Jump to content

Δροσος Γεωργιος

Μέλη
  • Αναρτήσεις

    16678
  • Εντάχθηκε

  • Τελευταία επίσκεψη

  • Ημέρες που κέρδισε

    21

Όλα αναρτήθηκαν από Δροσος Γεωργιος

  1. Προερχόμαστε κατά το ήμισυ από άλλους Γαλαξίες. Σχεδόν τα μισά δομικά συστατικά του ηλιακού μας συστήματος προέρχονται από άλλους γαλαξίες, σύμφωνα με επιστημονική έρευνα που δημοσιεύτηκε στο Monthly Notices of the Royal Astronomical Society. «Τα μισά από τα άτομα που συνθέτουν τους πλανήτες, τον Ήλιο και φυσικά όλους τους ανθρώπους, δεν σχηματίστηκαν στο δικό μας γαλαξία, αλλά σε άλλους γαλαξίες, έτη φωτός μακριά», εξηγεί ο Κλοντ-Αντρέ Φοσέρ-Γκιγκέρ του Weinberg College of Arts and Sciences. Αρχικά, από τα 94 χημικά στοιχεία που απαντώνται στη φύση (τα υπόλοιπα 24 συνθέτονται in vitro), μόνο το υδρογόνο υπήρχε σε πληθώρα στο Σύμπαν. Τα υπόλοιπα 93 σχηματίστηκαν σε βάθος δισεκατομμυρίων ετών, στους πυρήνες των άστρων, με τη βοήθεια της πυρηνικής σύντηξης. Στη συνέχεια, οι εκρήξεις των μεγαλύτερων άστρων [suprenova] εμπλούτισαν τον διαστρικό χώρο με βαρύτερα στοιχεία όπως ο άνθρακας, ο σίδηρος και το νάτριο, από τα οποία αποτελείται το σχετικά «νέο» ηλιακό μας σύστημα, ηλικίας μόλις 5 δισεκατομμυρίων ετών και όλα όσα το αποτελούν. Όπως έδειξαν οι επιστήμονες, οι εκρήξεις των supernova είναι τόσο ισχυρές, που μπορούν να «σπρώξουν» τα βαρύτερα αυτά άτομα, από τον έναν Γαλαξία στον άλλο. «Ένα πολύ μεγάλο μέρος της πρώτης ύλης του Γαλαξία μας, είναι πιθανό να έφτασε ως εδώ από γειτονικούς γαλαξίες, πάνω σε ισχυρούς αστρικούς ανέμους (…) θα μπορούσαμε να θεωρήσουμε τους εαυτούς μας διαγαλαξιακούς μετανάστες», σημειώνει ο αστροφυσικός Ντάνιελ Αλκάζαρ, του πανεπιστημίου Northwestern, στο Ιλινόι. Η νέα διεθνής έρευνα υποδεικνύει πως η διασπορά των στοιχείων γίνεται σε πολύ μεγαλύτερη ακτίνα από ότι αρχικά πιστευόταν. Τα αποτελέσματα της έρευνας βέβαια, αφορούν στο «ελάχιστο» 4,9% της συνολικής ύλης του Σύμπαντος, μιας και το υπόλοιπο 95,1% αποτελείται από την περίφημη σκοτεινή ύλη και τη σκοτεινή ενέργεια, για τις οποίες δεν γνωρίζουμε σχεδόν τίποτα. Η ανακάλυψη της σκοτεινής ύλης και ενέργειας έγινε το 1933 από τον Ελβετό αστρονόμο Φριτς Ζουίκι, που υπολογίζοντας «βαρυτικά» τη μάζα ενός γαλαξιακού σμήνους στον αστερισμό της Κόμης της Βερενίκης,διαπίστωσε πως ήταν 400 φορές μεγαλύτερη, από την εκτιμώμενη μάζα βάσει της λαμπρότητας των γαλαξιών. http://physicsgg.me/2017/07/28/%cf%80%cf%81%ce%bf%ce%b5%cf%81%cf%87%cf%8c%ce%bc%ce%b1%cf%83%cf%84%ce%b5-%ce%ba%ce%b1%cf%84%ce%ac-%cf%84%ce%bf-%ce%ae%ce%bc%ce%b9%cf%83%cf%85-%ce%b1%cf%80%cf%8c-%ce%ac%ce%bb%ce%bb%ce%bf%ce%bd-%ce%b3/
  2. Σχετικά με το νέο και γοητευτικότερο σωματίδιο. Τον περασμένο μήνα στον Μεγάλο Επιταχυντή Αδρονίων (LHC) στο CERN, αναφέρθηκε η ανακάλυψη ενός νέου σωματιδίου. Η περίπτωση το νέο αυτό σωματίδιο να είναι μια στατιστική απόκλιση αποκλείστηκε καθώς συγκεντρώνονταν όλο και περισσότερα δεδομένα. Το νέο σωματίδιο που αποκαλείται Ξ++ περιέχει δυο γοητευτικά κουάρκ και ένα άνω κουάρκ, έχει μάζα περίπου 3621 MeV και είναι η πρώτη φορά που ανιχνεύεται ξεκάθαρα ένα τέτοιο σωματίδιο. Γιατί όμως δεν υπάρχει (προς το παρόν) περισσότερος ενθουσιασμός γι αυτό το σωματίδιο; Η βασικότερη αιτία είναι ότι το νέο σωματίδιο δεν είναι αυτό που ένας φυσικός υψηλών ενεργειών θα ονόμαζε «θεμελιώδες». Το σωματίδιο συνίσταται από κουάρκ, γεγονός που το κατατάσσει στην κατηγορία των αδρονίων. Τα πιο συνηθισμένα αδρόνια είναι ο πρωτόνιο και το νετρόνιο. Υπάρχουν πάρα πολλά αδρόνια – αποτελούμενα από κουαρκ και/ή αντι-κουάρκ. Η αποδεκτή θεωρία των στοιχειωδών σωματιδίων, το Καθιερωμένο Πρότυπο, δεν επιτρέπει νέα θεμελιώδη σωματίδια, αλλά επιτρέπει νέα αδρόνια – εφόσον αποτελούνται από τα κουάρκ που ήδη γνωρίζουμε. Αυτό σημαίνει ότι ένα νέο θεμελιώδες σωματίδιο θα άλλαζε την άποψή μας για την φυσική με έναν «βίαιο» τρόπο, κάτι που ένα νέο αδρόνιο δεν μπορεί να το κάνει. Όμως, υπάρχουν μερικά σημαντικά προβλήματα στο Καθιερωμένο Πρότυπο τα οποία δίνουν σοβαρούς λόγους να ελπίζουμε ότι υπάρχουν κι άλλα θεμελιώδη σωματίδια. Η ανακάλυψη ενός τέτοιου σωματιδίου θα μπορούσε να δώσει λύση σ’ αυτά τα προβλήματα, όπως: τι είναι η σκοτεινή ύλη, γιατί υπάρχει περισσότερη ύλη από αντιύλη και το πως θα μπορούσε να «ταιριάξει» η βαρυτική δύναμη με τις άλλες δυνάμεις; Εν γένει, οι φυσικοί δεν περιμένουν να δοθούν απαντήσεις σ’ αυτά τα ερωτήματα ανακαλύπτοντας νέα αδρόνια, σαν το . Μπορεί όμως οι φυσικοί να κάνουν λάθος σ’ αυτό το σημείο. Για παράδειγμα, στο Καθιερωμένο Πρότυπο, η ισχυρή δύναμη που είναι υπεύθυνη για την έλξη μεταξύ των κουάρκ στον σχηματισμό αδρονίων, αντιμετωπίζει την ύλη και την αντιύλη με τον ίδιο τρόπο. Θα ήταν λογικό να επιτρέψουμε εδώ κάποια ασυμμετρία που θα μπορούσε να βοηθήσει στην ερμηνεία της παρατηρούμενης υπεροχής της ύλης ως προς την αντιύλη στο σύμπαν. Αυτό φαίνεται από ορισμένες απόψεις στην πραγματικότητα πιο φυσικό. Αλλά δεν έχει παρατηρηθεί μέχρι στιγμής. Δεν περιμένουμε να παρατηρήσουμε την ισχυρή δύναμη να ευνοεί την ύλη έναντι της αντιύλης σ’ αυτό το νέο αδρόνιο, αλλά μπορεί να εκπλαγούμε. Πρόκειται για μια νέα μορφή αδρονίου – η πρώτη που περιέχει δυο γοητευτικά κουάρκ. Ίσως μελετώντας το περαιτέρω, να αποκαλυφθούν κάποιες ανεπαίσθητες διαφορές στην συμπεριφορά του. Ενώ εμείς κάνουμε υποθέσεις, αξίζει να σημειωθεί ότι ορισμένοι φυσικοί πρότειναν πως η σκοτεινή ύλη θα μπορούσε να συνίσταται από μια εξωτική μορφή αδρονικών σωματιδίων. Καμία από αυτές τις δυνατότητες δεν θεωρείται «καλό στοίχημα» από τους περισσότερους θεωρητικούς, αλλά ο σκοπός του πειράματος είναι να κάνει μετρήσεις και παρατηρήσεις νέων φαινομένων. Και αυτό το αδρόνιο είναι ασφαλώς κάτι νέο. Η ισχυρή δύναμη είναι υπεύθυνη για το μεγαλύτερο ποσοστό της μάζας των ατόμων και των μορίων, κυριαρχεί στις αλληλεπιδράσεις μεταξύ των σωματιδίων με υψηλές ενέργειες που παρατηρούνται στο εσωτερικό των άστρων, τους υπερκαινοφανείς αστέρες και τις κοσμικές ακτίνες. Έχω την αίσθηση πως η κατανόηση της ισχυρής δύναμης, και των συνεπειών που προκύπτουν απ’ αυτή, είναι μια κάπως υποτιμημένη προσπάθεια στη φυσική. Δυστυχώς πρόκειται για ένα πολύ δύσκολο πρόβλημα. Διαθέτουμε ήδη πολλά δεδομένα σχετικά με τα αδρόνια και δεν είναι ξεκάθαρο πως η ανακάλυψη κι άλλων θα μας βοηθήσει περισσότερο. Το να κάνει κανείς προβλέψεις χρησιμοποιώντας την ισχυρή δύναμη είναι πολύ απαιτητικό, ακόμα κι αν εμπλέκονται λίγα κουάρκ. Για περισσότερες μετρήσεις που θα μας οδηγήσουν σε ένα «άλμα κατανόησης», μάλλον θα χρειαστεί κι ένα παράλληλο άλμα στην θεωρητική έμπνευση ή στην ακρίβεια. Εν τω μεταξύ, μπορεί να θέσαμε τις προσδοκίες πολύ ψηλά. Ο LHCb συλλέγει δεδομένα από μια περιοχή της φύσης στην οποία δεν είχαμε ποτέ πρόσβαση. Η ανακάλυψη ενός πλανήτη που περιφέρεται γύρω από ένα απομακρυσμένο άστρο δεν αποτελεί μια επανάσταση στην κατανόηση της αστροφυσικής – αλλά εξακολουθεί να είναι ακόμα συναρπαστική και σημαντική. Ίσως αυτός να είναι ο καλύτερος τρόπος για να δούμε το . Ο Guy Wilkinson από το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης, ο οποίος συμμετείχε στην ερευνητική ομάδα συλλογής των δεδομένων στον LHCb που αποκάλυψαν το νέο σωματίδιο, δήλωσε πως η ανακάλυψη αυτή, σε αντίθεση με τα άλλα βαρυόνια, όπου τα τρία κουάρκ στο εσωτερικό τους εκτελούν έναν περίπλοκο χορό το ένα γύρω από το άλλο: «… ένα διπλά βαρύ βαρυόνιο αναμένεται να δρα σαν ένα πλανητικό σύστημα, όπου τα δυο βαριά γοητευτικά κουάρκ παίζουν τον ρόλο ενός διπλού άστρου, περιφερόμενα το ένα γύρω από το άλλο, ενώ το ελαφρύτερο άνω κουάρκ θα περιφέρεται γύρω από το δυαδικό σύστημα» Νομίζω ότι είναι απόλυτα κατανοητό να χαιρόμαστε από την ανακάλυψη ενός τέτοιου αντικειμένου. http://physicsgg.me/2017/08/20/%cf%83%cf%87%ce%b5%cf%84%ce%b9%ce%ba%ce%ac-%ce%bc%ce%b5-%cf%84%ce%bf-%ce%bd%ce%ad%ce%bf-%ce%ba%ce%b1%ce%b9-%ce%b3%ce%bf%ce%b7%cf%84%ce%b5%cf%85%cf%84%ce%b9%ce%ba%cf%8c%cf%84%ce%b5%cf%81%ce%bf-%cf%83/
  3. Ολική έκλειψη Ηλίου, ένα σχολείο για τους παρατηρητές. Ολική έκλειψη του Ηλίου που θα είναι ορατή από ολόκληρη την αμερικανική ήπειρο πρόκειται να συμβεί τη Δευτέρα 21 Αυγούστου. Ο Ίππαρχος, ο αρχαίος Ελληνας αστρονόμος και μαθηματικός, ο οποίος έζησε πριν από 2.000 χρόνια, χρησιμοποίησε την ολική έκλειψη του Ηλίου προκειμένου να λύσει κάποια προβλήματα της ουράνιας γεωμετρίας. Γνώριζε πως σε ένα σημείο της βορειοδυτικής Τουρκίας η έκλειψη είχε καλύψει ολοκληρωτικά τον Ήλιο. Όμως στην Αλεξάνδρεια, περίπου σε απόσταση χιλίων χιλιομέτρων, μόνο τα τέσσερα πέμπτα του Ηλίου είχαν καλυφθεί. Από αυτό υπολόγισε την απόσταση ανάμεσα στη Γη και τη Σελήνη και κατάφερε να το επιτύχει σωστά κατά το 20%. Ο Ίππαρχος ήταν ένας από τους πρώτους δασκάλους που χρησιμοποίησαν την έκλειψη για να φέρουν εις πέρας τα επιστημονικά τους σχέδια. Τους τελευταίους αιώνες οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν το ουράνιο αυτό φαινόμενο για να παρατηρήσουν το ηλιακό μας σύστημα και ιδιαίτερα τον Ήλιο. Συνήθως ο Ήλιος είναι υπέρλαμπρος και οι επιστήμονες δεν μπορούν να τον παρατηρήσουν, γι’ αυτόν τον λόγο μία ολική έκλειψη αποτελεί την τέλεια ευκαιρία. Το 1605, ο Γερμανός αστρονόμος Γιοχάνες Κέπλερ διατύπωσε τη θεωρία ότι η στεφάνη του Ηλίου που είναι ορατή κατά την έκλειψη μπορεί να είναι αποτέλεσμα της ατμόσφαιρας γύρω από τη Σελήνη που διαχέει το ηλιακό φως που περνά. Επίσης, οι παρατηρητές ανέφεραν ότι έβλεπαν τεράστιους πίδακες να ξεπηδούν από την ηλιακή επιφάνεια και να εκτείνονται εκατοντάδες χιλιάδες χιλιόμετρα στο Διάστημα. Η ανακάλυψη του φασματοσκοπίου στα μέσα του 19ου αιώνα έφερε νέες ηλιακές ανακαλύψεις. Το 1868, ο Γάλλος επιστήμονας Πιερ Γιάνσεν ταξίδεψε μέχρι την Ινδία για να παρακολουθήσει την ολική έκλειψη Ηλίου μέσα από ένα φασματοσκόπιο και κατέληξε ότι οι μεγάλοι πίδακες που εμφανίζονταν στην επιφάνεια του Ηλίου ήταν από θερμό αέριο υδρογόνο. Κατά τη διάρκεια της ολικής έκλειψης Ηλίου του 1869, δύο Αμερικανοί ερευνητές, ο Τσαρλς Αουγκούστους Γιανγκ και ο Ουίλιαμ Χάρκνες, παρατήρησαν μια αχνή πράσινη γραμμή στη στεφάνη του Ηλίου. Υπέθεσαν ότι πρόκειται για κάποιο νέο στοιχείο που έβλεπαν να απελευθερώνεται και του έδωσαν μάλιστα και το όνομα «κορόνιουμ». Μόνον το 1930 οι ειδικοί συνειδητοποίησαν ότι το «κορόνιουμ» δεν ήταν κάποιο νέο στοιχείο αλλά σίδηρος που είχε τα μισά από τα 26 του ηλεκτρόνια. Η ανακάλυψη αυτή υπέδειξε και τις υπερβολικά υψηλές θερμοκρασίες που επικρατούν στην επιφάνεια του Ηλίου, όπου η μέση θερμοκρασία φτάνει τους 10.000 βαθμούς Φαρενάιτ. Μετρήσεις που έγιναν στη στεφάνη κατά τη διάρκεια της ολικής έκλειψης του 1932 έδειξαν ότι οι θερμοκρασίες εκεί πέρα είναι πολύ υψηλότερες. Έκτοτε οι ερευνητές αναζητούν απάντηση στο γιατί τελικά η στεφάνη γίνεται τόσο θερμή. Οι ιδέες του Αϊνστάιν δημιούργησαν τη σκηνή για το διασημότερο πείραμα με έκλειψη όλων των εποχών, το 1919, κατά τη διάρκεια του οποίου ο σερ Άρθουρ Έντιγκτον παρατήρησε την κάμψη του αστρικού φωτός γύρω από τον Ήλιο. Το φαινόμενο θα αρχίσει να γίνεται ορατό στην Πολιτεία Όρεγκον, στις δυτικές ΗΠΑ, από τις 09:05 (τοπική ώρα, 19:05 ώρα Ελλάδας). Η έκλειψη θα είναι ολική 75 λεπτά αργότερα, ενώ στη μικρή πόλη Μάντρας του Όρεγκον ο ουρανός θα σκοτεινιάσει για 2 λεπτά και 4 δευτερόλεπτα. Η Νότια Καρολίνα στις ακτές του Ατλαντικού είναι η τελευταία Πολιτεία των ΗΠΑ όπου θα είναι ορατή η ολική έκλειψη του ηλίου στις 21:48 (ώρα Ελλάδας), κοντά στην πόλη Τσάρλεστον. https://eclipse2017.nasa.gov/ http://physicsgg.me/2017/08/19/%ce%bf%ce%bb%ce%b9%ce%ba%ce%ae-%ce%ad%ce%ba%ce%bb%ce%b5%ce%b9%cf%88%ce%b7-%ce%b7%ce%bb%ce%af%ce%bf%cf%85-%ce%ad%ce%bd%ce%b1-%cf%83%cf%87%ce%bf%ce%bb%ce%b5%ce%af%ce%bf-%ce%b3%ce%b9%ce%b1-%cf%84%ce%bf/
  4. Δροσος Γεωργιος

    Περί Ηλίου

    Η αποστολή Proba-3 της ESA θα δημιουργήσει τεχνητές ηλιακές εκλείψεις. Οι αστροφυσικοί ενώνονται με ενδιαφερόμενους παρατηρητές για να παρακολουθήσουν την ολική ηλιακή έκλειψη της Δευτέρας στη Βόρεια Αμερική, αλλά κατά την επόμενη δεκαετία θα παρακολουθήσουν εκλείψεις που διαρκούν μερικές ώρες αντί για μερικά λεπτά – χάρη σε μια πρωτοποριακή διαστημική αποστολή της ESA. Το Proba-3, το οποίο έχει στόχο να εκτοξευθεί στα τέλη του 2020, είναι μια αποστολή που αποτελείται από δύο μικρούς δορυφόρους για μετρήσεις της κλίμακας του μέτρου, οι οποίοι θα δημιουργήσουν μια σκιά στο διάστημα για να αποκλείσουν τον ηλιακό δίσκο για έξι ώρες κάθε φορά, με σκοπό να δώσουν στους ερευνητές μια συνεχή εικόνα της άμεσης γειτνίασης του Ήλιου. Οι ολικές εκλείψεις συμβαίνουν χάρη σε μια αξιοσημείωτη κοσμική σύμπτωση: η Σελήνη της Γης είναι περίπου 400 φορές μικρότερη από το γονικό μας αστέρι, το οποίο είναι περίπου 400 φορές πιο μακριά. Κατά τη διάρκεια των σπάνιων περιόδων κατά τις οποίες οι δύο αυτοί πλανήτες αλληλοεπικαλύπτονται, η Σελήνη μπορεί μερικές φορές να καλύψει τελείως τον Ήλιο. Αυτή η σύντομη περίοδος "ολότητας" – τη Δευτέρα θα έχει μέγιστη διάρκεια μόλις 160 δευτερολέπτων – αποκαλύπτει χαρακτηριστικά του Ήλιου που συνήθως κρύβονται λόγω της έντονης λάμψης του, όπως κυρίως η αμυδρή του ατμόσφαιρα, γνωστή και ως κορώνα του.Η κορώνα είναι το επίκεντρο ενδιαφέροντος, επειδή είναι η πηγή του ηλιακού ανέμου και του διαστημικού καιρού που μπορεί να επηρεάσει τους δορυφόρους και την ίδια τη Γη, ειδικά μέσω των ακανόνιστων εκρήξεων ενέργειας που ονομάζονται “αποβολές μάζας του ηλιακού στέμματος”. Με θερμοκρασίες που φθάνουν πάνω από ένα εκατομμύριο βαθμούς Κελσίου, η κορώνα είναι επίσης πολύ θερμότερη από τη σχετικά δροσερή επιφάνεια των 5500ºC του Ήλιου - γεγονός που φαίνεται να έρχεται σε αντίθεση με την κοινή λογική. Οι ερευνητές αναζητούν τρόπους να αυξήσουν την ορατότητα της κορώνας, κυρίως μέσω των “κορωνογράφων” (‘coronagraphs’) – τηλεσκοπίων που φέρουν δίσκους για να αποκλείσουν το άμεσο φως του Ήλιου. Αυτά χρησιμοποιούνται τόσο στο έδαφος όσο και στο διάστημα, όπως και στον παλαίμαχο δορυφόρο SOHO που παρακολουθεί τον Ήλιο. Η εσωτερική έκταση της εικόνας που παρέχεται από τυπικούς κορωνογράφους περιορίζεται από το διάσπαρτο φως", εξηγεί ο Αντρέι Ζουκόφ από το Βασιλικό Αστεροσκοπείο του Βελγίου, ο οποίος εργάζεται ως Κύριος Ερευνητής για τον κορονογράφο του Proba-3. "Το διάσπαρτο φως είναι ένα είδος φωτορύπανσης μέσα σε ένα όργανο. Το πρόβλημα αυτό μπορεί να ελαχιστοποιηθεί με την επέκταση του μήκους του κορωνογράφου, της απόστασης δηλαδή μεταξύ της κάμερας και του δίσκου, όσο είναι δυνατόν – αλλά υπάρχουν πρακτικά όρια στο μέγεθος του κορωνογράφου”. Για την επίλυση του προβλήματος αυτού, ο κορωνογράφος του Proba-3 χρησιμοποιεί δύο κατασκευαστικά τμήματα: μια δορυφορική κάμερα και έναν δορυφορικό δίσκο. Πετούν μαζί με τέτοια ακρίβεια ώστε να λειτουργούν σαν ένας ενιαίος κορωνογράφος μήκους 150 μέτρων". Κάθε τεχνητή έκλειψη έξι ωρών, ανά 19,6 ώρες της τροχιάς του Proba-3 στη Γη, θα πρέπει να παρέχει μια εικόνα κοντά στην ορατή επιφάνεια του Ήλιου. Αυτό θα καλύψει το σημερινό κενό παρατήρησης μεταξύ των τυπικών κορωνογράφων και των υπεριωδών εικόνων που χρησιμοποιούνται για την παρακολούθηση του Ήλιου σε αποστολές όπως το Παρατηρητήριο Solar Dynamics της NASA και το Proba-2 της ESA. Η πρόκληση της αποστολής είναι να μπορούν να διατηρηθούν οι δορυφόροι με ασφάλεια σε σωστή θέση μεταξύ τους, χρησιμοποιώντας νέες τεχνολογίες και αισθητήρες, καθώς και έξυπνο λογισμικό – αυτόνομη οδήγηση, αλλά αυτή τη φορά στο διάστημα. Η ανάπτυξη τα αποστολής Proba-3 εξελίσσεται ικανοποιητικά, έχοντας ήδη κατασκευάσει μια δομική και θερμική έκδοση του μοντέλου του κορωνογράφου, πριν από την κρίσιμη ανασκόπηση του σχεδιασμού του το φθινόπωρο, ακολουθούμενο από την ανάπτυξη ολόκληρης της αποστολής. http://www.esa.int/spaceinvideos/Videos/2015/03/Proba-3_Dancing_with_the_stars http://www.esa.int/ell/ESA_in_your_country/Greece/E_apostolhe_Proba-3_tes_ESA_tha_demioyrghesei_technethes_eliakhes_eklehipseis
  5. Ο Ρώσος κοσμοναύτης Φιοντορ Γιουρτσίχιν,εκτόξευσε τον πρώτο ρωσικό νανοδορυφόρο στο 5ο διαστημικό του ταξίδι. Ο Γιουρτσίχιν, διοικητής της αποστολής 52 του ISS, ο οποίος συνοδευόταν από ένα νεότερο Ρώσο κοσμοναύτη, τον μηχανικό Σεργκέι Ριαζάνσκι, συνολικά πραγματοποίησε τη διαδοχική χειροκίνητη εκτόξευση πέντε νανοδορυφόρων, ο καθένας από τους οποίους έχει διαστάσεις έως μισού μέτρου και βάρος έως δέκα κιλών… Ο ποντιακής καταγωγής Ρώσος κοσμοναύτης Φιοντόρ Γιουρτσίχιν (Θεόδωρος Γιουρτσίχιν-Γραμματικόπουλος), μετά από ένα «περίπατο» διάρκειας επτάμισι ωρών εκτός του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού (ISS), εκτόξευσε χειροκίνητα στο διάστημα τον πρώτο στο κόσμο ρωσικής κατασκευής νανοδορυφόρο, ο οποίος έχει δημιουργηθεί σχεδόν στο σύνολό του από τρισδιάστατο εκτυπωτή. Στόχος είναι να μελετηθούν οι επιπτώσεις του διαστήματος στα σύνθετα πολυμερή και κεραμικά υλικά που έχουν παραχθεί από τρισδιάστατο εκτυπωτή. Ο μικροσκοπικός δορυφόρος τύπου CubeSat έχει διαστάσεις 30Χ11Χ11 εκατοστών και βάρος 3,7 κιλών. Εκτός από τους ηλεκτρονικούς αισθητήρες του, θα μεταδώσει στη ραδιοσυχνότητα 437,025 MHz χαιρετίσματα στον πλανήτη Γη σε δέκα γλώσσες, τα οποία ηχογράφησαν φοιτητές του Πολυτεχνείου του Τομσκ στη Σιβηρία, όπου κατασκευάσθηκε ο δορυφόρος Tomsk-TPU-120, σε συνεργασία με τη ρωσική αεροδιαστημική εταιρεία S.P.Korolev Rocket & Space Corporation Energia. Δύο μίνι-δορυφόροι με την ονομασία Tanyusha εκτοξεύθηκαν ο ένας επ' ευκαιρία της 60ής επετείου της εκτόξευσης του πρώτου τεχνητού δορυφόρου στην ιστορία, του «Σπούτνικ 1» της ΕΣΣΔ, και ο άλλος λόγω της 160ής επετείου από τη γέννηση του Ρώσου επιστήμονα Κονσταντίν Τσιολκόφσκι, «πατέρα» της θεωρητικής αστροναυτικής και του πυραυλικού προγράμματος της Ρωσίας. Τέλος, δύο ακόμη δορυφόροι, ο TNS-0 και ο TS530-Zerkalo, σε σχήμα μεταλλικής σφαίρας όπως ο αρχικός «Σπούτνικ», απελευθερώθηκαν στο διάστημα για να τεστάρουν ο πρώτος ένα πειραματικό σύστημα πλοήγησης και ο δεύτερος την πυκνότητα της γήινης ατμόσφαιρας. Οι δύο κοσμοναύτες της Ρωσικής Διαστημικής Υπηρεσίας (Roscosmos) συνέλλεξαν επίσης δείγματα από διάφορα σημεία στο εξωτερικό του Διαστημικού Σταθμού, στο πλαίσιο των μελετών για τις μικροβιακές κοινότητες που ζουν έξω από αυτόν. Τοποθέτησαν ακόμη λαβές και στύλους, που θα διευκολύνουν τους αστροναύτες στους μελλοντικούς διαστημικούς περιπάτους τους. Τέλος, έκαναν το πρώτο τεστ μιας νέας και πιο εξελιγμένης διαστημικής στολής για τους Ρώσους κοσμοναύτες. Η στολή είναι εφοδιασμένη με αυτόματο σύστημα ελέγχου της θερμοκρασίας και με υπολογιστή, ενώ παρέχει καλύτερη προστασία από τις φθορές. Ο διαστημικός περίπατος του Πόντιου κοσμοναύτη ξεκίνησε στις 17:36 ώρα Ελλάδας της Πέμπτης και ολοκληρώθηκε στη 01:10 της Παρασκευής, διαρκώντας επτά ώρες και 34 λεπτά (αντί για έξι ώρες που είχε αρχικά προγραμματισθεί). Μέχρι σήμερα -μετά και το νέο περίπατο- ο Γιουρτσίχιν έχει «περπατήσει» στο διάστημα 59 ώρες και 28 λεπτά, κατέχοντας την τέταρτη θέση στη σχετική λίστα όλων των αστροναυτών του κόσμου. Ο έμπειρος Γιουρτσίχιν, ο οποίος έχει τιμηθεί με την ανώτατη διάκριση του «Ήρωα» της Ρωσικής Ομοσπονδίας και με το παράσημο του Τάγματος του Φοίνικα της Ελληνικής Δημοκρατίας, γεννήθηκε το 1959 στο Βατούμι της Γεωργίας και επισκέπτεται συχνά την Ελλάδα. Αυτή την περίοδο πραγματοποιεί το πέμπτο διαστημικό ταξίδι του και το τέταρτο στον ISS, όπου βρίσκεται από τον Απρίλιο. Είναι ο όγδοος Ρώσος κοσμοναύτης που έφθασε τα πέντε διαστημικά ταξίδια και ο δεύτερος γηραιότερος που έχει βρεθεί στο διάστημα. http://www.pronews.gr/epistimes/diastima/623749_fiontor-gioyrtsihin-ektoxeyse-ton-proto-rosiko-nanodoryforo-sto-pempto Η 100η εκτόξευση του Proton-M LV ολοκληρώθηκε με επιτυχία. Στις 17 Αυγούστου 2017 στις 01:07 ώρα Μόσχας από το κοσμοδρόμιο της Βαϊκόναρ, ο πυραύλος Proton-M με το ανώτερο σταδιο Breeze-M ξεκίνησε επιτυχώς τοποθετωντας ένα διαστημόπλοιο στην τροχιά προς το συμφέρον του Υπουργείου Άμυνας της Ρωσικής Ομοσπονδίας. Η εκτόξευση ήταν η 100η για το RN της κατηγορίας Proton-M βαρέων φορτηγών, το οποίο χρησιμοποιείται από το 2001 και η 414η εκτόξευση στην ιστορία των πυραυλοφόρων φορέων Proton (όλες οι τροποποιήσεις από το 1965). https://www.roscosmos.ru/23918/
  6. Το καλοκαιρινό τρίγωνο. Στη διάρκεια των καλοκαιρινών μας διακοπών το μεγάλο «Καλοκαιρινό Τρίγωνο» αποτελεί την απαραίτητη συντροφιά μας, αφού τα τρία λαμπερά άστρα που το σχηματίζουν είναι τόσο εύκολα αναγνωρίσιμα όσο και η Μεγάλη Άρκτος στον βόρειο ουρανό κι ο Ωρίωνας τον χειμώνα. Είναι άλλωστε πάρα πολύ δύσκολο για οποιονδήποτε που στρέφει το βλέμμα του στον καλοκαιρινό ουρανό να μην εντοπίσει αμέσως τα τρία λαμπερά άστρα που ανήκουν σε διαφορετικούς αστερισμούς και καλύπτουν την κεντρική περιοχή της έναστρης νύχτας. Το πρώτο άστρο του τριγώνου στον αστερισμό του Κύκνου βρίσκουμε τον Ντένεμπ (άλφα Κύκνου) που σημαδεύει την ουρά του, ενώ τα πιο αμυδρά του άστρα σχηματίζουν τα απλωμένα του φτερά και τον μακρόστενο λαιμό του σε μία μορφή που μοιάζει με σταυρό και γι’ αυτό ονομάζεται σήμερα και Βόρειος Σταυρός. Πιο ‘κει ο μικρότερος αστερισμός της Λύρας χαρακτηρίζεται από το λαμπρό άστρο Βέγα (άλφα Λύρας), που αποτελεί το δεύτερο άστρο του τριγώνου και περιβάλλεται από έναν δίσκο υλικών που μάλλον πρόκειται για τα πρώτα στάδια της δημιουργίας ενός νέου πλανητικού συστήματος. Το τρίτο λαμπρό άστρο του τριγώνου βρίσκεται στον αστερισμό του Αετού και ονομάζεται Αλταΐρ (άλφα Αετού), η περιστροφή του οποίου είναι τόσο γρήγορη ώστε έχει σχήμα αυγού. Ο αστερισμός του Αετού αποτελείται από 120 περίπου ορατά στο γυμνό μάτι άστρα ενώ με το τηλεσκόπιο μπορούμε επίσης να διακρίνουμε αρκετά πλανητικά νεφελώματα και αστρικά σμήνη. Γνωστός από την αρχαιότητα ως Αετός, Πτηνό ή Γύπας ο αστερισμός αυτός ονομάστηκε προς τιμή του βασιλιά των πουλιών και είναι περισσότερο συνδεδεμένος με τον Δία, γι’ αυτό και ονομάζονταν «Διός Όρνις». Οι Άραβες του έδωσαν το όνομα «Αλ Νασρ Αλ Ταΐρ» που σημαίνει «Ιπτάμενος Αετός» και απ’ αυτό το όνομα προέρχεται σήμερα το όνομα του «Αλταΐρ», του λαμπρότερου άστρου του που είναι επίσης και το 12ο λαμπρότερο άστρο στον ουρανό. Ο αστερισμός του Αετού έχει αρκετά μεγάλη έκταση και χωρίζεται στα δύο από τον ουράνιο ισημερινό. Στις αρχικές αναπαραστάσεις περιλαμβάνονταν σ’ αυτόν και ο Γανυμήδης, ο όμορφος νεαρός έφηβος της Τροίας που ο Δίας ανέβασε στον Όλυμπο για να γεμίζει τα κύπελλα των αθανάτων. Αργότερα όμως με διάταγμα του αυτοκράτορα Αδριανού ο Γανυμήδης χάθηκε από τις φτερούγες του Αετού και στη θέση του μπήκε ο προστατευόμενος του αυτοκράτορα, ο Αντίνοος. Ακόμη και ο Κλαύδιος Πτολεμαίος περιγράφοντας τους «περί τον Αετόν αστέρας» προσθέτει «εφ ων ο Αντίνοος». Ο «τανύπτερος» αετός πάντως ήταν ο πιο αγαπημένος οιωνός του Δία και σύμβολο δύναμης για όλους τους λαούς. Η λαϊκή δοξασία ζυμωμένη με την ανατολίτικη δεισιδαιμονία του έδωσε μυστηριακές δυνάμεις: «Όποιον ισκιώσει ο σταυραϊτός, αυτός θα βασιλέψει». Ο Κωστής Παλαμάς, μάλιστα, στην «Φλογέρα του Βασιλιά» ζωντανεύει το μεσαιωνικό παραμύθι για τον γενάρχη της Μακεδονικής δυναστείας: « Νάτος! Αϊτός κυνηγητής, αϊτός καμαρομύτης, Με τα τετράπλευρα φτερά, τα κλαδωμένα πόδια … …. Κι εφτά φορές το κυνηγάν κι εφτά φορές γυρίζει Πάνω από τον ύπνο του παιδιού ν’ απλώσει τα φτερούγια.» Δίπλα ακριβώς βρίσκουμε τον αστερισμό της Λύρας, και το πέμπτο λαμπρότερο άστρο στον ουρανό, τον Βέγα (άλφα Λύρας) που λάμπει «σαν δάκρυ της αιωνιότητας» ανάμεσα στα «λιγόφεγγα άστρα» του οργάνου που κατόρθωσε να λυγίσει την σκληρή καρδιά του Πλούτωνα και να ξαναφέρει από τον Άδη την Ευρυδίκη. Μια άλλη όμως παράδοση μας λεει ότι η Λύρα δεν ανήκει στον Ορφέα αλλά στον κιθαρωδό Αρίωνα. Είτε έτσι όμως είτε αλλιώς ο Βέγας παραμένει ασύγκριτα λαμπερός καθ’ όλη τη διάρκεια του καλοκαιριού αφού λάμπει με θερμοκρασία 10.000 βαθμών Κελσίου σε απόσταση 26 ετών φωτός από τη Γη μας. Σε 12.800 χρόνια μάλιστα ο Βέγας θα γίνει ο Πολικός του ουρανού μας λόγω της μεταπτωτικής κίνησης του άξονα της Γης. Δίπλα στον Βέγα, βρίσκεται το Μ-57, το γνωστό δακτυλιοειδές νεφέλωμα της Λύρας, ένα κέλυφος αερίων που εκτοξεύτηκε στις επιθανάτιες στιγμές ενός άστρου πριν από εκατοντάδες χιλιάδες χρόνια. Εκατοντάδες παρόμοια πλανητικά νεφελώματα υπάρχουν διάσπαρτα σ’ ολόκληρο τον ουρανό εντοπίζοντας τις περιοχές όπου πρόσφατα έχουν πεθάνει άστρα με το μέγεθος περίπου του Ήλιου μας. Τέτοιου είδους άστρα αναγκάζονται να εκσφενδονίσουν τα εξωτερικά τους αέρια στρώματα σε μια απελπισμένη προσπάθεια να χάσουν αρκετή από τη μάζα τους και να σταματήσουν έτσι την καταστροφική μοίρα που τα περιμένει. Τρισεκατομμύρια τόνοι από τη μάζα ενός τέτοιου άστρου εκσφενδονίζονται ολόγυρα σχηματίζοντας ένα διαστελλόμενο κέλυφος αερίων και μετατρέποντάς το σε ένα πλανητικό νεφέλωμα. Στον αστερισμό του Κύκνου βρίσκονται τα λείψανα μιας άλλης αρχέγονης έκρηξης, το νεφέλωμα του Κύκνου το οποίο δύσκολα διακρίνεται. Με τη βοήθεια όμως του Διαστημικού Τηλεσκοπίου φαίνεται ξεκάθαρα η διαστελλόμενη έκτασή του ανάμεσα στα άστρα του Κύκνου που ανάλαφρος και γαλήνιος έχει απλώσει τις φτερούγες του πάνω στη φωτεινή ζώνη του Γαλαξία μας. Στην αρχαιότητα ο αστερισμός αυτός ονομάζονταν «Όρνις», ενώ ο Ερατοσθένης τον αποκαλούσε «Κύκνο», ονομασία που χρησιμοποίησαν επίσης και οι Ρωμαίοι. Σε ορισμένες περιπτώσεις και λόγω της γειτνίασής του με την Λύρα ονομάζονταν και Ορφέας, αν και η καλύτερη σύνδεσή του με την Ελληνική μυθολογία είναι αυτή που συνδέει τον αστερισμό με τον μεταμορφωμένο Δία. Σύμφωνα με τον μύθο ο Δίας μεταμορφώθηκε σε Κύκνο και με την εμφάνιση αυτή επισκέφτηκε την βασίλισσα της Σπάρτης Λήδα με την οποία γέννησε τους Διόσκουρους Δίδυμους Κάστορα και Πολυδεύκη καθώς και την ωραία Ελένη που αργότερα έγινε η αφορμή για τον Τρωικό πόλεμο. Άλλοι πάλι πιστεύουν ότι ο Κύκνος είναι ο γιος του Άρη ή ο γιος του Απόλλωνα που αυτοκτόνησε και τοποθετήθηκε στον ουρανό με την μορφή ενός Κύκνου δίπλα στην Λύρα του Απόλλωνα. Το λαμπρότερο άστρο του, ο Ντένεμπ (άλφα Κύκνου) είναι το 18ο λαμπρότερο άστρο στον ουρανό και σημαδεύει την ουρά του. Ο Ντένεμπ βρίσκεται σε απόσταση 1.600 ετών φωτός από τη Γη, ενώ το κεφάλι του Κύκνου προσδιορίζεται από το άστρο «Αλμπιρέο» (βήτα Κύκνου) ένα διπλό αστρικό σύστημα σε απόσταση 400 ετών φωτός με κύριο συντελεστή έναν γαλάζιο γίγαντα ο οποίος έχει έναν μικρότερο συνοδό. Τα υπόλοιπα λαμπρότερα άστρα του Κύκνου (δ, γ, ε) σχηματίζουν τα απλωμένα του φτερά καθώς μοιάζει να πετάει πάνω στη γαλακτόχρωμη αψίδα που σχηματίζουν τα άστρα του γαλαξιακού επιπέδου. Με γυμνό μάτι μπορεί κανείς να παρατηρήσει 200 σχεδόν άστρα, αν και ο Πτολεμαίος αναφέρει μόνο τα 17 λαμπρότερα. Το πιο θεαματικό όμως αντικείμενο που μπορεί κανείς να φωτογραφήσει με τηλεσκόπιο είναι η πανέμορφη «Λούπα του Κύκνου», το λείψανο μιας τρομαχτικής αστρικής έκρηξης σουπερνόβα που συνέβη πριν από 50.000 χρόνια σε απόστασή 1.400 ετών φωτός από τη Γη. Τα διάφορα τμήματά του έχουν καταλογραφηθεί με διαφορετικούς αριθμούς στον Νέο Γενικό Κατάλογο μεταξύ των οποίων περιλαμβάνεται στα δυτικά το νεφέλωμα NGC 6960 που μοιάζει με μια «Σκούπα Μάγισσας» (όπως ονομάζεται χαϊδευτικά), ενώ στα ανατολικά βρίσκουμε το νεφέλωμα Δαντέλα (NGC 6992) και τις παραφυάδες του. Στον ίδιο αστερισμό βρίσκουμε επίσης και την πρώτη αστρική Μαύρη Τρύπα που αναγνωρίστηκε το 1972. Πρόκειται για ένα αντικείμενο που αν και είναι αόρατο υπολογίζεται ότι διαθέτει υλικά δέκα άστρων σαν τον Ήλιο μας. Το αντικείμενο αυτό περιφέρεται και απορροφά υλικά από έναν γειτονικό του γαλάζιο γίγαντα (HD 226868) που έχει υλικά 20 φορές περισσότερα απ’ όσα έχει ο Ήλιος. Τεράστιες ποσότητες ακτίνων Χ εκπέμπονται από την περιοχή του αόρατου συνοδού (Κύκνος Χ-1) που έχει διάμετρο μικρότερη από 300 χιλιόμετρα. Η μόνη εξήγηση που μπορεί να δοθεί στα δεδομένα αυτά είναι ότι πρόκειται για μια Μαύρη Τρύπα, τα λείψανα ενός γιγάντιου άστρου το οποίο στο τέλος της ζωής του κατέρρευσε βαρυτικά με τέτοιον τρόπο ώστε να καταπιεί κυριολεκτικά τον ίδιο του τον εαυτό. Μια Μαύρη Τρύπα είναι πραγματικά ένα από τα πιο μυστηριώδη ουράνια αντικείμενα, στο εσωτερικό των οποίων οι νόμοι της φυσικής δεν έχουν καμιά υπόσταση. Και όμως η σύγχρονη επιστήμη και η γενική θεωρία της σχετικότητας του Άλμπερτ Αϊνστάιν έχουν αποδείξει ήδη την πραγματικότητα της ύπαρξής τους. Γιατί σήμερα γνωρίζουμε ότι το μέλλον κάθε άστρου αποφασίζεται βασικά την ώρα της δημιουργίας του, αφού αυτό που παίζει πρωτεύοντα ρόλο είναι η αρχική του μάζα, αφού από την στιγμή που θα γεννηθεί και μέχρι τον θάνατό του, ένα άστρο παλεύει συνεχώς ενάντια στη δύναμη της βαρύτητας. Πρόκειται όμως για μια πάλη που, αργά ή γρήγορα, είναι καταδικασμένο να χάσει. Έτσι, και ανάλογα με την ποσότητα των υλικών που περιλαμβάνει στο τέλος της ζωής του, ένα άστρο πεθαίνει μ’ έναν από τρεις διαφορετικούς τρόπους. Άστρα των οποίων ο πυρήνας περιλαμβάνει υλικά μέχρι 1,4 ηλιακές μάζες τελειώνουν τη ζωή τους ως άσπροι νάνοι, ενώ άστρα που κατορθώνουν να συγκρατήσουν στον πυρήνα τους υλικά από 1,4 έως 2,5 ηλιακές μάζες καταρρέουν μετατρεπόμενα σε άστρα νετρονίων ή πάλσαρ. Στην περίπτωση όμως που η μάζα του πυρήνα ενός άστρου ξεπερνάει τις 2,5 ηλιακές μάζες, δεν υπάρχει καμιά δύναμη στη φύση που να μπορεί να αντισταθεί στην ένταση της βαρύτητάς του, με αποτέλεσμα την αστραπιαία κατάρρευση του αστρικού αυτού πυρήνα. Έτσι, και καθώς, η ακτίνα του άστρου «μηδενίζεται», η ύλη του «αφανίζεται» κάτω από το τεράστιο βαρυτικό πεδίο που σχηματίζεται, δημιουργώντας σε τελική ανάλυση μιά “Μαύρη Τρύπα“. Μια Μαύρη Τρύπα δηλαδή είναι το σημείο εκείνο του χωρόχρονου όπου κάποτε υπήρχε ο πυρήνας ενός γιγάντιου άστρου, το οποίο στην τελική φάση της εξέλιξής του έχασε την πάλη του ενάντια στη βαρύτητα, με αποτέλεσμα να καταρρεύσουν τα υλικά του και να συμπιεστούν περισσότερο ακόμη και από τα υλικά ενός άστρου νετρονίων με αποτέλεσμα τη δημιουργία μιας χωροχρονικής παραμόρφωσης τόσο τεράστιας ώστε η βαρυτική του δύναμη να εμποδίζει κι αυτό ακόμη το φως από του να δραπετεύσει. Μ’ αυτή λοιπόν την έννοια χρησιμοποιείται και ο όρος «μαύρη τρύπα», «τρύπα» γιατί ένα τέτοιο αντικείμενο έλκει σαν «διαστημική ρουφήχτρα» οτιδήποτε συναντήσει στο διάβα του, και «μαύρη» γιατί ούτε και αυτό ακόμη το φως δεν έχει την δυνατότητα να δραπετεύσει από την «επιφάνειά» του για να καταγραφεί από τα μάτια μας ή τα διάφορα άλλα ευαίσθητα όργανα των αστεροσκοπείων μας. Δεν υπάρχει άλλωστε τρόπος ούτε να καταλάβουμε ούτε να εξηγήσουμε τη φυσική κατάσταση της ύλης κάτω απ’ αυτές τις συνθήκες, που χαρακτηρίζουν ένα σημείo «μοναδικότητας» για τη φυσική επιστήμη. Eνα σημείο δηλαδή όπου οι νόμοι της φυσικής παύουν να ισχύουν. Αν μπορούσαμε να συμπιέσουμε την Γη μας στο μέγεθος ενός κερασιού, θα την είχαμε μετατρέψει σε «μαύρη τρύπα». Φυσικά δεν υπάρχει καμιά γνωστή διαδικασία που θα μπορούσε να μετατρέψει τη Γη, ή και τον Ήλιο ακόμη, σε «μαύρη τρύπα». Ο καταρρέων πυρήνας μιας σουπερνόβα, με υλικά πάνω από 2,5 ηλιακές μάζες, είναι ένα από τα ελάχιστα αντικείμενα στο Σύμπαν που μπορούν να δημιουργήσουν κάτι τέτοιο. Εάν θέλετε να δείτε ένα χάρτη του ουρανού ειδικά όπως φαίνεται από το μέρος από το οποίο κάνετε την παρατήρηση και για οποιαδήποτε ώρα της νύχτας μπορείτε να βρείτε τους σωστούς χάρτες δωρεάν (και για το κινητό σας) στο link: http://www.skymaponline.net/skymap.aspx Φυσικά μη ξεχάσετε να προσδιορίσετε το location (το μέρος απ’ όπου κάνετε την παρατήρηση). http://physicsgg.me/2017/08/17/%cf%84%ce%bf-%ce%ba%ce%b1%ce%bb%ce%bf%ce%ba%ce%b1%ce%b9%cf%81%ce%b9%ce%bd%cf%8c-%cf%84%cf%81%ce%af%ce%b3%cf%89%ce%bd%ce%bf/
  7. Οι προετοιμασίες και η εκτοξευση του «Σογιούζ MS-05» σε συνέχειες!!! Στις 28 Ιουλίου 2017 στις 18:41 MSK από το κοσμοδρόμιο Μπαϊκονούρ εκτοξευτηκε το"Soyuz-FG" με το επανδρωμένο πλοίο (TPK) "Σογιούζ MS-05." Επί του σκάφους TPK "Σογιούζ MS-05" μέλη της μακροπρόθεσμης ISS-52/53 - διοικητής ο κοσμοναύτης Σεργκέι Ryazansky (Roscosmos),ο αστροναύτης της NASA Randolph Breznik και ο αστροναύτης της ESA Paolo Nespoli. Μετά το διαχωρισμό του διαστημικού οχήματος από το τρίτο στάδιο οι Ρώσοι ειδικοί η κύρια επιχειρησιακή ομάδα διαχείρισης του τμήματος του ΔΔΣ (ISS LOCT) στο ΓΣΠ ξεκίνησε την διαχείριση πτήσης του. Το πρόγραμμα της πτήσης παρέχει μια σύντομη προσέγγιση του TPK με τον ISS για τέσσερις στροφές. Ο ελλιμενίσμος με το σταθμό έχει προγραμματιστεί για τις 29 Ιουλίου του 2017 στις 1:01 MSK. Η προσέγγιση του «Soyuz MS-05» με τη βάση σύνδεσης την ερευνητική μονάδα «Rassvet» (MIM-1) έχει προγραμματιστεί να πραγματοποιηθεί στην αυτόματη λειτουργία, υπό τον έλεγχο των ειδικών ISS RS LOCT σε MCC και της Ρωσίας τα μέλη του πληρώματος των σταθμών του πλοίου και των μεταφορών. Στο Διεθνή Διαστημικό Σταθμό προετοιμάζονται για την συνάντηση των συναδέλφων του ο Fedor ΓΙΟΥΡΤΣΙΧΙΝ (Roscosmos), η Πέγκυ Whitson (NASA) και ο Dzhek Fisher (NASA). Η προγραμματισμένη διάρκεια πτήσης του πληρώματος ISS-52/53 είναι 139 ημέρες. Το ρωσικό επιστημονικό πρόγραμμα - πάνω από 50 βιολογικών, βιοτεχνολογικών, γεωφυσικών και ιατρικων πειράματων. Επιπλέον, το πλήρωμα θα πρέπει να συνεργαστεί με τα ρωσικα και αμερικανικα φορτηγα πλοία να εκτελέσει ενα διαστημικό περίπατο, και να διατηρήσουν ενεργα τα συστήματα επί του σκάφους στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό. https://www.roscosmos.ru/23857/
  8. Οι προετοιμασίες και η εκτοξευση του «Σογιούζ MS-05» σε συνέχειες!!! Στις 27 Ιούλ, 2017 στο Μπαϊκονούρ, μια συνέντευξη Τύπου από τους κύριους και backup πληρώματα των επανδρωμένων διαστημικών σκαφών (TPC). Κοσμοναύτες και αστροναύτες απάντησαν σε ερωτήσεις δημοσιογράφων και μίλησαν για τα σχέδια τους για την επικείμενη αποστολή στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό (ISS). https://www.roscosmos.ru/23852/
  9. Οι προετοιμασίες και η εκτοξευση του «Σογιούζ MS-05» σε συνέχειες!!! Στις 26 Ιουλίου 2017, το όχημα εκτόξευσης (LV) «Soyuz-FG» με το επανδρωμένο διαστημόπλοιο (TPC) «MS-05 Soyuz» βγαίνουν από το κτίριο Διαδικασιών και Ελέγχου τον αριθμό εφαλτήριο 1 ( «Start Γκαγκάριν») στο διαστημοδρόμιο BAIKONUR.Η εκτόξευση είναι προγραμματισμένη για τις 18:41 ώρα Μόσχας στις 28 Ιουλίου.Το πλήρωμα του πλοίου -ο κοσμοναύτης Σεργκέι Ryazansky(Roscosmos), ο αστροναύτης της NASA Randolph Breznik και ο αστροναύτης της ESA Paolo Nespoli. https://www.roscosmos.ru/23840/
  10. Οι προετοιμασίες και η εκτοξευση του «Σογιούζ MS-05» σε συνέχειες!!! Στις 25 Ιούλη του 2017 στο Μπαϊκονούρ πραγματοποιήθηκε συνάντηση της τεχνικής διαχείρισης και της Κρατικής Επιτροπής, η οποία εξέδωσε απόφαση σχετικά με την ετοιμότητα του πυραύλου φορέα «Soyuz-FG» για τη μεταφορά του επανδρωμένου διαστημόπλοιου «Σογιούζ-05 MS«για την αφαίρεση και την εγκατάσταση του συγκροτήματος εκτόξευσης.Η αφαίρεση του πυραύλου φορέα από τη συναρμολόγηση και τη δοκιμή και την εγκατάσταση του σε κατακόρυφη θέση με τον αριθμό εφαλτήριο 1 ( «Start Γκαγκάριν») θα πραγματοποιηθεί το πρωί της 26ης Ιουλίου 2017. https://www.roscosmos.ru/23837/
  11. Οι προετοιμασίες και η εκτοξευση του «Σογιούζ MS-05» σε συνέχειες!!! Στις 24, Ιούλ του 2017 μετά την προπόνηση σε ένα διαστημόπλοιο κοσμοναύτες και αστροναύτες τα κύρια και εφεδρικά πληρώματα του επανδρωμένου διαστημικου σκαφους (TPC) «Soyuz MS-05" επισκέφθηκαν την συναρμολόγηση και δοκιμή στο κτίριο στην περιοχή 112 στο διαστημικό κέντρο Μπαϊκονούρ και γνωριστηκαν με την προετοιμασία για την εκτόξευση του πυραύλου φορέα«Σογιούζ -FG», το οποίο θα φέρει τον WPK σε χαμηλή γήινη τροχιά. Μετά την επιθεώρηση των πυραύλων οι κοσμοναύτες Σεργκέι Ryazansky και ο Αλέξανδρος Misurkin οι αστροναύτες Randolph Breznik, Paolo Nespoli, Mark Vanden HI και Norishige КАНАИ επισκέφθηκαν το μουσείο του Μπαϊκονούρ, όπου είδαν μια μοναδική έκθεση, εβαλαν τα αυτόγραφα τους σε μια μεγάλη φωτογραφία του οχήματος εκτόξευσης «FG Ένωση» και υπεγράψαν φωτογραφίες, σημαία αποστολής, καρτ-ποστάλ και δώρισαν τα αναμνηστικά στο μουσείο με τα σύμβολα της εκστρατείας. https://www.roscosmos.ru/23834/
  12. Οι προετοιμασίες και η εκτοξευση του «Σογιούζ MS-05» σε συνέχειες!!! Στις 24, Ιούλ του 2017 τα πληρώματα του TPK «MS-05 Soyuz» έκαναν μια επιθεώρηση ελέγχου.Ελεγξαν τη λειτουργία των διαφόρων συστημάτων του εκσυγχρονισμένου πλοίου. https://www.roscosmos.ru/23832/
  13. Οι προετοιμασίες και η εκτοξευση του «Σογιούζ MS-05» σε συνέχειες!!! Στις 22 Ιουλ 2017 στο συγκρότημα κατάρτισης Test «Μπαϊκονούρ» στο Κέντρο Εκπαίδευσης άνοιξε η κατάρτιση των μελών των κύριων και backup πληρώματων του επανδρωμένου διαστημικου σκαφους (TPC) «Soyuz MS-05" (MKS ISS-52/53). Η εκτόξευση του επανδρωμένου διαστημόπλοιου «Σογιούζ MS-05» με τον φορέα πυραύλο «Soyuz-FG» έχει προγραμματιστεί στις 28 Ιουλίου του 2017 από την πλατφόρμα №1 ( «Start Γκαγκάριν»)απο το κοσμοδρόμιο Μπαϊκονούρ. https://www.roscosmos.ru/23825/
  14. Οι προετοιμασίες και η εκτοξευση του «Σογιούζ MS-05» σε συνέχειες!!! Οι ειδικοι της RSC «Ενέργεια» πραγματοποιήσαν επιθεώρηση στο κοσμοδρόμιο του Μπαϊκονούρ στο «Σογιούζ MS-05» https://www.roscosmos.ru/23821/
  15. Οι προετοιμασίες και η εκτοξευση του «Σογιούζ MS-05» σε συνέχειες!!! Οι ειδικοί στο κοσμοδρόμιο του Μπαϊκονούρ ολοκληρώσαν με επιτυχία τις εργασιες για τον ανεφοδιασμό του επανδρωμένου διαστημικου σκαφους (TPC), η νέα σειρά «Σογιούζ MS-05 » με τα συστατικά υλικα προωθητικό και συμπιεσμένα αέρια. https://www.roscosmos.ru/23795/
  16. Οι προετοιμασίες και η εκτοξευση του «Σογιούζ MS-05» σε συνέχειες!!! Στις 18 Ιουλίου του 2017 στο έδαφος του συγκροτήματος κατάρτισης «Μπαϊκονούρ» εγινε η τελετή για την αναρτηση των σημαιών των χωρών που συμμετέχουν στην εκστρατεία με το επανδρωμένο διαστημόπλοιο (TPC) «Soyuz MS-05" στο Διεθνή Διαστημικό Σταθμό (ISS) . Η τελετή είναι μια μακρά παράδοση και αποτελεί την επίσημη έναρξη του τελικού σταδίου της προετοιμασίας των αστροναυτών για την επανδρωμένη διαστημική πτήση.Επίσης, οι συμμετέχοντες της δημιουργίας αντιγράφων ασφαλείας του πληρώματος έκαναν το γύρο της πόλης του Μπαϊκονούρ. Πρώτα πήγαν στο μνημείο για τον Γιούρι Γκαγκάριν κοσμοναύτες και αστροναύτες με λουλούδια στους πρόποδες του μνημείου. Στη συνέχεια απέτισαν φόρο τιμής στο θρυλικό σχεδιαστή με τα λουλούδια στην προτομή του Sergeya Korolova και Mihaila Ryazanskogo (Sergeya Ryazanskogo παππού). Τα πλήρωματα αντιγράφων ασφαλείας επισκέφτηκαν την έκθεση του Μουσείου της ιστορίας του κοσμοδρόμιο Μπαϊκονούρ. Μετά την περιοδεία οι κοσμοναύτες και αστροναύτες υπεγραψαν αυτόγραφα και αναμνηστικές επιγραφες στο βιβλίο επισκεπτών. https://www.roscosmos.ru/23788/
  17. Οι προετοιμασίες και η εκτοξευση του «Σογιούζ MS-05» σε συνέχειες!!! Τα μέλη των κύριων και εφεδρικών πληρωματων του επανδρωμένου διαστημικου σκαφους MS-05 της «Roscosmos Σεργκέι RJaZANSKIJj και Αλέξανδρος Misurkin, οι αστροναύτες της NASA Randolph Breznik και Mark Vanden HI, ο αστροναύτης της ESA Paolo Nespoli και της JAXA αστροναύτης Norishige КАНАИ (TPC)» ξεκίνησαν την τελική κατάρτιση στο Μπαϊκονούρ. https://www.roscosmos.ru/23782/
  18. ISS-54/55 Το κύριο πλήρωμα 54/55-της δεύτερης αποστολής μακράς διάρκειας στον ISS (ο κοσμοναύτης της Roscosmos Anton Shkaplerov,ο αστροναύτης της NASA Σκοτ ​​Tingley και ο αστροναύτης της JAXA Norishige КАНАИ), η εκτόξευση της οποίας έχει προγραμματιστεί για το Δεκέμβριο του 2017 πραγματοποιουν εκπαίδευση σε προσομοιωτές του ρωσικού τμήματος του ISS και στο επανδρωμένο διαστημικό σκάφος μεταφοράς (TPC) «MS Ένωσης» για την προσομοίωση των ενεργειών του πληρώματος σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης. Κατά τη διάρκεια της εκπαίδευσης στο Ρωσικο τμήμα των αστροναυτών του ΔΔΣ υπηρξε «φωτιά» που δεν μπορει να εξαλειφθει, και η συνέχιση της παρουσίας του πληρώματος στο σταθμό γίνεται αδύνατη. Στην περίπτωση αυτή, οι αστροναύτες πρέπει να φύγουν επειγόντως απο τον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό και να πάνε στο διαστημόπλοιο «Σογιούζ» (simulator) για την επιστροφή στη Γη. Στη συνέχεια, τα μέλη της αποστολής πρέπει να φορούν κοστούμια, για να λάβουν τις θέσεις τους στο διαστημόπλοιο και να αρχίσουν την άμεση αποσύνδεση του πλοίου και του σταθμού. Στο τελευταίο μέρος της εκπαίδευσης του πληρώματος πραγματοποίησαν επείγουσα κατάβαση στη Γη. https://www.roscosmos.ru/23912/
  19. H Google θέλει να βγάλει τον κβαντικό υπολογιστή από το εργαστήριο. Σύμφωνα με πηγές του Bloomberg, η Google θέλει να προσφέρει τη δυνατότητα σε ένα ευρύ κοινό να αποκτήσει πρόσβαση στο quantum computing. Πρόσφατα, η Google έδωσε πρόσβαση στα κβαντικά υπολογιστικά της συστήματα σε ερευνητές, προκειμένου να δημιουργηθούν περισσότερα εργαλεία και εφαρμογές που εκμεταλλεύονται τις υπολογιστικές τους δυνατότητες. Σε αυτό το πλαίσιο λειτουργεί η ανοιχτή πλατφόρμα Project Q Initiative, με την Google να ονομάζει το εργαστήριό της ένα κβαντικό Data Center σε εμβρυϊκή μορφή. Σύμφωνα με το Engadget, παρόλο που η Google δεν δίνει αναλυτικές πληροφορίες για το τι ακριβώς ετοιμάζει στο πεδίο του quantum computing, θα πρέπει να θεωρείται δεδομένο ότι αυτές είναι και οι πρώτες κινήσεις της προς την κατεύθυνση του να γίνει εμπορική η χρήση των κβαντικών υπολογιστών. Ήδη έχει ξεκινήσει να δημιουργείται ένα ιδιότυπο πεδίο ανταγωνισμού, καθώς η IBM έχει δημιουργήσει μία δική της πλατφόρμα, ενώ έχει ανακοινώσει ότι δημιουργεί έναν κβαντικό υπολογιστή γενικής χρήσης για τις επιχειρήσεις. Εύλογο είναι ότι ο πρώτος παίκτης στην κατηγορία αυτή που θα καταφέρει να παρουσιάσει έναν κβαντικό υπολογιστή με εμπορική χρήση θα έχει σημαντικά κέρδη στο μέλλον. Η Google έχει υψηλούς στόχους και θεωρεί ότι μπορεί να δείξει την κυριαρχία της και στο πεδίο του quantum computing. http://www.pestaola.gr/h-google-thelei-na-bgalei-ton-kbantiko-ypologisth-apo-to-ergasthrio/ «Κάνουμε ένα ταξίδι στο νανόκοσμο». Μια συνέντευξη με το Νομπελίστα William E. Moerner. Γενιές και γενιές φοιτητών της Φυσικής μάθαιναν μέχρι πρότινος ότι το όριο ανάλυσης των οπτικών μικροσκοπίων είναι περίπου το μισό μήκος κύματος του πράσινου φωτός, περίπου 200 νανόμετρα. Ο Γερμανός φυσικός Ernst Abbe είχε περιγράψει αυτό το όριο περίθλασης ήδη από το 1873 (Abbe diffraction limit). Αλλά ο William E. Moerner από το Πανεπιστήμιο Στάνφορντ των ΗΠΑ δεν μπόρεσε να αποδεχτεί αυτόν τον περιορισμό. Μάλιστα, χωρίς να τον ακυρώσει, κατάφερε να τον παρακάμψει με έξυπνο τρόπο και να φτάσει την οπτική μικροσκοπία στα όρια των νανοδιαστάσεων, μετατρέποντάς τη σε νανοσκοπία. Θεωρητικά δεν υπάρχει μικρότερη δομή που μπορεί να μελετηθεί. Αυτή η ανάπτυξη μικροσκοπίας φθορισμού υψηλής ανάλυσης που μπορεί να επεξεργαστεί πλέον το νανόκοσμο χάρισε το βραβείο Νομπέλ Χημείας στον ίδιο, αλλά και στους Eric Betzig του Ιατρικού Ινστιτούτου Howard Hughes των ΗΠΑ και Stefan W.Hell του Ινστιτούτου Βιοφυσικής Χημείας Max Planck στη Γερμανία, το 2014. Τελικά, αυτή η «ανυπακοή» σε καθιερωμένα επιστημονικά θεωρήματα, που γενικά φαντάζει οδυνηρή, απέφερε στους τρείς επιστήμονες ένα βραβείο Νομπέλ, σκέφτομαι διαβάζοντας το ενημερωτικό υλικό που έχει δοθεί στους δημοσιογράφους, λίγο πριν μπει στην μεγάλη αίθουσα του Stadttheater στο Λιντάου, ο Νομπελίστας William E. Moerner. Μεταφέρει το μήνυμα του επίσης Νομπελίστα και τέως υπουργού Ενέργειας των ΗΠΑ, Steven Chu για την κλιματική αλλαγή για να ανοίξει το 67ο Lindau Nobel Lauretaes Metting, τον ετήσιο θεσμό συνάντησης Νομπελιστών με νέους ερευνητές από όλο τον κόσμο, που φέτος έλαβε χώρα στο Βαυαρικό νησί Λιντάου το πενθήμερο από τις 25-30 Ιουνίου. Ξεπερνώντας τα όρια Το 1989 όταν ο Νομπελίστας William E. Moerner ξεκινούσε την έρευνά του με τη χρήση απλών μικροσκοπίων και την παρατήρηση μεμονωμένων μορίων δε σκεφτόταν καν την υψηλή ανάλυση. Έχοντας εμπειρία ως Ηλεκτρολόγος Μηχανικός και μελετώντας μόρια ως μεταπτυχιακός ερευνητής, βρέθηκε στο εργαστήριο της εταιρείας ΙΒΜ στο Σαν Χοσέ της Καλιφόρνιας να κάνει βιομηχανική έρευνα. Εκεί πέτυχε να μετρήσει πρώτος την οπτική απορρόφηση ενός μόνο μορίου και να εμπνεύσει πολλούς χημικούς να στρέψουν την προσοχή τους σε μεμονωμένα μόρια. Ο ίδιος αρκετά χρόνια αργότερα έκανε το επόμενο καθοριστικό επιστημονικό βήμα θέτοντας τα θεμέλια της μικροσκοπίας ενός μορίου (Single-Molecule Microscopy, SMM) στηριζόμενος στην ανακάλυψη της πράσινης φθορίζουσας πρωτεΐνης GFP από τον Roger Tsien που αργότερα απέσπασε βραβείο Νομπέλ Χημείας (2008). «Διαπιστώσαμε πως ο φθορισμός μιας παραλλαγής της GFP θα μπορούσε να ελεγχθεί και να ενεργοποιηθεί κατά βούληση. Όταν διεγείραμε την πρωτεΐνη με φως μήκους κύματος 488 νανομέτρων, εκείνη άρχιζε να φθορίζει, αλλά να ξεθωριάζει μετά από λίγο. Ανεξάρτητα από την ποσότητα του φωτός που επαναχορηγούσαμε στην πρωτεΐνη, ο φθορισμός ήταν ανενεργός, η πρωτεΐνη δεν ανταποκρινόταν. Αποδείχθηκε, τελικά, ότι το φως μήκους κύματος 488 νανόμετρα ήταν αυτό που μπορούσε να επαναφέρει την πρωτεΐνη στη ζωή. Όταν η πρωτεΐνη επανενεργοποιήθηκε στα 488 νανόμετρα παρουσιάστηκε και ο φθορισμός», εξηγεί ο επιστήμονας, ο οποίος στη συνέχεια διέλυσε αυτές τις πρωτεΐνες σε ένα τζελ, έτσι ώστε η απόσταση τους να είναι μεγαλύτερο από το όριο περίθλασης των 0,2 μικρομέτρων του Abbe. Παρατήρησε τότε ότι το οπτικό μικροσκόπιο μπορούσε να διακρίνει τη λάμψη από μεμονωμένα μόρια που έμοιαζαν με μικροσκοπικά φαναράκια με διακόπτες. Τα αποτελέσματα αυτής της έρευνας δημοσιεύθηκαν στο επιστημονικό περιοδικό Nature το 1997. Η έρευνα περιέγραφε τη δυνατότητα μετατροπής της ικανότητας φθορισμού των μορίων εναλλάξ θετικά και αρνητικά (on and off). Με τη μέθοδο αυτή οι επιστήμονες μπορούσαν να δουν την εικόνα της ίδιας περιοχής πολυάριθμες φορές, αφήνοντας επιλεκτικά κάποια διάσπαρτα μόρια να φθορίζουν (glow) κάθε φορά. Με την επικάλυψη των εικόνων αυτών μία έντονη υπερ-εικόνα διακρινόταν σε επίπεδο νανοδιαστάσεων. Στη συνέχεια ο ερευνητής ανέπτυξε μια μέθοδο στοχευμένης βιοφυσικής απεικόνισης που ονομάζεται Photo-activated localization microscopy (PALM) χρησιμοποιώντας και άλλες φθορίζουσες πρωτεΐνες για ελεγχόμενη διέγερση με συγκεκριμένο φωτισμό. Η έρευνά του έφερε μια «επανάσταση» στην οπτική μικροσκοπία. Ξεκινώντας από μια υποθετική συνθήκη έφτασε να αποσπάσει την υψηλότερη ακαδημαϊκή τιμή. Παρατήρηση μόριο προς μόριο Το καινούργιο που περιέγραψε ο Νομπελίστας κατά την εισήγησή του στο Λιντάου είναι μια νέα μέθοδος μικροσκοπίας φθορισμού υψηλής ανάλυσης, το MINFLUX, που επιτυγχάνει συνήθως ανάλυση 1 nm. Αυτή είναι η τελική χωρική ανάλυση που έχει φυσική σημασία για μια οπτική μέθοδο, επειδή 1 nm είναι το μέγεθος της πηγής φωτονίων, δηλ. η διάμετρος μεμονωμένων μορίων. «Στο MINFLUX, αν μπορούμε να το πούμε έτσι, εκμεταλλευτήκαμε τα πλεονεκτήματα του συνδυασμού του Photo-activated localization microscopy (PALM) και του Stimulated emission depletion microscopy (STED), δηλαδή της μικροσκοπίας εξαναγκασμένης απόσβεσης εκπομπής, σε μια νέα ιδέα. Αυτό το μικροσκόπιο είναι 100 φορές πιο έντονο από τη συμβατική οπτική μικροσκοπία και ξεπερνά ακόμη και τις καλύτερες μεθόδους μικροσκοπίας φθορισμού υψηλής ανάλυσης που αναπτύχθηκαν μέχρι σήμερα, δηλαδή τη STED. Το MINFLUX θα αποτελέσει τη βάση για μελλοντική απεικόνιση φθορισμού υψηλής ανάλυσης και οπτικό διαχωρισμό μεμονωμένων μορίων, πολύ κοντά το ένα στο άλλο, μόλις μερικά νανόμετρα, γιατί μας δείχνει με μεγάλη ακρίβεια τον εντοπισμό των μορίων που θέλουμε. Φανταστείτε ένα δάσος τη νύχτα στο οποίο θέλετε να δείτε τα κλαδιά του. Τι μπορείτε να κάνετε; Τοποθετείτε πάνω σε αυτά πυγολαμπίδες κοντά κοντά, αυτές αρχίζουν να εκπέμπουν φως και εσείς με μια νοητή γραμμή τις ενώνετε μεταξύ τους, Έτσι έχετε μια εικόνα της κατασκευής των κλαδιών», εξηγεί ο επιστήμονας. Το STED καθώς και το PALM στην πράξη επιτυγχάνουν μια ευκρίνεια διαχωρισμού περίπου 20 έως 30 νανομέτρων. Κατά το STED χρησιμοποιούνται δύο ακτίνες λέιζερ, μια που διεγείρει τα φθορίζοντα μόρια ώστε να εκπέμψουν φθορισμό (“να λάμψουν”) και μια που αναστέλλει τον φθορισμό σε όλα τα μόρια εκτός από εκείνα που έχουν όγκο μεγέθους νανομέτρου. Με την σάρωση πάνω από το δείγμα, νανόμετρο προς νανόμετρο, παράγεται μία εξαιρετική εικόνα με υψηλής ευκρίνειας. Όσο μικρότερος είναι ο όγκος που επιτρέπεται να φθορίζει σε μία μόνο στιγμή, τόσο μεγαλύτερη είναι η ανάλυση της τελικής εικόνας. Ως εκ τούτου, δεν υπάρχει, κατ 'αρχήν, κανένα όριο για την ανάλυση των οπτικών μικροσκοπίων. Να θυμίσουμε ότι η μέθοδος STED, η επονομαζόμενη διεγερθείσα μείωση εκπομπών, προτάθηκε από τον Stefan W.Hell το 1994 και για αυτή τη συνεισφορά του μοιράστηκε το βραβείο Νομπέλ την ίδια χρονιά με τον Καθηγητή Moerner. Διαβάζοντας κάποιος τα παραπάνω εύλογα θα αναρωτηθεί πού μπορούν να βρουν εφαρμογή τα παραπάνω. Κι όμως η νανοσκοπία άνοιξε ένα μεγάλο δρόμο προς τη λεπτομερή διερεύνηση του εσωτερικού περιβάλλοντος ζωντανών κυττάρων και των ιστών. Με αυτή μπορούν οι επιστήμονες να ιχνηλατήσουν συγκεκριμένες διαδρομές συγκεκριμένων μορίων και ειδικότερα πρωτεϊνών και να δουν πως αυτά εμπλέκονται στην εκδήλωση σοβαρών νόσων όπως είναι οι ασθένειες Parkinson, Alzheimer και Huntington κ.λπ. Ο καθηγητής Moerner αυτή τη στιγμή μελετά τη συμπεριφορά 16 γκρουπ διαφορετικών βακτηριακών πρωτεϊνών κατά τη κυτταροδιαίρεση. «Ουσιαστικά διερευνώ την ασυμμετρία στη κίνηση των πρωτεϊνικών μορίων στους δύο βακτηριακούς πόλους». Παράλληλα εργάζεται πάνω στα συσσωματώματα των πρωτεϊνών που εμπλέκονται στη νόσο Huntington καθώς και πάνω στη ροή ρεύματος στα νευρικά κύτταρα μέσω της διάταξης διαύλων νατρίου. Μήνυμα από τη Σουηδία Ο Νομπελίστας την ημέρα της βράβευσής του με Νόμπελ παρακολουθούσε μια διάσκεψη στη Βραζιλία και πληροφορήθηκε τα νέα τηλεφωνικά από τη σύζυγό του, ενώ βρισκόταν στο δωμάτιο του ξενοδοχείου του. Η ίδια το είχε πληροφορηθεί από το πρακτορείο Associated press. «Ήταν συγκλονιστικό», περιγράφει και συνεχίζει: «..αλλά ήμουν πολύ μακριά για να ανταποκριθώ στα τηλέφωνα και στα μηνύματα που μου έστελναν φίλοι και γνωστοί. Έκανα κάποιες δηλώσεις μέσω Skype και ανυπομονούσα για την ώρα που θα έπαιρνα το αεροπλάνο του γυρισμού. Μου είχε περάσει από το μυαλό ως ιδέα το Νομπέλ, αλλά δεν το είχα πιστέψει κιόλας. Όταν κάνεις ένα μεγάλο επιστημονικό “άνοιγμα”, όπως είχαμε κάνει εμείς είναι πιθανό και να συμβεί. Είχα καταλάβει από την αρχή την απήχηση που θα είχε η έρευνά μας», διηγείται με τη συστολή του μεγάλου επιστήμονα. Ο Καθηγητής πίσω από ένα γλυκό χαμόγελο και μια ηρεμία κρύβει μια σοβαρότητα και μια σεμνότητα που δεν σου αφήνει πολλά περιθώρια να περάσεις σε πιο προσωπικό επίπεδο και να τον ρωτήσεις για τη ζωή του. Σου λέει πως γεννήθηκε στο Pleasanton της Καλιφόρνιας και μεγάλωσε στο Σαν Αντόνιο του Τέξας όπου παρακολούθησε το Γυμνάσιο Thomas Jefferson. Έχει πτυχία Φυσικής, Ηλεκτρολόγου μηχανικού και Μαθηματικών από το Πανεπιστήμιο της Ουάσινγκτον στο Σαιντ Λούις, καθώς και Μάστερ και διδακτορικό στη Φυσική από το Πανεπιστήμιο Cornell της Νέας Υόρκης. Σου λέει ακόμη πως εξακολουθεί να θεωρεί τον εαυτό του φοιτητή και συναρπάζεται από το πόσα πολλά πράγματα μαθαίνει κάθε μέρα. Στην ερώτηση αν ξεκινούσε από την αρχή τι θα άλλαζε δυσκολεύεται να απαντήσει γιατί δεν μπορεί να αποφανθεί με σιγουριά σε ποιό επιστημονικό πεδίο βρίσκει το μεγαλύτερο ενδιαφέρον. Μπορεί όμως να πει με σιγουριά για την αγάπη του στη Τέχνη που είναι σημαντικό κομμάτι της ζωής του. «Το ενδιαφέρον για τις τέχνες, κυρίως τη μουσική και το θέατρο, που είναι επίσης ένα σημαντικό κομμάτι της ζωής μου ξεκίνησε από τη νεαρή μου ηλικία. Με ευχαριστεί πολύ να ακούω και να σκέφτομαι την αρμονία και τη δομή της μουσικής, καθώς και την εκτέλεση. Με κάποιο τρόπο, αυτό διεγείρει και τον εγκέφαλο μου. Με μια χαλαρωτική και όμορφη μουσική επικεντρώνομαι σε εργασίες που μπορεί και να αφήσω ημιτελείς. Άλλα μουσικά κομμάτια όπως π.χ. μια περίπλοκη φούγκα με αποσπούν και δεν μπορώ να κάνω κάτι άλλο ταυτόχρονα. Πιθανώς όλη αυτή η απόλαυση προέρχεται από την περίπλοκη δομή και οργάνωση των κλασσικών και αρμονικών μορφών και τις ομοιότητές τους με την οργάνωση της επιστημονικής γνώσης που βασίζεται σε κανόνες», συμπληρώνει ο καθηγητής, ο οποίος μας αποκαλύπτει πως ενώ συνήθιζε να παίζει μουσική και να ερμηνεύει χαρακτήρες σε όπερα όταν φοιτούσε στο κολλέγιο, τώρα πια αρκείται σε χορωδίες γιατί δεν έχει χρόνο για πρόβες. http://www.naftemporiki.gr/story/1260225/kanoume-ena-taksidi-sto-nanokosmo-mia-sunenteuksi-me-to-nompelista-william-e-moerner
  20. Συμπληρώνοντας το προφίλ του τετρακουάρκ. Τα τελευταία χρόνια οι φυσικοί έχουν εντοπίσει διάφορα σωματίδια, η δομή των οποίων εξηγείται, αν θεωρήσουμε ότι περιέχουν τέσσερα κουάρκ, αντί για δυο ή τρία που περιέχουν συνήθως άλλα σωματίδια. Ένας από τους πρώτους υποψήφιους για την κατηγορία των τετρακουάρκ ήταν το σωματίδιο Zc(3900), με μάζα 3900 MeV∕c2. Αν και το Zc(3900) φαίνεται να αποτελείται από δυο γοητευτικά κουάρκ, ένα κάτω και ένα άνω κουάρκ, αρκετό μυστήριο περιβάλλει ακόμα αυτό το σωματίδιο. Το κινεζικό εργαστήριο BESIII (Beijing Electron Positron Collider) ερεύνησε περαιτέρω το Zc(3900), υπολογίζοντας δυο σημαντικές κβαντικές παραμέτρους του σωματιδίου – το σπιν και την ομοτιμία. Οι πρώτες παρατηρήσεις του Zc(3900) έγιναν το 2013 στο BESIII, και ανεξάρτητα στο ιαπωνικό εργαστήριο Belle (στον επιταχυντή High Energy Accelerator Research Organization της Tsukuba). Και τα δυο πειράματα ανίχνευσαν την υπογραφή του νέου σωματιδίου στις συγκρούσεις ηλεκτρονίων-ποζιτρονίων, διαμέσου της ανίχνευσης του μεσονίου J∕ψ και δυο πιονίων. Έκτοτε, το πείραμα BESIII ανίχνευσε ακόμη ένα τετρακουάρκ, με μάζα 3885 MeV∕c2, σε συγκρούσεις ηλεκτρονίων-ποζιτρονίων μέσα από την ανίχνευση μεσονίων D. Με τόσο μικρή διαφορά μάζας, προκύπτει μια πολύ εύλογη ερώτηση: μπορεί το σωματίδιο Zc(3885) να ταυτίζεται με το σωματίδιο Zc(3900); Για να απαντηθεί το ερώτημα αυτό αρκεί να συγκρίνουμε το σπιν και την ομοτιμία των σωματιδίων. Οι φυσικοί του πειράματος BESIII συνέλλεξαν πάνω από 6000 γεγονότα από τα δεδομένα που πληρούν τα κριτήρια του σωματιδίου Zc(3900) και πραγματοποιώντας την αποκαλούμενη ανάλυση μερικών κυμάτων, συνέκριναν τα επιλεγμένα γεγονότα με προσομοιώσεις για σωματίδια με διαφορετικές τιμές ομοτιμίας και σπιν. Η προσομοίωση με σπιν 1 και άρτια ομοτιμία έδωσε την καλύτερη προσαρμογή στα πειραματικά δεδομένα, που σημαίνει ότι το σωματίδιο Zc(3900) έχει το ίδιο σπιν και ομοτιμία με το Zc(3885), του οποίου οι παράμετροι είχαν μετρηθεί προηγουμένως. Το αποτέλεσμα αυτό στηρίζει την υπόθεση ότι τα δυο σωματίδια στην πραγματικότητα ταυτίζονται. http://physicsgg.me/2017/08/16/%cf%83%cf%85%ce%bc%cf%80%ce%bb%ce%b7%cf%81%cf%8e%ce%bd%ce%bf%ce%bd%cf%84%ce%b1%cf%82-%cf%84%ce%bf-%cf%80%cf%81%ce%bf%cf%86%ce%af%ce%bb-%cf%84%ce%bf%cf%85-%cf%84%ce%b5%cf%84%cf%81%ce%b1%ce%ba%ce%bf/
  21. Η NASA ψάχνει «υπεύθυνο πλανητικής προστασίας»: Πληροφορίες εντός! Νέο «υπεύθυνο πλανητικής προστασίας» αναζητά, μέσω αγγελίας, η NASA. Αντικείμενο της δουλειάς του θα είναι κυρίως «να αποτρέψει τη βιολογική μόλυνση στη διάρκεια της ανθρώπινης και ρομποτικής διαστημικής εξερεύνησης». Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι το νέο στέλεχος θα πρέπει να φροντίσει, ώστε αφενός να μην φθάσουν στη Γη τυχόν εξωγήινοι και δυνητικά επικίνδυνοι μικροοργανισμοί, αφετέρου να μη συμβεί το αντίστροφο, δηλαδή άλλοι πλανήτες ή δορυφόροι τους να μη μολυνθούν από γήινα μικρόβια που θα έχουν μεταφερθεί από διαστημικά σκάφη ή αστροναύτες. Για προστασία από πιο μεγάλα και νοήμονα εξωγήινα όντα δεν γίνεται λόγος -προς το παρόν. Εκτός από τον εντυπωσιακό τίτλο, το μελλοντικό στέλεχος θα έχει και γενναιόδωρες ετήσιες απολαβές της τάξης των 124.400 έως 187.000 δολαρίων, ανάλογα με τα προσόντα του. Οι υποψήφιοι πρέπει να έχουν πτυχίο φυσικού, μηχανικού ή μαθηματικού και επίσης να διαθέτουν διαβάθμιση για θέματα εθνικής ασφαλείας. Αιτήσεις γίνονται δεκτές από πολίτες των ΗΠΑ έως τα μέσα Αυγούστου και η ανάληψη της θέσης θα είναι αρχικά για μια τριετία. Ήδη, η αρχική συμφωνία του ΟΗΕ για την εξερεύνηση του διαστήματος από το 1967 καλούσε τα κράτη να αποφύγουν τη μόλυνση του διαστήματος, ένα προσφιλές θέμα για τους συγγραφείς επιστημονικής φαντασίας. Η NASA είχε προ ετών δημιουργήσει θέση «υπευθύνου πλανητικής προστασίας» (σήμερα την κατέχει η Δρ Κάθριν Κόνλεϊ), αλλά φαίνεται πως τώρα αποφάσισε να πάρει το θέμα πιο σοβαρά, καθώς η διαστημική εξερεύνηση προχωρά ραγδαία και η προοπτική εύρεσης εξωγήινων μορφών ζωής φαίνεται πλέον πιο ρεαλιστική, αν όχι βέβαιη σε μερικές δεκαετίες. Η αγγελία της NASA αναφέρει ότι ο νέος υπάλληλός της πρέπει να φροντίσει να διατηρήσει τους άλλους κόσμους «στη φυσική κατάστασή» τους και, από την άλλη, «να λάβει τις δέουσες προφυλάξεις για να προστατεύσει τη βιόσφαιρα της Γης σε περίπτωση που υπάρχει ζωή αλλού». Μία από τις ανησυχίες των επιστημόνων είναι ότι κάποια μέρα θα ανακαλύψουν μικρόβια στον Άρη ή κάπου αλλού (π.χ. στο δορυφόρο Ευρώπη του Δία ή στον Τιτάνα του Κρόνου) και θα νομίσουν ότι βρήκαν την πρώτη εξωγήινη ζωή, αλλά στην πραγματικότητα θα πρόκειται απλώς για μικρόβια που οι διαστημικές αποστολές θα έχουν κουβαλήσει μαζί τους. Αυτή είναι η αιτία, άλλωστε, που η NASA σχεδιάζει να καταστρέψει τη διαστημοσυσκευή «Κασίνι», που σύντομα θα ολοκληρώσει την αποστολή της στο σύστημα του Κρόνου με μια ελεγχόμενη αυτοκαταστροφική βουτιά, για να μη μολύνει τον πλανήτη με την ανεξέλεγκτη πτώση της, όπως είχε κάνει και με το σκάφος «Γαλιλαίος» γύρω από το Δία το 2003. http://news.in.gr/science-technology/article/?aid=1500157553 Ρωσικός δορυφόρος - «φάρος» σε τροχιά. Επιτυχώς εκτοξεύτηκε από το κοσμοδρόμιο του Μπαϊκονούρ στο Καζακστάν, μεταφερόμενος από πύραυλο Soyuz-2.1a, ο πρώτος crowdfunded δορυφόρος Mayak («φάρος») την Παρασκευή - ο οποίος προορίζεται να είναι ένα από τα πιο φωτεινά αντικείμενα στο νυχτερινό ουρανό. Τον δορυφόρο κατασκεύασαν Ρώσοι μηχανικοί στις εγκαταστάσεις του Πολυτεχνικού Μουσείου της Μόσχας. Στόχοι του είναι να κάνει τη διαστημική έρευνα και την «κοσμοναυτική» δημοφιλείς στη Ρωσία, να δοκιμάσει ένα σύστημα φρεναρίσματος σε τροχιά που θα βοηθά στην απαλλαγή από διαστημικά σκουπίδια (φρενάροντας ώστε να χάνουν ταχύτητα και να πέφτουν από τροχιά στην ατμόσφαιρα του πλανήτη μας, όπου θα καίγονται), αλλά και να χρησιμοποιηθεί ως σημείο αναφοράς για υπολογισμούς γύρω από αντικείμενα στον ουρανό. Αφού εκτοξεύτηκε και μπήκε σε τροχιά, ο δορυφόρος Mayak (της κλάσης των μικρών δορυφόρων «CubeSats») ανέπτυξε τον «ανακλαστήρα» του: μια πυραμίδα ύψους τριών μέτρων, από μια λεπτή (πάχους μόλις 5 μικρομέτρων), ανακλαστική μεταλλική μεμβράνη, η οποία ήταν διπλωμένη στο εσωτερικό του. Η πυραμίδα αυτή είναι σχεδιασμένη να πιάνει τις ακτίνες του ήλιου, ανακλώντας τις πίσω στη γη, με αποτέλεσμα ο δορυφόρος να καθίσταται -σύμφωνα με την ομάδα των δημιουργών του- το δεύτερο πιο φωτεινό αντικείμενο στον νυχτερινό ουρανό μετά τη Σελήνη. Αυτό βοηθά στη χρήση του Mayak ως σημείου αναφοράς για μετρήσεις και υπολογισμούς σχετικά με άλλους δορυφόρους σε τροχιά. Ο δεύτερος σκοπός είναι η αύξηση της αντίστασης κατά την πτήση του δορυφόρου στα ανώτατα τμήματα της ατμόσφαιρας (λειτουργεί κατά κάποιον τρόπο ως αλεξίπτωτο). Με αυτόν τον τρόπο, τίθεται γρηγορότερα εκτός τροχιάς - μια μέθοδος που θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για να πέφτουν μέσα στην ατμόσφαιρα διαστημικά σκουπίδια πολύ πιο γρήγορα, για τον ευκολότερο και πιο αποτελεσματικό «καθαρισμό» του κοντινού διαστήματος γύρω από τον πλανήτη μας. Εάν η δοκιμή αυτή αποδειχθεί επιτυχής, το συγκεκριμένο σύστημα θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί και σε άλλους δορυφόρους, ως σύστημα «αυτοκαταστροφής» όταν πλέον είναι άχρηστοι. Ο δορυφόρος θα μείνει σε τροχιά για έναν μήνα, πριν αρχίσει την κάθοδό του. http://www.naftemporiki.gr/story/1259346/rosikos-doruforos-faros-se-troxia Σύστημα προώθησης για μικρούς δορυφόρους που χρησιμοποιεί νερό για καύσιμο. Νερό χρησιμοποιεί ως καύσιμο ένα νέο, πρωτοποριακό σύστημα προώθησης το οποίο προορίζεται για χρήση από μικρούς δορυφόρους, κατηγορίας CubeSat. Η χρήση οικονομικών «μικροδορυφόρων», κατά πολύ μικρότερου μεγέθους σε σχέση με τους συμβατικούς δορυφόρους, διευρύνεται όλο και περισσότερο, καθώς χιλιάδες από αυτούς μπορούν να εκτοξευτούν σε σχετικά χαμηλό κόστος, για μια σειρά λειτουργιών και υπηρεσιών. «Παρέχουν ευκαιρία για νέες αποστολές, όπως πτήσεις σε σμήνη (“αστερισμούς”, όπως χαρακτηρίζονται) και εξερευνήσεις που οι μεγαλύτεροι προκάτοχοί τους δεν θα μπορούσαν να επιτύχουν» λέει η Αλίνα Αλεξέενκο, καθηγήτρια στο School of Aeronautics and Astronautics του Purdue University. Ωστόσο, για να φτάσουν στο 100% των δυνατοτήτων τους, οι CubeSats χρειάζονται συστήματα μικροπροώθησης, ικανά για ακριβείς, χαμηλής ισχύος ωθήσεις/ κινήσεις, για εφαρμογές επιστημονικού, εμπορικού και στρατιωτικού χαρακτήρα. Σε αυτό το πλαίσιο, η Αλεξέενκο έχει πραγματοποιήσει έρευνες για την ανάπτυξη ενός τέτοιου ακριβώς συστήματος, που χρησιμοποιεί αποστειρωμένο νερό. «Θεωρείται πως υπάρχει άφθονο νερό στον Φόβο, φεγγάρι του Άρη, καθιστώντας τον πιθανώς ένα μεγάλο “βενζινάδικο” στο διάστημα. Το νερό επίσης είναι ένα πολύ καθαρό προωθητικό, μειώνοντας τον κίνδυνο μόλυνσης ευαίσθητων οργάνων» σημειώνει η ερευνήτρια. Το νέο σύστημα, υπό το όνομα Film-Evaporation MEMS Tunable Array, ή προωθητήρας FEMTA, χρησιμοποιεί τριχοειδή αρκετά μικρά για να αξιοποιούν τις ιδιότητες του νερού σε μικροσκοπική κλίμακα. Επειδή έχουν διάμετρο μόλις 10 μικρομέτρων, η επιφανειακή τάση του υγρού το εμποδίζει να διαρρεύσει, ακόμα και στο κενό του διαστήματος. Η ενεργοποίηση μικρών θερμαντήρων κοντά στα άκρα των τριχοειδών δημιουργεί υδρατμούς, παράγοντας ώθηση. Με αυτόν τον τρόπο τα τριχοειδή μετατρέπονται σε βαλβίδες που μπορούν να ενεργοποιηθούν και να απενεργοποιηθούν ανοιγοκλείνοντας τους θερμαντήρες. Η τεχνολογία αυτή θυμίζει τους εκτυπωτές ψεκασμού (inkjet) που χρησιμοποιούν θερμαντήρες για να βγάζουν σταγονίδια μελάνης. Στο πλαίσιο της έρευνας των επιστημόνων του Purdue, τέσσερις προωθητήρες FEMTA, φορτωμένοι με μια κουταλιά νερού τοποθετήθηκαν σε έναν CubeSat και δοκιμάστηκαν υπό συνθήκες κενού. Το πρωτότυπο αυτό, βάρους 2,8 κιλών, περιείχε ηλεκτρονικά συστήματα και μια ειδική μονάδα μέτρησης για την αξιολόγηση των επιδόσεων του συστήματος προώθησης, που περιστρέφει τον δορυφόρο χρησιμοποιώντας μικρές ριπές υδρατμών. Όπως σημειώνεται σε σχετική ανακοίνωση του πανεπιστημίου, ένας πλήρως λειτουργικός δορυφόρος θα απαιτούσε 12 προωθητήρες για περιστροφή σε τρεις άξονες. Το σύστημα φτιάχτηκε με χαμηλού κόστους, εμπορικά διαθέσιμα υλικά τα οποία χρησιμοποιούνται στο «Internet of Things», κάτι που αποτελεί άλλο ένα πλεονέκτημα- ωστόσο όπως υπογραμμίζει η Αλεξέενκο, αν και έχει υπάρξει σημαντική πρόοδος στον τομέα των συστημάτων μικροπροώθησης, απαιτούνται ακόμα περισσότερες βελτιώσεις όσον αφορά στη μείωση μάζας- μεγέθους, την αύξηση ισχύος και την ακρίβεια ελέγχου για να ενσωματωθούν σε μικρά διαστημόπλοια. http://www.naftemporiki.gr/story/1266503/sustima-proothisis-gia-mikrous-doruforous-pou-xrisimopoiei-nero-gia-kausimo Έλον Μασκ: Τον Νοέμβριο η παρθενική εκτόξευση του πυραύλου Falcon Heavy της SpaceX Ο Falcon Heavy, ο βαρύς πύραυλος της SpaceX, τον οποίο η εταιρεία προορίζει για αποστολές μεγάλων φορτίων σε τροχιά και πέρα από αυτήν, θα πραγματοποιήσει την παρθενική του εκτόξευση αυτόν τον Νοέμβριο, ανακοίνωσε ο ιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας, Έλον Μασκ, μέσω Twitter και Instagram την Πέμπτη. Elon Musk @elonmuskFollow Falcon Heavy maiden launch this November https://t.co/D4Dxq9d6hc ReplyRetweetFavorite Ο πύραυλος αυτός έχει τριπλάσια ισχύ σε σχέση με τον μικρότερο Falcon 9, που χρησιμοποιεί ήδη η εταιρεία, και μπορεί να θέσει μεγάλα φορτία δεκάδων τόνων σε τροχιά- οπότε και αποτελεί βασικό κομμάτι των σχεδιασμών της εταιρείας για αποστολές σε τροχιά για εμπορικούς σκοπούς, αλλά και μελλοντικές αποστολές στον Άρη. Θα είναι ένας από τους πιο ισχυρούς πυραύλους στην ιστορία, και, όπως στην περίπτωση του Falcon 9, θα είναι εν μέρει επαναχρησιμοποιούμενος, έτσι ώστε το βασικό κομμάτι του να επιστρέφει στη Γη για να μπορεί να χρησιμοποιηθεί ξανά σε μελλοντικές εκτοξεύσεις (κάτι που η εταιρεία έχει ήδη καταφέρει να κάνει με τον Falcon 9). Ωστόσο, όπως υπενθυμίζει το TheVerge, η παρθενική αυτή πτήση ήταν αρχικά να γίνει μέσα στο 2013 ή το 2014, αλλά ακολούθησε αναβολή το 2015 και μετά νέα για τα τέλη του 2016. Τον Σεπτέμβριο του περσινού έτους ένας πύραυλος της SpaceX ανατινάχτηκε στην εξέδρα εκτόξευσης στη Φλόριντα, με αποτέλεσμα η πτήση του Falcon Heavy να καθυστερήσει ξανά. Παρόλα αυτά, η SpaceX επιμένει ότι η πτήση θα λάβει χώρα μέσα στο 2017, με τον Μασκ να δίνει τώρα συγκεκριμένο μήνα για αυτήν. Ο ίδιος πάντως, πρόσφατα, μιλώντας για την παρθενική εκτόξευση, μείωσε τις προσδοκίες για αυτήν, καθώς είπε ότι δεν αναμένεται την πρώτη φορά ο πύραυλος να καταφέρει να φτάσει καν σε τροχιά- μάλιστα, είπε πως θα το θεωρήσει επιτυχία αν καταφέρει να απομακρυνθεί αρκετά από την εξέδρα ώστε να μην προκαλέσει ζημιές. Σημειώνεται πως, σύμφωνα με τους New York Times, η αξία της εταιρείας, μετά την ολοκλήρωση ενός νέου κύκλου συγκέντρωσης χρηματοδότησης, ανέρχεται στα περίπου 21 δισ. δολάρια. http://www.naftemporiki.gr/story/1262788/elon-mask-ton-noembrio-i-partheniki-ektokseusi-tou-puraulou-falcon-heavy-tis-spacex
  22. Ο νόμος του ισχυρότερου επιβάλλεται στην φυσική. Μια θεωρία της ισχυρής πυρηνικής δύναμης περιγράφει με ακρίβεια την ασθενή πυρηνική δύναμη. Υπάρχουν δυο είδη πυρηνικών δυνάμεων: οι ισχυρές και οι ασθενείς. Η ισχυρή δύναμη εμφανίζεται στις αλληλεπιδράσεις των κουάρκς, ενώ η ασθενής δύναμη είναι υπεύθυνη για τις ραδιενεργές διασπάσεις βήτα. Ενώ τα δυο αυτά είδη δυνάμεων συμπεριφέρονται εντελώς διαφορετικά, για πρώτη φορά μια νέα θεωρητική μελέτη [Proton-proton fusion and tritium β-decay from lattice quantum chromodynamics, Kostas Orginos et al] https://journals.aps.org/prl/abstract/10.1103/PhysRevLett.119.062002 εφαρμόζει ένα μοντέλο της ισχυρής δύναμης, στον προσδιορισμό παραμέτρων από δυο διαδικασίες που καθορίζει η ασθενής δύναμης: την σύντηξη πρωτονίου-πρωτονίου και την διάσπαση βήτα του τριτίου (3Η). Οι τιμές που υπολόγισε η ερευνητική ομάδα NPLQCD βρίσκονται σε συμφωνία με τα πειραματικά δεδομένα. Με λίγες ακόμα βελτιώσεις, αυτή η μέθοδος μπορεί να οδηγήσει σε καλύτερη κατανόηση των διαδικασιών της πυρηνικής αστροφυσικής και της φυσικής των νετρίνων. Η ισχυρή δύναμη περιγράφεται από την Κβαντική ΧρωμοΔυναμική (QCD), μια θεωρία γνωστή για την διαβόητη δυσκολία της να επιλυθεί, δεδομένου ότι η ισχυρή ελκτική δύναμη μεταξύ των κουάρκ αυξάνεται με την απόσταση. Οι φυσικοί ασχολήθηκαν με την δυσεπιλυτότητα της QCD πραγματοποιώντας υπολογισμούς σε ένα τετραδιάστατο πλέγμα. Η Κβαντική Χρωμοδυναμική πλέγματος δίνει προσεγγιστικές λύσεις που γίνονται όλο και πιο ακριβείς καθώς οι αποστάσεις του πλέγματος τείνουν προς το μηδέν. Με βάση την QCD πλέγματος, οι ερευνητές του NPLQCD θεώρησαν την ασθενή δύναμη ως ένα «πεδίο υποβάθρου» και υπολόγισαν τις αλληλεπιδράσεις μεταξύ διαφορετικών νουκλεονίων και ελαφρών πυρήνων, όπως πρωτόνια, νετρόνια, δευτέρια, κ.λπ. – τις βασικές πυρηνικές αντιδράσεις σύντηξης που παράγουν την ενέργεια των άστρων, σαν τον Ήλιο μας. Υπολόγισαν επίσης και μια παράμετρο που συνδέεται με τον ρυθμό της διάσπασης βήτα του τριτίου Παρά το γεγονός ότι χρησιμοποίησαν μεγάλες, μη ρεαλιστικές, μάζες κουάρκ για να κάνουν τους υπολογισμούς ευκολότερους, τα αποτελέσματα ήταν σύμφωνα με παλαιότερες εκτιμήσεις. Με την χρήση πιο ρεαλιστικών τιμών στις μάζες των κουάρκ, το μοντέλο θα δώσει μια ακριβέστερη τιμή για τον ρυθμό διάσπασης βήτα του τριτίου, η οποία θα θέσει αυστηρότερα όρια στην μάζα του νετρίνου. http://physicsgg.me/2017/08/13/%ce%bf-%ce%bd%cf%8c%ce%bc%ce%bf%cf%82-%cf%84%ce%bf%cf%85-%ce%b9%cf%83%cf%87%cf%85%cf%81%cf%8c%cf%84%ce%b5%cf%81%ce%bf%cf%85-%ce%b5%cf%80%ce%b9%ce%b2%ce%ac%ce%bb%ce%bb%ce%b5%cf%84%ce%b1%ce%b9-%cf%83/
  23. Δροσος Γεωργιος

    Κοσμολογία

    Ο χάρτης που δείχνει το σκοτεινό περιεχόμενο του Σύμπαντος. Τα πρώτα σημαντικά αποτελέσματα της Dark Energy Survey σηματοδοτούν την έναρξη μιας νέας εποχής στην κοσμολογία. Η διεθνής ερευνητική συνεργασία Dark Energy Survey (DES) ανακοίνωσε τα αποτελέσματα της ανάλυσης των πρώτων δεδομένων, που άρχισαν να συλλέγονται από το τηλεσκόπιο Blanco τον Αύγουστο του 2013, και συνέχισαν για τους επόμενους έξι μήνες. Έκτοτε έχουν ολοκληρωθεί τρεις ακόμα κύκλοι συλλογής δεδομένων. Το DES θα ξεκινήσει τον πέμπτο κύκλο των παρατηρήσεων στο τέλος αυτού του μήνα. Μια ομάδα 400 ατόμων αναλύει τα δεδομένα αυτά και τα επόμενα χρόνια θα προκύψουν στοιχεία τα οποία θα ελέγξουν τις θεωρίες σχετικά με τα δυο πιο μυστηριώδη συστατικά που κυριαρχούν στο σύμπαν μας: την σκοτεινή ύλη και την σκοτεινή ενέργεια. Η ανάλυση των πρώτων μετρήσεων μας δείχνει ότι το σύμπαν συνίσταται από 74% σκοτεινή ενέργεια, 21% σκοτεινή ύλη, με την γνωστή ύλη να αποτελεί το υπόλοιπο 5% του σύμπαντος. Χάρτης της σκοτεινής ύλης έτσι όπως προέκυψε από τις μετρήσεις βαρυτικής εστίασης 26 εκατομμυρίων γαλαξιών του DES. Οι κόκκινες περιοχές έχουν περισσότερη σκοτεινή ύλη από τον μέσο όρο, και οι μπλε περιοχές λιγότερη σκοτεινή ύλη.(Φωτ.1) Η σκοτεινή ύλη O όρος σκοτεινή ύλη χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά πριν από περίπου 80 χρόνια από τον αστρονόμο Fritz Zwicky. Ο Zwicky στην δεκαετία του 1930 ανακάλυψε πως οι γαλαξίες του γαλαξιακού σμήνους της Κόμης κινούνταν τόσο γρήγορα που, σύμφωνα με τους νευτώνειους νόμους της κίνησης, θα έπρεπε να απομακρυνθούν μεταξύ τους και το σμήνος να διαλυθεί. Η μόνη εξήγηση που σκέφτηκε, για το γεγονός ότι το σμήνος διατηρείται ενωμένο και δε διαλύεται, είναι ότι περιέχει εκατοντάδες φορές περισσότερη ύλη απ’ όση βλέπουμε με τα τηλεσκόπιά μας. Είτε οι νόμοι του Νεύτωνα ήταν λάθος για τις γαλαξιακές αποστάσεις, ή το σμήνος της Κόμης περιείχε μεγάλες ποσότητες αόρατης ύλης (σκοτεινή ύλη) που το συγκρατούσε ενωμένο. Όμως το επιστημονικό κατεστημένο εκείνης της εποχής αγνόησε ή απέρριπτε το πρωτοποριακό έργο του Zwicky. Η επιστημονική αγκύλωση των αστρονόμων εκείνης της εποχής εξόρισε στην αφάνεια την έμμεση ανακάλυψη της σκοτεινής ύλης από τον Zwicky για 40 χρόνια περίπου. Αργότερα, στην δεκαετία του 1970 η Vera Rubin και ο Kent Ford χρησιμοποίησαν την έννοια της αόρατης σκοτεινής ύλης για να εξηγήσουν πως οι ίδιοι οι γαλαξίες συγκρατούν τα συστατικά τους και δεν διαλύονται εξαιτίας της γρήγορης περιστροφής τους. Παρά το γεγονός ότι όλα τα έμμεσα αστρονομικά δεδομένα μας λένε πως η σκοτεινή ύλη υπάρχει και είναι πέντε φορές περισσότερη από την γνωστή μας ύλη, δυστυχώς δεν γνωρίζουμε τι είναι ακριβώς. Θα μπορούσε η σκοτεινή ύλη να είναι αστρονομικά αντικείμενα που δεν εκπέμπουν φως, όπως αστεροειδείς, κομήτες, πλανήτες, άστρα νετρονίων και μαύρες τρύπες, τα επονομαζόμενα MΑCHOs (Mαssive Αstronomicαl Compαct Hαlo Objects). Ή να συνίσταται από κάποια σωματίδια, όπως νετρίνα, αξιόνια ή άλλα άγνωστα προς το παρόν σωματίδια που αλληλεπιδρούν με εξαιρετικά ασθενή τρόπο με την κανονική ύλη, τα σωματίδια αυτά ονομάζονται WIMPs (Weakly Interacting Massive Particles), τα οποία πολλά επίγεια εργαστήρια αυτή τη στιγμή προσπαθούν να τα ανιχνεύσουν. Η σκοτεινή ενέργεια Προς το τέλος του εικοστού αιώνα, κι ενώ η επιστημονική κοινότητα είχε αποδεχθεί πλέον την έννοια της σκοτεινής ύλης – παρά το γεγονός ότι δεν υπήρχε μια θεωρία για να την περιγράψει – οι φυσικοί αποφάσισαν να μετρήσουν τον ρυθμό με τον οποίο το σύμπαν διαστέλλεται, χρησιμοποιώντας μια νέα μέθοδο βασισμένη στην παρατήρηση των σουπερνόβα τύπου Ια. Στο πίσω μέρος του μυαλού τους κυριαρχούσε η ιδέα πως η διαστολή του σύμπαντος επιβραδύνεται, ή το πολύ-πολύ να παρέμενε η ίδια. Αυτή ήταν μια εύλογη και αναμενόμενη υπόθεση. Εφόσον το σύμπαν δημιουργήθηκε κατά την Μεγάλη Έκρηξη και η βαρύτητα προσπαθεί να επαναφέρει τα πάντα προς τα πίσω, υπάρχουν δυο περιπτώσεις: είτε να υπερισχύει η βαρύτητα επιβραδύνοντας την διαστολή και τελικά να προκύπτει η συστολή του σύμπαντος μέχρι την Μεγάλη Σύνθλιψη, ή η αρχική ώθηση να υπερισχύει της βαρύτητας κάνοντας το σύμπαν, από κάποιο σημείο και μετά, να διαστέλλεται συνεχώς με σταθερό ρυθμό. Περίμεναν λοιπόν πως οι παρατηρήσεις τους θα επαλήθευαν το αναμενόμενο: ο ρυθμός της διαστολής του σύμπαντος να είναι επιβραδυνόμενος – άντε το πολύ σταθερός. Καταλαβαίνουμε λοιπόν την έκπληξή τους καθώς διαπίστωναν πως οι μετρήσεις τους οδηγούσαν στο συμπέρασμα ότι ο ρυθμός διαστολής του σύμπαντος είναι επιταχυνόμενος. Προφανώς ο έλεγχος των αποτελεσμάτων τους ήταν εξονυχιστικός και δεν υπήρχε περίπτωση να επαναληφθεί η ντροπή της ιστορίας των μετρήσεων του φορτίου του ηλεκτρονίου. Εφόσον λοιπόν οι ερευνητικές ομάδες που μέτρησαν τον ρυθμό διαστολής του σύμπαντος δεν παρασύρθηκαν από επιστημονικές εμμονές και τις αγκυλώσεις του παρελθόντος, και αφού έλεγξαν ξανά και ξανά τα δεδομένα τους κατέληξαν στο μη αναμενόμενο συμπέρασμα ότι η διαστολή του σύμπαντος επιταχύνεται. Ο νομπελίστας Brian Smith θυμάται: «Όσο κι αν δεν το πίστευα, είχαμε ελέγξει τα πάντα …. δίσταζα να το ανακοινώσω, γιατί πραγματικά φοβόμουν ότι θα μας λιντσάριζαν». Σύμφωνα με τον E. Witten του Ινστιτούτου Ανωτέρων Μελετών του Πρίνστον ήταν «το πιο παράξενο πειραματικό εύρημα από τότε που άρχισε να ασχολείται με τη Φυσική» Όμως αυτή η αναπάντεχη ανακάλυψη έθετε το αμείλικτο ερώτημα: και τι είναι αυτό που επιταχύνει την διαστολή του σύμπαντος; Αυτή την κινητήρια δύναμη που με επιταχυνόμενο ρυθμό μεγαλώνει συνεχώς το σύμπαν μας οι φυσικοί – χωρίς να ξέρουν τι ακριβώς είναι – την ονόμασαν σκοτεινή ενέργεια. Και οι υπολογισμοί δείχνουν πως αποτελεί πάνω από τα δύο τρίτα της συνολικής μάζας-ενέργειας του σύμπαντος! Στην θεωρία η σκοτεινή ενέργεια εκφράστηκε με την επαναφορά της κοσμολογικής σταθεράς Λ, την ενέργεια του κενού που είχε θεωρήσει κάποτε ο Einstein στα πλαίσια της Γενικής Θεωρίας της Σχετικότητας (και αργότερα το μετάνιωσε λέγοντας μάλιστα πως ήταν η «μεγαλύτερη γκάφα» που έκανε στη ζωή του). Πολύ κόσμος – και μεταξύ αυτών αρκετοί φυσικοί – δυσφορεί στο άκουσμα της σκοτεινής ενέργειας, θεωρώντας πως τα φαντάσματα τύπου «αιθέρα» φαίνονται να επανέρχονται στην φυσική. Όμως τα σχετικά πειραματικά δεδομένα είναι αμείλικτα και μη αμφισβητήσιμα. Περιμένουν απλώς την πλήρη θεωρητική ερμηνεία τους. Και προς αυτή την κατεύθυνση κινείται η έρευνα του προγράμματος DES (Dark Energy Survey). Ένας «σκοτεινός» χάρτης Μέχρι τώρα ο καλύτερος τρόπος απογραφής του σύμπαντος γινόταν μέσα από την μελέτη της κοσμικής μικροκυματικής ακτινοβολίας υποβάθρου, τα απομεινάρια του φωτός 380.000 χρόνια μετά την Μεγάλη Έκρηξη. Την ακτινοβολία αυτή κατέγραψε με μεγάλη λεπτομέρεια το διαστημικό τηλεσκόπιο Planck – ο απόγονος των WMAP και COBE – αποδεικνύοντας πως το νεαρό σύμπαν ήταν εξαιρετικά ομογενές με μικρές αποκλίσεις πυκνότητας, οι οποίες στη συνέχεια εξελίχθηκαν στους γαλαξίες και τα κενά που αποτελούν το σημερινό σύμπαν. Οι γαλαξίες μετά από δισεκατομμύρια χρόνια εξέλιξης έγιναν περισσότερο πολύπλοκοι και είναι δυσκολότερο να δώσουν πληροφορίες σαν αυτές που προκύπτουν από την μελέτης της κοσμικής ακτινοβολίας υποβάθρου. Όμως σύμφωνα με τους ειδικούς, τελικά θα μας δώσουν μια πλουσιότερη εικόνα των νόμων που κινούν το σύμπαν. Μια «τρισδιάστατη εικόνα» περιέχει περισσότερες πληροφορίες από την «δισδιάστατη εικόνα» της κοσμικής ακτινοβολίας υποβάθρου, σύμφωνα με τον Scott Dodelson, της ερευνητικής ομάδας DES. Για να αποκτήσει αυτές τις πληροφορίες η ομάδα DES ερεύνησε ένα τμήμα του σύμπαντος, που εκτείνεται σε μια έκταση 1300 τετραγωνικών μοιρών στον ουρανό – το συνολικό εμβαδόν που θα κάλυπταν στον ουρανό 6500 πανσέληνοι – και που φθάνει 8 δισεκατομμύρια χρόνια πίσω στο παρελθόν. Tα δεδομένα συλλέχθηκαν από την κάμερα (Dark Energy Camera) μισού δισεκατομμυρίου pixel, τοποθετημένη στο τηλεσκόπιο Blanco που βρίσκεται στις Άνδεις. Η ομάδα του DES ανέλυσε στατιστικά την κατανομή των γαλαξιών σ’ αυτό τον κοσμικό όγκο. Εξέτασε επίσης την παραμόρφωση των φαινόμενων σχημάτων των γαλαξιών, εξαιτίας του φαινομένου της βαρυτικής εστίασης, αποκαλύπτοντας έτσι την ποσότητα της σκοτεινής ύλης που κρύβεται ανάμεσα στους γαλαξίες και τη Γη. Αυτά τα δυο στοιχεία – η κατανομή των γαλαξιών και το φαινόμενο των βαρυτικών φακών – αποτελούν δυο από τις τέσσερις προσεγγίσεις, μαζί με την μελέτη των σουπερνόβα τύπου ΙΑ και των βαρυονικών ακουστικών ταλαντώσεων, που χρησιμοποιεί το DES για την απογραφή των συστατικών σύμπαντος. Ήδη η ανάλυση των μετρήσεων του πρώτου έτους – θα ακολουθήσει η ανάλυση των μετρήσεων άλλων τεσσάρων ετών – αυτής της έρευνας είναι οι ακριβέστερες όλων των προηγούμενων μελετών γαλαξιών και για πρώτη φορά συναγωνίζονται την ακρίβεια των μετρήσεων του Planck. Οι κοσμολόγοι ενδιαφέρονται για την νέα περιεκτικότητα του σύμπαντος όσον αφορά την σκοτεινή ύλη και ενέργεια που προκύπτει από την έρευνα των γαλαξιών και η σύγκρισή της με τις περιεκτικότητες που έδωσε η ερευνητικά ομάδα του Planck, μέσα από την μελέτη του κοσμικού υποβάθρου ακτινοβολίας. Το Planck υπολόγισε την ποσότητα της σκοτεινής ενέργειας, που θα έπρεπε να υπάρχει σήμερα προεκτείνοντας τα δεδομένα που προέκυψαν από το νεαρό σύμπαν, ηλικίας μόλις 380.000 ετών. Στατιστικά υπάρχει μια διαφορά μεταξύ DES και Planck. Σύμφωνα με το Planck το 67% του σύμπαντος είναι σκοτεινή ενέργεια, ενώ σύμφωνα με το DES το 74%. Ή να το πούμε διαφορετικά, σύμφωνα με το Planck η ύλη (σκοτεινή και κανονική) αποτελούν το 33% του σύμπαντος, ενώ σύμφωνα με το DES μόνο το 26%. Πρόκειται για μια χτυπητή αναντιστοιχία. Το αν η διαφορά θα ενισχυθεί ή θα μειωθεί θα το δούμε στην επόμενη ανακοίνωση του DES, όταν θα έχουν αναλυθεί ακόμα περισσότερα δεδομένα. Αν η πιθανή απόκλιση των μετρήσεων μεταξύ Planck και DES αποδειχθεί πραγματική τότε μάλλον καταρρίπτεται το καθιερωμένο κοσμολογικό πρότυπο Λ-CDM, που αποτελεί την απλούστερη θεωρητική περιγραφή της εξέλιξης του σύμπαντος σήμερα. Και εννοείται πως η απόρριψη αυτού του μοντέλου ανοίγει δρόμους για νέα φυσική. Το κοσμολογικό πρότυπο Λ-CDM περιέχει δυο σημαντικές παραμέτρους. Την ψυχρή σκοτεινή ύλη (Cold Dark Matter) και την κοσμολογική σταθερά Λ. Η σκοτεινή ενέργεια εκφράζεται από την κοσμολογική σταθερά Λ. Είναι η ενέργεια που περιέχει ο χώρος αν εξαφανίσουμε τα πάντα. Αυτή η ενέργεια έχει αρνητική πίεση και ωθεί τον χώρο κάνοντάς τον να διαστέλλεται. Νέα σκοτεινή ενέργεια αναδύεται στον επιπλέον χώρο που δημιουργείται, έτσι ώστε η πυκνότητα της σκοτεινής ενέργειας να παραμένει σταθερή, ακόμα κι αν η συνολική ποσότητά της σε σχέση με την σκοτεινή ύλη αυξάνεται με την πάροδο του χρόνου, προκαλώντας την επιτάχυνση της διαστολής του σύμπαντος. Μια άλλη θεωρία επιχειρεί να εξηγήσει την σκοτεινή ενέργεια θεωρώντας την ως ένα πεδίο, σαν το πεδίο ίνφλατον, που προκάλεσε την ταχεία διαστολή του σύμπαντος στις πρώτες στιγμές της Μεγάλης Έκρηξης, τον επονομαζόμενο πληθωρισμό. Σύμφωνα με αυτή τη θεώρηση η σκοτεινή ενέργεια είναι ένα παρόμοιο πεδίο που σήμερα εξελίσσεται δυναμικά. Η νέα ανάλυση του DES βελτιώνει σταδιακά την μέτρηση μιας παραμέτρου w που διακρίνει μεταξύ των δυο θεωριών – της κοσμολογικής σταθεράς και ενός αργά μεταβαλλόμενου πεδίου τύπου ίνφλατον. Αν η σκοτεινή ενέργεια αντιπροσωπεύεται από την κοσμολογική σταθερά τότε η σταθερά αυτή έχει την τιμή -1. Αλλιώς θα έχει μια τιμή διαφορετική από το -1. Είναι αξιοσημείωτο πως όταν τα δεδομένα του πρώτου έτους της ομάδας DES, συνδυάστηκαν με προηγούμενες μετρήσεις έδωσαν μια τιμή w= -1±0,04. Προς το παρόν λοιπόν ευνοείται το καθιερωμένο κοσμολογικό πρότυπο Λ-CDM, όμως πολλά μπορεί να αλλάξουν όταν ολοκληρωθεί η ανάλυση όλων των δεδομένων τα επόμενα χρόνια. http://physicsgg.me/2017/08/06/%ce%bf-%cf%87%ce%ac%cf%81%cf%84%ce%b7%cf%82-%cf%80%ce%bf%cf%85-%ce%b4%ce%b5%ce%af%cf%87%ce%bd%ce%b5%ce%b9-%cf%84%ce%bf-%cf%83%ce%ba%ce%bf%cf%84%ce%b5%ce%b9%ce%bd%cf%8c-%cf%80%ce%b5%cf%81%ce%b9%ce%b5/
  24. Δροσος Γεωργιος

    Μαύρες Τρύπες

    Τα μυστήρια των μαύρων τρυπών και της Μεγάλης Έκρηξης μέσα σε έναν κρύσταλλο φωσφιδίου του νιοβίου Το ανάλογο ενός εξωτικού φαινομένου που μπορεί να πραγματοποιηθεί παρουσία πολύ ισχυρού βαρυτικού πεδίου – τόσο ισχυρού που εμφανίζεται μόνο στο κοντινό περιβάλλον των μαύρων τρυπών ή στις συνθήκες που επικρατούσαν αμέσως μετά την Μεγάλη Έκρηξη – παρατηρήθηκε σε ένα κομμάτι φωσφιδίου του νιοβίου (NbP) στο εργαστήριο. Μια ερευνητική ομάδα της IBM Research με επικεφαλής τον φυσικό Johannes Gooth στη Ζυρίχη, ανακοίνωσε την παρατήρηση στο εργαστήριο ενός φαινομένου που φέρει το περίεργο όνομα μικτή αξονική (ή χειρόμορφη) βαρυτική ανωμαλία. Πρόκειται για ένα φαινόμενο – περιγράφεται από τη γενική θεωρία της σχετικότητας ως αποτέλεσμα των τεράστιων μαζών που καμπυλώνουν τον χωροχρόνο – που καταστρέφει την συμμετρία συγκεκριμένου είδους σωματιδίων. Τα σωματίδια αυτά ενώ συνήθως εμφανίζονται σε ζεύγη με την αντίστοιχη κατοπτρική συμμετρία, σύμφωνα με την θεωρία η παρουσία ισχυρού βαρυτικού πεδίου ευνοεί την δημιουργία περισσότερων σωματιδίων του ενός είδους. To είδος των συνθηκών που απαιτούνται για να αποδειχθεί αυτή η ασυνήθιστη παραβίαση ενός θεμελιώδους «νόμου διατήρησης» δεν μπορούν να δημιουργηθούν στο εργαστήριο. Όμως οι ερευνητές εκμεταλλεύθηκαν μια αναλογία μεταξύ βαρύτητας και θερμοκρασίας για να δημιουργήσουν ένα εργαστηριακό ανάλογο αυτής της ανωμαλίας σε κρυστάλλους φωσφιδίου του νιοβίου. Το φαινόμενο αυτό είναι τόσο δύσκολο να μετρηθεί που ακόμα κι ένα έμμεσο στοιχείο είναι μια σημαντική ανακάλυψη. Το σχεδιάγραμμα μας δείχνει πως μια μεταβολή θερμοκρασίας σε ένα έναν συγκεκριμένο τύπο κβαντικού υλικού (NbP – φωσφίδιο του νιοβίου) περιγράφεται από τις ίδιες εξισώσεις που καθορίζουν τις συνθήκες που επικρατούν κοντά σε μια μαύρη τρύπα. Ένα φαινόμενο που πραγματοποιείται σε συνθήκες όπου η καμπύλωση του χωροχρόνου είναι ακραία – όπως στην γειτονιά μιας μαύρης τρύπας ή τις πρώτες στιγμές μετά την Μεγάλη Έκρηξη – αποδεικνύεται πως θα μπορούσαμε να το μελετήσουμε σε μια επιτραπέζια πειραματική διάταξη. Η παρατήρηση του φαινομένου δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Nature [Experimental signatures of the mixed axial-gravitational anomaly in the Weyl semimetal NbP]. https://arxiv.org/abs/1703.10682 Το πείραμα δεν περιλάμβανε μαύρες τρύπες ούτε καν βαρυτικά πεδία. Αντ΄αυτών χρησιμοποιήθηκε ένα είδος εξωτικών υλικών που είναι γνωστά ως ημιμέταλλα Weyl – στην συγκεκριμένη περίπτωση φωσφίδιο του νιοβίου. Τα σωματίδια που επηρεάζονται από την ανωμαλία ονομάζονται φερμιόνια Weyl, τα οποία προτάθηκαν στην δεκαετία του 1920 από τον μαθηματικό Hermann Weyl. Αυτά τα σωματίδια διαφέρουν από τα άλλα είδη φερμιονίων (όπως τα ηλεκτρόνια) επειδή φαίνονται να μην έχουν μάζα και διότι εμφανίζουν κάποιου είδους χειρομορφία. Τα φερμιόνια Weyl δεν έχουν ανιχνευτεί ποτέ ως μεμονωμένες φυσικές οντότητες – αν και πιστεύεται ότι θα μπορούσαν να εμφανίζονται κατά την διάσπαση άλλου είδους σωματιδίων. Όμως, έχουν εντοπιστεί ως «εν δυνάμει» σωματίδια μέσα σε ορισμένους κρυστάλλους. Στα υλικά αυτά τα κβαντομηχανικά φαινόμενα προκαλούν την κίνηση των ηλεκτρονίων ενός υλικού με τέτοιον τρόπο ώστε η συλλογική συμπεριφορά τους μοιάζει με εκείνη των φερμιονίων Weyl. Τα χειρόμορφα φερμιόνια Weyl παράγονται γενικά σε ίσους αριθμούς, ως ζεύγη αντικειμένου-ειδώλου σε καθρέπτη. To 2015 ερευνητές έδειξαν ότι ισχυρά μαγνητικά και ηλεκτρικά πεδία θα μπορούσαν να σπάσουν αυτή τη συμμετρία μέσα σε ένα κβαντικό υλικό γνωστό ως ημιμέταλλο Dirac, επιβεβαιώνοντας το θεωρητικό φαινόμενο της αξονικής (ή χειρομορφικής) ανωμαλίας. Τώρα η ομάδα του Gooth επιβεβαιώνει ότι η βαρύτητα – ή η χωροχρονική καμπυλότητα – μπορεί επίσης να καταστρέψει την συμμετρία. Για το δείξουν αυτό, θεώρησαν μια σχέση μεταξύ βαρυτικών και θερμοκρασιακών φαινομένων, σύμφωνα με την οποία η επίδραση της καμπυλότητας του χωροχρόνου στα φερμιόνια Weyl είναι μαθηματικά ισοδύναμη με την επίδραση της βαθμίδας θερμοκρασίας. Με άλλα λόγια, η ανωμαλία θα πρέπει επίσης να εμφανίζεται όταν ένα μέρος του υλικού στο οποίο εμφανίζονται τα «εν δυνάμει» φερμιόνια Weyl είναι θερμότερο από το υπόλοιπο. Η αιτία έχει τις ρίζες της στην γνωστή εξίσωση ισοδυναμίας μάζας-ενέργειας E=mc2, όπως εξηγεί ο Gooth. Η μάζα ρέει εξαιτίας των μεταβολών του βαρυτικού πεδίου και η ενέργεια ρέει εξαιτίας των μεταβολών θερμοκρασίας. Έτσι, η μεταβολή της θερμοκρασίας μιμείται τις μεταβολές του βαρυτικού πεδίου για τα σχετικιστικά σωματίδια Weyl. Οι ερευνητές μέτρησαν την αγωγιμότητα του κρυσταλλικού φωσφιδίου του νιοβίου – το οποίο είναι γνωστό ως ημιμέταλλο Weyl – σε ένα μικροηλεκτρονικό κύκλωμα. Όταν εφάρμοσαν μια θερμοκρασιακή μεταβολή και ένα μαγνητικό πεδίο, παρατήρησαν ηλεκτρικό ρεύμα που δημιουργήθηκε από την ανισοκατανομή των δυο τύπων φερμιονίων Weyl: ο αριθμός των αριστερόστροφων «ψευδοσωματιδίων» που κινούνται προς την μια κατεύθυνση μέσα στο δείγμα, δεν ήταν ίσος με τον αριθμό των αντίστοιχων δεξιόστροφων, που κινούνται προς την αντίθετη κατεύθυνση. Επιπλέον, η συμπεριφορά του ρεύματος καθώς μεταβάλλονταν το μαγνητικό πεδίο είναι ακριβώς αυτή που προβλέπει η θεωρία της αξονικής – βαρυτικής ανωμαλίας. Πάντως δεν έχουν πειστεί όλοι οι ερευνητές πως το φαινόμενο αυτό έχει όντως παρατηρηθεί. Ο Boris Spivak, φυσικός του πανεπιστημίου της Washington στο Seattle, επιμένει πως η αξονική βαρυτική ανωμαλία δεν υπάρχει στα ημιμέταλλα Weyl. Ισχυρίζεται πως μια βαθμίδα θερμοκρασίας δεν μπορεί να προκαλέσει την μετατροπή των ηλεκτρονίων σε «ψευδοσωματίδια» διαφορετικής χειρομορφίας. Σύμφωνα με τον Spivak υπάρχουν πολλοί μηχανισμοί που θα μπορούσαν να εξηγήσουν τα πειραματικά δεδομένα. Θεωρεί πως στο πείραμα μετρήθηκε απλά η επίδραση του μαγνητικού πεδίου στο πολύ γνωστό θερμοηλεκτρικό φαινόμενο, όπου ηλεκτρικά ρεύματα παράγονται εξαιτίας των διακυμάνσεων θερμοκρασίας. Φυσικά, ο Gooth και οι συνεργάτες του διαφωνούν. Απαντάνε πως η δημιουργία της χειρόμορφης ανωμαλίας εξαιτίας της θερμοκρασίας δικαιολογείται πολύ καλά θεωρητικά. Και ο Subir Sachdev, ειδικός στα κβαντικά φαινόμενα σε υλικά στερεάς κατάστασης, από το Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ στο Καίμπριτζ της Μασαχουσέτης, συμφωνεί πως οι ερευνητές έχουν αδιάσειστες αποδείξεις για τις φυσικές συνέπειες της αξονικής-βαρυτικής ανωμαλίας. Ο Grushin, συν-συγγραφέας του άρθρου στο Nature, θεωρεί πως η κατανόηση του πως εκδηλώνεται το φαινόμενο σ’ αυτά τα υλικά θα μπορούσε να μας οδηγήσει σε νέα φυσική (ο συνεργάτης του Karl Landsteiner πήγε ένα βήμα παραπέρα, δηλώνοντας πως το πείραμα είναι μια επιτυχία της θεωρίας των χορδών), ενώ και η IBM ελπίζει μέσα από αυτή την ανακάλυψη να βελτιωθεί η απόδοση των υλικών που μπορούν να παράγουν ηλεκτρική ενέργεια από θερμοκρασιακές μεταβολές. http://physicsgg.me/2017/07/25/%cf%84%ce%b1-%ce%bc%cf%85%cf%83%cf%84%ce%ae%cf%81%ce%b9%ce%b1-%cf%84%cf%89%ce%bd-%ce%bc%ce%b1%cf%8d%cf%81%cf%89%ce%bd-%cf%84%cf%81%cf%85%cf%80%cf%8e%ce%bd-%ce%ba%ce%b1%ce%b9-%cf%84%ce%b7%cf%82-%ce%bc/
  25. Α.Ι.: «Μη φοβάστε» λέει ο Ζούκερμπεργκ, «δεν ξέρει» απαντά ο Μασκ. «Αμφισβητήσιμους» αλλά και «ανεύθυνους» χαρακτηρίζει όσους επιχειρηματολογούν υπέρ της επιβράδυνσης στην ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης ο Μαρκ Ζούκερμπεργκ. Σε πέντε-δέκα χρόνια, η τεχνητή νοημοσύνη θα έχει βελτιώσει σημαντικά τη ζωή μας, είπε ο νεαρός Μαρκ απαντώντας σε ερώτηση θεατή του νεότερου Facebook Q&A που έκανε ζωντανά από την αυλή του σπιτιού του, κάνοντας μπάρμπεκιου το Σαββατοκύριακο. Φωτεινά παραδείγματα κατά τον Ζούκερμπεργκ, η συμβολή της τεχνητής νοημοσύνης στη διάγνωση ασθενειών και τα αυτοκίνητα χωρίς οδηγό «που θα εξαλείψουν τα τροχαία δυστυχήματα». Ο Έλον Μασκ που, αντίθετα, συγκρίνει την τεχνητή νοημοσύνη με ένα κάλεσμα στους δαίμονες, θα του απαντούσε λακωνικά σε λίγο. Αφορμή για την ερώτηση που υποβλήθηκε στον νεαρό δισεκατομμυριούχο στάθηκε η σαφής θέση που εξέφρασε άλλη μια φορά ένας άλλος δραστήριος δισεκατομμυριούχος από τη Σίλικον Βάλεϊ. Ο Έλον Μασκ, επικεφαλής της Tesla, που «τρέχει» σειρά από φιλόδοξα εγχειρήματα, συμμετείχε πρόσφατα στο συνέδριο Governor's Summit. Εκεί, κάλεσε τους αξιωματούχους να επέμβουν «αυτή τη φορά εγκαίρως, δηλαδή εκ των προτέρων», γιατί, κατά την άποψή του, η τεχνητή νοημοσύνη συνιστά για πρώτη φορά απειλή για ολόκληρο τον ανθρώπινο πολιτισμό. Σε αντίθεση με τα αυτοκίνητα που στοίχισαν τη ζωή σε πολλούς ανθρώπους, ή άλλα τεχνολογικά επιτεύγματα που έπληξαν πολλούς, η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να αναπτυχθεί τόσο γρήγορα που συνιστά απειλή για ολόκληρη την κοινωνία -όχι μόνο για τις θέσεις εργασίας πάρα πολλών ανθρώπων, αλλά και την ανθρωπότητα, αφού τα ρομπότ θα τα κάνουν όλα, κυριολεκτικά όλα, καλύτερα από εμάς, είχε πει ο Μασκ. Αντίθετα, ο Μαρκ Ζούκερμπεργκ θεωρεί τον Μασκ και όσους ταυτίζονται με τη θέση αυτή ως «naysayers», επίμονους αρνητές που για λόγους που δεν μπορεί να αντιληφθεί επιχειρούν να δημιουργήσουν αναχώματα στην εξέλιξη της τεχνητής νοημοσύνης. «Έχω μιλήσει στον Μαρκ γι'αυτό. Η κατανόησή του για το θέμα είναι περιορισμένη», απάντησε ο Έλον Μασκ με ένα tweet. I've talked to Mark about this. His understanding of the subject is limited. — Elon Musk (@elonmusk) July 25, 2017 Αργότερα, απαντώντας στο αίτημα χρήστη του Twitter να αναλύσει τις θέσεις του ενώπιον των σκεπτικιστών για τους φόβους του, ο Έλον Μασκ είπε ότι... ετοιμάζει ταινία.... Movie on the subject coming soon... — Elon Musk (@elonmusk) July 25, 2017 Σε κάθε περίπτωση, η επίδραση της τεχνητής νοημοσύνης επάνω μας έχει ήδη δημιουργήσει ερωτήματα, και έχει θέσει τουλάχιστον ζητήματα ηθικής, διακρίσεων αλλά και κινδύνους σωματικής βλάβης: Γιατί οι μηχανές τεχνητής νοημοσύνης πρέπει να ελέγχονται από τον άνθρωπο Αποτρέψτε τη δυστοπία, το μήνυμα του Σάτια Ναντέλλα στους προγραμματιστές AI Ο Έλον Μασκ χρηματοδοτεί τη διασύνδεση ανθρώπου-ρομπότ Τα ρομπότ πρέπει να φορολογούνται, υποστηρίζει ο Μπιλ Γκέιτς Μηχανή για Εφιάλτες στο ΜΙΤ: Μάθετε στις Μηχανές Α.Ι. να... μας τρομάζουν Τεχνητή Νοημοσύνη και Απόρρητο μπορούν να συνυπάρξουν, δηλώνει ο Τ.Κουκ «Επικίνδυνο το Allo, μην το χρησιμοποιείτε», λέει ο Σνόουντεν http://news.in.gr/science-technology/article/?aid=1500156319
×
×
  • Δημιουργία νέου...

Σημαντικές πληροφορίες

Όροι χρήσης