι σημαδεμένη από κρατήρες και ροές λάβας, αλλά κάτω από αυτήν κρύβεται ένας τεράστιος μεταλλικός πυρήνας.Με μια επιφανειακή ματιά, ο Ερμής θα μπορούσε κάλλιστα να θεωρηθεί ο πιο αδιάφορος πλανήτης του Ηλιακού μας Συστήματος. Η άγονη επιφάνειά του έχει ελάχιστα αξιοσημείωτα χαρακτηριστικά, δεν υπάρχουν ενδείξεις για νερό στο παρελθόν του και η αραιή του ατμόσφαιρα είναι σχεδόν ανύπαρκτη. Η πιθανότητα ύπαρξης ζωής είναι μηδενική. Κι όμως, αν τον παρατηρήσει κανείς πιο προσεκτικά, ο Ερμής αποδεικνύεται ένας συναρπαστικός και απίθανος κόσμος που περιβάλλεται από μυστήριο.Οι πλανητικοί επιστήμονες εξακολουθούν να προβληματίζονται από την ίδια την ύπαρξη του πιο κοντινού πλανήτη στον Ήλιο. Αυτός ο παράξενος πλανήτης είναι «μικροσκοπικός», με μάζα 20 φορές μικρότερη από την Γη και διάμετρο μόλις λίγο μεγαλύτερη από την Αυστραλία. Παρ’ όλα αυτά, ο Ερμής είναι ο δεύτερος πυκνότερος πλανήτης του Ηλιακού μας Συστήματος μετά τη Γη, λόγω ενός τεράστιου μεταλλικού πυρήνα που αποτελεί το μεγαλύτερο μέρος της μάζας του.Η τροχιά του Ερμή – που «αγκαλιάζει» τον Ήλιο – βρίσκεται επίσης σε μια παράξενη θέση, την οποία οι αστρονόμοι δεν μπορούν να εξηγήσουν πλήρως. Όλα αυτά συγκλίνουν σε ένα κρίσιμο συμπέρασμα: δεν έχουμε ιδέα πώς σχηματίστηκε ο Ερμής. Από όσα γνωρίζουμε, ο πλανήτης απλώς δεν θα έπρεπε να υπάρχει ή μας διαφεύγει κάποια κρίσιμη λεπτομέρειαΤο μυστήριο της προέλευσης του Ερμή, του τρόπου με τον οποίο σχηματίστηκε και το γιατί έχει τη σημερινή του μορφή αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα αινίγματα του Ηλιακού Συστήματος. Ωστόσο, κάποιες απαντήσεις ίσως να διαφαίνονται στον ορίζοντα. Μια κοινή ευρωπαϊκή και ιαπωνική αποστολή με την ονομασία BepiColombo εκτοξεύθηκε το 2018 και βρίσκεται αυτή τη στιγμή σε πορεία προς τον Ερμή. Το διαστημόπλοιο θα είναι ο πρώτος επισκέπτης του πλανήτη εδώ και πάνω από μια δεκαετία. Όταν τεθεί σε τροχιά τον Νοέμβριο του 2026 ένας από τους βασικούς του στόχους θα είναι να προσδιορίσει με ακρίβεια από πού προήλθε και πώς σχηματίστηκε ο Ερμής.Η διερεύνηση του τρόπου με τον οποίο σχηματίστηκε ο Ερμής δεν είναι σημαντική μόνο για να μάθουμε περισσότερα για την προέλευση του δικού μας Ηλιακού Συστήματος, αλλά και για την μελέτη πλανητών γύρω από άλλα άστρα – των εξωπλανητών. Ο Ερμής είναι πιθανότατα ο μόνος πλανήτης του Ηλιακού μας Συστήματος που μοιάζει με έναν εξωπλανήτη, λόγω του ασυνήθιστου σχηματισμού του.Οι αστρονόμοι συνειδητοποίησαν για πρώτη φορά ότι κάτι δεν πήγαινε καλά με τον Ερμή όταν το διαστημόπλοιο Mariner 10 της NASA πέρασε τρεις φορές κοντά από τον πλανήτη το 1974 και το 1975, στις πρώτες επισκέψεις της ανθρωπότητας στον εσώτατο κόσμο του Ηλιακού Συστήματος. Αυτές οι διελεύσεις παρείχαν τις πρώτες μετρήσεις του βαρυτικού πεδίου, δίνοντας για πρώτη φορά μια ματιά στο εσωτερικό του Ερμή και αποκαλύπτοντας την παράξενη δομή του.Η Γη, η Αφροδίτη και ο Άρης διαθέτουν πυρήνες πλούσιους σε σίδηρο, που καταλαμβάνουν περίπου το μισό της ακτίνας τους. Στη Γη, αυτός χωρίζεται σε έναν στερεό εσωτερικό πυρήνα και έναν υγρό εξωτερικό πυρήνα, ο οποίος κινείται και δημιουργεί το προστατευτικό μαγνητικό πεδίο του πλανήτη μας. Πάνω από αυτόν βρίσκονται ο μανδύας και στη συνέχεια ο φλοιός, όπου ζούμε.Ο Ερμής είναι εντελώς διαφορετικός. Ο πυρήνας του εκτείνεται μέχρι το 85% της ακτίνας του, με μόνο έναν λεπτό βραχώδη μανδύα και φλοιό από πάνω. Αυτό εξηγεί την απίστευτη πυκνότητά του, αλλά το γιατί κατέληξε σε αυτή τη δομή δεν είναι απολύτως σαφές.Μια μεταγενέστερη αποστολή στον Ερμή, η αποστολή Messenger της NASA που τέθηκε σε τροχιά γύρω από τον πλανήτη από το 2011 έως το 2015, προκάλεσε ακόμη περισσότερα ερωτήματα. Σε απόσταση μόλις 60 εκατομμυρίων χιλιομέτρων από τον Ήλιο, οι θερμοκρασίες στον Ερμή κατά τη διάρκεια της ημέρας μπορούν να φτάσουν τους 430°C, ενώ τη νύχτα μπορεί να πέσουν έως και τους -180°C.Ωστόσο, παρά τις ακραίες θερμοκρασίες, το Messenger διαπίστωσε ότι στην επιφάνεια του Ερμή υπάρχουν πτητικά στοιχεία, όπως το κάλιο και το ραδιενεργό θόριο, τα οποία θα έπρεπε ήδη να είχαν εξατμιστεί. Αποκαλύφθηκε επίσης ότι πολύπλοκα μόρια, όπως άλατα χλωρίου, αλλά και πάγος νερού παγιδευμένος σε σκιασμένους πολικούς κρατήρες, κρύβονται στην επιφάνεια του πλανήτη. Ανακαλύψεις σαν κι αυτές έχουν ενισχύσει την ιδέα ότι ο Ερμής δεν σχηματίστηκε στη σημερινή του τροχιά γύρω από τον Ήλιο. Οι αστρονόμοι προβληματίζονται εδώ και καιρό για τη θέση του στο Ηλιακό Σύστημα, σε μια περιοχή όπου δεν πιστεύουμε ότι θα μπορούσε εύκολα να σχηματιστεί ένας πλανήτης σαν τον Ερμή.Γνωρίζουμε ότι ηλιακά συστήματα σαν το δικό μας ξεκινούν ως ένας δίσκος σκόνης και αερίων γύρω από ένα άστρο. Σταδιακά, οι πλανήτες δημιουργούν κενά μέσα σε αυτόν τον δίσκο, αυξάνοντας το μέγεθός τους καθώς σαρώνουν περισσότερο υλικό. Όμως, σύμφωνα με τα μοντέλα σχηματισμού των πλανητών, ο Ερμής βρίσκεται πολύ μακριά από την Αφροδίτη για να βγάζει νόημα αυτό το σενάριο.Οι αστρονόμοι έχουν αφιερώσει πολύ χρόνο βελτιώνοντας μοντέλα και δοκιμάζοντας ιδέες για το πώς θα μπορούσε να έχει σχηματιστεί ο Ερμής, και υπάρχουν μερικά επικρατέστερα σενάρια. Ένα από τα πιο συζητημένα είναι ότι ο Ερμής ήταν κάποτε πολύ μεγαλύτερος, ίσως με διπλάσια μάζα από τη σημερινή και σχεδόν στο μέγεθος του Άρη. Ενδέχεται επίσης να βρισκόταν σε τροχιά πιο μακριά από τον Ήλιο. Αυτό υποστηρίζεται από τα επίπεδα καλίου και θορίου που ανιχνεύθηκαν στον Ερμή, τα οποία μοιάζουν πολύ περισσότερο με εκείνα του Άρη, ενός πλανήτη που σχηματίστηκε πιο μακριά από τον Ήλιο.Η θεωρία λέει ότι, σε κάποια στιγμή μέσα στα πρώτα 10 εκατομμύρια χρόνια της ύπαρξής του, αυτός ο πρωτο-Ερμής συγκρούστηκε με ένα τεράστιο αντικείμενο, ίσως με έναν άλλο πλανήτη στο μέγεθος του Άρη. Η σύγκρουση αφαίρεσε τα εξωτερικά στρώματα του πλανήτη – τον φλοιό και τον μανδύα – αφήνοντας ουσιαστικά μόνο τον πυκνό, πλούσιο σε σίδηρο πυρήνα που αποτελεί το μεγαλύτερο μέρος του σημερινού Ερμή. Αυτή η εξήγηση είναι ίσως εκείνη που προτιμάται περισσότερο σήμερα από τους αστρονόμους. Η γενική ερμηνεία είναι ότι ο Ερμής υπέστη μια γιγαντιαία πρόσκρουση που αφαίρεσε το μεγαλύτερο μέρος του μανδύα του.Θα έπρεπε να ήταν μια «πλάγια» πρόσκρουση, ώστε να μη διαλυθεί εντελώς ο Ερμής. Ωστόσο, παρότι οι συγκρούσεις ήταν συχνές στο αρχέγονο Ηλιακό Σύστημα, η απομάκρυνση τόσο μεγάλου όγκου υλικού από τον Ερμή θα απαιτούσε μια εξαιρετικά βίαιη σύγκρουση με ταχύτητες άνω των 100 km/s. Ένα τέτοιο σενάριο θεωρείται απίθανο, επειδή τα περισσότερα αντικείμενα κινούνταν γύρω από τον Ήλιο σε παρόμοιες κατευθύνσεις και με παρόμοιες σχετικές ταχύτητες – όπως τα αυτοκίνητα σε κυκλικό κόμβο. Μια τέτοια σύγκρουση θα έπρεπε επίσης να έχει απογυμνώσει τον Ερμή από τα πτητικά του στοιχεία, συμπεριλαμβανομένου του θορίου, καθιστώντας την ανίχνευσή τους από το Messenger εξίσου αινιγματική. Πώς θα μπορούσαν να έχουν επιβιώσει από ένα τόσο εκρηκτικό γεγονός;Ίσως ο Ερμής να ήταν ο ίδιος το προσκρούον σώμα, συγκρουόμενος με έναν άλλο πλανήτη – όπως η Αφροδίτη – πριν καταλήξει στη σημερινή του θέση. Είναι μια πολλά υποσχόμενη ιδέα, επειδή σε μια τέτοια σύγκρουση θα ήταν ευκολότερο να αποσπαστεί ο μανδύας του Ερμή. Είναι πιο εύκολο να εξηγηθεί η τελική κατάσταση του Ερμή αν ήταν ο προσκρούων και όχι ο δεχόμενος την πρόσκρουση. Σε οποιοδήποτε σενάριο πρόσκρουσης για τον Ερμή, δεν είναι σαφές γιατί τα βραχώδη θραύσματα που εκτοξεύθηκαν στο διάστημα δεν επέστρεψαν στον πλανήτη ή δεν δημιούργησαν δικούς δορυφόρους (ο Ερμής δεν έχει δορυφόρους).Μια πιθανότητα είναι μια διαδικασία που ονομάζεται collisional grinding, κατά την οποία το εκτιναχθέν υλικό από τον Ερμή διασπάστηκε σε σκόνη και στη συνέχεια παρασύρθηκε από τον καταιγισμό του ηλιακού ανέμου. Κατά τη διάρκεια αυτής της διαδικασίας τα ίδια τα θραύσματα τρίβονται και γίνονται όλο και μικρότερα. Καταλήγεις με έναν Ερμή μικρότερο αλλά και πιο πυκνό. Όμως, ο ρυθμός αυτής της διαδικασίας που απαιτείται είναι πολύ υψηλός για να λειτουργήσει αυτό το σενάριο, ίσως υψηλότερος απ’ όσο αναμένουμε.Ένα άλλο σενάριο είναι ότι δεν υπήρξε καθόλου γιγαντιαία πρόσκρουση, αλλά ότι ο Ερμής σχηματίστηκε πράγματι από υλικό πιο κοντά στον Ήλιο, πλουσιότερο σε σίδηρο. Σε αυτή την εκδοχή, που προτιμά ο πλανητολόγος Anders Johansen, ο Ερμής σχηματίστηκε σε μια περιοχή του Ηλιακού Συστήματος πολύ θερμότερη από εκείνη των άλλων πλανητών. Οι εκρήξεις του νεαρού Ήλιου ουσιαστικά εξαέρωσαν το μεγαλύτερο μέρος της ελαφρύτερης σκόνης στη θέση του Ερμή, αφήνοντας μόνο το βαρύτερο, πλούσιο σε σίδηρο υλικό να συσσωρευτεί. Έτσι θα μπορούσε να σχηματιστεί ένας πλανήτης πλούσιος σε σίδηρο.Και εδώ όμως υπάρχουν προβλήματα. Αν ίσχυε κάτι τέτοιο, γιατί ο Ερμής θα σταματούσε να μεγαλώνει πέρα από το σημερινό του μέγεθος, αντί να συνεχίσει να συσσωρεύει υλικό πλούσιο σε σίδηρο;Γύρω από άλλα άστρα παρατηρούμε ενδείξεις για μεγαλύτερες εκδοχές του Ερμή, πυκνούς πλανήτες πλούσιους σε σίδηρο, πιο ογκώδεις και μεγαλύτερους από τη Γη, αλλά με επίσης μεγάλο σιδερένιο πυρήνα. Ο λόγος που δεν έχουμε ακόμη ανακαλύψει πλανήτες στο μέγεθος του Ερμή είναι ότι είναι απλώς πολύ μικροί για να εντοπιστούν μέσα στη λάμψη και τη βαρυτική επίδραση του μητρικού τους άστρου.Υπάρχει και μια άλλη θεωρία για το πώς δημιουργήθηκε ο Ερμής – σύμφωνα με την οποία οι εσωτερικοί πλανήτες δεν σχηματίστηκαν στις σημερινές τους θέσεις, αλλά μετακινήθηκαν λίγο.Σε ένα μοντέλο του Ηλιακού Συστήματος, οι εσωτερικοί πλανήτες – Ερμής, Αφροδίτη, Γη και Άρης – μπορεί να σχηματίστηκαν σε δύο ξεχωριστούς δακτυλίους υλικού γύρω από τον Ήλιο. Η Γη και η Αφροδίτη σχηματίστηκαν μαζί με τον Ερμή στον εσωτερικό δακτύλιο, πριν «μεταναστεύσουν και αφήσουν τον Ερμή πίσω», λόγω της μικρότερης μάζας του.Προσομοιώσεις πλανητολόγων δείχνουν ότι οι βραχώδεις πλανήτες θα μπορούσαν να έχουν σχηματιστεί όλοι πολύ πιο κοντά στον Ήλιο, ακόμη και εντός της σημερινής τροχιάς του Ερμή, πριν μετακινηθούν προς τα έξω. Ο Ερμής βγαίνει εκτός παιχνιδιού και ξεμένει από υλικό. Η ιδέα αυτή δεν εξηγεί πλήρως γιατί ο Ερμής έχει τόσο μεγάλο πυρήνα, εκτός αν μετακινήθηκε σε μια περιοχή του Ηλιακού Συστήματος πλουσιότερη σε σίδηρο, αλλά εξηγεί γιατί ο πλανήτης έχει το σημερινό του μέγεθος και τη συγκεκριμένη απόσταση από την Αφροδίτη. Χρειάζεται μετανάστευση.Υπάρχουν και μερικές πιο ασυνήθιστες ιδέες. Τι θα γινόταν αν ο Ερμής δεν ήταν κατ’ ουσίαν βραχώδης πλανήτης, αλλά ο γυμνός πυρήνας ενός γίγαντα αερίου πλανήτη σαν τον Δία, του οποίου η ατμόσφαιρα χάθηκε; Παρότι αυτή η ιδέα έχει προταθεί, κάποιοι οι πλανητολόγοι την θεωρούν απίθανη. Είναι πολύ δύσκολο να αφαιρεθεί η ατμόσφαιρα ενός πλανήτη στο μέγεθος του Δία λόγω της τεράστιας βαρύτητάς του. Όλα αυτά προσφέρουν στους αστρονόμους πολλά στοιχεία, αλλά καμία συμφωνία για το πώς σχηματίστηκε ο Ερμής. Η αποστολή BepiColombo ίσως δώσει ορισμένες απαντήσεις. Όταν η αποστολή – που στην πραγματικότητα αποτελείται από δύο διαστημόπλοια της ESA και της JAXA ενωμένα – τεθεί σε τροχιά γύρω από τον Ερμή, τα δύο σκάφη θα διαχωριστούν. Στη συνέχεια θα χρησιμοποιήσουν τα όργανά τους για να χαρτογραφήσουν τη σύσταση της επιφάνειας του Ερμή, ενώ παράλληλα θα μελετήσουν τη βαρύτητα και το ασθενές μαγνητικό του πεδίο, μεταξύ άλλων παρατηρήσεων.Το BepiColombo θα πραγματοποιήσει πρόσθετες μετρήσεις που μπορούν να μας πουν πολλά για την προέλευση του πλανήτη. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει το να ανακαλυφθεί από τι αποτελούνται η επιφάνεια και τα υποκείμενα στρώματα του πλανήτη. Η γνώση αυτής της σύστασης θέτει περιορισμούς στα σενάρια σχηματισμού του πλανήτη. Αν ο Ερμής ήταν κάποτε πολύ μεγαλύτερος και στη συνέχεια απογυμνώθηκε, αυτό θα έπρεπε να έχει δημιουργήσει έναν προσωρινά λιωμένο μανδύα, έναν τεράστιο ωκεανό μάγματος, του οποίου θα μπορούσαμε να δούμε ίχνη σήμερα. Αυτό στερεοποιείται με συγκεκριμένο τρόπο, και τέτοια στοιχεία μπορεί να αναζητήσει το BepiColombo.Οι πρώτες εικόνες που μετέδωσε το διαστημόπλοιο κατά τη διέλευσή του από τον Ερμή νωρίτερα φέτος δεν έχουν ακόμη αποκαλύψει ενδείξεις αυτού του αρχαίου ωκεανού μάγματος. Έδειξαν όμως μια πλανητική επιφάνεια γεμάτη κρατήρες πρόσκρουσης και χαραγμένη από αρχαίες ροές λάβας. Διακρίνονται επίσης τα απομεινάρια μιας τεράστιας πλημμύρας λάβας πριν από περίπου 3,7 δισεκατομμύρια χρόνια, η οποία στερεοποιήθηκε σχηματίζοντας εκτεταμένες «ομαλές» περιοχές και γεμίζοντας παλαιότερους κρατήρες. Αν και πολύ μεταγενέστερα από τον πιθανό ωκεανό μάγματος, χαρακτηριστικές ρυτίδες στην ομαλή επιφάνεια δείχνουν ότι ο πλανήτης έχει συρρικνωθεί δραματικά καθώς ψυχόταν επί δισεκατομμύρια χρόνια.Οι μετρήσεις του βαρυτικού πεδίου από το διαστημόπλοιο, που καταγράφουν πόσο παραμορφώνεται ο πλανήτης ως απόκριση στη βαρυτική έλξη του Ήλιου ανακλώντας μια δέσμη λέιζερ από την επιφάνειά του, αναμένεται επίσης να δώσουν στους επιστήμονες καλύτερη εικόνα για τη δομή του πυρήνα – ένα ακόμη κρίσιμο κομμάτι της ιστορίας του πλανήτη. Η γνώση της σύστασης του πυρήνα θα βοηθήσει επίσης στην ανασύνθεση της προέλευσης του Ερμή.Το BepiColombo αναμένεται επίσης να αποκαλύψει περισσότερα για τα πτητικά στοιχεία του Ερμή, τα οποία εξακολουθούν να αποτελούν γρίφο. Ξέρουμε ότι ο Ερμής είναι πλούσιος σε πτητικά, αλλά δεν γνωρίζουμε ποια ακριβώς είναι όλα αυτά.Θα μπορούσε επίσης να βοηθήσει στη λύση και άλλων μυστηρίων σχετικά με τον Ερμή – όπως το γιατί η επιφάνειά του, γεμάτη κρατήρες, είναι τόσο σκοτεινή. Ο πλανήτης αντανακλά μόνο περίπου τα δύο τρίτα του φωτός που αντανακλά η Σελήνη της Γης, γεγονός που υποδηλώνει ότι ίσως υπάρχει ένα στρώμα σκοτεινού υλικού, όπως ο γραφίτης, που καλύπτει την επιφάνειά του.Για να κατανοήσουν πραγματικά την προέλευση του Ερμή, οι επιστήμονες ονειρεύονται κάποτε να προσεδαφιστούν στον πλανήτη – κάτι που αρχικά περιλαμβανόταν στην πρόταση του BepiColombo, αλλά εγκαταλείφθηκε νωρίς λόγω κόστους και πολυπλοκότητας- και ίσως ακόμη και να επιστρέψουν δείγματα στη Γη. Κάτι που θα μας επέτρεπε να αναλύσουμε με ακρίβεια από τι αποτελείται ο πλανήτης.Καμία τέτοια αποστολή δεν έχει προγραμματιστεί στο άμεσο μέλλον, αν και έχουν υπάρξει ορισμένες προτάσεις. Αντί για προσεδάφιση, η καλύτερη ελπίδα μας είναι να βρούμε έναν μετεωρίτη που να προέρχεται από τον Ερμή – κάτι που δεν είναι αδύνατο. Εκατοντάδες μετεωρίτες από τον Άρη έχουν βρεθεί στη Γη, αλλά κανένας με βεβαιότητα από τον Ερμή (ή την Αφροδίτη).Έχει προταθεί ότι μια σπάνια κατηγορία μετεωριτών στη Γη, οι λεγόμενοι aubrites, είναι κομμάτια του υποτιθέμενου πρωτο-Ερμή, του αρχικά μεγαλύτερου πλανήτη που χτυπήθηκε από άλλο σώμα. Η ιδέα παραμένει «άγρια εικασία» αλλά είναι δελεαστική, λόγω της παρόμοιας χημείας και ορυκτολογίας τους με εκείνη που πιστεύουμε ότι θα είχε ο πρωτο-Ερμής. Μια ερευνητική ομάδα θα συνεχίσει να μελετά μια συλλογή μετεωριτών aubrite, εξετάζοντας αν όντως είναι κομμάτια του Ερμή.Το διακύβευμα στην κατανόηση του σχηματισμού του Ερμή είναι η ίδια η κατανόηση του σχηματισμού των πλανητών. Ήταν ο πλανήτης απλώς μια πλήρης συγκυρία, αποτέλεσμα μιας τυχαίας σύγκρουσης υψηλής ταχύτητας στο Ηλιακό μας Σύστημα, ή κάτι πιο γενικό; Ίσως ο Ερμής να μην είναι τόσο σπάνιο αντικείμενο και να αποτελεί φυσικό αποτέλεσμα της πλανητικής δημιουργίας.Προς το παρόν, το αίνιγμα της προέλευσης του Ερμή παραμένει. Γιατί έχουμε αυτόν τον παράξενα μικρό και υπερβολικά μεταλλικό πλανήτη στο Ηλιακό μας Σύστημα, και διαθέτουν άραγε και άλλα άστρα τον δικό τους «Ερμή»; Στην επιφάνειά του ο Ερμής μπορεί να μοιάζει με έναν γκρίζο, γεμάτο λακκούβες κόσμο χωρίς προφανές ενδιαφέρον, αλλά κατά βάθος αυτός ο αινιγματικός πλανήτης είναι ένα από τα πιο συναρπαστικά μέρη του Ηλιακού Συστήματος.Είναι πιθανό ο Ερμής να είναι απλώς ένας απίθανος πλανήτης, ένας πλανήτης που στις περισσότερες εκδοχές της ιστορίας απλώς δεν θα έπρεπε να υπάρχει – αλλά στη δική μας υπάρχει. Ο Ερμής έχει πολύ υψηλότερα επίπεδα καλίου και θορίου απ’ ό,τι αναμένεται για έναν πλανήτη τόσο κοντά στον Ήλιο. πηγή: https://www.bbc.com/future/article/20251223-mercury-the-planet-that-shouldnt-exist

Η NASA θα προεπισκοπήσει τους διαστημικούς περιπάτους των ΗΠΑ στον Διαστημικό Σταθμό τον Ιανουάριο, Οι αστροναύτες της NASA θα πραγματοποιήσουν δύο διαστημικούς περιπάτους τον Ιανουάριο έξω από τον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό για να προετοιμαστούν για την εγκατάσταση μιας ηλιακής συστοιχίας και να ολοκληρώσουν άλλες εργασίες. Ειδικοί της NASA θα κάνουν μια προεπισκόπηση των διαστημικών περιπάτων σε μια ενημέρωση στις 2 μ.μ. EST την Τρίτη 6 Ιανουαρίου, στο Διαστημικό Κέντρο Johnson της NASA στο Χιούστον.Παρακολουθήστε την ζωντανή κάλυψη της συνέντευξης Τύπου από τη NASA στο κανάλι YouTube του οργανισμού . Μάθετε πώς να μεταδίδετε περιεχόμενο της NASA μέσω μιας ποικιλίας διαδικτυακών πλατφορμών, συμπεριλαμβανομένων των μέσων κοινωνικής δικτύωσης. Στους συμμετέχοντες περιλαμβάνονται: Μπιλ Σπέτς, διευθυντής ολοκλήρωσης επιχειρήσεων, Πρόγραμμα Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού Νταϊάνα Τρουχίγιο, διευθύντρια πτήσεων διαστημικού περιπάτου, Διεύθυνση Πτητικών Λειτουργιών Χάιντι Μπρούερ, διευθύντρια πτήσεων διαστημικού περιπάτου, Διεύθυνση Πτητικών Λειτουργιών Τα μέσα ενημέρωσης που ενδιαφέρονται να συμμετάσχουν αυτοπροσώπως ή τηλεφωνικά πρέπει να επικοινωνήσουν με το γραφείο σύνταξης της NASA Johnson το αργότερο έως τις 10 π.μ., τη Δευτέρα 5 Ιανουαρίου, καλώντας στο 281-483-5111 ή στέλνοντας email στη διεύθυνση jsccommu@mail.nasa.gov . Για να υποβάλουν ερωτήσεις τηλεφωνικά, οι δημοσιογράφοι πρέπει να συμμετέχουν στη συνέντευξη Τύπου το αργότερο 15 λεπτά πριν από την έναρξη της κλήσης. Ερωτήσεις μπορούν επίσης να υποβληθούν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης χρησιμοποιώντας το #AskNASA. Η πολιτική διαπίστευσης μέσων ενημέρωσης της NASA είναι διαθέσιμη στο διαδίκτυο.Την Πέμπτη 8 Ιανουαρίου, οι αστροναύτες της NASA, Μάικ Φινκ και Ζίνα Κάρντμαν, θα βγουν από τον αεροθάλαμο Quest του σταθμού για να προετοιμάσουν το κανάλι τροφοδοσίας 2Α για τη μελλοντική εγκατάσταση των ηλιακών συστοιχιών Roll-Out του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού. Μόλις εγκατασταθεί, η συστοιχία θα παρέχει πρόσθετη ισχύ στο τροχιακό εργαστήριο, συμπεριλαμβανομένης της κρίσιμης υποστήριξης της ασφαλούς και ελεγχόμενης έκτοξευσής του. Αυτός ο διαστημικός περίπατος θα είναι ο πρώτος του Κάρντμαν και ο 10ος του Φινκ, ισοφαρίζοντας τον για τους περισσότερους διαστημικούς περιπάτους που έχει κάνει αστροναύτης της NASA.Την Πέμπτη 15 Ιανουαρίου, δύο αστροναύτες της NASA θα αντικαταστήσουν μια κάμερα υψηλής ευκρίνειας στη θύρα κάμερας 3, θα εγκαταστήσουν ένα νέο βοήθημα πλοήγησης για τα διαστημόπλοια που επισκέπτονται το σκάφος, που ονομάζεται επίπεδος ανακλαστήρας, στην εμπρόσθια θύρα της μονάδας Harmony, και θα μετακινήσουν έναν πρώιμο βραχυκυκλωτήρα αμμωνίας - ένα εύκαμπτο συγκρότημα σωλήνα που συνδέει μέρη ενός συστήματος ρευστών - μαζί με άλλους βραχυκυκλωτήρες στις δοκούς S6 και S4 του σταθμού.Η NASA θα ανακοινώσει τους αστροναύτες που έχουν προγραμματιστεί για τον δεύτερο διαστημικό περίπατο και τις ώρες έναρξης και για τις δύο εκδηλώσεις πιο κοντά στις επιχειρήσεις.Οι διαστημικοί περίπατοι θα είναι οι 278οι και 279οι για την υποστήριξη της συναρμολόγησης, συντήρησης και αναβαθμίσεων του διαστημικού σταθμού. Είναι επίσης οι δύο πρώτοι διαστημικοί περίπατοι του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού για το 2026 και οι πρώτοι από την Αποστολή 74. Μάθετε περισσότερα για την έρευνα και τις λειτουργίες του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού στη διεύθυνση: https://www.nasa.gov/station Η αστροναύτης της NASA και μηχανικός πτήσης της Αποστολής 72, Nichole Ayers, φωτογραφίζεται κατά τη διάρκεια ενός διαστημικού περιπάτου για την αναβάθμιση του συστήματος παραγωγής ενέργειας του τροχιακού σταθμού και τη μετατόπιση μιας κεραίας επικοινωνιών.

Μπορούμε πλέον να βλέπουμε πώς σκέφτεται ο ανθρώπινος εγκέφαλος. Ερευνητές ανέπτυξαν μια επαναστατική μέθοδο παρακολούθησης της λειτουργίας του μυαλού μας. Επιστήμονες μετέτρεψαν εγκεφαλικά κύτταρα σε μικροσκοπικές πηγές φωτός αποκαλύπτοντας τη λειτουργία του εγκεφάλου όπως ποτέ άλλοτε. Πριν από περίπου δέκα χρόνια ερευνητική ομάδα άρχισε να διερευνά μια ανορθόδοξη ιδέα για τη μελέτη του εγκεφάλου: τη χρήση βιοφωταύγειας για να γίνει ορατή η νευρωνική δραστηριότητα. Αντί να φωτίζουν τον εγκέφαλο απ’ έξω αναρωτήθηκαν αν οι νευρώνες θα μπορούσαν να σχεδιαστούν έτσι ώστε να λάμπουν μόνοι τους.«Αρχίσαμε να σκεφτόμαστε: “Κι αν μπορούσαμε να φωτίσουμε τον εγκέφαλο από μέσα. Η ακτινοβόληση του εγκεφάλου χρησιμοποιείται για τη μέτρηση της δραστηριότητας, συνήθως μέσω μιας διαδικασίας που ονομάζεται φθορισμός, ή για την ενεργοποίηση κυττάρων ώστε να δοκιμαστεί ο ρόλος τους. Όμως η χρήση λέιζερ στον εγκέφαλο έχει μειονεκτήματα στα πειράματα, συχνά απαιτεί πολύπλοκο εξοπλισμό και έχει χαμηλότερα ποσοστά επιτυχίας. Σκεφτήκαμε ότι θα μπορούσαμε να χρησιμοποιήσουμε τη βιοφωταύγεια αντί γι’ αυτό» ;” αναφέρει ο Κρίστοφερ Μουρ καθηγητής επιστημών του εγκεφάλου στο αμερικανικό Πανεπιστήμιο Brown επικεφαλής ομάδας περίπου 35 ερευνητών από διάφορα ακαδημαϊκά ιδρύματα των ΗΠΑ.Αυτή η ιδέα οδήγησε στη δημιουργία του Κέντρου Βιοφωταύγειας στο Carney Institute for Brain Science του Πανεπιστημίου Brown το οποίο ξεκίνησε επίσημα το 2017. Η προσπάθεια υποστηρίχθηκε από σημαντική επιχορήγηση του Εθνικού Ιδρύματος Επιστημών των ΗΠΑ. Η ομάδα έθεσε ως στόχο να σχεδιάσει και να μοιραστεί νέα εργαλεία νευροεπιστήμης, επιτρέποντας στα κύτταρα του νευρικού συστήματος να παράγουν φως και να ανταποκρίνονται σε αυτο. Το εργαλείο Σε μελέτη που δημοσιεύθηκε στην επιθεώρηση «Nature Methods» οι ερευνητές περιέγραψαν ένα σύστημα βιοφωταυγούς απεικόνισης που δημιούργησαν πρόσφατα. Γνωστό ως Ca2+ BioLuminescence Activity Monitor ή CaBLAM το εργαλείο αυτό μπορεί να καταγράφει δραστηριότητα στο επίπεδο μεμονωμένων κυττάρων και ακόμη μικρότερων κυτταρικών δομών. Αποδίδει καλά σε ποντίκια και ψάρια ζέβρες, υποστηρίζει καταγραφές που διαρκούν πολλές ώρες και εξαλείφει την ανάγκη για εξωτερικό φωτισμό.Ο Νέιθαν Σάνερ αναπληρωτής καθηγητής νευροεπιστήμης και φαρμακολογίας στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια στο Σαν Ντιέγκο, ηγήθηκε της ανάπτυξης της μοριακής συσκευής που κατέστησε δυνατή τη δημιουργία του CaBLAM. «Το CaBLAM είναι ένα πραγματικά εντυπωσιακό μόριο που δημιούργησε ο Nathan. Ανταποκρίνεται πλήρως στο όνομά του» λέει ο Μουρ. Η σημασία της παρακολούθηση της δραστηριότητας των εγκεφαλικών κυττάρων Η κατανόηση της συμπεριφοράς των ζωντανών εγκεφαλικών κυττάρων με την πάροδο του χρόνου είναι απαραίτητη για τη μελέτη του τρόπου λειτουργίας των βιολογικών συστημάτων εξήγησε ο Μουρ. Σήμερα οι περισσότεροι ερευνητές βασίζονται σε μεθόδους απεικόνισης που χρησιμοποιούν φθορίζοντες γενετικά κωδικοποιημένους δείκτες ιόντων ασβεστίου.«Με τον φθορισμό, φωτίζεις κάτι με δέσμες φωτός και λαμβάνεις πίσω φως διαφορετικού μήκους κύματος. Μπορείς να κάνεις αυτή τη διαδικασία ευαίσθητη στο ασβέστιο ώστε οι πρωτεΐνες να εκπέμπουν διαφορετική ποσότητα ή χρώμα φωτός, ανάλογα με το αν υπάρχει ασβέστιο με ισχυρό σήμα» λέει ο Μουρ.Παρότι οι φθορίζοντες δείκτες χρησιμοποιούνται ευρέως ο Μουρ σημειώνει ότι έχουν σοβαρούς περιορισμούς στην έρευνα του εγκεφάλου. Η παρατεταμένη έκθεση σε έντονο εξωτερικό φως μπορεί να προκαλέσει βλάβες στα κύτταρα. Ο ισχυρός φωτισμός μπορεί επίσης να αλλοιώσει τα φθορίζοντα μόρια, ώστε να σταματήσουν να εκπέμπουν επαρκές φως, μια διαδικασία γνωστή ως φωτολεύκανση, που περιορίζει τη διάρκεια των πειραμάτων. Επιπλέον η παροχή φωτός στον εγκέφαλο απαιτεί συνήθως επεμβατικό εξοπλισμό, όπως λέιζερ και οπτικές ίνες. Γιατί η βιοφωταύγεια λειτουργεί καλύτερα Η βιοφωταυγής απεικόνιση αποφεύγει πολλά από αυτά τα προβλήματα. Σε αυτή την προσέγγιση, το φως παράγεται εσωτερικά όταν ένα ένζυμο διασπά ένα συγκεκριμένο μικρό μόριο. Επειδή δεν απαιτείται έντονο εξωτερικό φως, δεν υπάρχει φωτολεύκανση ούτε φωτοτοξική επίδραση καθιστώντας τη μέθοδο ασφαλέστερη για τον εγκεφαλικό ιστό. Επιπλέον, βελτιώνει την ορατότητα.«Ο εγκεφαλικός ιστός ήδη εκπέμπει ένα αμυδρό φως όταν χτυπιέται από εξωτερικό φωτισμό, δημιουργώντας θόρυβο στο υπόβαθρο. Επιπλέον, ο εγκεφαλικός ιστός διασκορπίζει το φως, θολώνοντας τόσο το φως που εισέρχεται όσο και το σήμα που εξέρχεται. Αυτό κάνει τις εικόνες πιο αχνές και πιο δύσκολες να διακριθούν σε βάθος. Ο εγκέφαλος δεν παράγει φυσικά βιοφωταύγεια, οπότε όταν οι τροποποιημένοι νευρώνες λάμπουν μόνοι τους, ξεχωρίζουν σε σκοτεινό φόντο με ελάχιστες παρεμβολές. Και με τη βιοφωταύγεια, τα εγκεφαλικά κύτταρα λειτουργούν σαν τους δικούς τους προβολείς» εξηγεί ο ΣάνερΟ Μουρ λέει ότι αν και η χρήση της βιοφωταύγειας για τη μελέτη της εγκεφαλικής δραστηριότητας συζητείται εδώ και δεκαετίες οι προηγούμενες προσπάθειες απέτυχαν να παράγουν αρκετά έντονο φως για λεπτομερή απεικόνιση. Αυτός ο περιορισμός έχει πλέον ξεπεραστεί. Η ανακάλυψη πίσω από το CaBLAM «Η παρούσα εργασία είναι συναρπαστική για πολλούς λόγους. Αυτά τα νέα μόρια μας έδωσαν για πρώτη φορά τη δυνατότητα να βλέπουμε μεμονωμένα κύτταρα να ενεργοποιούνται ανεξάρτητα, σχεδόν σαν να χρησιμοποιούμε μια εξαιρετικά ευαίσθητη κινηματογραφική κάμερα για να καταγράψουμε τη δραστηριότητα του εγκεφάλου την ώρα που συμβαίνει» εξηγεί ο Μουρ.Χρησιμοποιώντας το CaBLAM, οι επιστήμονες μπορούν να παρακολουθούν τη συμπεριφορά μεμονωμένων νευρώνων σε ζωντανά εργαστηριακά ζώα, συμπεριλαμβανομένης της δραστηριότητας σε διαφορετικά τμήματα ενός μόνο κυττάρου. Στη μελέτη η ομάδα παρουσίασε αποτελέσματα από μια συνεχή καταγραφή διάρκειας πέντε ωρών, κάτι που δεν θα ήταν δυνατό με τις παραδοσιακές τεχνικές φθορισμού.«Για τη μελέτη σύνθετης συμπεριφοράς ή μάθησης, η βιοφωταύγεια επιτρέπει την καταγραφή ολόκληρης της διαδικασίας, με λιγότερο εξοπλισμό» λέει ο Μουρ. Διεύρυνση των δυνατοτήτων της έρευνας του εγκεφάλου Το έργο CaBLAM αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης προσπάθειας του Κέντρου Βιοφωταύγειας για την ανάπτυξη νέων τρόπων παρατήρησης και επηρεασμού της εγκεφαλικής δραστηριότητας. Ένα εν εξελίξει έργο χρησιμοποιεί ένα ζωντανό κύτταρο για να εκπέμψει μια λάμψη φωτός που ανιχνεύεται από ένα γειτονικό κύτταρο, επιτρέποντας στους νευρώνες να επικοινωνούν με το ίδιο το φως. Η ομάδα εργάζεται επίσης σε μεθόδους που χρησιμοποιούν το ασβέστιο για τον έλεγχο της κυτταρικής συμπεριφοράς.Καθώς αυτά τα έργα προχωρούσαν, οι ερευνητές συνειδητοποίησαν ότι φωτεινότεροι και πιο αποτελεσματικοί αισθητήρες ασβεστίου ήταν απαραίτητοι για όλα. Η βελτίωση αυτών των αισθητήρων έχει πλέον γίνει κεντρικός στόχος.«Φροντίσαμε, ως κέντρο που προσπαθεί να προωθήσει τον τομέα, να δημιουργήσουμε όλα τα απαραίτητα δομικά στοιχεία» σημειώνει Μουρ που πιστεύει ότι το CaBLAM θα μπορούσε στο μέλλον να χρησιμοποιηθεί για τη μελέτη δραστηριότητας και σε άλλα μέρη του σώματος, όχι μόνο στον εγκέφαλο.«Αυτή η πρόοδος επιτρέπει ένα εντελώς νέο φάσμα επιλογών για να δούμε πώς λειτουργούν ο εγκέφαλος και το σώμα», είπε, «συμπεριλαμβανομένης της παρακολούθησης δραστηριότητας σε πολλαπλά μέρη του σώματος ταυτόχρονα». https://www.naftemporiki.gr/techscience/2052040/mporoyme-pleon-na-vlepoyme-pos-skeftetai-o-anthropinos-egkefalos/

Rocket and Space Corporation Energia Φύκια – μια υπερτροφή για τους αστροναύτες; Αρκετά πιθανό. Για να ταξιδέψει η ανθρωπότητα μακριά και για μεγάλα χρονικά διαστήματα (για παράδειγμα, στον Άρη), χρειαζόμαστε αυτόνομα συστήματα υποστήριξης ζωής. Η μεταφορά τόνων τροφής και οξυγόνου μαζί μας είναι αδύνατη – πρέπει να παραχθούν απευθείας επί του σκάφους. Αυτό ακριβώς είναι το πρόβλημα που αντιμετωπίζει το πείραμα Φωτοβιοαντιδραστήρα, που βρίσκεται σε εξέλιξη στον ISS. Τι κάνουν στην τροχιά της Γης; Τα μικροφύκη – η σπιρουλίνα (Arthrospira platensis) – καλλιεργούνται σε μια ειδική συσκευή σε συνθήκες μικροβαρύτητας. Μέσα στη μονάδα διόδου υπάρχει ένα θρεπτικό μέσο εμπλουτισμένο με διοξείδιο του άνθρακα. Η θερμοκρασία είναι 32-37°C. Περιοδικά, οι αστροναύτες αλλάζουν τα δοχεία με το θρεπτικό μέσο στον καλλιεργητή χρησιμοποιώντας ένα αποστειρωμένο ντουλαπάκι. Ένα φίλτρο εμποδίζει τα μικροφύκη να εισέλθουν στον βιοαντιδραστήρα όπου ρέει το θρεπτικό μέσο, αλλά το οξυγόνο που απελευθερώνεται από τη σπιρουλίνα επιστρέφει σε αυτήν την περιοχή. Γιατί σπιρουλίνα; Πρώτον, πρωτεΐνη: πάνω από το 65% του ξηρού βάρους της σπιρουλίνας είναι πρωτεΐνη—μια ιδανική πηγή θρεπτικών συστατικών. Τα φύκια είναι επίσης πλούσια σε βιταμίνες και αντιοξειδωτικά. Προκαταρκτικά αποτελέσματα: η μικροβαρύτητα και τα μικροφύκη συνυπάρχουν τέλεια. Η τεχνολογία αυτή τη στιγμή βελτιώνεται, αλλά προηγουμένως παρήχθη οξυγόνο στον βιοαντιδραστήρα και τα δείγματα που επιστράφηκαν από την αποστολή αυτή την άνοιξη τα πάνε μια χαρά. Τα φύκια είχαν πλούσιο πράσινο χρώμα (κάτι που είναι σίγουρα καλό). Πέρασαν τις εργαστηριακές δοκιμές: σε ένα φρέσκο, αποστειρωμένο θρεπτικό μέσο, έδειξαν καλή ανάπτυξη σε μόλις 18 ημέρες. Και πώς είναι η γεύση του; Οι απόψεις ποικίλλουν Αλλά λένε ότι η σπιρουλίνα ταιριάζει καλά με γιαούρτι, το οποίο είναι ένα άλλο απαραίτητο τρόφιμο για μελλοντικές αποστολές. https://vk.com/rsc_energia?z=video-167742670_456239620%2F47c5b07c84b3bff278%2Fpl_wall_-167742670 https://vk.com/rsc_energia?w=wall-167742670_23740

«Οι ΗΠΑ θα επιστρέψουν στη Σελήνη με πρόεδρο τον Τραμπ» λέει ο νέος διοικητής της NASA. Ο Τζάρεντ Αιζακμαν δεν θα αναλάβει τελικά τα καθήκοντα του ως διοικητής της NASA. O Τζάρεντ Άιζακμαν κάνει λόγο για έναρξη μιας νέας οικονομικής ανάπτυξης με βάση το Διάστημα. Ο πρόσφατα διορισμένος διοικητής της NASA Τζάρεντ Άιζακμαν δήλωσε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα επιστρέψουν στη Σελήνη μέσα στη δεύτερη προεδρική θητεία του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ. Ο Άιζακμαν, στενός σύμμαχος του διευθύνοντος συμβούλου της SpaceX Έλον Μασκ, είπε στην εκπομπή “Closing Bell Overtime” του CNBC ότι η εκ νέου δέσμευση του Τραμπ για την εξερεύνηση της Σελήνης είναι καθοριστική για την απελευθέρωση της «τροχιακής οικονομίας».«Θέλουμε να έχουμε αυτή την ευκαιρία να εξερευνήσουμε και να αξιοποιήσουμε το επιστημονικό, οικονομικό και εθνικής ασφάλειας δυναμικό της Σελήνης» είπε ο Άιζακμαν στις πρώτες δημόσιες τοποθετήσεις του μετά την επικύρωση του διορισμού του από τη Γερουσία την περασμένη εβδομάδα, ύστερα από μια μακρά διαδικασία καθ’ όλη τη διάρκεια του 2025.Ο Τραμπ είχε αρχικά προτείνει τον Άιζακμαν για τη θέση του επικεφαλής της NASA τον Δεκέμβριο του 2024, αλλά απέσυρε αιφνιδιαστικά την επιλογή του τον Μάιο λόγω «προηγούμενων συσχετίσεων» του Άιζακμαν. Αν και ο Τραμπ δεν διευκρίνισε ποιες ήταν αυτές, ορισμένοι υπέθεσαν ότι σχετίζονταν με τους στενούς δεσμούς του Άιζακμαν με τον Μασκ, με τον οποίο ο Τραμπ είχε μια έντονη διαμάχη το καλοκαίρι.Τον Νοέμβριο, ο Τραμπ επανέφερε την υποψηφιότητα του Άιζακμαν, ο οποίος είναι επιχειρηματίας και φανατικός φίλος του Διαστήματος έχοντας χρηματοδοτήσει και συμμετάσχει σε ιδιωτικές διαστημικές αποστολές.Οι ευκαιρίες στη Σελήνη περιλαμβάνουν τη δημιουργία διαστημικών κέντρων δεδομένων και υποδομών, καθώς και την πιθανή εξόρυξη ηλίου 3, ενός σπάνιου αερίου ενσωματωμένου στην επιφάνεια της Σελήνης που θα μπορούσε να εξελιχθεί σε σημαντικό καύσιμο για τη σύντηξη ανέφερε ο Άιζακμαν.Πρόσθεσε ότι μετά τη δημιουργία μιας σεληνιακής βάσης η NASA θα εξετάσει επενδύσεις στην πυρηνική ενέργεια και στην πυρηνική πρόωση στο Διάστημα για την περαιτέρω εξερεύνηση. Να σημειωθεί ότι πριν από λίγα 24ωρα η Ρωσία ανακοίνωσε ότι σχεδιάζει τη δημιουργία πυρηνικού σταθμού παραγωγής ενέργειας στη Σελήνη για να υποστηρίξει τα δικά της διαστημικά σχέδια που περιλαμβάνουν τη δημιουργία αρχικά μιας βάσης σε συνεργασία με την Κίνα και άλλες χώρες.Η NASA συνεργάζεται αυτή τη στιγμή με διάφορους αναδόχους, όπως η SpaceX, η Blue Origin του Τζεφ Μπέζος και η Boeing, για τη συμμετοχή τους στο πρόγραμμα Artemis, ένα πρόγραμμα εξερεύνησης της Σελήνης που στοχεύει επίσης στην προετοιμασία αποστολών προς τον Άρη. Το πρόγραμμα ενισχύθηκε αφού ο νόμος One Big Beautiful Bill Act του Τραμπ διέθεσε 9,9 δισεκατομμύρια δολάρια στη NASA νωρίτερα φέτος.Η αποστολή Artemis II, η πρώτη δοκιμαστική πτήση της NASA με πλήρωμα πάνω στον πύραυλο Space Launch System και το διαστημόπλοιο Orion, αναμένεται να εκτοξευθεί στο άμεσο μέλλον, είπε ο Άιζακμαν.Η αποστολή αυτή θα ακολουθηθεί από την Artemis III, για την οποία η SpaceX έχει αναλάβει την κατασκευή του συστήματος σεληνιακής προσεδάφισης. Η SpaceX και η Blue Origin βελτιώνουν βαρείς εκτοξευτικούς πυραύλους με μεταφορά κρυογενικών προωθητικών σε τροχιά, ώστε να γίνουν πιο εύκολα επαναχρησιμοποιήσιμοι, πρόσθεσε.«Αυτό είναι που θα μας επιτρέψει να πηγαίνουμε και να επιστρέφουμε από τη Σελήνη οικονομικά, με μεγάλη συχνότητα και να προετοιμάσουμε αποστολές προς τον Άρη και ακόμη πιο πέρα», είπε ο Άιζακμαν. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2051789/oi-ipa-tha-epistrepsoyn-sti-selini-me-proedro-ton-tramp-leei-o-neos-dioikitis-tis-nasa/

Η ζωή λίγα δευτερόλεπτα μετά την Μεγάλη Έκρηξη. Η ζωή εμφανίστηκε στη Γη εδώ και περίπου 4 δισεκατομμύρια χρόνια. Αυτό ισοδυναμεί σχεδόν με το ένα τρίτο της ηλικίας του σύμπαντος (13,77 δισεκατομμύρια χρόνια). Είναι προφανές ότι εφόσον η ζωή εμφανίστηκε στη Γη, θα μπορούσε να είχε εμφανιστεί οπουδήποτε. Κι αν θεωρήσουμε ευρύτερους ορισμούς της ζωής, θα ήταν δυνατή η εμφάνιση κάποιου είδους ζωής ακόμα και λίγα δευτερόλεπτα μετά την Μεγάλη Έκρηξη.Για να εξερευνήσουμε την εμφάνιση και την προέλευση της ζωής, πρέπει πρώτα να την ορίσουμε. Υπάρχουν πάνω από 200 δημοσιευμένοι ορισμοί, γεγονός που δείχνει πόσο δύσκολο είναι να αντιμετωπιστεί αυτή η έννοια. Για παράδειγμα, είναι ζωντανοί οι ιοί; Αναπαράγονται, αλλά χρειάζονται έναν ξενιστή για να το κάνουν. Τι ισχύει για τα πράιον (prions), τις παθογόνες πρωτεϊνικές δομές; Οι συζητήσεις συνεχίζουν να στροβιλίζονται για τη γραμμή μεταξύ ζωής και μη ζωής. Αλλά για τους σκοπούς μας, μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε έναν εξαιρετικά ευρύ, αλλά πολύ χρήσιμο ορισμό: Η ζωή είναι όλα όσα υπόκεινται στη δαρβινική εξέλιξη.Σύμφωνα με τον παραπάνω ορισμό, η ζωή στη Γη προέκυψε πριν από τουλάχιστον 3,7 δισεκατομμύρια χρόνια. Μέχρι τότε, οι μικροσκοπικοί οργανισμοί ήταν ήδη αρκετά εξελιγμένοι ώστε να αφήνουν πίσω τους ίχνη των δραστηριοτήτων τους που παραμένουν μέχρι σήμερα. Αυτοί οι οργανισμοί έμοιαζαν πολύ με τους σύγχρονους: Χρησιμοποιούσαν το DNA για την αποθήκευση πληροφοριών, το RNA για να μεταγράψει αυτές τις πληροφορίες σε πρωτεΐνες και τις πρωτεΐνες να αλληλεπιδράσουν με το περιβάλλον και να δημιουργηθούν αντίγραφα του DNA. Αυτός ο συνδυασμός τριών κατευθύνσεων επιτρέπει σε αυτές τις ομάδες χημικών ουσιών να βιώσουν τη δαρβινική εξέλιξη.Αλλά αυτά τα μικρόβια δεν έπεσαν απλώς από τον ουρανό. αλλά εξελίχθηκαν από κάτι. Κι αν η ζωή είναι κάτι που εξελίσσεται, τότε θάπρεπε να προϋπήρχε μια απλούστερη εκδοχή ζωής που εμφανίστηκε νωρίτερα στο παρελθόν της Γης. Ορισμένες θεωρίες υποθέτουν ότι τα πρώτα αυτοαναπαραγόμενα μόρια, και ως εκ τούτου η απλούστερη δυνατή μορφή ζωής στη Γη, θα μπορούσε να είχε προκύψει όταν ψύχθηκαν οι ωκεανοί, πριν από 4 δισεκατομμύρια χρόνια.Και η Γη μπορεί να μην ήταν μόνη – ο Άρης και η Αφροδίτη είχαν παρόμοιες συνθήκες εκείνη την εποχή, οπότε αν η ζωή εμφανιζόταν εδώ, μπορεί να είχε εμφανιστεί και εκεί. H πρώτη ζωή ανάμεσα στα άστρα Αλλά ο ήλιος δεν ήταν το πρώτο άστρο όπου ξεκίνησε η σύντηξη του υδρογόνου. Και ο ίδιος είναι το προϊόν μιας μακράς σειράς άστρων προηγούμενων γενεών. Η ζωή όπως την ξέρουμε απαιτεί μερικά βασικά στοιχεία: υδρογόνο, οξυγόνο, άνθρακα, άζωτο και φώσφορο. Με εξαίρεση το υδρογόνο, το οποίο εμφανίστηκε τα πρώτα λεπτά μετά τη Μεγάλη Έκρηξη, όλα αυτά τα στοιχεία δημιουργούνται στο εσωτερικό των άστρων κατά τη διάρκεια του κύκλου ζωής τους. Έτσι, μετά από μία ή δύο γενιές άστρων που ζουν και πεθαίνουν, παράγοντας τα στοιχεία που εξαπλώνονται στον ευρύτερο γαλαξία, θα μπορούσε να εμφανιστεί ζωή στο σύμπαν, σαν αυτή που αναπτύχθηκε στη Γη.Αυτός ο προβληματισμός μας οδηγεί στην υπόθεση ότι η πιθανή πρώτη εμφάνιση της ζωής θα μπορούσε να έχει συμβεί πριν από 13 δισεκατομμύρια χρόνια. Αυτή η εποχή στην ιστορία του σύμπαντος είναι γνωστή ως κοσμική αυγή, όταν σχηματίστηκαν τα πρώτα άστρα. Οι αστρονόμοι δεν είναι ακριβώς σίγουροι πότε έλαβε χώρα αυτή η μετασχηματιστική εποχή, αλλά ήταν κάπου μεταξύ μερικών εκατοντάδων εκατομμυρίων ετών μετά τη Μεγάλη Έκρηξη. Με την εμφάνιση αυτών των άστρων, ήταν δυνατή και η δημιουργία των απαραίτητων στοιχείων για την ζωή.Έτσι, η ζωή όπως την ξέρουμε – χτισμένη σε αλυσίδες άνθρακα, χρησιμοποιώντας οξυγόνο για τη μεταφορά ενέργειας και βυθισμένη σε ένα λουτρό υγρού νερού – μπορεί να είναι πολύ, πολύ παλαιότερη από τη Γη. Ακόμη και άλλες υποθετικές μορφές ζωής που βασίζονται σε εξωτικές βιοχημείες απαιτούν ένα παρόμοιο μείγμα στοιχείων. Για παράδειγμα, κάποια εξωγήινη ζωή θα μπορούσε να χρησιμοποιεί πυρίτιο αντί για άνθρακα ως βασικό δομικό στοιχείο ή να χρησιμοποιεί μεθάνιο αντί για νερό ως διαλύτη. Aυτά τα στοιχεία πρέπει να προέρχονται από το κάπου, και αυτό κάπου βρίσκεται στους πυρήνες των άστρων. Χωρίς άστρα, δεν μπορείτε να έχετε ζωή με βάση τα χημικά στοιχεία της ζωής. Η πρώτη ζωή στο σύμπαν (ιδέες για μυθιστορήματα επιστημονικής φαντασίας. Αλλά ίσως είναι δυνατόν να έχουμε ζωή και χωρίς χημεία. Είναι δύσκολο να φανταστεί κανείς πώς θα μπορούσαν να είναι τέτοιου είδους ζωντανά πλάσματα. Αλλά αν πάρουμε τον ευρύ μας ορισμό – ότι η ζωή είναι οτιδήποτε υπόκειται σε εξέλιξη – τότε δεν χρειάζονται χημικά στοιχεία για να δημιουργηθεί ζωή. Σίγουρα, η χημεία είναι ένας βολικός τρόπος αποθήκευσης πληροφοριών, ανταλλαγής ενέργειας και αλληλεπίδρασης με το περιβάλλον, αλλά υπάρχουν και άλλες θεωρητικές εναλλακτικές προτάσεις.Για παράδειγμα, το 95% του ενεργειακού περιεχομένου του σύμπαντος είναι άγνωστο στους φυσικούς – κυριολεκτικά βρίσκεται πέρα από τα γνωστά στοιχεία του περιοδικού πίνακα. Οι επιστήμονες δεν έχουν ιδέα από τι αποτελούνται αυτά τα μυστηριώδη συστατικά του σύμπαντος, γνωστά ως σκοτεινή ύλη και σκοτεινή ενέργεια.Ίσως υπάρχουν πρόσθετες δυνάμεις της φύσης που λειτουργούν μόνο με τη σκοτεινή ύλη και τη σκοτεινή ενέργεια. Ίσως υπάρχουν πολλά «είδη» σκοτεινής ύλης – ένας ολόκληρος «περιοδικός πίνακας με στοιχεία της σκοτεινής ύλης». Ποιός ξέρει τι αλληλεπιδράσεις και ποιά σκοτεινή χημεία εκτυλίσσεται στις τεράστιες εκτάσεις ανάμεσα στα άστρα; Η υποθετική «σκοτεινή ζωή» μπορεί να εμφανίστηκε στο εξαιρετικά πρώιμο σύμπαν, πολύ πριν από την εμφάνιση των πρώτων άστρων, τροφοδοτούμενη και μεσολαβούμενη από δυνάμεις που δεν καταλαβαίνουμε ακόμη.Οι δυνατότητες εμφάνισης αρχέγονης ζωής μπορεί να γίνουν ακόμα πιο περίεργες. Μερικοί φυσικοί έχουν υποθέσει ότι στις πρώτες στιγμές της Μεγάλης Έκρηξης, οι δυνάμεις της φύσης ήταν τόσο ακραίες και τόσο εξωτικές που θα μπορούσαν να υποστηρίξουν την ανάπτυξη πολύπλοκων δομών. Για παράδειγμα, αυτές οι δομές θα μπορούσαν να ήταν κοσμικές χορδές, οι οποίες είναι πτυχώσεις στο χωροχρόνο, αγκυρωμένες από μαγνητικά μονόπολα. Με επαρκή πολυπλοκότητα, αυτές οι δομές θα μπορούσαν να έχουν αποθηκευμένες πληροφορίες. Θα υπήρχε άφθονη διαθέσιμη ενέργεια και αυτές οι δομές θα μπορούσαν να αυτοαναπαραχθούν, επιτρέποντας τη Δαρβινική εξέλιξη.Οποιαδήποτε πλάσματα υπήρχαν σε αυτές τις συνθήκες θα είχαν ζήσει και πεθάνει εν ριπή οφθαλμού, ολόκληρη η ιστορία τους θα διαρκούσε λιγότερο από ένα δευτερόλεπτο – αλλά για αυτά θα ήταν μια ολόκληρη ζωή. πηγή: https://www.space.com/life-possible-seconds-after-big-bang Η θεμελιώδης μονάδα της ζωής, το κύτταρο. Το «Μαύρο Σύννεφο» είναι ένα μυθιστόρημα επιστημονικής φαντασίας που κυκλοφόρησε το 1957. Το έγραψε ο Fred Hoyle, ένας από τους σημαντικότερους αστροφυσικούς του 20ου αιώνα. Περιγράφει την προσέγγιση ενός τεράστιου αστρικού νέφους στο πλανητικό μας σύστημα που αρχικά, καλύπτει το φως του ήλιου προκαλώντας σκοτάδι, που έχει ως αποτέλεσμα τεράστιες καταστροφές στη γη. Το σύννεφο εμφανίζει κάποιες περίεργες ιδιότητες – για παράδειγμα όταν προσέγγιζε το πλανητικό μας σύστημα μείωσε την ταχύτητα του ή επέτρεπε συγκεκριμένα ραδιοφωνικά μήκη κύματος να το διαπεράσουν – και τελικά αποδεικνύεται ότι διαθέτει ανώτερη νοημοσύνη!! Οι επιστήμονες καταφέρνουν να έρθουν σε επικοινωνία μ’ αυτή την εξωτική μορφή ζωής και να «συζητήσουν» διάφορα θέματα… [Η οντολογία ενός εξωγήινου – Το «Μαύρο Σύννεφο» του Fred Hoyle]. https://physicsgg.me/2011/07/29/η-οντολογία-ενός-εξωγήινου-το-μαύρο-σ/

Εταιρεία Πυραύλων και Διαστήματος Energia Το Proton-M εγκαταστάθηκε στην εξέδρα εκτόξευσης του Μπαϊκονούρ Σήμερα, ο πυραύλος βαρέως τύπου Proton-M μεταφέρθηκε στην εξέδρα εκτόξευσης αρ. 81 του Μπαϊκονούρ. Μετά την καθετοποίηση, οι ειδικοί της Roscosmos συνέχισαν την προετοιμασία του για την εκτόξευση. Η εκτόξευση πυραύλου βαρέως τύπου έχει προγραμματιστεί για τις 15 Δεκεμβρίου στις 3:20 μ.μ. ώρα Μόσχας. "Μετά τη δοκιμή των τριών σταδίων του, το ανώτερο στάδιο DM-03, που κατασκευάζεται από την Energia Corporation, θα εκτοξεύσει τον δορυφόρο Elektro-L αρ. 5, που αναπτύχθηκε από την NPO Lavochkin, στην τροχιά-στόχο του", δήλωσε η Roscosmos. https://vk.com/rsc_energia?w=wall-167742670_23697

Το πλήρωμα και οι ομάδες πτήσης Artemis II πραγματοποιούν επίδειξη πριν από την εκτόξευση. Οι ομάδες εκτόξευσης και αποστολής της NASA, μαζί με το πλήρωμα του Artemis II, ολοκλήρωσαν μια κρίσιμη δοκιμή στις 20 Δεκεμβρίου, μια δοκιμαστική επίδειξη αντίστροφης μέτρησης, πριν από την πτήση του Artemis II γύρω από τη Σελήνη στις αρχές του επόμενου έτους. Οι αστροναύτες, με την υποστήριξη ομάδων ελέγχου εκτόξευσης και πτήσης, ντυμένοι με τις στολές εκτόξευσης και εισόδου τους, επιβιβάστηκαν στο διαστημόπλοιό τους στην κορυφή του πανύψηλου πυραύλου του στο Διαστημικό Κέντρο Κένεντι του οργανισμού στη Φλόριντα για να επικυρώσουν το χρονοδιάγραμμα της ημερομηνίας εκτόξευσης.Μειώνοντας το χρόνο σε ένα σημείο λίγο πριν την απογείωση, η πρόβα επέτρεψε στις ομάδες της NASA να εξασκηθούν στα ακριβή βήματα που θα κάνουν καθώς προχωρούν προς την έναρξη της δοκιμαστικής πτήσης.Αυτή η δοκιμή σηματοδοτεί την ολοκλήρωση ενός βασικού ορόσημου στο ταξίδι της Αμερικής προς την εξέδρα εκτόξευσης. Έχουμε πολλά ακόμη να κάνουμε, αλλά είμαι ενθαρρυμένος από την εμπειρογνωμοσύνη και την ακρίβεια που επέδειξαν οι ομάδες μας καθώς συνεχίζουμε τη φιλόδοξη κληρονομιά της NASA για την εξερεύνηση της σελήνης. Ενώ οι ομάδες εκτόξευσης στις αίθουσες πυροδότησης του Κέντρου Ελέγχου Εκτοξεύσεων του Κένεντι εκτελούσαν τις διαδικασίες όπως ακριβώς θα έκαναν την ημέρα της εκτόξευσης, τα μέλη του πληρώματος του Artemis II - οι αστροναύτες της NASA Reid Wiseman, Victor Glover και Christina Koch, και ο αστροναύτης της CSA (Καναδική Διαστημική Υπηρεσία) Jeremy Hansen - φόρεσαν τις διαστημικές στολές επιβίωσης του πληρώματος Orion στα δωμάτια πληρώματος αστροναυτών, μέσα στο Κτίριο Επιχειρήσεων και Ελέγχου Neil A. Armstrong του Κένεντι.Αφού στολίστηκαν, το πλήρωμα έκανε την ίδια βόλτα που έκαναν οι αστροναύτες των Gemini, Apollo, διαστημικού λεωφορείου και του Προγράμματος Εμπορικού Πληρώματος που εκτοξεύτηκαν από την Ακτή του Διαστήματος της Φλόριντα τις τελευταίες έξι δεκαετίες. Μέσω του δωματίου με τις στολές, στο διάδρομο και μετά από μια γρήγορη βόλτα με το ασανσέρ, το πλήρωμα του Artemis II βγήκε από το κτίριο μέσα από τις διπλές πόρτες που έφεραν δεκάδες αυτοκόλλητα με τα σήματα για τις επανδρωμένες διαστημικές αποστολές.Το βαν αστροναυτών του Artemis περίμενε έξω για να μεταφέρει τα μέλη του πληρώματος στον πύραυλο SLS (Space Launch System) τους. Την ημέρα της εκτόξευσης, οι τέσσερις αστροναύτες θα ολοκληρώσουν μια διαδρομή 20 λεπτών μέχρι το Συγκρότημα Εκτόξευσης 39Β του Κένεντι πριν από την απογείωση. Ωστόσο, για τη δοκιμή αντίστροφης μέτρησης, ο προορισμός ήταν το High Bay 3 του Κτιρίου Συναρμολόγησης Οχημάτων του Κένεντι, όπου ο πύραυλος Σελήνης Artemis II υποβάλλεται σε τελική επεξεργασία και ελέγχους πριν από την εκτόξευση στην εξέδρα εκτόξευσης. Μια συνοδεία οχημάτων υποστήριξης, καθώς και τα εφεδρικά μέλη του πληρώματος του Artemis II, ο αστροναύτης της NASA Andre Douglas και η αστροναύτης του CSA Jenni Gibbons, συνόδευσαν το πλήρωμα στον προορισμό του.Μετά από μια σύντομη διαδρομή προς το κτίριο, το πλήρωμα πτήσης ανέβηκε με τον ανελκυστήρα του κινητού εκτοξευτή σχεδόν 300 πόδια μέχρι τον βραχίονα πρόσβασης του πληρώματος και το Λευκό Δωμάτιο, την κλειστή περιοχή όπου το πλήρωμα εισέρχεται στο διαστημόπλοιο. Το πλήρωμα κλεισίματος, του οποίου η δουλειά είναι να διασφαλίζει ότι το πλήρωμα πτήσης εισέρχεται στο διαστημόπλοιο χωρίς προβλήματα, βοήθησε τους αστροναύτες να εισέλθουν στο Orion, το οποίο έχουν ονομάσει Integrity . Η ομάδα κλεισίματος βοήθησε τους αστροναύτες δένοντάς τους στις θέσεις τους και έκλεισε την καταπακτή μόλις ολοκληρώθηκαν όλες οι επιχειρήσεις κλεισίματος. Με το πλήρωμα ασφαλισμένο στο Orion, οι ομάδες διεξήγαγαν ελέγχους διαρροών στις στολές και ελέγχους επικοινωνιών, όπως ακριβώς θα κάνουν την ημέρα της εκτόξευσης.Καθ' όλη τη διάρκεια των δοκιμών, οι ομάδες ολοκλήρωσαν τις τελευταίες 5,5 ώρες των διαδικασιών της ημέρας εκτόξευσης, ολοκληρώνοντας τη δοκιμή αντίστροφης μέτρησης περίπου 30 δευτερόλεπτα πριν από την ώρα απογείωσης την ημέρα εκτόξευσης. Όπως ενδέχεται να αντιμετωπίσουν την ημέρα εκτόξευσης, οι ομάδες αντιμετώπισαν διάφορα προβλήματα σε πραγματικό χρόνο, συμπεριλαμβανομένων των ηχητικών επικοινωνιών και των δραστηριοτήτων κλεισίματος των συστημάτων περιβαλλοντικού ελέγχου και υποστήριξης ζωής κατά τη διάρκεια της δοκιμής. Όλοι οι στόχοι επιτεύχθηκαν και η επίδειξη αντίστροφης μέτρησης παρείχε μια πολύτιμη ευκαιρία για τη διεξαγωγή επιχειρήσεων σε διαμόρφωση ημέρας εκτόξευσης, ώστε να ελαχιστοποιηθούν οι πρώτες γνώσεις την ημέρα εκτόξευσηςΠαρόλο που οι ομάδες του Artemis II έχουν πραγματοποιήσει στο παρελθόν μέρη των δοκιμών αντίστροφης μέτρησης εκτόξευσης, αυτή η δοκιμή ήταν η πρώτη πλήρης ολοκληρωμένη δοκιμή με το πλήρωμα και τον Orion στη διαμόρφωση εκτόξευσης. Το πλήρωμα θα συμμετάσχει σε πρόσθετες δοκιμές αντίστροφης μέτρησης μετά την άφιξη του πυραύλου στην εξέδρα εκτόξευσης, εστιάζοντας σε επιχειρήσεις έκτακτης ανάγκης.Στο πλαίσιο μιας Χρυσής Εποχής καινοτομίας και εξερεύνησης, η δοκιμαστική πτήση Artemis II είναι η πρώτη επανδρωμένη αποστολή στο πλαίσιο της εκστρατείας Artemis της NASA. Είναι ένα ακόμη βήμα προς νέες αποστολές με αμερικανικό πλήρωμα στην επιφάνεια της Σελήνης που θα βοηθήσουν τον οργανισμό να προετοιμαστεί για την προσγείωση Αμερικανών αστροναυτών στον Άρη. https://www.nasa.gov/missions/artemis/artemis-2/artemis-ii-flight-crew-teams-conduct-demonstration-ahead-of-launch/ Από αριστερά, οι αστροναύτες της NASA, Βίκτορ Γκλόβερ, πιλότος του Artemis II, και Ριντ Γουάιζμαν, διοικητής του Artemis II, υποβάλλονται σε ελέγχους διαστημικών στολών μέσα στην αίθουσα στολών του πληρώματος στο κτίριο επιχειρήσεων και ελέγχου Neil A. Armstrong, στο πλαίσιο της δοκιμής αντίστροφης μέτρησης στο NASA Kennedy το Σάββατο 20 Δεκεμβρίου 2025 Από δεξιά προς τα αριστερά, οι αστροναύτες της NASA, Reid Wiseman, διοικητής, Victor Glover, πιλότος, Christina Koch, ειδικός αποστολών, και ο αστροναύτης της CSA (Καναδικός Οργανισμός Διαστήματος) Jeremy Hansen, ειδικός αποστολών, διακρίνονται καθώς αναχωρούν από το Κτίριο Επιχειρήσεων και Ελέγχου Neil A. Armstrong για να επιβιβαστούν στο διαστημόπλοιό τους Orion πάνω στον πύραυλο Space Launch System της NASA, μέσα στο Κτίριο Συναρμολόγησης Οχημάτων, στο πλαίσιο της δοκιμαστικής αντίστροφης μέτρησης του Artemis II, το Σάββατο 20 Δεκεμβρίου 2025, στο NASA Kennedy. Τα μέλη του πληρώματος του Artemis II, ο αστροναύτης της CSA, Jeremy Hansen, ειδικός αποστολής, δεξιά, και οι αστροναύτες της NASA, Victor Glover, πιλότος, Christina Koch, ειδικός αποστολής, αφού βγουν από τον ανελκυστήρα στο επίπεδο των 275 ποδιών του κινητού εκτοξευτή καθώς περπατούν προς τον βραχίονα πρόσβασης του πληρώματος, προετοιμάζονται να επιβιβαστούν στο διαστημόπλοιό τους Orion πάνω στον πύραυλο της NASA στη Σελήνη κατά τη διάρκεια της δοκιμαστικής αντίστροφης μέτρησης του Artemis II, το Σάββατο 20 Δεκεμβρίου 2025, μέσα στο κτίριο συναρμολόγησης οχημάτων στο NASA Kennedy. .

Η NASA εργάζεται για το πρόβλημα του διαστημοπλοίου MAVEN πριν από τη σύνδεξη με τον Ήλιο Η NASA συνεχίζει τις προσπάθειες επανασύνδεσης με το διαστημόπλοιό της MAVEN (Mars Atmosphere and Volatile EvolutioN), για το οποίο ακούστηκε τελευταία φορά στις 6 Δεκεμβρίου. Σε συνεργασία με το Δίκτυο Βαθύ Διαστήματος (DSN) της NASA, η ομάδα MAVEN έστειλε εντολές για την ανάκτηση του διαστημικού σκάφους και παρακολουθεί το δίκτυο για σήμα διαστημικού σκάφους.Η ομάδα MAVEN συνεχίζει επίσης να αναλύει αποσπάσματα δεδομένων παρακολούθησης που ανακτήθηκαν από μια ραδιοεπιστημονική εκστρατεία στις 6 Δεκεμβρίου. Αυτές οι πληροφορίες χρησιμοποιούνται για τη δημιουργία ενός χρονοδιαγράμματος πιθανών συμβάντων και τον εντοπισμό της πιθανής αιτίας του προβλήματος. Στο πλαίσιο αυτής της προσπάθειας, στις 16 και 20 Δεκεμβρίου, η ομάδα Curiosity της NASA χρησιμοποίησε το όργανο Mastcam του ρόβερ σε μια προσπάθεια να απεικονίσει την τροχιά αναφοράς του MAVEN, αλλά το MAVEN δεν εντοπίστηκε. Η περαιτέρω ανάλυση θα συνεχιστεί, αλλά η προγραμματισμένη παρακολούθηση θα επηρεαστεί από την επερχόμενη ηλιακή σύνοδο.Η ηλιακή σύνοδος του Άρη - μια περίοδος κατά την οποία ο Άρης και η Γη βρίσκονται σε αντίθετες πλευρές του Ήλιου - ξεκινά τη Δευτέρα 29 Δεκεμβρίου και η NASA δεν θα έχει επαφή με καμία αποστολή στον Άρη μέχρι την Παρασκευή 16 Ιανουαρίου. Μόλις λήξει το παράθυρο της ηλιακής σύνοδος, η NASA σχεδιάζει να συνεχίσει τις προσπάθειές της για την αποκατάσταση των επικοινωνιών με το MAVEN. https://science.nasa.gov/blogs/maven/2025/12/23/nasa-works-maven-spacecraft-issue-ahead-of-solar-conjunction/

Αυτή είναι η φωτογραφία νούμερο 100 χιλιάδες από την επιφάνεια του Άρη από το δορυφόρο MRO (βίντεο) Στην ιστορική εικόνα αποτυπώνονται με λεπτομέρεια διαφόρων ειδών γεωλογικές δομές του Κόκκινου Πλανήτη. Σε λίγους μήνες ο δορυφόρος της NASA που ονομάζεται Mars Reconnaissance Orbiter (MRO) θα ξεκινήσει το 20ό έτος παρατήρησης του Άρη από ψηλά. Η NASA έδωσε στη δημοσιότητα μια νέα φωτογραφία που κατέγραψε ο MRO με την οποία το άλμπουμ του δορυφόρου από την επιφάνεια του Κόκκινου Πλανήτη συμπληρώνει τις 100 χιλιάδες εικόνες.Η φωτογραφία ορόσημο, που τραβήχτηκε στις 7 Οκτωβρίου με την κάμερα HiRISE του MRO, δείχνει ένα σκοτεινό και άγονο τοπίο από υψώματα, κρατήρες και αμμόλοφους γνωστό ως Syrtis Major. Η περιοχή αυτή βρίσκεται νοτιοανατολικά του κρατήρα Jezero, της αρχαίας λίμνης όπου το ρόβερ Perseverance της NASA που αναζητά ενδείξεις ζωής και από μακριά φαίνεται ως μια τεράστια σκοτεινή κηλίδα όταν παρατηρείται από διαστημικά τηλεσκόπια όπως το Hubble.Το MRO έχει παρατηρήσει την περιοχή πολλές φορές στο παρελθόν και έχει εντοπίσει διάφορα στοιχεία όπως για παράδειγμα, ότι οι αμμόλοφοι εκεί μετακινούνται αργά στην επιφάνεια του πλανήτη.«Η HiRISE δεν έχει απλώς ανακαλύψει πόσο διαφορετική είναι η επιφάνεια του Άρη από αυτή της Γης, αλλά μας έχει δείξει και πώς αυτή η επιφάνεια αλλάζει με τον χρόνο. Έχουμε δει πεδία αμμόλοφων να προχωρούν με τον άνεμο και κατολισθήσεις να κατρακυλούν σε απότομες πλαγιές» αναφέρει η Λέσλι Ταμπάρι αναπληρώτρια επιστημονική υπεύθυνη του έργου MRO στο Εργαστήριο Αεριώθησης της NASA, το περίφημο JPL που εμπλέκεται και συνήθως διευθύνει τις περισσότερες αποστολές της αμερικανικής διαστημικής υπηρεσίας. Τα κέρδη Η μελέτη του πώς αλλάζει ο Κόκκινος Πλανήτης με την πάροδο του χρόνου θα βοηθήσει στην κατανόηση των δυνάμεων που τον διαμορφώνουν και θα συμβάλει στο να αποκαλυφθεί αν υπήρξε ποτέ ένας πλούσιος υδάτινος κόσμος όπως η Γη. Το MRO εκτοξεύτηκε από τη Φλόριντα στις 12 Αυγούστου 2005 και τέθηκε σε τροχιά γύρω από τον Άρη στις 10 Μαρτίου 2006 και θα συνεχίσει την αποστολή του να φωτογραφίζει τον πλανήτη για όσο χρόνο αυτό είναι δυνατό.Κατά διαστήματα το MRO κάνει ένα διάλειμμα από την κύρια αποστολή του για να κοιτάξει προς το Διάστημα. Τον Οκτώβριο ο δορυφόρος στράφηκε προς τον ουρανό για να τραβήξει μια φωτογραφία του διαστρικού κομήτη 3I ATLAS, καθώς αυτός πέρασε σε απόσταση περίπου 30 εκατομμυρίων χιλιομέτρων από το δορυφόρο σημαντικά πιο κοντά από όσο πλησίασε τη Γη στο κοντινότερο σημείο του στις 19 Δεκεμβρίου. Αυτή είναι η φωτογραφία νούμερο 100 χιλιάδες του MRO από την επιφάνεια του Άρη. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2051531/ayti-einai-i-fotografia-noymero-100-chiliades-apo-tin-epifaneia-toy-ari-apo-to-doryforo-mro-vinteo/

Η Τεχνητή Νοημοσύνη διψά για ρεύμα. Έχει η Ευρώπη να της δώσει; Το δίλημμα γίνεται όλο και πιο οξύ Η Ευρώπη βρίσκεται μπροστά σε μια απόφαση που μοιάζει με «διχάλα στον δρόμο». Ή θα καταφέρει να ανταγωνιστεί ουσιαστικά στην παγκόσμια κούρσα της τεχνητής νοημοσύνης ή θα ρισκάρει να χάσει ένα κρίσιμο κομμάτι του επόμενου τεχνολογικού κύματος μένοντας πιστή στους πράσινους στόχους.«Είναι μια στιγμή καμπής για την Ευρώπη», λέει στο CNBC ο Dan Ives της Wedbush Securities. «Ή θα ποντάρει στο μέλλον ή θα χάσει μεγάλο μέρος αυτής της τεχνολογικής επανάστασης». Η ενέργεια και η AI Το δίλημμα γίνεται πιο οξύ λόγω της ενέργειας. Σε παγκόσμιο επίπεδο, η ηλεκτρική ισχύς αποτελεί το μεγαλύτερο εμπόδιο για την ανάπτυξη data centers και υποδομών AI.Ενώ οι ΗΠΑ ενεργοποιούν ξανά μονάδες ορυκτών καυσίμων για να καλύψουν τις ανάγκες τους, η Ευρώπη απαιτεί από τους developers εκτενείς γνωστοποιήσεις για ενεργειακή και υδατική αποδοτικότητα — ένα ρυθμιστικό πλαίσιο που συχνά επιβραδύνει την εκκίνηση έργων.Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει κερδίσει διεθνή αναγνώριση για τις περιβαλλοντικές της πολιτικές, από το πακέτο «Fit for 55» έως τον επικείμενο μηχανισμό συνοριακού φόρου άνθρακα.Ωστόσο, οι επικριτές υποστηρίζουν ότι το ρυθμιστικό βάρος λειτουργεί αποτρεπτικά για την επιχειρηματικότητα. «Η Ευρώπη θεωρείται αντι-επιχειρηματική», σημειώνει ο Ives — με αποτέλεσμα startups και τεχνολογικές εταιρείες να μεταναστεύουν προς ΗΠΑ, Μέση Ανατολή ή Ασία. Όταν η πράσινη μετάβαση συγκρούεται με την πραγματικότητα Η ταχεία ανάπτυξη της AI σημαίνει εκρηκτική αύξηση της ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας. Οι ανανεώσιμες πηγές είχαν σχεδιαστεί για να αντικαταστήσουν πιο ρυπογόνες μονάδες, όχι για να καλύψουν μια νέα, σταθερή και ενεργοβόρα ζήτηση όπως αυτή των data centers.Στο Ηνωμένο Βασίλειο, ήδη παρατηρείται υπαναχώρηση από ορισμένες δεσμεύσεις, σύμφωνα με τον Paul Jackson της Invesco. «Όταν οι συνθήκες δυσκολεύουν, η κλιματική ατζέντα είναι από τα πρώτα πράγματα που μπαίνουν σε δεύτερη μοίρα», εξηγεί στο CNBC.Η ανησυχία δεν περιορίζεται στο Ηνωμένο Βασίλειο. «Φοβάμαι ότι σε κάποιο σημείο οι αποσύρσεις λιγνιτικών και ανθρακικών μονάδων θα αναβληθούν», λέει ο Jags Walia της Van Lanschot Kempen. Τα data centers απαιτούν σταθερή παροχή ενέργειας — κάτι που η διαλείπουσα φύση της αιολικής και ηλιακής παραγωγής δυσκολεύεται να εγγυηθεί. Βήματα προς τα πίσω ή αναγκαίος ρεαλισμός; Το 2025, η Ευρώπη έχει ήδη «μαλακώσει» μια σειρά περιβαλλοντικών δεσμεύσεων: Υποχώρηση στο ουσιαστικό μπλόκο νέων θερμικών αυτοκινήτων από το 2035. Καθυστέρηση ενός έτους στο νέο σύστημα εμπορίας ρύπων για κτίρια και μεταφορές. Περιορισμός και μετάθεση των οδηγιών CSDDD και CSRD.Για ορισμένους, πρόκειται για οπισθοχώρηση. Για άλλους, για αναγκαίο πραγματισμό. Ο Nick de la Forge της Planet A Ventures μιλά για «υγιή αναθεώρηση» που προσπαθεί να κρατήσει την Ευρώπη ελκυστική χωρίς να εγκαταλείπει τον πυρήνα της πράσινης πολιτικής. AI: πρόβλημα και λύση μαζί Οι υποστηρικτές της τεχνητής νοημοσύνης επισημαίνουν ότι η ίδια η AI μπορεί να βελτιώσει την ενεργειακή αποδοτικότητα και να ενισχύσει τη βιωσιμότητα των δικτύων.Εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκή Επιτροπή τόνισε ότι η Ένωση «είναι έτοιμη να αξιοποιήσει τις ευκαιρίες της AI, διασφαλίζοντας παράλληλα τη σταθερότητα του ενεργειακού συστήματος», παραπέμποντας σε έναν υπό διαμόρφωση οδικό χάρτη για τη χρήση της AI στον ενεργειακό τομέα. «Είμαστε κάπως… ψημένοι» Παρά τα σχέδια, οι ανησυχίες παραμένουν. Ο Kokou Agbo Bloua της Société Générale μιλά για «τεράστιο ελέφαντα στο δωμάτιο». Αντί οι πράσινες τεχνολογίες να αντικαθιστούν τα ορυκτά καύσιμα, κατευθύνονται όλο και περισσότερο προς την τροφοδοσία data centers.Το ερώτημα δεν είναι μόνο πόση ενέργεια έχει η Ευρώπη, αλλά και πόσο ανθεκτικό είναι το σύστημά της. Η AI προσθέτει μια νέα, σχεδόν «βάσης», ζήτηση, αυξάνοντας τη μεταβλητότητα των τιμών και τον κίνδυνο ενεργειακών περιορισμών.Η Ευρώπη μπορεί να μην εγκαταλείψει επίσημα τους κλιματικούς της στόχους άμεσα. Όμως, όπως παρατηρούν αναλυτές, συχνά οι μεγάλες δεσμεύσεις εγκαταλείπονται σιωπηρά — στο παρά πέντε. Και η κούρσα της AI δεν περιμένει. https://www.naftemporiki.gr/green/energy/2051683/i-techniti-noimosyni-dipsa-gia-reyma-echei-i-eyropi-na-tis-dosei/

Αποστολή 74 Προώθηση της Διαστημικής Υγείας και της Έρευνας Τεχνητής Νοημοσύνης στον Σταθμo. Το ερευνητικό πρόγραμμα του πληρώματος της Αποστολής 74 ήταν γεμάτο με βιοϊατρικά καθήκοντα και τεχνητή νοημοσύνη την Πέμπτη, με στόχο την προώθηση της υγείας του πληρώματος και την ενίσχυση της καινοτομίας εντός και εκτός Γης. Η ραφή διαστημικών στολών και η συντήρηση προηγμένου επιστημονικού εξοπλισμού ολοκλήρωσαν την ημέρα για τους επτά κατοίκους του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού .Ο μηχανικός πτήσης Κρις Γουίλιαμς της NASA ξεκίνησε την ημέρα του συλλέγοντας δείγματα αίματος και ούρων, τα επεξεργαζόταν και στη συνέχεια τα έβαζε σε μια καταψύκτη για μελλοντική ανάλυση. Επίσης, αντάλλαξε ένα γιλέκο Bio-Monitor και μια κορδέλα κεφαλής με αισθητήρες με ένα σετ ξηρού τύπου και ξεκίνησε μια δεύτερη ημέρα παρακολούθησης της υγείας του για τη μακροχρόνια ερευνητική μελέτη CIPHER σε ανθρώπους. Οι γιατροί θα εξετάσουν τα βιοϊατρικά του δείγματα αφού επιστραφούν στη Γη και θα αναλύσουν την κατερχόμενη καρδιακή και πνευμονική του δραστηριότητα για να κατανοήσουν πώς η μικροβαρύτητα επηρεάζει το σώμα του.Οι μηχανικοί πτήσης της Roscosmos, Σεργκέι Κουντ-Σβερτσκόφ και Σεργκέι Μικάεφ, δοκίμασαν εκ περιτροπής ένα σύστημα τεχνητής νοημοσύνης που βασίζεται σε φωνή και καταγράφει τα μέλη του πληρώματος να καταγράφουν φωνητικά τις δραστηριότητές τους για πιο αποτελεσματική αναφορά. Οι κοσμοναύτες πέρασαν επίσης από μία ώρα ο καθένας σε ένα ήσυχο τμήμα του σταθμού φορώντας ακουστικά μείωσης θορύβου για μια ηλεκτρονική δοκιμή ακοής και απαντώντας σε προγραμματισμένους τόνους.Ο μηχανικός πτήσης Kimiya Yui της JAXA (Ιαπωνική Υπηρεσία Αεροδιαστημικής Εξερεύνησης) πέρασε τη βάρδιά του εργαζόμενος σε δύο επιστημονικά όργανα που υποστήριζαν μια ποικιλία πειραμάτων, από τη βιολογία έως τη φυσική. Ξεκίνησε μέσα στην εργαστηριακή μονάδα Kibo και εγκατέστησε ένα σύστημα απεικόνισης βιολογικής έρευνας που χρησιμοποιεί φωταύγεια για να παρατηρήσει ιστούς και γονίδια σε μικροβαρύτητα για βαθύτερη κατανόηση των μηχανισμών των ασθενειών. Στη συνέχεια, μετακινήθηκε στην εργαστηριακή μονάδα Destiny και έθεσε σε λειτουργία το μικροσκόπιο φθορισμού KERMIT για να απεικονίσει επίπεδες μεμβράνες υγρών κρυστάλλων, βοηθώντας τους μηχανικούς να σχεδιάσουν προηγμένες οθόνες για touchpad και πίνακες οργάνων.Ο Διοικητής του Σταθμού, Μάικ Φινκ, της NASA, περνούσε το μεγαλύτερο μέρος της ημέρας του δουλεύοντας πάνω σε διαστημικές στολές στον αεροθάλαμο Quest . Ο Φινκ ξεκίνησε τη βάρδιά του ρυθμίζοντας το μήκος των χεριών και των ποδιών σε μία διαστημική στολή. Στη συνέχεια, ο Φινκ εξασκήθηκε στην εγκατάσταση πακέτων τζετ έκτακτης ανάγκης στις διαστημικές στολές με τη βοήθεια των Γουίλιαμς και Γιούι. Το πακέτο τζετ, που επίσημα ονομάζεται Simplified Aid For EVA Rescue, ή SAFER, είναι προσαρτημένο στο πίσω μέρος της διαστημικής στολής και επιτρέπει σε έναν διαστημόπλοιο να ελιχθεί με ασφάλεια πίσω στον σταθμό στην απίθανη περίπτωση που αποσυνδεθεί από το τροχιακό φυλάκιο.Η μηχανικός πτήσης της NASA, Ζένα Κάρντμαν, εργάστηκε κυρίως στη συντήρηση υπολογιστών και συστημάτων υποστήριξης ζωής καθ' όλη τη διάρκεια της Πέμπτης. Η Κάρντμαν εργάστηκε αρχικά στη μονάδα εργαστηρίου του Κολόμπους , ρυθμίζοντας έναν φορητό υπολογιστή και προσαρμόζοντας τις ρυθμίσεις του, ώστε να μπορεί να εκτελεί εξειδικευμένο λογισμικό επιστημονικών πειραμάτων. Στη συνέχεια, εργάστηκε στη μονάδα Tranquility, αντικαθιστώντας τα εξαρτήματα καθαρισμού της ατμόσφαιρας που απομακρύνουν επιβλαβείς ρύπους από τον αέρα, όπως η αμμωνία, που μπορούν να προκαλέσουν ερεθισμό των ματιών, του δέρματος ή του αναπνευστικού συστήματος.Ο μηχανικός πτήσης Όλεγκ Πλατόνοφ εργάστηκε όλη την Πέμπτη στο τμήμα Roscosmos του σταθμού, συντηρώντας μια ποικιλία εξοπλισμού υποστήριξης ζωής, διασφαλίζοντας ότι το τροχιακό φυλάκιο λειτουργεί σε άριστη κατάσταση. Ο Πλατόνοφ πέρασε το πρώτο μισό της βάρδιάς του αντικαθιστώντας τον εξοπλισμό παρακολούθησης της ατμόσφαιρας στη μονάδα εξυπηρέτησης Zvezda και γεμίζοντας μια δεξαμενή επεξεργασίας νερού. Μετά το μεσημεριανό γεύμα, ο πρώτος διαστημικός ιπτάμενος καθάρισε το σύστημα εξαερισμού μέσα στη μονάδα επιστήμης Nauka . Μάθετε περισσότερα για τις δραστηριότητες του διαστημικού σταθμού ακολουθώντας το ιστολόγιο του διαστημικού σταθμού , @space_station στο X, καθώς και τους λογαριασμούς του ISS στο Facebook και στο Instagram . https://www.nasa.gov/blogs/spacestation/2025/12/18/expedition-74-advancing-space-health-and-ai-research-on-station/ Ο αστροναύτης της NASA, Μάικ Φινκ, εργάζεται μέσα στον αεροθάλαμο NanoRacks Bishop και εγκαθιστά τεχνολογικό υλικό επίδειξης που μπορεί να υποστηρίξει τεχνικές σύλληψης τροχιακών συντριμμιών ή μελλοντική εξόρυξη στο διάστημα σε μικρούς αστεροειδείς. Έρευνα για τον εγκέφαλο, ολοκλήρωση της καρδιακής υγείας - Εβδομάδα εργασίας στον σταθμό. Το πλήρωμα της Αποστολής 74 διερεύνησε πώς η ζωή στο διάστημα επηρεάζει τον εγκέφαλο και την κυκλοφορία του αίματος την Παρασκευή, ώστε να διασφαλίσει την υγεία των πληρωμάτων και τη μακροπρόθεσμη επιτυχία της αποστολής. Οι κάτοικοι του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού επικεντρώθηκαν επίσης στα εργαλεία διαστημικού περιπάτου και στη συντήρηση επιστημονικού εξοπλισμού ολοκληρώνοντας την εβδομάδα.Ο μηχανικός πτήσης της NASA, Κρις Γουίλιαμς, ξεκίνησε τη βάρδιά του την Παρασκευή συλλέγοντας δείγματα αίματος και ούρων για ανάλυση και στη συνέχεια αποθηκεύοντάς τα σε μια επιστημονική κατάψυξη . Στη συνέχεια, ο Γουίλιαμς συμμετείχε σε δύο δοκιμές για να τεκμηριώσει πιθανές αλλαγές στη δομή και την απόδοση του εγκεφάλου που προκαλούνται από το διάστημα για τη μακροχρόνια έρευνα CIPHER . Η πρώτη δοκιμή μέτρησε τη χωρική του γνώση, ή την ικανότητά του να προσανατολίζεται σε συνθήκες έλλειψης βαρύτητας, ενώ η δεύτερη δοκιμή κατέγραψε τις αντιδράσεις του καθώς εξασκούσε τους ελιγμούς του ρομποτικού βραχίονα Canadarm2 κατά τη διάρκεια μιας προσομοίωσης σε υπολογιστή για τη σύλληψη ενός διαστημοπλοίου φορτίου. Οι γιατροί θα χρησιμοποιήσουν τα αποτελέσματα για να αξιολογήσουν τη γνωστική απόδοση και να αναπτύξουν εργαλεία για την παρακολούθηση και την προστασία του εγκεφάλου σε συνθήκες μικροβαρύτητας.Ο Διοικητής του Σταθμού Mike Fincke της NASA και ο Μηχανικός Πτήσης Kimiya Yui της JAXA (Ιαπωνική Υπηρεσία Αεροδιαστημικής Εξερεύνησης) μελέτησαν εκ περιτροπής πώς το αίμα ρέει από τον εγκέφαλο στην καρδιά για να κατανοήσουν την εγκεφαλική και καρδιακή αποτελεσματικότητα στο διάστημα. Το δίδυμο φορούσε ηλεκτρόδια και αισθητήρες στον λαιμό, την κλείδα και τα πλευρά του, μετρώντας τη ροή του αίματος και τις αλλαγές στον όγκο που μπορεί να οδηγήσουν σε καρδιακά προβλήματα που σχετίζονται με το διάστημα, όπως θρόμβους αίματος ή αρτηριακή δυσκαμψία.Οι κοσμοναύτες της Roscosmos, Σεργκέι Κουντ-Σβερτσκόφ και Σεργκέι Μικάεφ, διερεύνησαν επίσης την αγγειακή υγεία φορώντας ηλεκτρόδια στήθους και πιεσόμετρα στα χέρια, τους καρπούς και τα δάχτυλα για το πείραμα Endothelium σε ανθρώπους της διαστημικής τους υπηρεσίας. Μελετούσαν πώς λειτουργεί η εσωτερική επένδυση των αιμοφόρων αγγείων για να διατηρεί την ομαλή ροή του αίματος, να ρυθμίζει την πίεση και να αποτρέπει τους θρόμβους στα μέλη του πληρώματος. Οι γιατροί παρακολουθούν πώς η έλλειψη βαρύτητας και η διαστημική ακτινοβολία επηρεάζουν τις αρτηρίες, την αρτηριακή πίεση και την καρδιά ενός κοσμοναύτη κατά τη διάρκεια μιας διαστημικής πτήσης.Η μηχανικός πτήσης της NASA, Ζένα Κάρντμαν, επέστρεψε στον αεροθάλαμο Quest την Παρασκευή, οργανώνοντας εργαλεία διαστημικού περιπάτου και φορώντας γυαλιά εικονικής πραγματικότητας, εκπαιδεύοντας τον χειρισμό ενός jetpack έκτακτης ανάγκης διαστημικής στολής. Το jetpack, που επίσημα ονομάζεται Simplified Aid For EVA Rescue ή SAFER, επιτρέπει σε έναν διαστημόπλοιο να ελιχθεί με ασφάλεια πίσω στο τροχιακό φυλάκιο στην απίθανη περίπτωση που αποσυνδεθεί.Ο μηχανικός πτήσης της Roscosmos, Όλεγκ Πλατόνοφ, ολοκλήρωσε μια νυχτερινή φωτογράφιση που φωτογράφιζε αυτόματα τα ορόσημα της Γης σε σχεδόν υπεριώδη μήκη κύματος κατά τη διάρκεια της βάρδιας ύπνου του πληρώματος. Στη συνέχεια, ο Πλατόνοφ αντικατέστησε μια αντλία κενού και μετέφερε υγρά κατά τη διάρκεια της τυπικής συντήρησης των υδραυλικών εγκαταστάσεων σε τροχιά. Τέλος, ο πρώτος διαστημικός επιβάτης έλεγξε τον εξοπλισμό εγγραφής βίντεο και μορφοποίησε τις κάρτες μνήμης βίντεο, ολοκληρώνοντας την εβδομάδα εργασίας του στο εργαστήριο σε τροχιά. Τα μέλη του πληρώματος της Αποστολής 74 θα επισκεφθούν μέλη της οικογένειας, θα μοιραστούν δώρα και γεύματα και θα γιορτάσουν τα Χριστούγεννα και την παραμονή της Πρωτοχρονιάς σε τροχιά.Εν αναμονή περαιτέρω ενημερώσεων για την αποστολή τον Δεκέμβριο, αυτή θα είναι η τελευταία ανάρτηση ιστολογίου του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού για το 2025. Η επόμενη τακτική ενημέρωση ιστολογίου έχει προγραμματιστεί για τη Δευτέρα 5 Ιανουαρίου 2026. Μπορείτε επίσης να επισκεφθείτε το nasa.gov/station στο διαδίκτυο ή το @space_station στο X, το ISS στο Facebook και το ISS στο Instagram στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για τις πιο πρόσφατες πληροφορίες σχετικά με την αποστολή . https://www.nasa.gov/blogs/spacestation/2025/12/19/brain-research-heart-health-wrap-up-work-week-aboard-station/ Τα πληρώματα των Αποστολών 73 και 74 ποζάρουν για ένα πορτρέτο την ημέρα πριν από την επιστροφή του αστροναύτη της NASA, Jonny Kim, και των κοσμοναυτών της Roscosmos, Sergey Ryzhikov και Alexey Zubritsky. Στην πρώτη σειρά από αριστερά, είναι οι αστροναύτες της NASA, Chris Williams και Mike Fincke, με τον Sergey Ryzhikov. Στη μεσαία σειρά, είναι ο κοσμοναύτης της Roscosmos, Sergei Mikaev, η αστροναύτης της NASA, Zena Cardman, ο κοσμοναύτης της Roscosmos, Sergey Kud-Sverchkov, και ο Jonny Kim. Στο πίσω μέρος, είναι η αστροναύτης της JAXA (Ιαπωνική Υπηρεσία Αεροδιαστημικής Εξερεύνησης) Kimiya Yui και οι κοσμοναύτες της Roscosmos, Oleg Platonov και Alexey Zubritsky.

Ελληνικοί τροχοί θα πατήσουν το έδαφος της Σελήνης στα ρόβερ της NASA, μιλά στη «Ν» η εταιρεία που τους κατασκευάζει. Η HTR κατασκευάζει, δοκιμάζει και βελτιστοποιεί ελαστικούς μεταλλικούς τροχούς από το 2016. Η κούρσα για την κατάκτηση της Σελήνης έχει ξεκινήσει με πολλές χώρες να ανακοινώνουν πολυσύνθετα και πολυεπίπεδα σχέδια όχι απλώς για επίσκεψη αλλά για μόνιμη παρουσία και εκμετάλλευση των δυνατοτήτων που προσφέρει ο φυσικός μας δορυφόρος σε πολλά επίπεδα (φυσικών πόρων, εμπορικής δραστηριότητας, επιστημονικής έρευνας, βάσης για μετακίνηση στο ηλιακό μας σύστημα κ.α). Η NASA σχεδιάζει σειρά αποστολών τα επόμενα χρόνια και αποφάσισε κάποιοι από τους ρομποτικούς εξερευνητές που θα στείλει στο φεγγάρι να κινούνται με τροχούς που δημιούργησε μια ελληνική εταιρεία. Η HTR κατασκευάζει, δοκιμάζει και βελτιστοποιεί ελαστικούς μεταλλικούς τροχούς από το 2016. Πρόκειται για ένα επαναστατικό σχέδιο (design), προστατευμένο από παγκόσμια διπλώματα ευρεσιτεχνίας. Μετά από πολυετείς έρευνες η HTR κατέληξε σε ένα design μεταλλικού ελαστικού τροχού, ο οποίος συνδυάζει ανθεκτικότητα με εξαιρετικές επιδόσεις. Οι τροχοί αυτοί τέθηκαν πριν λίγους μήνες σε εμπορική διαθεσιμότητα από τον επίσημο ιστότοπο της εταιρείας (www.htr.gr) και από μεταπωλητές (www.robotshop.com). Οι τροχοί που πωλούνται είναι ακριβώς ίδιοι με αυτούς που πληρούν τις απαιτήσεις για σεληνιακή λειτουργία. Πριν λίγες ημέρες, η NASA ανακοίνωσε την επιλογή της HTR στους φιναλίστ για το σχεδιασμό τροχών για ρόβερ της NASAστη Σελήνη. Η HTR πρέπει να προσαρμόσει τους τροχούς της στο rover της NASA, να τους κατασκευάσει και να τους δοκιμάσει στα εργαστήρια της υπηρεσίας στην Αμερική. Το Naftemporiki.gr μίλησε με τον Media Manager της εταιρείας, Δρ. Αναστάσιο Κατελούζο σχετικά με την επιτυχία αυτή και τις προοπτικές που ανοίγονται για την ανθρώπινη παρουσία στη Σελήνη, για την εταιρεία αλλά και την Ελλάδα. Πως δημιουργήθηκε η ανάγκη της NASA να ζητήσει την ανάπτυξη νέων τροχών για τις αποστολές της; Η νέα «κούρσα» για τη Σελήνη δε μοιάζει με την αυτήν των 60’s και 70’s. Τώρα πλέον σκοπός για την Αμερική (αλλά και την Κίνα, τη Ρωσία κ.α.) είναι να πάνε στη Σελήνη «για να μείνουν». Οι απαιτήσεις λοιπόν των οχημάτων δεν είναι ίδιες με αυτές πριν από 60 χρόνια. Αυτό είναι ιδιαίτερα αισθητό στους τροχούς. Το σεληνιακό περιβάλλον είναι εξαιρετικά δύσκολο για ελαστικούς τροχούς. Η ακτινοβολία και η εναλλαγή των θερμοκρασιών, (το μεγάλο σεληνιακό θερμοκρασιακό εύρος από -180 βαθμούς Κελσίου έως +130 βαθμούς Κελσίου) αποκλείουν τη χρήση καουτσούκ και άλλων πολυμερών. Απομένει μόνο η χρήση ειδικών κραμάτων μετάλλων. Αλλά και στα μέταλλα υπάρχουν προβλήματα φθοράς και κοπώσεως. Το πρόβλημα είναι λοιπόν εξαιρετικά δύσκολο και δε λύνεται με μόνο ένα έξυπνο design. Χρειάζεται πάρα πολύς χρόνος σε δοκιμές, αναλύσεις και επανασχεδιασμό (re-design), μέχρι να εντοπιστούν και να λυθούν όλα τα προβλήματα. Τη δεκαετία του 1960 οι τροχοί είχαν σχεδιαστεί να αντέχουν περίπου 60 χλμ. διαδρομής. Τώρα οι απαιτήσεις είναι για +1,000 χλμ. Τι ανταγωνισμό έχει η HTR στο χώρο των κατασκευαστών τροχών για σεληνιακά οχήματα; Ανταγωνιζόμαστε εταιρείες κολοσσούς, οι οποίες έχουν πολλά χρόνια στο χώρο, όπως είναι το R&D της Michelin, με 600Μ€ ετήσιο προϋπολογισμό, ή όπως η Ελβετική Venturi, με τεράστια αποθέματα κεφαλαίων από το Μονακό. Οι εταιρείες αυτές συμμετέχουν σε κοινοπραξίες που έχουν καταθέσει προτάσεις για το LTV, το Lunar Terrain Vehicle της NASA. Για κάποιο λόγο η NASA ξεκίνησε το Challenge Hero X, στο οποίο συμμετείχαμε, και του οποίου την πρώτη φάση κερδίσαμε σαν παράλληλη δραστηριότητα με το LTV. Στο challenge αυτό, έχουμε άλλους 9 ανταγωνιστές, κυρίως από την Αμερική. Θεωρούμε εξαιρετικά καλή εξέλιξη το γεγονός ότι η NASA ξεκίνησε το Hero X Challenge, ίσως γιατί αποφάσισε να μην εξαρτηθεί αποκλειστικά από τους εργολάβους (contractors) του LTV για την κρίσιμη τεχνολογία των τροχών η οποία θεωρείται «κλειδί» για το όλο εγχείρημα. Είναι αλήθεια ότι με τον τρόπο αυτό η NASA δημιουργεί ένα μέσο σύγκρισης αποτελεσμάτων, που αλλιώς θα ήταν ανέφικτος. Από ευρωπαϊκής πλευράς δεν υπάρχει ουσιαστικός ανταγωνισμός για σεληνιακούς τροχούς, ενώ από Κινεζικής πλευράς οι πληροφορίες είναι ουσιαστικά ανύπαρκτες. Η Ιαπωνία κατασκευάζει κάποια μοντέλα τροχών, (Toyota, Bridgestone) ενώ η Κορέα πρόσφατα δημοσίευσε αποτελέσματα ερευνών στο χώρο. Κανείς από τους παραπάνω δεν έχει ανακοινώσει αποτελέσματα αντοχής για μεγάλες αποστάσεις σε αντίθεση με την HTR που έχει ολοκληρώσει και δημοσιεύσει αποτελέσματα δοκιμών 1,000 χλμ. (ESA Astra Conference, Leiden, Netherlands, October 7-9 2025). Πόσο σίγουρη είναι η HTR ότι οι τροχοί που θα κατασκευάσει για τη NASA θα αντέξουν στις απαιτητικές συνθήκες λειτουργίας στις οποίες θα υποβληθούν; Στην HTR οι τροχοί μας έχουν ήδη «τρέξει» πειράματα ανθεκτικότητας, είτε in-house (για πάνω από 1000 χλμ.) είτε υπό συνθήκες κανονικής λειτουργίας σε rover δικά μας, ή rover πελατών μας στην Ολλανδία (ESA), Ισπανία (GMV), Γερμανία (DLR) και Βρετανία (GMV UK). Οι τροχοί μας έχουν δουλέψει κάτω από τις χειρότερες δυνατές περιβαλλοντικές συνθήκες, (π.χ. λειτουργία με υπερφόρτωση, συγκρούσεις κ.λπ.). Στα σέρβις που κάνουμε αποσυναρμολογούμε τους τροχούς και αναλύουμε τις φθορές και αστοχίες, με απώτερο σκοπό την επανασχεδίαση των μερών που πρέπει να ενισχυθούν. Βρισκόμαστε τώρα στην 4η γενιά αυτής της επαναληπτικής διαδικασίας, συνεπώς μπορούμε να εγγυηθούμε τη μακρόχρονη λειτουργία για τους τροχούς, εφόσον παραμένουν μέσα στα προβλεπόμενα όρια φόρτισης. Αυτό είναι κάτι που άλλοι κατασκευαστές δε μπορούν να κάνουν, διότι οι τροχοί τους δεν έχουν φτάσει σε παρόμοιο επίπεδο σχεδιαστικής ωριμότητας. Με βάση τα παραπάνω, έχουμε κάποια στοιχειώδη εμπιστοσύνη ότι οι τροχοί μας, για τη NASA, θα ανταπεξέλθουν των απαιτήσεων. Από την άλλη πλευρά, το εξαιρετικά χαμηλό βάρος που επιτρέπει η NASA για κάθε τροχό θέτει πολύ δύσκολα προβλήματα αντοχών που καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε, οπότε θεωρούμε το challenge εξαιρετικά δύσκολο με τα στενά χρονικά περιθώρια που τίθενται, κυρίως διότι oι δοκιμές παίρνουν χρόνο, συνεπώς κάθε καινούργιο design ή αλλαγή χρειάζεται επίσης χρόνο για να επαληθευτεί. Υπάρχει κάποια στήριξη της HTR σε Ελληνικό και Ευρωπαϊκό επίπεδο; Στην Ελλάδα ο χώρος εποπτεύεται από το Ελληνικό Κέντρο Διαστήματος (ΕΛΚΕΔ) και τη Γενική Γραμματεία του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης. Η ΓΓΤΤ και το ΕΛΚΕΔ είναι τα αρμόδια όργανα επαφής με τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Διαστήματος (ESA). Τα τελευταία χρόνια έχουμε δει μια εντυπωσιακή δραστηριοποίηση του ΕΛΚΕΔ και της Γενικής Γραμματείας προς την ESA, με λήψη σημαντικών πρωτοβουλιών όπως το πρόγραμμα Cubesats και Mικροδορυφόρων, καθώς και με σημαντική χαρτογράφηση των ικανοτήτων και αναγκών του όλου Ελληνικού Διαστημικού Οικοσυστήματος. Πρόσφατα η Ελλάδα προσχώρησε στο Πρόγραμμα Πλανητικής Εξερεύνησης της ESA, ανοίγοντας δυνατότητες χρηματοδότησης για τους τροχούς της HTR, γεγονός το οποίο προφανώς μας ενθουσίασε, διότι έτσι διαμορφώνονται ευνοϊκές συνθήκες για πιθανή συμμετοχή της χώρας στις Ευρωπαϊκές αποστολές στη Σελήνη. Πιστεύουμε ότι τέτοιες πρωτοβουλίες είναι σημαντικές για τη Ελλάδα και κυρίως τους νέους και ελπίζουμε να συνεχιστούν τα επόμενα χρόνια. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2051248/ellinikoi-trochoi-tha-patisoyn-to-edafos-tis-selinis-sta-rover-tis-nasa-mila-sti-n-i-etaireia-poy-toys-kataskeyazei/

Ένας Χορός Γαλαξιών. Το Διαστημικό Τηλεσκόπιο James Webb της NASA κατέγραψε δύο κοντινούς νάνους γαλαξίες να αλληλεπιδρούν μεταξύ τους σε αυτήν την εικόνα που δημοσιεύτηκε στις 2 Δεκεμβρίου 2025. Οι νάνοι γαλαξίες μπορούν να μας δώσουν πληροφορίες για τους γαλαξίες στο πρώιμο σύμπαν, οι οποίοι θεωρούνταν ότι είχαν λιγότερη μάζα από γαλαξίες όπως ο Γαλαξίας μας, και επίσης περιέχουν πολύ αέριο, σχετικά λίγα αστέρια και συνήθως έχουν μικρές ποσότητες στοιχείων βαρύτερων από το ήλιο. Η παρατήρηση της συγχώνευσης νάνων γαλαξιών μπορεί να μας πει πώς οι γαλαξίες πριν από δισεκατομμύρια χρόνια μπορεί να αναπτύχθηκαν και να εξελίχθηκαν. https://www.nasa.gov/image-article/a-dance-of-galaxies/ Αυτοί οι δύο γαλαξίες ονομάζονται NGC 4490 και NGC 4485 και βρίσκονται περίπου 24 εκατομμύρια έτη φωτός μακριά, στον αστερισμό Canes Venatici (Τα Κυνηγετικά Σκυλιά). Είναι το πλησιέστερο γνωστό αλληλεπιδρών σύστημα νάνων-νάνων γαλαξιών, όπου οι αστρονόμοι έχουν παρατηρήσει τις αλληλεπιδράσεις μεταξύ τους, καθώς και έχουν καταφέρει να αναγνωρίσουν τα αστέρια που βρίσκονται μέσα σε αυτούς.

Ιστολόγιο Curiosity, Sols 4743-4749: Πολύγωνα στο Κοίλο. Ημερομηνία Σχεδιασμού της Γης: Παρασκευή, 12 Δεκεμβρίου 2025 Η διαδρομή του Σαββατοκύριακου που ξεκίνησε από το σημείο γεώτρησης «Nevado Sajama» έφερε το Curiosity πίσω στο κοίλωμα «Monte Grande». Έχουμε βρεθεί σε αυτό το κοίλωμα και στο παρελθόν για την εκστρατεία γεώτρησης «Valle de la Luna» , αλλά τώρα που η ομάδα έχει δει τα αποτελέσματα από τα δείγματα γεώτρησης τόσο στο «Valle de la Luna» όσο και στο «Nevado Sajama», αποφασίσαμε ότι υπάρχει περισσότερη δουλειά να γίνει εδώ. Οι γενικοί επιστημονικοί στόχοι εδώ περιελάμβαναν την ανάλυση του άλλου καλά εκτεθειμένου βραχώδους υποστρώματος στο Μόντε Γκράντε για τη βελτίωση των στατιστικών μας σχετικά με τη σύνθεση του βραχώδους υποστρώματος στις κοιλότητες, καθώς και απεικόνιση υψηλής ανάλυσης και ανάλυση σύνθεσης τμημάτων των τοιχωμάτων του κοιλώματος, εκτός από εκείνα που είχαν καλυφθεί κατά τη διάρκεια της εκστρατείας Valle de la Luna. Αυτά αποτελούν μέρος μιας συστηματικής μίνι εκστρατείας για τη χαρτογράφηση μιας διατομής πάνω από τη δομή από την κοιλότητα έως την κορυφογραμμή από πάνω προς τα κάτω σε αυτήν την τοποθεσία.Η απεικόνιση μετά την οδήγηση αποκάλυψε μια έκπληξη — το γειτονικό μπλοκ του Valle de la Luna ήταν καλυμμένο με πολύγωνα! Όπως αποδείχθηκε, η θέση του ρόβερ κατά την προηγούμενη επίσκεψή μας για την εκστρατεία γεωτρήσεων Valle de la Luna τυχαίνει να εμπόδισε την απεικόνιση των πολυγωνικών χαρακτηριστικών σε αυτό το μπλοκ, οπότε αυτή ήταν η πρώτη μας καλή ματιά σε αυτά. Έχουμε δει σε γενικές γραμμές παρόμοια πολυγωνικά μοτίβα σε διάφορα στρώματα στον κρατήρα Gale στο παρελθόν — πρόσφατα στις στρωματοποιημένες μονάδες θειικού άλατος (για παράδειγμα, κατά τη διάρκεια των Sols 4532-4533 και Sols 4370-4371 ), αλλά δεν τα είχαμε δει στον πυθμένα μιας κοιλότητας σε σχήμα κουτιού. Είναι ενδιαφέρον ότι αυτό το μπλοκ φαίνεται πιο χωμάτινο στην υφή από πολλά από τα προηγουμένως παρατηρημένα μπλοκ που καλύπτονται από πολύγωνα.Ενδιαφερόμαστε για τη σχέση του ορατά προεξέχοντος υλικού πλήρωσης θραύσης εδώ με τα υλικά πλήρωσης θραύσης που παρατηρήθηκαν σε προηγούμενα πολύγωνα, καθώς και για τη σχέση της πολυγωνικής επιφάνειας στην κορυφή με τις πιο χαοτικές εκθέσεις χαμηλότερα στο μπλοκ και με τα ισοδύναμα στρώματα στο κοντινό τοίχωμα του κοίλου. Ως εκ τούτου, σχεδιάσαμε ένα υπερμεγέθες μωσαϊκό MAHLI που θα υποστηρίζει τρισδιάστατη μοντελοποίηση των άνω και κάτω εκτεθειμένων επιφανειών του μπλοκ που φέρει το πολύγωνο. Σχεδιάστηκαν επίσης αρκετές παρατηρήσεις APXS και ChemCam LIBS που στοχεύουν στα κέντρα πολυγώνων και στις κορυφογραμμές πολυγώνων, για τη μέτρηση της σύνθεσης. Εν τω μεταξύ, η Mastcam έχει ασχοληθεί με τον σχεδιασμό στερεοσκοπικών εικόνων του κοντινού κοίλου τοίχου, εκτός από τα διάφορα μπλοκ στο κοίλο δάπεδο.Η κοιλότητα περιελάμβανε επίσης πρόσφατα εκτεθειμένο ανοιχτόχρωμο υλικό από το σημείο όπου το ρόβερ είχε περάσει και είχε γρατσουνίσει κάποιο βραχώδες υπόστρωμα, επομένως μια άλλη μέτρηση APXS και ένα ChemCam LIBS κατευθύνθηκαν στο γρατσουνισμένο σημείο για να μετρήσουν τη φρέσκια επιφάνεια.Θα οδηγούμε στο Ηλ. 4748. Καθώς οδηγούμε, θα κάνουμε μια παρατήρηση «πεζοδρόμιου» MARDI, για να απεικονίσουμε το έδαφος κάτω από το ρόβερ καθώς πλησιάζουμε τον τοίχο για μια πιο κοντινή θέα, και ελπίζουμε να έχουμε και κάποια επιστήμη επαφής στα σχέδιά μας την επόμενη εβδομάδα. https://science.nasa.gov/blog/curiosity-blog-sols-4743-4749-polygons-in-the-hollow/ Το ρόβερ Curiosity της NASA για τον Άρη απέκτησε αυτήν την κοντινή εικόνα πολυγωνικών χαρακτηριστικών στο κυβικό κοίλο "Monte Grande". Παρόμοια πολυγωνικά μοτίβα σε διάφορα στρώματα είχαν παρατηρηθεί προηγουμένως, αλλού στον κρατήρα Gale. Το Curiosity κατέγραψε την εικόνα χρησιμοποιώντας το Mars Hand Lens Imager (MAHLI), που βρίσκεται στον πυργίσκο στο τέλος του ρομποτικού βραχίονα του ρόβερ, στις 11 Δεκεμβρίου 2025 - 4745η ηλιακή ώρα, ή 4.745η ημέρα του Άρη της αποστολής του Mars Science Laboratory - στις 16:55:37 UTC. Ιστολόγιο Curiosity, Sols 4750-4762: Τα λέμε στην άλλη πλευρά του Ήλιου. Ημερομηνία σχεδιασμού για τη Γη: Δευτέρα, 22 Δεκεμβρίου 2025 Καθώς όλοι προετοιμαζόμαστε για την εορταστική περίοδο εδώ στη Γη, σχεδιάζουμε μερικές τελευταίες δραστηριότητες πριν το Curiosity και η ομάδα των επιστημόνων και μηχανικών κάνουν ένα άξιο, εκτεταμένο διάλειμμα. Αυτή η εορταστική περίοδος συμπίπτει με τη σύνοδο — κάθε δύο χρόνια, λόγω των διαφορετικών τροχιών τους, η Γη και ο Άρης εμποδίζονται ο ένας από τον άλλον από τον Ήλιο. Αυτή η περίοδος θα διαρκέσει από τις 27 Δεκεμβρίου έως τις 20 Ιανουαρίου. Δεν μας αρέσει να στέλνουμε εντολές μέσω του Ήλιου σε περίπτωση που αιωρηθούν, γι' αυτό ολοκληρώνουμε μερικές τελευταίες επιστημονικές παρατηρήσεις πριν προετοιμάσουμε το Curiosity για το ήρεμο διάλειμμα της σύνοδός του.Στο πλαίσιο μιας προσχεδιασμένης διατομής μεταξύ των δύο πρόσφατων γεωτρήσεων μας, "Valle de la Luna" (κοίλωμα) και "Nevado Sajama" (κορυφογραμμή), ολοκληρώσαμε με επιτυχία χημικές αναλύσεις και απεικόνιση ενός τοίχου κορυφογραμμής. Αυτές οι παρατηρήσεις ελήφθησαν για να καταγραφούν οι αλλαγές στην υφή, τη δομή και τη σύνθεση μεταξύ των δύο γεωτρήσεων και για να διευκρινιστεί γιατί βλέπουμε τόσο αντίθετα φυσικά χαρακτηριστικά ανθεκτικών κορυφογραμμών και διαβρωμένων κοιλοτήτων σε αυτήν την περιοχή. Οι Mastcam και ChemCam πραγματοποίησαν επίσης εικόνες λίγο πιο μακριά. Η ChemCam συνέχισε τις παρατηρήσεις του λόφου "Mishe Mokwa" και κατέγραψε υφές στον βόρειο τοίχο της επόμενης, γειτονικής κοιλότητας. Η Mastcam απεικόνισε το κεντρικό ρήγμα κατά μήκος της κορυφογραμμής "Altiplano" πάνω από τον τοίχο στον οποίο ήμασταν παρκαρισμένοι, καθώς και πολυγωνικά χαρακτηριστικά στον προηγούμενο χώρο εργασίας μας.Στη συνέχεια, οι μηχανικοί του ρόβερ ενορχήστρωσαν με επιτυχία την επιστροφή του Curiosity στην κοντινή κορυφογραμμή για να εξασφαλίσουν μια ασφαλή θέση στάθμευσης πάνω από τη σύνοδο. Καταγράψαμε την οδήγηση με ένα βίντεο πεζοδρομίου MARDI, παρακολουθώντας πώς αλλάζει το έδαφος κάτω από το ρόβερ καθώς οδηγούμε. Παρόλο που δεν μπορούσαμε να χρησιμοποιήσουμε το APXS και το MAHLI στον ρομποτικό βραχίονα από την Παρασκευή και μετά, λόγω περιορισμών που πρέπει να υπάρχουν πριν από τη σύνοδο, καταφέραμε να χρησιμοποιήσουμε την Mastcam του ρόβερ για να απεικονίσουμε περιοχές ενδιαφέροντος στο εγγύς πεδίο, κάτι που θα μας βοηθήσει με τις προγραμματισμένες δραστηριότητές μας όταν επιστρέψουμε από τη σύνοδο. Αυτές ελπίζουμε να περιλαμβάνουν τη λήψη χημείας (με APXS και ChemCam) και την απεικόνιση (με MAHLI) ορισμένων φρεσκοσπασμένων βράχων από τις οποίες οδηγήσαμε.Οι περιβαλλοντολόγοι ήταν επίσης πολύ απασχολημένοι. Οι παρατηρήσεις με Navcam περιελάμβαναν: ταινίες Navcam suprahorizon και zenith για την παρακολούθηση των νεφών· παρατηρήσεις Navcam με οπτική επαφή· και ταινίες και έρευνες Navcam dust-devil καθώς μπαίνουμε στην εποχή των αμμοθύελλων στον Άρη. Πραγματοποιήθηκαν παρατηρήσεις Mastcam tau για την παρακολούθηση του οπτικού βάθους της ατμόσφαιρας, ενώ σχεδιάστηκαν επίσης αναλύσεις APXS της ατμόσφαιρας για την παρακολούθηση των εποχιακών διακυμάνσεων στο αργόν.Σήμερα κάνουμε uplink το τελευταίο σχέδιο πριν ο Άρης εξαφανιστεί πίσω από τον Ήλιο και κάνουμε όλοι ένα διάλειμμα (το πραγματικό σχέδιο σύνοδου για να μας οδηγήσει στα sols 4763-4787 έγινε uplink πριν από μερικές εβδομάδες). Λόγω περιορισμών που τέθηκαν σε ισχύ για να διασφαλιστεί ότι το Curiosity θα παραμείνει ασφαλές και υγιές, περιορίσαμε πολύ λίγες δραστηριότητες στο σημερινό σχέδιο. Αυτές περιλαμβάνουν περισσότερες μετρήσεις ατμοσφαιρικού αργού APXS και απεικόνιση Hazcam και Navcam, συμπεριλαμβανομένης της παρακολούθησης για δραστηριότητα dust-devil.Ως συνήθως, τα σχέδιά μας περιελάμβαναν επίσης παρατηρήσεις υποβάθρου DAN, RAD και REMS, οι οποίες συνεχίζονται μέσω συνόδου.Ήταν χαρά μου που ήμουν μέλος αυτής της καταπληκτικής ομάδας για άλλη μια χρονιά. Ανυπομονούμε όλοι να επιστρέψουμε τον Ιανουάριο, όταν ο Άρης επανεμφανιστεί πίσω από τον Ήλιο, για μια ακόμη συναρπαστική χρονιά περιπλάνησης στον κρατήρα Gale. https://science.nasa.gov/blog/curiosity-blog-sols-4750-4762-see-you-on-the-other-side-of-the-sun/ Το ρόβερ Curiosity της NASA για τον Άρη έλαβε αυτήν την εικόνα, με το έδαφος σε σχήμα κουτιού στο προσκήνιο και το χείλος του κρατήρα Gale στο βάθος, χρησιμοποιώντας τη δεξιά κάμερα πλοήγησης. Το Curiosity κατέγραψε την εικόνα στις 21 Δεκεμβρίου 2025 — 4755η ηλιακή ώρα, ή 4.755η ημέρα του Άρη της αποστολής του Mars Science Laboratory — στις 15:57:21 UTC.

Τοπία γλυπτά από τον άνεμο: Εξερευνώντας το Άρη Megarripple 'Hazyview' Ενώ μεγάλο μέρος του έργου του Perseverance επικεντρώνεται σε αρχαία πετρώματα που καταγράφουν τα χαμένα ποτάμια και λίμνες του Άρη, οι μεγαριπύλες προσφέρουν μια σπάνια ευκαιρία να εξεταστούν διεργασίες που εξακολουθούν να διαμορφώνουν την επιφάνεια σήμερα. Οι μεγαριπύλες είναι κυματισμοί άμμου ύψους έως 2 μέτρων (περίπου 6,5 πόδια) που σχηματίζονται και τροποποιούνται κυρίως από τον άνεμο. Ωστόσο, όταν το νερό στην ατμόσφαιρα αλληλεπιδρά με τη σκόνη στην επιφάνεια των κυματισμών, μπορεί να σχηματιστεί μια αλμυρή, σκονισμένη κρούστα. Όταν συμβαίνει αυτό, είναι πολύ πιο δύσκολο για τον άνεμο να μετακινήσει ή να διαμορφώσει τη μεγαριπύλη. Ως εκ τούτου, οι μεγαριπύλες στον Άρη θεωρούνται σε μεγάλο βαθμό ανενεργές, καθώς αποτελούν καταγραφές προηγούμενων αιολικών καθεστώτων και αλληλεπιδράσεων του ατμοσφαιρικού νερού με την πάροδο του χρόνου. Ωστόσο, ορισμένες έχουν δείξει σημάδια κίνησης και είναι πιθανό περίοδοι υψηλών ταχυτήτων ανέμου να διαβρώσουν ή να επανενεργοποιήσουν ξανά αυτές τις αποθέσεις.Παρά την αραιή ατμόσφαιρα του Άρη σήμερα (2% της πυκνότητας της ατμόσφαιρας της Γης), ο άνεμος είναι ένας από τους κύριους παράγοντες αλλαγής στην επιφάνεια, διαβρώνοντας το τοπικό βραχώδες υπόστρωμα σε κόκκους μεγέθους άμμου και μεταφέροντας αυτούς τους κόκκους κατά μήκος του πεδίου κυματισμών. Ως αποτέλεσμα, οι μελέτες των μεγαριπλών μας βοηθούν να κατανοήσουμε πώς ο άνεμος έχει διαμορφώσει την επιφάνεια στην πιο πρόσφατη ιστορία του Άρη και υποστηρίζουν τον σχεδιασμό για μελλοντικές επανδρωμένες αποστολές, καθώς η χημεία και η συνοχή των αρειανών εδαφών θα επηρεάσουν τα πάντα, από την κινητικότητα έως την εξόρυξη πόρων.Μετά την επιτυχημένη έρευνα των σκονισμένων, ανενεργών μεγαριπύλων στο «Kerrlaguna», το Perseverance εξερεύνησε πρόσφατα ένα πιο εκτεταμένο πεδίο μεγαριπύλων που ονομάζεται «Honeyguide». Αυτή η περιοχή φιλοξενεί μερικές από τις μεγαλύτερες μεγαριπύλες που έχει δει το Perseverance κατά μήκος της διαδρομής του μέχρι στιγμής, καθιστώντας την ιδανική τοποθεσία για μια ολοκληρωμένη μελέτη αυτών των χαρακτηριστικών. Οι μεγαριπύλες στο «Honeyguide» υψώνονται ψηλότερα, εκτείνονται μακρύτερα και έχουν έντονα καθορισμένες κορυφές με πιο ομοιόμορφο προσανατολισμό σε σύγκριση με εκείνες στο «Kerrlaguna». Ο συνεπής προσανατολισμός των μεγαριπύλων στο «Honeyguide» υποδηλώνει ότι οι άνεμοι σε αυτήν την περιοχή πνέουν κυρίως από την ίδια κατεύθυνση (βόρεια-νότια) για μεγάλο χρονικό διάστημα.Στο «Honeyguide», το Perseverance μελέτησε το μεγαρίφυλλο «Hazyview», όπου έγιναν πάνω από 50 παρατηρήσεις με τα όργανα SuperCam, Mastcam-Z, MEDA, PIXL και WATSON, αναζητώντας κίνηση κόκκων, σημάδια πρωινού παγετού και αλλαγές στην ορυκτολογία από την κορυφή στην κοιλότητα. Η διερεύνηση της μορφής κοίτης «Hazyview» βασίζεται άμεσα στα αποτελέσματα από το «Kerrlaguna» και αντιπροσωπεύει την πιο λεπτομερή ματιά μέχρι σήμερα σε αυτές τις ενδιαφέρουσες αποθέσεις που σχηματίστηκαν από τον άνεμο. Καθώς το Perseverance συνεχίζει το ταξίδι του στο χείλος του κρατήρα, αυτές οι παρατηρήσεις θα παρέχουν μια πολύτιμη αναφορά για την ερμηνεία άλλων χαρακτηριστικών που προκαλούνται από τον άνεμο και για την κατανόηση του πώς ο Άρης συνεχίζει να αλλάζει, έναν κόκκο άμμου τη φορά. https://science.nasa.gov/blog/wind-sculpted-landscapes-investigating-the-martian-megaripple-hazyview/ Το ανενεργό αιολικό μεγαρίφυλλο, «Hazyview», που μελέτησε το Perseverance ενώ περνούσε από την περιοχή «Honeyguide». Το ρόβερ Mars Perseverance της NASA τράβηξε αυτήν την εικόνα στις 5 Δεκεμβρίου 2025 (Ηλιακός Όρος 1704) κατά την τοπική μέση ηλιακή ώρα 12:33:53, χρησιμοποιώντας την ενσωματωμένη αριστερή κάμερα πλοήγησης (Navcam). Η κάμερα βρίσκεται ψηλά στον ιστό του ρόβερ και βοηθά στην οδήγηση.

Το Hubble παρατηρεί γαλαξιακό αέριο που κάνει μια απόδραση. Ένας πλάγιος σπειροειδής γαλαξίας λάμπει σε αυτήν την εικόνα του διαστημικού τηλεσκοπίου Hubble της NASA/ESA . Βρίσκεται περίπου 60 εκατομμύρια έτη φωτός μακριά στον αστερισμό της Παρθένου (η Κόρη), ο NGC 4388 είναι κάτοικος του σμήνους γαλαξιών της Παρθένου. Αυτό το τεράστιο σμήνος γαλαξιών περιέχει περισσότερα από χίλια μέλη και είναι το πλησιέστερο μεγάλο σμήνος γαλαξιών στον Γαλαξία μας.Ο NGC 4388 φαίνεται να έχει ακραία κλίση σε σχέση με την οπτική μας γωνία, δίνοντάς μας μια σχεδόν ευθεία προοπτική του γαλαξία. Αυτή η προοπτική αποκαλύπτει ένα περίεργο χαρακτηριστικό που δεν ήταν ορατό σε μια προηγούμενη εικόνα του Hubble αυτού του γαλαξία που δημοσιεύτηκε το 2016: ένα ρεύμα αερίου από τον πυρήνα του γαλαξία, που φαίνεται εδώ να εκτοξεύεται από τον δίσκο του γαλαξία προς την κάτω δεξιά γωνία της εικόνας. Αλλά από πού προήλθε αυτή η εκροή και γιατί λάμπει;Η απάντηση πιθανότατα βρίσκεται στις τεράστιες εκτάσεις του διαστήματος που χωρίζουν τους γαλαξίες του σμήνους της Παρθένου. Αν και ο χώρος μεταξύ των γαλαξιών φαίνεται άδειος, αυτός ο χώρος καταλαμβάνεται από θερμές τούφες αερίου που ονομάζονται ενδοσμήνος. Καθώς το NGC 4388 κινείται μέσα στο σμήνος της Παρθένου, βυθίζεται μέσα στο ενδοσμήνος. Η πίεση από το θερμό ενδοσμήνος αέριο απομακρύνει αέριο από το εσωτερικό του δίσκου του NGC 4388, αναγκάζοντάς το να ακολουθεί καθώς το NGC 4388 κινείται.Η πηγή της ιονίζουσας ενέργειας που προκαλεί τη λάμψη αυτού του νέφους αερίου είναι πιο αβέβαιη. Οι ερευνητές υποψιάζονται ότι μέρος της ενέργειας προέρχεται από το κέντρο του γαλαξία, όπου μια υπερμεγέθης μαύρη τρύπα περιστρέφει αέριο γύρω της σε έναν υπέρθερμο δίσκο. Η φλεγόμενη ακτινοβολία από αυτόν τον δίσκο μπορεί να ιονίζει το αέριο που βρίσκεται πιο κοντά στον γαλαξία, ενώ τα κρουστικά κύματα μπορεί να είναι υπεύθυνα για τον ιονισμό νηματίων αερίου πιο μακριά.Αυτή η εικόνα ενσωματώνει νέα δεδομένα, συμπεριλαμβανομένων αρκετών πρόσθετων μηκών κύματος φωτός, που φέρνουν στο προσκήνιο το νέφος ιονισμένου αερίου. Η εικόνα περιέχει δεδομένα από διάφορα προγράμματα παρατήρησης που στοχεύουν στη φωταγώγηση γαλαξιών με ενεργές μαύρες τρύπες στα κέντρα τους. https://science.nasa.gov/missions/hubble/hubble-glimpses-galactic-gas-making-a-getaway/ Αυτή η εικόνα από το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble της NASA/ESA απεικονίζει τον γαλαξία NGC 4388, μέλος του σμήνους γαλαξιών της Παρθένου

Μπετελγκέζ και το Νεφέλωμα του Καρκίνου: Αστρικός Θάνατος και Αναγέννηση. Τι συμβαίνει όταν ένα αστέρι πεθαίνει; Το 2019, η φωτεινότητα του Μπετελγκέζ μειώθηκε , πυροδοτώντας εικασίες ότι μπορεί σύντομα να εκραγεί ως σουπερνόβα. Ενώ πιθανότατα δεν θα εκραγεί ακόμα, μπορούμε να προβλέψουμε την τύχη του παρατηρώντας το κοντινό Νεφέλωμα του Καρκίνου.Ο Μπετελγκέζ είναι εύκολο να βρεθεί ως το κόκκινο αστέρι-ώμο του Ωρίωνα. Ένας μεταβλητός αστέρας, ο Μπετελγκέζ, συνήθως ανταγωνίζεται τον λαμπρό μπλε-λευκό Ρίγκελ για τη θέση του λαμπρότερου αστέρα στον Ωρίωνα. Ο Μπετελγκέζ είναι ένα νεαρό αστέρι, που εκτιμάται ότι είναι μερικών εκατομμυρίων ετών, αλλά λόγω του γιγάντιου μεγέθους του, ζει μια γρήγορη και ξέφρενη ζωή. Αυτό το τεράστιο αστέρι, γνωστό ως υπεργίγαντας, εξάντλησε το καύσιμο υδρογόνου στον πυρήνα του και άρχισε να συντήκει ήλιο, γεγονός που προκάλεσε την ψύξη και τη δραματική διόγκωση των εξωτερικών στρωμάτων του αστεριού. Ο Μπετελγκέζ είναι ένα από τα λίγα αστέρια για τα οποία έχουμε λεπτομερείς επιφανειακές παρατηρήσεις, λόγω του τεράστιου μεγέθους του - κάπου ανάμεσα στις διαμέτρους των τροχιών του Άρη και του Δία - και της σχετικά κοντινής απόστασης περίπου 642 ετών φωτός. Ο Μπετελγκέζ είναι επίσης ένα «αστέρι που δραπέτευσε», με την αξιοσημείωτη ταχύτητά του πιθανώς να προκαλείται από μια συγχώνευση με ένα μικρότερο συνοδό αστέρι. Αν συμβαίνει αυτό, ο Μπετελγκέζ μπορεί στην πραγματικότητα να έχει εκατομμύρια χρόνια ζωής! Έτσι, ο Μπετελγκέζ μπορεί να μην εκραγεί σύντομα τελικά, ή μπορεί να εκραγεί αύριο! Έχουμε πολλά περισσότερα να μάθουμε για αυτό το ενδιαφέρον αστέρι. Το Νεφέλωμα του Καρκίνου (M1) βρίσκεται σχετικά κοντά στον Μπετελγκέζ στον ουρανό, στον κοντινό αστερισμό του Ταύρου. Τα φαντασματικά, αραχνοειδή νέφη αερίου του προκύπτουν από μια τεράστια έκρηξη. Μια σουπερνόβα που παρατηρήθηκε από αστρονόμους το 1054! Ένα τηλεσκόπιο αυλής σας επιτρέπει να δείτε μερικές λεπτομέρειες. Ωστόσο, μόνο προηγμένα τηλεσκόπια αποκαλύπτουν τον ταχέως περιστρεφόμενο αστέρα νετρονίων που βρίσκεται στο κέντρο του: το τελευταίο αστρικό υπόλειμμα από εκείνο το κατακλυσμικό γεγονός. Αυτά τα νέφη αερίου δημιουργήθηκαν κατά τη διάρκεια της βίαιης κατάρρευσης του γιγάντιου άστρου και επεκτείνονται συνεχώς προς τα έξω για να εμπλουτίσουν το σύμπαν με βαριά στοιχεία όπως πυρίτιο, σίδηρο και νικέλιο. Αυτά τα πλούσια σε στοιχεία νέφη είναι σαν ένα κοσμικό λίπασμα, καθιστώντας δυνατούς τους βραχώδεις πλανήτες όπως η Γη μας. Οι σουπερνόβα στέλνουν επίσης ισχυρά κρουστικά κύματα που βοηθούν στην ενεργοποίηση του σχηματισμού των αστεριών. Στην πραγματικότητα, αν δεν υπήρχε μια σουπερνόβα πριν από πολύ καιρό, το ηλιακό μας σύστημα - μαζί με όλους εμάς - δεν θα υπήρχε! Μπορείτε να μάθετε πολλά περισσότερα για το Νεφέλωμα του Καρκίνου σε ένα βίντεο από το Διαστημικό Τηλεσκόπιο James Webb της NASA: bit.ly/CrabNebulaVisual Θέλετε να μάθετε περισσότερα για τον κύκλο ζωής των αστεριών; Εξερευνήστε την αστρική εξέλιξη με τη δραστηριότητα και το φυλλάδιο «Οι ζωές των αστεριών» στο bit.ly/starlifeanddeath , μέρος του κιτ εργαλείων SUPERNOVA!. https://science.nasa.gov/solar-system/skywatching/night-sky-network/betelgeuse-and-the-crab-nebula/ Μια άποψη των αστερισμών Ωρίωνα και Ταύρου, μαζί με αξιοσημείωτα χαρακτηριστικά: τον Μπετελγκέζ στον Ωρίωνα και τον Αλντεμπαράν και το Νεφέλωμα του Καρκίνου στον Ταύρο. Αυτή η εικόνα του Νεφελώματος του Καρκίνου συνδυάζει δεδομένα από πέντε διαφορετικά τηλεσκόπια: Το Very Large Array (ραδιοφωνικό) με κόκκινο χρώμα, το Διαστημικό Τηλεσκόπιο Spitzer (υπέρυθρο) με κίτρινο χρώμα, το Διαστημικό Τηλεσκόπιο Hubble (ορατό) με πράσινο χρώμα, το XMM-Newton (υπεριώδες) με μπλε χρώμα και το Παρατηρητήριο ακτίνων Χ Chandra (ακτίνων Χ) με μοβ χρώμα. Είναι γνωστό ως το διαστελλόμενο αέριο υπόλειμμα ενός αστέρα που αυτοεκρήγνυται ως σουπερνόβα, λάμποντας για λίγο τόσο έντονα όσο 400 εκατομμύρια ήλιοι.

Ιαπωνικός πύραυλος «μπλοκάρει» στον αέρα αποτυγχάνοντας να μεταφέρει δορυφόρο GPS στο Διάστημα (βίντεο) Η έβδομη αποστολή του πυραύλου H3 δεν εξελίχθηκε σύμφωνα με το σχέδιο. Ο H3 εκτοξεύθηκε από το Διαστημικό Κέντρο Ταναγκασίμα μεταφέροντας ένα δορυφόρο παροχής υπηρεσιών πλοήγησης οχημάτων με την ονομασία Michibiki 5 ή QZS 5. Ωστόσο η ανάφλεξη του κινητήρα του δεύτερου σταδίου δεν ξεκίνησε κανονικά και τερματίστηκε πρόωρα. Ως αποτέλεσμα ο δορυφόρος δεν μπόρεσε να τοποθετηθεί στην προγραμματισμένη τροχιά και η εκτόξευση απέτυχε.Ο Michibiki 5 προοριζόταν να αποτελέσει μέρος του ιαπωνικού συστήματος δορυφόρων Quasi Zenith Satellite System QZSS, ενός δικτύου πλοήγησης σε γεωσύγχρονη τροχιά ψηλά πάνω από τη Γη.Το σύστημα αυτό είναι συμβατό με τους δορυφόρους GPS και μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε συνδυασμό μαζί τους, ανέφεραν Ιάπωνες αξιωματούχοι στην περιγραφή του έργου QZSS. Πρόσθεσαν επίσης ότι το QZSS μπορεί να χρησιμοποιηθεί και σε περιοχές της Ασίας και της Ωκεανίας με γεωγραφικά μήκη κοντά στην Ιαπωνία, επομένως η χρήση του θα επεκταθεί και σε άλλες χώρες αυτών των περιοχών. Ο πρώτος δορυφόρος QZSS, ο αποκαλούμενος δοκιμαστικός, εκτοξεύθηκε τον Σεπτέμβριο του 2010. Το σύστημα αποτελείται σήμερα από τέσσερις επιχειρησιακούς δορυφόρους, αλλά η Ιαπωνία επιδιώκει την επέκτασή του, όπως δείχνει και η αποτυχημένη εκτόξευση της Κυριακής. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, το δίκτυο θα αποτελείται τελικά από 11 δορυφόρους.Ο πύραυλος H3 δύο σταδίων αναπτύχθηκε από τη JAXA και τη Mitsubishi Heavy Industries και αποτελεί τον διάδοχο του H 2A, ενός αξιόπιστου πυραύλου που αποσύρθηκε τον Ιούνιο έπειτα από 25 χρόνια υπηρεσίας σε τροχιά.Ο H3 απέτυχε στην παρθενική του εκτόξευση τον Μάρτιο του 2023, αλλά στη συνέχεια σημείωσε πέντε συνεχόμενες επιτυχίες έως το βράδυ της Κυριακής. Η JAXA έχει συγκροτήσει ειδική ομάδα εργασίας υπό την ηγεσία του επικεφαλής της υπηρεσίας Χιρόσι Γιαμακάουα, προκειμένου να διερευνήσει τα αίτια της ανωμαλίας στην εκτόξευση του Michibiki 5.Θα θέλαμε να εκφράσουμε τη βαθύτατη συγγνώμη μας προς πολλούς ανθρώπους και φορείς, ιδιαίτερα προς όσους σχετίζονται με τον QZS 5, τις τοπικές οργανώσεις και το κοινό, που είχαν μεγάλες προσδοκίες για αυτό το έργο ανέφεραν οι αξιωματούχοι της JAXA. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2050349/iaponikos-pyraylos-mplokarei-ston-aera-apotygchanontas-na-metaferei-doryforo-gps-sto-diastima-vinteo/

Ένα ιστό κοσμικού χάους στο Σύμπαν αποκαλύπτουν διαστημικά τηλεσκόπια Εντυπωσιακές εικόνες από τη συγχώνευση δύο γαλαξιών η οποία παράγει διάφορα φαινόμενα. Ένα εντυπωσιακό πορτρέτο δύο συγκρουόμενων σπειροειδών γαλαξιών συνδυάζει διαφορετικά είδη φωτός για να αποδώσει τα χρώματα, τα σχήματα και διαφόρων ειδών φαινόμενα που αποτυπώνονται ως ένα χαοτικό διαστημικό περιβάλλον.Η εικόνα, που δείχνει τους γαλαξίες NGC 2207 κάτω δεξιά και IC 2163 πάνω αριστερά, δημιουργήθηκε με τον συνδυασμό υπέρυθρου φωτός που κατέγραψε το διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb και ακτίνων Χ από το Αστεροσκοπείο Ακτίνων Χ Chandra.Οι NGC 2207 και IC 2163 είναι εγκλωβισμένοι σε μια αργή βαρυτική συγχώνευση που παρατηρείται κατά μέτωπο από το ηλιακό μας σύστημα. Ο μεγαλύτερος γαλαξίας, ο NGC 2207, κυριαρχεί στο πεδίο ενώ ο μικρότερος IC 2163 επικαλύπτει τις εξωτερικές του περιοχές. Η βαρυτική έλξη του κάθε γαλαξία παραμορφώνει τους σπειροειδείς βραχίονες του άλλου τεντώνοντας ρεύματα άστρων και αερίου και συμπιέζοντας αέριο και σκόνη με τρόπους που μπορούν να πυροδοτήσουν τον σχηματισμό νέων άστρων. Το αποτέλεσμα είναι ένα περίπλοκο πλέγμα χάους. Ένας από τους βασικούς στόχους του James Webb σύμφωνα με τη NASA, είναι να προσφέρει στους επιστήμονες μια καθαρή εικόνα των κέντρων συγχωνευόμενων γαλαξιών και έτσι να συμβάλει στη δημιουργία μιας νέας γενιάς μοντέλων που θα περιγράφουν το πώς οι γαλαξίες αλληλεπιδρούν και συγχωνεύονται. Οι NGC 2207 και IC 2163 αποτελούν ιδανικούς στόχους για αυτόν τον σκοπό.Στις εικόνες τα δεδομένα μέσου υπέρυθρου του James Webb εμφανίζονται σε λευκές, γκρι και κόκκινες αποχρώσεις και απεικονίζουν κυρίως τη σκόνη και το ψυχρότερο υλικό στους πυρήνες και τους σπειροειδείς βραχίονες των γαλαξιών. Τα δεδομένα ακτίνων Χ του Chandra εμφανίζονται με μπλε χρώμα και αναδεικνύουν περιοχές υψηλής ενέργειας των δύο γαλαξιών όπως διπλά συστήματα άστρων, τα απομεινάρια νεκρών άστρων και περιοχές όπου έχουν συμβεί εκρήξεις υπερκαινοφανών. Η εντυπωσιακή γαλαξιακή συγχώνευση https://www.naftemporiki.gr/techscience/2050415/ena-kosmiko-isto-chaoys-sto-sympan-apokalyptoyn-diastimika-tileskopia/

Εκπληκτικό υπέρλαμπρο σμήνος γιγάντιων άστρων αποκαλύπτει στοιχεία για την εξέλιξη του Σύμπαντος Έχουν μάζα δέκα χιλιάδες φορές μεγαλύτερη από αυτή του Ήλιου και παράγουν διάφορα κοσμικά φαινόμενα. Για πρώτη φορά αστρονόμοι που χρησιμοποίησαν το διαστημικό τηλεσκόπιο ακτίνων γάμμα Fermi εντόπισαν και χαρτογράφησαν ένα νεοσύστατο ρεύμα εκροής αερίου από ένα υπέρλαμπρο σμήνος νεαρών άστρων στο γαλαξία μας προσφέροντας νέα στοιχεία που βοηθούν στην κατανόηση της εξέλιξης του Σύμπαντος.Το σμήνος που ονομάζεται Westerlund 1 βρίσκεται περίπου 12,000 έτη φωτός μακριά στον νότιο αστερισμό του Βωμού. Είναι το πιο κοντινό, το πιο ογκώδες και το πιο λαμπρό υπερσμήνος άστρων στο γαλαξία μας. Ο μόνος λόγος που δεν είναι ορατό με γυμνό μάτι είναι ότι περιβάλλεται από πυκνά νέφη σκόνης. Η εκροή του εκτείνεται κάτω από το επίπεδο του γαλαξία και είναι γεμάτη με σωματίδια υψηλής ταχύτητας, γνωστά ως κοσμικές ακτίνες, που είναι δύσκολο να μελετηθούν.«Η κατανόηση των εκροών κοσμικών ακτίνων είναι καθοριστικής σημασίας για να αντιληφθούμε καλύτερα τη μακροχρόνια εξέλιξη του Γαλαξία», δήλωσε η Μαριάν Λεμουάν Γκουμάρ, αστροφυσικός στο Πανεπιστήμιο του Μπορντό στη Γαλλία. «Πιστεύουμε ότι αυτά τα σωματίδια μεταφέρουν μεγάλο μέρος της ενέργειας που απελευθερώνεται μέσα στα σμήνη. Θα μπορούσαν να συμβάλλουν στη δημιουργία γαλαξιακών ανέμων, να ρυθμίζουν τον σχηματισμό άστρων και να διανέμουν χημικά στοιχεία μέσα στον γαλαξία».Τα αποτελέσματα δημοσιεύθηκαν στην επιθεώρηση «Nature Communications». Της έρευνας ηγήθηκε η Λεμουάν Γκουμάρ μαζί με τη Λουσία Χάρερ και τον Λαρς Μόρμαν από το Ινστιτούτο Πυρηνικής Φυσικής Μαξ Πλανκ στη Χαϊδελβέργη της Γερμανίας.Υπερσμήνη άστρων όπως το Westerlund 1 περιέχουν μάζα δέκα χιλιάδες φορές μεγαλύτερη από τη μάζα του Ήλιου. Είναι επίσης πιο φωτεινά και περιλαμβάνουν περισσότερα σπάνια, πολύ μαζικά άστρα σε σύγκριση με άλλα σμήνη.Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι οι εκρήξεις υπερκαινοφανών και οι αστρικοί άνεμοι μέσα στα σμήνη ωθούν το περιβάλλον αέριο προς τα έξω, επιταχύνοντας τις κοσμικές ακτίνες σε ταχύτητες κοντά σε αυτή του φωτός. Περίπου το 90% αυτών των σωματιδίων είναι πυρήνες υδρογόνου, ενώ τα υπόλοιπα είναι ηλεκτρόνια και πυρήνες βαρύτερων στοιχείων.Επειδή οι κοσμικές ακτίνες είναι ηλεκτρικά φορτισμένες, αλλάζουν πορεία όταν συναντούν μαγνητικά πεδία, γεγονός που καθιστά δύσκολη την ανίχνευση της προέλευσής τους. Οι ακτίνες γάμμα, αντίθετα, κινούνται σε ευθεία γραμμή. Είναι η πιο ενεργειακή μορφή φωτός και παράγονται όταν οι κοσμικές ακτίνες αλληλεπιδρούν με την ύλη στο περιβάλλον τους.Οι περισσότερες παρατηρήσεις ακτίνων γάμμα από αστρικά σμήνη έχουν περιορισμένη ανάλυση, με αποτέλεσμα οι αστρονόμοι να τα βλέπουν ως ασαφείς περιοχές εκπομπής. Όμως το Westerlund 1, λόγω της εγγύτητας και της λαμπρότητάς του, είναι ευκολότερο στη μελέτη. Το 2022, επιστήμονες που χρησιμοποίησαν το σύστημα τηλεσκοπίων Υψηλής Ενεργειακής Φασματοσκοπίας στη Ναμίμπια εντόπισαν έναν διακριτό δακτύλιο ακτίνων γάμμα γύρω από το Westerlund 1, με ενέργειες τρισεκατομμύρια φορές μεγαλύτερες από το ορατό φως.Η Λεμουάν Γκουμάρ και οι συνεργάτες της αναρωτήθηκαν αν οι μοναδικές ιδιότητες του σμήνους θα τους επέτρεπαν να δουν περισσότερες λεπτομέρειες, εξετάζοντας σχεδόν δύο δεκαετίες δεδομένων του Fermi σε ελαφρώς χαμηλότερες ενέργειες. Η ευαισθησία και η ανάλυση του Fermi επέτρεψαν στους ερευνητές να απομονώσουν άλλες πηγές ακτίνων γάμμα, όπως πάλσαρ, ακτινοβολία υποβάθρου και το ίδιο το Westerlund 1. Αυτό που απέμεινε ήταν μια «φυσαλίδα» ακτίνων γάμμα που εκτείνεται σε απόσταση άνω των 650 ετών φωτός από το σμήνος, κάτω από το επίπεδο του γαλαξία μας. Αυτό σημαίνει ότι η εκροή είναι περίπου 200 φορές μεγαλύτερη από το ίδιο το Westerlund 1.Οι ερευνητές χαρακτηρίζουν αυτή την εκροή ως αρχόμενη επειδή πιθανότατα δημιουργήθηκε πρόσφατα από τα μαζικά νεαρά άστρα του σμήνους και δεν έχει ακόμη διαφύγει από το γαλαξιακό δίσκο. Τελικά θα εκτείνεται προς το γαλαξιακό άλω, το θερμό αέριο που περιβάλλει το γαλαξία. Το Westerlund 1 βρίσκεται ελαφρώς κάτω από το επίπεδο του γαλαξία μας γεγονός που οδηγεί τους ερευνητές στο συμπέρασμα ότι το αέριο διαστέλλεται ασύμμετρα ακολουθώντας την πορεία μικρότερης αντίστασης προς περιοχές χαμηλότερης πυκνότητας κάτω από τον δίσκο.«Ένα από τα επόμενα βήματα είναι να μοντελοποιήσουμε πώς οι κοσμικές ακτίνες ταξιδεύουν σε αυτή την απόσταση και πώς δημιουργούν ένα μεταβαλλόμενο φάσμα ενέργειας ακτίνων γάμμα», δήλωσε η Χάρερ. «Θα θέλαμε επίσης να αναζητήσουμε παρόμοια χαρακτηριστικά και σε άλλα αστρικά σμήνη».«Από τότε που ξεκίνησε τη λειτουργία του πριν από 17 χρόνια, το Fermi συνεχίζει να διευρύνει την κατανόησή μας για το Σύμπαν», δήλωσε η Ελίζαμπεθ Χέις από το Διαστημικό Κέντρο Goddard της NASA. «Από δραστηριότητες σε μακρινούς γαλαξίες έως καταιγίδες κεραυνών στη δική μας ατμόσφαιρα, ο ουρανός των ακτίνων γάμμα εξακολουθεί να μας εκπλήσσει». Η εικόνα του υπερσμήνους Westerlund 1 τραβήχτηκε με την κοντινή υπέρυθρη κάμερα του διαστημικού τηλεσκοπίου James Webb της NASA. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2049834/ekpliktiko-yperlampro-sminos-gigantion-astron-apokalyptei-stoicheia-gia-tin-exelixi-toy-sympantos/

Drones «μικροβιολόγοι» εντόπισαν επικίνδυνο ιό που εξοντώνει φάλαινες, δελφίνια και φώκιες Τα drones συλλέγουν δείγματα αναπνοής των θαλάσσιων θηλαστικών τα οποία αναλύονται Η αναπνοή των φαλαινών που συλλέγεται με drones δίνει πολύτιμες πληροφορίες για την υγεία των φαλαινών και άλλων ειδών κητωδών. Οι επιστήμονες πέταξαν drones εξοπλισμένα με ειδικό εξοπλισμό μέσα από τα σταγονίδια της εκπνοής, τα λεγόμενα «φυσήματα», που δημιουργούνται όταν αυτά τα γιγάντια ζώα ανεβαίνουν στην επιφάνεια για να αναπνεύσουν από τα ρουθούνια τους. Με αυτόν τον τρόπο εντόπισαν έναν ιδιαίτερα μεταδοτικό ιό που έχει συνδεθεί με μαζικές προσαράξεις φαλαινών και δελφινιών σε όλο τον κόσμο.Η δειγματοληψία της ανάσας των φαλαινών αποτελεί μια πραγματική αλλαγή δεδομένων για την υγεία και την ευημερία τους δήλωσε ο καθηγητής Τέρι Ντόσον από το King’s College London. «Μας επιτρέπει να παρακολουθούμε παθογόνους οργανισμούς σε ζωντανές φάλαινες χωρίς στρες ή βλάβη, προσφέροντας κρίσιμες γνώσεις για τις ασθένειες σε ταχέως μεταβαλλόμενα οικοσυστήματα της Αρκτικής» είπε.Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν drones που μετέφεραν αποστειρωμένα τρυβλία Petri για να συλλέξουν σταγονίδια από την εκπνεόμενη αναπνοή μεγαπτερύγων, φυσητήρων και άλλων ειδών φαλαινών σε συνδυασμό με βιοψίες δέρματος που ελήφθησαν από σκάφη. Για πρώτη φορά επιβεβαίωσαν ότι ένας δυνητικά θανατηφόρος ιός των φαλαινών, γνωστός ως ιός της ιλαράς των κητωδών, κυκλοφορεί πάνω από τον Αρκτικό Κύκλο.Η ασθένεια είναι εξαιρετικά μεταδοτική και εξαπλώνεται εύκολα όχι μόνο σε φάλαινες αλλά σε δελφίνια και φώκιες προκαλώντας σοβαρές νόσους και μαζικούς θανάτους. Μπορεί να μεταπηδά από είδος σε είδος και να ταξιδεύει μέσα από τους ωκεανούς, αποτελώντας σοβαρή απειλή για τα θαλάσσια θηλαστικά.Οι ερευνητές ελπίζουν ότι αυτή η ανακάλυψη θα βοηθήσει στον έγκαιρο εντοπισμό θανατηφόρων απειλών για τη θαλάσσια ζωή πριν αυτές αρχίσουν να εξαπλώνονται. Οι επιστήμονες συνέλεξαν δείγματα σε τρία είδη φαλαινών ανάμεσα τους μεγάπτερες και φυσητήρες σε ολόκληρο τον βορειοανατολικό Ατλαντικό.«Στο εξής προτεραιότητα είναι η συνέχιση της χρήσης αυτών των μεθόδων για μακροχρόνια παρακολούθηση, ώστε να κατανοήσουμε πώς πολλαπλοί αναδυόμενοι παράγοντες πίεσης θα διαμορφώσουν την υγεία των φαλαινών τα επόμενα χρόνια», δήλωσε η Έλενα Κόστα από το Πανεπιστήμιο Nord της Νορβηγίας.Η μελέτη, στην οποία συμμετείχαν το King’s College London, η Βασιλική Κτηνιατρική Σχολή Dick στη Βρετανία καθώς και το Πανεπιστήμιο Nord στη Νορβηγία δημοσιεύθηκε στην επιθεώρηση «BMC Veterinary Research». Στη φωτογραφία ένας από τους ερευνητές με ένα από τα drone που συλλέγουν δείγματα φαλαινών. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2049828/drones-mikroviologoi-entopisan-epikindyno-io-poy-exontonei-falaines-delfinia-kai-fokies/ Εκατοντάδες άγνωστα είδη ανακαλύφθηκαν στον πυθμένα του Ειρηνικού Ωκεανού. Πολυετής έρευνα αποκαλύπτει σημαντικά στοιχεία για την βιοποικιλότητα της αβύσσου. Οι δοκιμές εξόρυξης σε ένα από τα λιγότερο εξερευνημένα οικοσυστήματα του πλανήτη αποκάλυψε την παρουσία εκατοντάδων άγνωστων θαλάσσιων ειδών αλλά και μείωση της βιοποικιλότητας σε περιοχές που υπάρχει εξορυκτική δραστηριότητα.Η παγκόσμια ζήτηση για κρίσιμα μέταλλα αυξάνεται ραγδαία, ωθώντας πολλές χώρες να εξετάσουν το ενδεχόμενο εξόρυξης αυτών των πολύτιμων πόρων από τον πυθμένα των ωκεανών. Μια νέα διεθνής μελέτη αποκαλύπτει μεγάλο αριθμό άγνωστων ειδών σε βάθη 4,000 μέτρων υποδηλώνοντας ταυτόχρονα ότι η εξόρυξη του βυθού μπορεί να προκαλεί μεν περιβαλλοντική ζημιά αλλά μικρότερη από ό,τι φοβόμασταν μέχρι σήμερα. Παρ’ όλα αυτά, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η ποικιλία των ειδών μειώθηκε κατά περίπου ένα τρίτο στις περιοχές που επηρεάστηκαν άμεσα από τον εξοπλισμό εξόρυξης.Στο πλαίσιο μιας μεγάλης διεθνούς συνεργασίας θαλάσσιοι βιολόγοι από πολλές χώρες επιχείρησαν να καταγράψουν τη ζωή σε μία από τις πιο απομακρυσμένες και λιγότερο μελετημένες περιοχές της Γης τον βαθύ ωκεάνιο πυθμένα του Ειρηνικού. Η έρευνα που δημοσιεύθηκε στην επιθεώρηση «Nature Ecology and Evolution» συνδέθηκε στενά με το αυξανόμενο εμπορικό και γεωπολιτικό ενδιαφέρον για τους πόρους των βαθιών θαλασσών το οποίο κατέστησε δυνατή μια τόσο εκτεταμένη μελέτη.«Τα κρίσιμα μέταλλα είναι απαραίτητα για την πράσινη μετάβασή μας και βρίσκονται σε έλλειψη. Πολλά από αυτά υπάρχουν σε μεγάλες ποσότητες στον βαθύ θαλάσσιο πυθμένα αλλά μέχρι τώρα κανείς δεν είχε δείξει πώς μπορούν να εξαχθούν ή ποιος θα ήταν ο περιβαλλοντικός αντίκτυπος», λέει ο θαλάσσιος βιολόγος Τόμας Ντάλγκρεν, ο οποίος μαζί με την Ελένα Βίκλουντ από το Πανεπιστήμιο του Γκέτεμποργκ συμμετείχαν στο ερευνητικό έργο. Εκατόν εξήντα ημέρες στη θάλασσα Η μελέτη ακολούθησε τις κατευθυντήριες οδηγίες της Διεθνούς Αρχής Θαλάσσιου Βυθού για βασικές μελέτες και εκτιμήσεις περιβαλλοντικών επιπτώσεων.Σε διάστημα πέντε ετών, η ερευνητική ομάδα κατέγραψε οικοσυστήματα του βαθιού ωκεανού και αξιολόγησε τις επιπτώσεις της εξορυκτικής δραστηριότητας στη Ζώνη Clarion Clipperton, μια τεράστια περιοχή του Ειρηνικού Ωκεανού ανάμεσα στο Μεξικό και τη Χαβάη. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι ο συνολικός αριθμός των θαλάσσιων ειδών μειώθηκε κατά 37 τοις εκατό στις περιοχές εξόρυξης ενώ η ποικιλία των ειδών μειώθηκε κατά 32 τοις εκατό στα ίχνη που άφησαν τα μηχανήματα εξόρυξης.«Η έρευνα απαιτούσε 160 ημέρες στη θάλασσα και πέντε χρόνια δουλειάς. Η μελέτη μας θα είναι σημαντική για τη Διεθνή Αρχή Θαλάσσιου Βυθού η οποία ρυθμίζει την εξόρυξη ορυκτών στα διεθνή ύδατα», λέει ο Ντάλγκρεν. Η έρευνα Ο εξεταζόμενος θαλάσσιος πυθμένας βρίσκεται 4,000 μέτρα κάτω από την επιφάνεια του νερο όπου δεν φτάνει το ηλιακό φως. Πρόκειται για ένα εξαιρετικά φτωχό σε θρεπτικά συστατικά περιβάλλον στο οποίο το στρώμα των ιζημάτων αυξάνεται μόλις κατά ένα χιλιοστό του χιλιοστού τον χρόνο. Ένα δείγμα πυθμένα από, για παράδειγμα, τη Βόρεια Θάλασσα μπορεί να περιέχει 20,000 είδη. Ένα αντίστοιχο δείγμα από τον βαθύ ωκεάνιο πυθμένα περιέχει τον ίδιο αριθμό ειδών αλλά μόνο 200 άτομα.Οι ερευνητές συνέλεξαν 4,350 θαλάσσιους οργανισμούς μεγαλύτερους από 0,3 χιλιοστά που ζουν μέσα ή πάνω στον πυθμένα. Αναγνωρίστηκαν 788 είδη. Τα ζώα που βρέθηκαν ήταν κυρίως θαλάσσια σκουλήκια, καρκινοειδή και μαλάκια όπως σαλιγκάρια και μύδια. Επιπλέον ανακαλύφθηκε και ένα νέο είδος μοναχικού κοραλλιού το οποίο περιγράφεται σε ξεχωριστή μελέτη. Άγνωστη η κατανομή των ειδών «Εργάζομαι στη Ζώνη Clarion Clipperton εδώ και πάνω από 13 χρόνια και αυτή είναι μακράν η μεγαλύτερη μελέτη που έχει πραγματοποιηθεί. Στο Γκέτεμποργκ ηγηθήκαμε της αναγνώρισης των θαλάσσιων σκουληκιών. Καθώς τα περισσότερα είδη δεν είχαν περιγραφεί προηγουμένως, τα μοριακά δεδομένα DNA ήταν καθοριστικής σημασίας για τη μελέτη της βιοποικιλότητας και της οικολογίας του πυθμένα» λέει ο Ντάλγκρεν.Κατά τη διάρκεια της καταγραφής οι ερευνητές παρατήρησαν ότι οι κοινότητες του πυθμένα αλλάζουν με φυσικό τρόπο καθώς περνά ο χρόνος πιθανότατα λόγω μεταβολών στην ποσότητα τροφής που φτάνει εκεί. Το πόσο εκτεταμένη είναι η εξάπλωση των διαφορετικών ειδών στον βαθύ ωκεάνιο πυθμένα του Ειρηνικού παραμένει άγνωστο.«Είναι πλέον σημαντικό να προσπαθήσουμε να προβλέψουμε τον κίνδυνο απώλειας βιοποικιλότητας ως αποτέλεσμα της εξόρυξης. Αυτό απαιτεί τη μελέτη της βιοποικιλότητας στο 30 τοις εκατό της Ζώνης Clarion Clipperton που έχει προστατευθεί. Προς το παρόν, δεν έχουμε σχεδόν καμία ιδέα για το τι ζει εκεί», λέει ο Έιντριαν Γκλόβερ, κύριος συγγραφέας της μελέτης από το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας του Λονδίνου. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2050354/ekatontades-agnosta-eidi-anakalyfthikan-ston-pythmena-toy-eirinikoy-okeanoy/ Στο χάρτη σημειώνεται η περιοχή που έγινε η έρευνα και ανακάλυψη των νέων ειδών. Στη φωτογραφία εικονίζεται ένα άγνωστο είδος θαλάσσιας αράχνης που ανακάλυψαν οι ερευνητές. πηγή φωτό. (Νatural History Museum, London & Göteborgs university) Στη φωτογραφία εικονίζεται ένα άγνωστο θαλάσσιο σκουλήκι που εντοπίστηκε την έρευνα. πηγή φωτό. (Natural History Museum, London & Göteborgs university) Το άγνωστο είδος κοραλλιού που ζει μοναχικά στον πυθμένα. πηγή φωτό. (Natural History Museum, London & Göteborgs university)

Η NASA επιτρέπει στους φίλους του Διαστήματος να «περπατήσουν» πάνω στον Άρη (βίντεο) Εντυπωσιακό βίντεο προοπτικής πρώτου προσώπου από το ρόβερ που εξερευνά τον Κόκκινο Πλανήτη. Το προηγμένο ρομπότ της αποστολής Perseverance της NASA εξερευνά την επιφάνεια του Άρη από τη στιγμή που προσεδαφίστηκε εκεί με εντυπωσιακό τρόπο πριν από σχεδόν πέντε χρόνια. Η αμερικανική διαστημική υπηρεσία έδωσε στη δημοσιότητα ένα βίντεο με εικόνες που καταγράφει το ρόβερ καθώς κινείται οι οποίες προβάλλονται με τέτοιο τρόπο ώστε να δημιουργείται στον θεατή η αίσθηση ότι είναι εκείνος που κάνει… βόλτα στον Κόκκινο Πλανήτη.Το ρόβερ της NASA, το οποίο έχει περίπου το μέγεθος ενός μικρού αυτοκινήτου έχει διανύσει σχεδόν 40 χιλιόμετρα στον τεράστιο κρατήρα Τζέζερο στον οποίο προσεδαφίστηκε ενώ ταυτόχρονα πραγματοποιεί επιστημονική έρευνα και συλλέγει δείγματα εδάφους για μελλοντική επιστροφή στη Γη. Ο κρατήρας έχει διαπιστωθεί ότι ήταν κάποτε μια λίμνη που τροφοδοτούνταν με νερό ποταμών που έπεφταν σε αυτόν και άρα θα μπορούσε δυνητικά να έχουν δημιουργηθεί κάποιες μορφές ζωής τα ίχνη των οποίων αναζητά το ρόβερ.Το Εργαστήριο Αεριώθησης της NASA (JPL), το οποίο επιβλέπει τις αποστολές της υπηρεσίας στον Άρη, μοιράστηκε πλάνα που καταγράφηκαν από τις δύο κάμερες πλοήγησης του Perseverance, καθώς ολοκλήρωσε μια διαδρομή μήκους 411,7 μέτρων, σε 4 ώρες και 24 λεπτά στις 19 Ιουνίου 2025. Πρόκειται για νέο ρεκόρ απόστασης που καλύφθηκε μέσα σε ένα μόνο sol, δηλαδή μια αρειανή ηλιακή ημέρα που διαρκεί περίπου 24 ώρες και 39 λεπτά.Το βίντεο δημιουργήθηκε ενώνοντας 300 ζεύγη εικόνων από τις κάμερες πλοήγησης του ρόβερ. Για το πρώτο τρίτο της διαδρομής, ένα ζεύγος εικόνων καταγραφόταν κάθε 5 μέτρα ενώ στη συνέχεια ένα κάθε 1 μέτρο. Εικονικά καρέ προστέθηκαν περίπου κάθε 0,1 μέτρα. Καθώς το ρόβερ έχει μέγιστη ταχύτητα λίγο μικρότερη από 0,1 μίλια την ώρα το τελικό βίντεο έχει επιταχυνθεί ώστε να δίνει την αίσθηση ενός drone που πετά χαμηλά πάνω από το έδαφος.Τα ίχνη των τροχών που φαίνονται στο βίντεο προέρχονται από δύο προηγούμενες νότιες διαδρομές του Perseverance που πραγματοποιήθηκαν τον Μάιο του 2025. Η διαδρομή των 411,7 μέτρων ξεπερνά το προηγούμενο ρεκόρ διαδρομής ενός sol, που ήταν 219 μέτρα και είχε σημειωθεί από το ρόβερ Opportunity της NASA το 2005.Το υλικό αποτελεί απόδειξη της συνεχιζόμενης ικανότητας του ρόβερ να αντεπεξέρχεται στις σκληρές συνθήκες του Άρη, οι οποίες περιλαμβάνουν ανώμαλο έδαφος και εξαιρετικά χαμηλές θερμοκρασίες. Ενδιαφέρον έχει το γεγονός ότι το JPL συνεχίζει να δοκιμάζει στη Γη τα διάφορα εξαρτήματα του ρόβερ, ώστε να επιβεβαιώσει τη μακροζωία τους και να κατανοήσει καλύτερα πόσο καιρό είναι πιθανό να αντέξουν. Οι επιστήμονες που ασχολούνται με το ρόβερ δηλώνουν βέβαιοι ότι το Perseverance θα μπορεί να συνεχίσει την πορεία του τουλάχιστον έως το 2031 εφόσον φυσικά δεν υπάρξει κάποιο σοβαρό απρόοπτο.«Αυτές οι δοκιμές δείχνουν ότι το ρόβερ βρίσκεται σε εξαιρετική κατάσταση», δήλωσε στην ιστοσελίδα της NASA ο Στιβ Λι, αναπληρωτής διευθυντής της αποστολής Perseverance. «Όλα τα συστήματα είναι πλήρως ικανά να υποστηρίξουν μια αποστολή πολύ μεγάλης διάρκειας για την εκτενή εξερεύνηση αυτής της συναρπαστικής περιοχής του Άρη» Το ρόβερ της αποστολής Perseverance. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2049797/i-nasa-epitrepei-stoys-filoys-toy-diastimatos-na-perpatisoyn-pano-ston-ari-vinteo/

Εντοπίστηκε η πρώτη «σούπερ τέλεια έκρηξη» του Σύμπαντος (βίντεο) Πρόκειται για το φαινόμενο της σουπερκιλονόβα που προσπαθούν να κατανοήσουν οι επιστήμονες. Η σύγκρουση δύο άστρων νετρονίων παράγει μια έκρηξη με μορφή τέλειας σφαίρας που ονομάζεται κιλονόβα και οι επιστήμονες χαρακτηρίζουν ως την «τέλεια έκρηξη». Αστρονόμοι αναφέρουν ότι εντόπισαν για πρώτη φορά μια «σούπερ τέλεια εκρηξη» μια σουπερκιλονόβα.Η ανακάλυψη που δημοσιεύεται στην επιθεώρηση «The Astrophysical Journal Letters» έγινε με τη μορφή ενός σήματος βαρυτικών κυμάτων που ανιχνεύθηκε στις 18 Αυγούστου 2025. Το φαινόμενο κιλονόβα δημιουργεί το μοναδικό περιβάλλον στο γνωστό Σύμπαν αρκετά βίαιο ώστε να σχηματίζονται στοιχεία βαρύτερα από τον σίδηρο, όπως ο χρυσός και το ασήμι.Μια σουπερκιλονόβα διαφέρει επειδή ξεκινά με μια έκρηξη σουπερνόβα που σηματοδοτεί τον θάνατο ενός άστρου και τη γέννηση δύο αστέρων νετρονίων και όχι ενός. Αυτά τα ακραία νεκρά άστρα στη συνέχεια περιστρέφονται το ένα γύρω από το άλλο και συγχωνεύονται δημιουργώντας μια κραυγή βαρυτικών κυμάτων και μια έκρηξη ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας.Μέχρι σήμερα, οι αστρονόμοι έχουν ανιχνεύσει με βεβαιότητα μόνο μία κιλονόβα όταν το 2017 το Παρατηρητήριο Βαρυτικών Κυμάτων με Συμβολόμετρο Λέιζερ και ο ευρωπαϊκός του εταίρος Virgo κατέγραψαν το σήμα βαρυτικών κυμάτων που είναι γνωστό ως GW170817. Το γεγονός αυτό παρατηρήθηκε στη συνέχεια και μέσω ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας από πλήθος διαστημικών και επίγειων τηλεσκοπίων όργανα της λεγόμενης παραδοσιακής αστρονομίας.Γι’ αυτό και οι επιστήμονες ενθουσιάστηκαν όταν τα LIGO και Virgo «άκουσαν» ένα σήμα με την ονομασία AT2025ulz, το οποίο φαινόταν να αποτελεί τη δεύτερη ανίχνευση συγχώνευσης αστέρων νετρονίων. Ωστόσο, η κατάσταση σύντομα αποδείχθηκε πιο περίπλοκη. Μετά την ανίχνευση, στάλθηκε ειδοποίηση σε αστρονόμους σε όλο τον κόσμο, με το Zwicky Transient Facility, μια κάμερα έρευνας στο Αστεροσκοπείο Palomar στην Καλιφόρνια να εντοπίζει πρώτο ένα ταχέως εξασθενίζον ερυθρό αντικείμενο σε απόσταση 1,3 δισεκατομμυρίων ετών φωτός. Η θέση αυτή ήταν περίπου η ίδια με την πηγή των βαρυτικών κυμάτων.«Στην αρχή, για περίπου τρεις ημέρες, η έκρηξη έμοιαζε ακριβώς όπως η πρώτη κιλονόβα του 2017», δήλωσε σε ανακοίνωσή της η επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης Μάνσι Κάσλιγουαλ, καθηγήτρια αστρονομίας στο Ινστιτούτο Τεχνολογίας της Καλιφόρνια. «Όλοι προσπαθούσαν με ένταση να την παρατηρήσουν και να την αναλύσουν, αλλά στη συνέχεια άρχισε να μοιάζει περισσότερο με σουπερνόβα και κάποιοι αστρονόμοι έχασαν το ενδιαφέρον τους. Όχι εμείς».Η Κάσλιγουαλ και οι συνεργάτες της άρχισαν να συνειδητοποιούν ότι αυτό το γεγονός φαινόταν να είναι μια κιλονόβα που προέρχεται από μια έκρηξη σουπερνόβα, η οποία εμποδίζει τη θέα των αστρονόμων. Αυτό θα καθιστούσε το AT2025ulz αποτέλεσμα μιας υπερκιλονόβας, ενός είδους ισχυρού κοσμικού φαινομένου που είχε θεωρηθεί θεωρητικά εδώ και καιρό, αλλά δεν είχε ανιχνευθεί ποτέ μέχρι σήμερα. Τα μήκη κύματος Μετά την ανίχνευση βαρυτικών κυμάτων από αυτό το γεγονός, περαιτέρω έρευνα από αρκετά άλλα τηλεσκόπια, συμπεριλαμβανομένου του Αστεροσκοπείου W. M. Keck στη Χαβάη και του τηλεσκοπίου Fraunhofer στη Γερμανία, αποκάλυψε ότι η έκρηξη φωτός που συνδέεται με το AT2025ulz εξασθένησε γρήγορα, αφήνοντας πίσω της μια λάμψη σε ερυθρά μήκη κύματος.Αυτό ακολουθούσε ακριβώς το ίδιο μοτίβο με το ηλεκτρομαγνητικό σήμα που σχετιζόταν με το GW170817 το 2017. Αυτή η ερυθρή λάμψη είναι αποτέλεσμα βαρέων στοιχείων όπως ο χρυσός γύρω από την κιλονόβα, τα οποία μπλοκάρουν το μπλε φως μικρού μήκους κύματος αλλά επιτρέπουν τη διέλευση του ερυθρού φωτός μεγαλύτερου μήκους κύματος. Μέχρι εδώ όλα δείχνουν κιλονόβα.Ωστόσο ημέρες μετά την έκρηξη το AT2025ulz άρχισε να γίνεται φωτεινότερο και να αποκτά μπλε χρώμα, με ενδείξεις εκπομπών υδρογόνου να εμφανίζονται. Αυτά είναι χαρακτηριστικά μιας αστρικής έκρηξης σουπερνόβα και όχι κιλονόβα. Το πρόβλημα είναι ότι ενώ μια έκρηξη σουπερνόβα παράγει βαρυτικά κύματα, σε αντίθεση με μια κιλονόβα, ένα σουπερνόβα σε απόσταση 1,3 δισεκατομμυρίων ετών φωτός δεν θα έπρεπε να μπορεί να παράγει βαρυτικά κύματα αρκετά ισχυρά ώστε να ανιχνευθούν από το LIGO.Ενώ αρκετοί αστρονόμοι ήταν έτοιμοι να καταλήξουν στο συμπέρασμα ότι το AT2025ulz ήταν μια συνηθισμένη έκρηξη σουπερνόβα η Κάσλιγουαλ και η ομάδα της είχαν εντοπίσει ενδείξεις που έδειχναν ότι επρόκειτο για ένα εξαιρετικά ιδιαίτερο γεγονός. Συγκεκριμένα το σήμα των βαρυτικών κυμάτων έδειχνε ότι ένας από τους αστέρες νετρονίων που συμμετείχαν στη συγχώνευση είχε μάζα μικρότερη από αυτή του Ήλιου.Οι αστέρες νετρονίων έχουν συνήθως μάζα μεταξύ 1,2 και δύο φορές τη μάζα του Ήλιου. Αυτό οδήγησε την ομάδα στο συμπέρασμα ότι ένας ή δύο μικροί αστέρες νετρονίων μπορεί να συγχωνεύθηκαν για να παραχθεί μια κιλονόβα. Δεν είναι όλοι οι αστέρες νετρονίων ίδιοι Όταν άστρα με μάζα περίπου δέκα φορές μεγαλύτερη από του Ήλιου εξαντλούν τα καύσιμά τους για πυρηνική σύντηξη οι πυρήνες τους καταρρέουν υπό το ίδιο τους το βάρος στέλνοντας κρουστικά κύματα προς τα έξω που προκαλούν μια έκρηξη σουπερνόβα και εκτοξεύουν τα εξωτερικά στρώματα του άστρου.Το αποτέλεσμα είναι ένας αστρικός πυρήνας με μάζα μεταξύ 1,2 και 2 φορές τη μάζα του Ήλιου συμπιεσμένος σε διάμετρο περίπου 20 χιλιομέτρων γεμάτος με την πυκνότερη ύλη στο γνωστό Σύμπαν. Ωστόσο οι επιστήμονες έχουν θεωρητικοποιήσει δύο τρόπους με τους οποίους θα μπορούσαν να δημιουργηθούν αστέρες νετρονίων με μάζα μικρότερη από 1,2 ηλιακές μάζες.Το πρώτο σενάριο δημιουργίας υπομαζικών αστέρων νετρονίων υποστηρίζει ότι, αν ένα άστρο που περιστρέφεται πολύ γρήγορα υποστεί έκρηξη σουπερνόβα μπορεί να διασπαστεί σε δύο αστέρες νετρονίων με μάζα μικρότερη από του Ήλιου, μια διαδικασία που ονομάζεται σχάση. Στο δεύτερο σενάριο ένα ταχέως περιστρεφόμενο άστρο υφίσταται έκρηξη σουπερνόβα αλλά ο αστέρας νετρονίων που προκύπτει περιβάλλεται από έναν δίσκο ύλης ο οποίος στη συνέχεια συγκεντρώνεται και σχηματίζει έναν δεύτερο αστέρα νετρονίων με τρόπο παρόμοιο με το σχηματισμό πλανητών γύρω από νεαρά άστρα.Και στις δύο περιπτώσεις, αυτοί οι αστέρες νετρονίων εκπέμπουν βαρυτικά κύματα καθώς περιστρέφονται ο ένας γύρω από τον άλλον, μεταφέροντας στροφορμή μακριά από το σύστημα. Αυτό τους αναγκάζει να σπειροειδώς πλησιάσουν, να συγκρουστούν και να συγχωνευθούν, παράγοντας βαριά στοιχεία. Αυτό θα είχε ως αποτέλεσμα την ερυθρή λάμψη που παρατήρησαν τα τηλεσκόπια που παρακολουθούσαν το AT2025ulz. Ωστόσο, η θέα της κιλονόβας τελικά καλύφθηκε από το διαστελλόμενο κέλυφος θραυσμάτων που εκτοξεύθηκε από τη σουπερνόβα κατά τη δημιουργία των δίδυμων αστέρων νετρονίων.«Ο μόνος τρόπος που έχουν σκεφτεί οι θεωρητικοί για να γεννηθούν αστέρες νετρονίων με μάζα μικρότερη από του Ήλιου είναι κατά την κατάρρευση ενός άστρου που περιστρέφεται πολύ γρήγορα», δήλωσε το μέλος της ομάδας Μπράιαν Μέτσγκερ από το Πανεπιστήμιο Κολούμπια στην ίδια ανακοίνωση. «Αν αυτά τα “απαγορευμένα” άστρα σχηματίσουν ζεύγος και συγχωνευθούν εκπέμποντας βαρυτικά κύματα, είναι πιθανό ένα τέτοιο γεγονός να συνοδεύεται από μια σουπερνόβα αντί να εμφανίζεται ως μια γυμνή κιλονόβα».Δυστυχώς, προς το παρόν δεν υπάρχουν αρκετά δεδομένα για να επιβεβαιωθεί ότι πρόκειται για υπερκιλονόβα. Ο μόνος τρόπος για να συμβεί αυτό είναι να συγκεντρωθούν περισσότερες πληροφορίες.«Μελλοντικά γεγονότα κιλονόβας μπορεί να μη μοιάζουν με το GW170817 και να συγχέονται με σουπερνόβα», δήλωσε η Κάσλιγουαλ. «Μπορούμε να αναζητήσουμε νέες δυνατότητες σε δεδομένα όπως αυτά από το ZTF, καθώς και από το Παρατηρητήριο Vera Rubin και επερχόμενα προγράμματα όπως το Διαστημικό Τηλεσκόπιο Nancy Roman της NASA, το UVEX της NASA, το Deep Synoptic Array 2000 του Caltech και το Cryoscope του Caltech στην Ανταρκτική. Δεν γνωρίζουμε με βεβαιότητα ότι βρήκαμε μια υπερκιλονόβα, αλλά το γεγονός αυτό είναι παρ’ όλα αυτά αποκαλυπτικό». Καλλιτεχνική απεικόνιση μιας έκρηξης σουπερκιλονόβα. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2049616/entopistike-i-proti-soyper-teleia-ekrixi-toy-sympantos-vinteo/

Το Hubble καταγράφει για πρώτη φορά συγκρούσεις αστεροειδών γύρω από κοντινό άστρο (βίντεο) Φωτίζονται άγνωστες διεργασίες σχηματισμού και εξέλιξης πλανητων. Αστρονόμοι που χρησιμοποιούν το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble καταγράφουν για πρώτη φορά εικόνες καταστροφικών συγκρούσεων αστεροειδών σε άλλο πλανητικό σύστημα, μια μοναδική ανακάλυψη για τον τρόπο σχηματισμού και εξέλιξης των πλανητών. Τα νέα δεδομένα προέρχονται από παρατηρήσεις του κοντινού άστρου Fomalhaut, το οποίο βρίσκεται 25 έτη φωτός από τη Γη.Ο Fomalhaut είναι ένας από τους λαμπρότερους αστέρες του νυχτερινού ουρανού. Βρίσκεται στον αστερισμό Piscis Austrinus, γνωστό και ως Νότιο Ιχθύ, είναι μεγαλύτερος και φωτεινότερος από τον Ήλιο και έχει προσελκύσει εδώ και χρόνια το ενδιαφέρον των επιστημόνων, λόγω των φωτεινών δακτυλίων σκόνης που τον περιβάλλουν. Το 2008 είχε αναφερθεί η πιθανή ανίχνευση ενός εξωπλανήτη που ονομάστηκε «Fomalhaut b» ο οποίος πλέον φαίνεται ότι είναι νέφος σκόνης προερχόμενο από σύγκρουση πλανητοειδών και προσομοιάζει με πλανήτη που σήμερα ονομάζεται Fomalhaut cs1 (circumstellar source 1 δηλαδή περιαστρική πηγή 1).Οι νέες εικόνες του Hubble αποκάλυψαν ένα δεύτερο φωτεινό σημείο στην ίδια περιοχή, το Fomalhaut cs2, το οποίο επίσης ερμηνεύεται ως νέφος θραυσμάτων από σύγκρουση δύο μεγάλων σωμάτων.«Αυτή είναι σίγουρα η πρώτη φορά που βλέπω ένα σημείο φωτός να εμφανίζεται από το πουθενά σε ένα εξωπλανητικό σύστημα. Απουσιάζει από όλες τις προηγούμενες εικόνες του Hubble πράγμα που σημαίνει ότι μόλις γίναμε μάρτυρες μιας βίαιης σύγκρουσης μεταξύ δύο τεράστιων αντικειμένων και ενός τεράστιου νέφους θραυσμάτων διαφορετικού από οτιδήποτε υπάρχει σήμερα στο δικό μας ηλιακό σύστημα. Καταπληκτικό!» δήλωσε ο επικεφαλής ερευνητής ελληνοαμερικανός καθηγητής στο Τμήμα Αστρονομίας του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνια στο Μπέρκλι και συνεργαζόμενος ερευνητής στο Ινστιτούτο Αστροφυσικής του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ) Παύλος Κάλας.Το γεγονός ότι δύο τόσο σπάνια φαινόμενα ανιχνεύτηκαν στον ίδιο χώρο και σε διάστημα μόλις δύο δεκαετιών, αποτελεί σημαντικό επιστημονικό μυστήριο. Αν οι συγκρούσεις μεταξύ αστεροειδών και πλανητοσωματιδίων ήταν τυχαίες, τα cs1 και cs2 θα έπρεπε να εμφανίζονται σε άσχετες μεταξύ τους θέσεις. Ωστόσο, βρίσκονται εντυπωσιακά κοντά το ένα στο άλλο, κατά μήκος του εσωτερικού τμήματος του εξωτερικού δίσκου θραυσμάτων του Fomalhaut. «Παλαιότερη θεωρία υποστήριζε ότι θα έπρεπε να συμβαίνει μία σύγκρουση κάθε 100.000 χρόνια ή και περισσότερο. Εδώ, μέσα σε 20 χρόνια, έχουμε δει δύο» εξηγεί ο Κάλας.Οι παρατηρήσεις επιτρέπουν στους ερευνητές να εκτιμήσουν το μέγεθος των σωμάτων που συγκρούστηκαν, καθώς και πόσα παρόμοια σώματα περιφέρονται στο σύστημα. “Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις μας, τα πλανητοειδή που καταστράφηκαν για να δημιουργηθούν τα cs1 και cs2 είχαν μέγεθος μόλις 30 χιλιόμετρα, οπότε συμπεραίνουμε ότι υπάρχουν 300 εκατομμύρια τέτοια αντικείμενα που περιφέρονται στο σύστημα του Fomalhaut,” αναφέρει ο καθηγητής Μάρκ Γουάιατ από το Πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ.Η παροδική φύση των Fomalhaut cs1 και cs2 δημιουργεί προκλήσεις για μελλοντικές διαστημικές αποστολές που στοχεύουν στην άμεση απεικόνιση εξωπλανητών, καθώς τέτοια τηλεσκόπια μπορεί να συγχέουν νέφη σκόνης όπως τα cs1 και cs2 με πραγματικούς πλανήτες.«Το Fomalhaut cs2 μοιάζει ακριβώς με έναν εξωηλιακό πλανήτη που αντανακλά το φως του άστρου του. Αυτό που μάθαμε μελετώντας το cs1 είναι ότι ένα μεγάλο νέφος σκόνης μπορεί να μοιάζει με πλανήτη για πολλά χρόνια. Αυτό αποτελεί μια προειδοποίηση για μελλοντικές αποστολές που στοχεύουν στην ανίχνευση εξωηλιακών πλανητών μέσω ανακλώμενου φωτός» αναφέρει ο Κάλας.Οι αστρονόμοι έχουν εξασφαλίσει επιπλέον χρόνο παρατήρησης με το Hubble για την παρακολούθηση της εξέλιξης του cs2 τα επόμενα τρία χρόνια, ενώ παρατηρήσεις θα πραγματοποιηθούν και με το Διαστημικό Τηλεσκόπιο James Webb, ώστε να μελετηθεί η σύσταση και το μέγεθος των κόκκων σκόνης. Θα είναι εφικτή και η διερεύνηση πιθανής ύπαρξης παγωμένου νερού στο εν λόγω νέφος. https://www.naftemporiki.gr/techscience/2049382/to-hubble-katagrafei-gia-proti-fora-sygkroyseis-asteroeidon-gyro-apo-kontino-astro-vinteo/ Αυτή η σύνθετη εικόνα από το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble δείχνει τον δακτύλιο θραυσμάτων και τα νέφη σκόνης cs1 και cs2 γύρω από τον αστέρα Fomalhaut. Για λόγους σύγκρισης, το νέφος σκόνης cs1, που απεικονίστηκε το 2012, παρουσιάζεται μαζί με το νέφος σκόνης cs2, που απεικονίστηκε το 2023. Οι διακεκομμένοι κύκλοι υποδεικνύουν τη θέση αυτών των νεφών. Όταν το νέφος σκόνης cs2 εμφανίστηκε ξαφνικά, οι αστρονόμοι συνειδητοποίησαν ότι είχαν γίνει μάρτυρες μιας βίαιης σύγκρουσης δύο ογκωδών αντικειμένων. Το cs1, που παλαιότερα θεωρούνταν πλανήτης, ταξινομείται πλέον ως ένα παρόμοιο νέφος θραυσμάτων. Σε αυτή την εικόνα, το ίδιο το Fomalhaut έχει καλυφθεί ώστε να δοθεί έμφαση στα αντικείμενα που φαίνονται πιο αμυδρά. Η θέση του σημειώνεται με το λευκό αστέρι. Αυτή η καλλιτεχνική απεικόνιση δείχνει τη σειρά των γεγονότων που οδήγησαν στη δημιουργία του νέφους σκόνης cs2 γύρω από τον αστέρα Fomalhaut. Στο Πλαίσιο 1, ο Fomalhaut εμφανίζεται στην επάνω αριστερή γωνία. Δύο λευκές κουκκίδες, που βρίσκονται στην κάτω δεξιά γωνία, αντιπροσωπεύουν τα δύο ογκώδη αντικείμενα σε τροχιά γύρω από τον Fomalhaut. Στο Πλαίσιο 2, τα αντικείμενα πλησιάζουν το ένα το άλλο. Το Πλαίσιο 3 δείχνει τη βίαιη σύγκρουση αυτών των δύο αντικειμένων. Στο Πλαίσιο 4, το προκύπτον νέφος σκόνης cs2 γίνεται ορατό και το φως του άστρου σπρώχνει τους κόκκους σκόνης μακριά του.